หนังสือ-อี-บุ๊ก_merged

ก

คำนำ

หนังสือ “ปญฺญำวโร ผู้ประเสริฐด้วยปัญญำ” เล่มน้ีผู้จัดทำได้จัดทำขึ้นเพื่อเผยแพร่ข้อมูล
ควำมรู้เกีย่ วกับเรื่อง กำรศึกษำธรรมะ รวมไปถึง ประวตั ิและปฏิปทำหลวงป่ สู มภำร ปัญญำวโร เพื่อให้
บุ ค ค ล ที่ ส น ใ จ ไ ด้ เ ข้ ำ ม ำ ศึ ก ษ ำ แ ล ะ ท ำ ค ว ำ ม เ ข้ ำ ใ จ ใ น พ ร ะ ธ ร ร ม ค ำ ส อ น ข อ ง พ ร ะ ส ง ฆ์ ส ำ ว ก ข อ ง
องค์พระสัมมำสัมพุทธเจ้ำในยุคปัจจุบัน วิถีแนวทำงปฏิบัติของพระป่ ำในปัจจุบันท่ียังมีอยู่ใน
สังคมไทย

ผ้จู ัดทำหวงั เป็ นอย่ำงยง่ิ ว่ำ หนังสือ “ปญฺญำวโร ผ้ปู ระเสริฐด้วยปัญญำ” เล่มนีจ้ ะมขี ้อมูลทใี่ ห้
ควำมรู้และมีประโยชน์ต่อบุคคลทส่ี นใจและกำลังศึกษำเกยี่ วกับธรรมะ รวมไปถึง ประวตั ิและปฏิปทำ
หลวงป่ สู มภำร ปัญญำวโร

ศุภกร ศรีสุพรรณ์
7 กรกฎำคม 2565

ข

สำรบัญ

เรื่อง หน้ำ
คำนำ..................................................................................................................... ก
สำรบัญ .................................................................................................................ข
ชำติภมู ิ.............................................................................................................1
วทิ ยฐำนะ.........................................................................................................1
อุปสมบท .........................................................................................................2
ลำดับสมณศักด์ิ................................................................................................3
ด้ำนสังคมสงเครำะห์........................................................................................4
อำกำรอำพำธ ...................................................................................................6
โอวำทธรรม .....................................................................................................7
บรรณำนุกรม .......................................................................................................10

1

ภาพที่ 1.1 หลวงป่สู มภาร ปญฺญาวโร

ชาติภูมิ

องคห์ ลวงปมู่ ีนามเดมิ วา่ สมภาร อนุ าพรหม เกดิ เมอื่ วันท่ี ๑๒ สงิ หาคม
พ.ศ. ๒๔๖๗ ตรงกับวันขึ้น ๓ ค่ำ ปีชวด ณ ตำบลชมภูพร อำเภอบึงกาฬ
จังหวัดหนองคาย (จังหวัดบึงกาฬในปัจจุบัน) บิดาชื่อ นายลี อุนาพรหม
มารดาชอื่ นางปุ อนุ าพรหม

วิทยฐานะ

ประถมศกึ ษา ๔
นักธรรมชัน้ เอก

2

อปุ สมบท

เมื่อหลวงปู่อายุได้ ๒๑ ปี ท่านได้เข้ารับการอุปสมบทเมื่อวันที่ ๕
เมษายน พ.ศ. ๒๔๘๘ ณ วัดไชยมงคล ตำบลโพนสูง อำเภอสว่างแดนดิน
จังหวัดสกลนคร พระอุปัชฌายฮ์ วด พระกรรมวาจารย์ คือ พระมหาสิริ ได้รบั
ฉายาว่า ปญั ญาวโร แปลวา่ ผปู้ ระเสรฐิ ดว้ ยปัญญา สังกัดนกิ ายธรรมยตุ

ภายหลังเข้าสู่ร่มเงาผ้ากาสาวพัสตร์ท่านได้มศึกษาเล่าเรียนพระธรรม
วินัยอยู่หลายปี และสามารถสอบได้นักธรรมชั้นเอก ในห้วงเวลานั้น หลวงปู่
มั่น ภรู ทิ ัตโต ไดร้ บั การยกยอ่ งวา่ เปน็ พระอาจารย์ใหญส่ ายวปิ ัสสนากมั มัฏฐาน
หลวงปู่สมภารท่านได้รับทราบกิตติศัพท์ มีความเลื่อมใสศรัทธาในวัตรปฏบิ ตั ิ
ของหลวงปูม่ ัน่ ท่านจึงเดินทางไปที่วัดบ้านหนองผือนาใน จ.สกลนคร ฝึกฝน
วิปัสสนากัมมัฏฐานปฏิบัติธรรมอยู่กับหลวงปู่มั่น ภูริทัตโต ท่านได้ไปๆ มาๆ
รับฟังธรรมจากหลวงปูม่ นั่ ภูริทตั โต อยู่หลายครั้ง

ปี พ.ศ. ๒๔๙๒ หลวงปู่มั่น อาพาธหนัก หลวงปู่สมภารจึงรีบเดินทาง
เพื่อให้ทันกับขบวน และติดตามไปวัดป่าสทุ ธาวาสด้วย จนกระทั่งหลวงปู่ม่นั
ภูรทิ ัตโต ละสังขาร และอยูช่ ว่ ยงานประชมุ เพลิงหลวงปู่มั่น ภรู ทิ ตั โต เสร็จสิ้น
ท่านจงึ เดินทางสู่แดนใต้

ปี พ.ศ.๒๔๙๓ ไดเ้ ดินร่วมกองทพั ธรรมเผยแผ่ธรรมสแู่ ดนใต้ นำโดย
หลวงปเู่ ทสก์ เทสรังสี เป็นแมท่ พั ธรรม

ภาพที่ 1.2 หลวงปู่สมภาร ปญญฺ าวโร

3

ภาพท่ี 1.3 หลวงปูส่ มภาร ปญฺญาวโร

ลำดบั สมณศกั ด์ิ

พ.ศ.๒๕๒๐ ได้รับพระราชทานสมณศักดิ์ เป็นพระครูสัญญาบัตร เจ้า
คณะอำเภอชนั้ ตรี (จอ.ชต.) มรี าชทนิ นามท่ี พระครปู ัญญาวรากร

พ.ศ.๒๕๒๕ ได้รับพระราชทานเลื่อนสมณศักดิ์ เป็นพระครูสัญญาบัตร
เจา้ คณะอำเภอชั้นโท (จอ.ชท.) ในราชทิน นามเดิม

พ.ศ.๒๕๓๗ ได้รับพระราชทานเลื่อนสมณศักดิ์ เป็นพระครูสัญญาบัตร
เจา้ คณะอำเภอชัน้ เอก (จอ.ชอ.) ในราชทนิ นามเดิม

พ.ศ.๒๕๔๔ ได้รับพระราชทานเลื่อนสมณศักด์ิ เป็นพระครูสัญญาบัตร
เจา้ คณะอำเภอช้ันพิเศษ (จอ.ชพ.) ในราชทินนามเดิม

พ.ศ.๒๕๕๐ ได้รับการแต่งตั้งให้ดำรงตำแหน่งที่ปรึกษาเจ้าคณะอำเภอ
พรเจริญ ธรรมยุต

4

ภาพ 1.4 รถโรงพยาบาลบึงกาฬ, พรเจรญิ และศรีวิไล
รถรับ-ส่งนกั เรียนโรงเรยี นเทศบาลตำบลพรเจริญ

ดา้ นสงั คมสงเคราะห์

มอบอปุ กรณ์ทางการแพทยใ์ ห้กับหลากหลายโรงพยาบาล
- โรงพยาบาลศรีนครินทร์ จังหวัดขอนแก่น
- โรงพยาบาลสังคม จงั หวัดหนองคาย
- โรงพยาบาลบึงกาฬ จังหวดั บึงกาฬ
- โรงพยาบาลพรเจรญิ จังหวดั บงึ กาฬ
- โรงพยาบาลบงุ่ คลา้ จังหวัดบึงกาฬ
- โรงพยาบาลศรีวไิ ล จังหวดั บึงกาฬ
- มูลนธิ สิ วา่ งฯศรีวิไลธรรมสถาน จงั หวัดบึงกาฬ
- มลู นธิ สิ วา่ งฯศรีวิไลธรรมสถาน จังหวดั บึงกาฬ ศูนยพ์ รเจริญ

มอบรถพยาบาลฉุกเฉินจำนวน ๓ คัน
- โรงพยาบาลบึงกาฬ จงั หวัดบึงกาฬ
- โรงพยาบาลพรเจรญิ จังหวดั บงึ กาฬ
- โรงพยาบาลศรวี ิไล จงั หวัดบึงกาฬ

5

สนับสนุนก่อสร้างอาคาร สิ่งอำนวยความสะดวก และอุปกรณ์สื่อการ
สอน ของหนว่ ยงานดา้ นการศกึ ษา

- โรงเรยี นเทศบาลตำบลพรเจริญ จงั หวดั บึงกาฬ
- ศนู ยก์ ารศกึ ษานอกโรงเรียน (กศน.) อำเภอศรีวไิ ล จังหวัดบึง

กาฬ
- โรงเรียนหนองแวงวทิ ยา จังหวดั สกลนคร
- โรงเรียนบา้ นสนั ตสิ ุขสระแก้ว จังหวัดสกลนคร
ฯลฯ
มอบทุนการศกึ ษาให้แก่เด็กนักเรียน
- โรงเรียนพรเจริญวิทยา
- โรงเรยี นอนบุ าลพรเจริญ
- โรงเรียนชุมชนบ้านโคกอุดม
- โรงเรยี นเทศบาลตำบลพรเจรญิ
- โรงเรยี นอนุบาลกมลวรรณ
- โรงเรยี นอนบุ าลนวรัตน์
- เด็กยากไร้ชมุ ชนบา้ นเอือด
ฯลฯ
มอบเงินอนุเคราะห์ด้านสงคมอน่ื ๆ อีกเรื่อยมา

6

ภาพที่ 1.5 หลวงปู่สมภาร ปญฺญาวโร

อาการอาพาธ

เมื่อหลวงปู่อายุมากขึ้น โรคภัยไข้เจ็บย่อมรุมเร้าเป็นธรรมดา โรค
ประจำตัวของท่าน คือโรคหัวใจ โรคเบาหวาน โรคความดันสูง โรคกล้ามเน้อื
อ่อนแรง มีคณะแพทย์โรงพยาบาลศรีนครินทร์ จังหวัดขอนแก่น เป็นผู้ถวาย
การดูแลรักษาองคท์ า่ น

พ.ศ.๒๕๖๔ พระบาทสมเด็จพระเจ้าอยู่หัว มหาวชิราลงกรณ บดินทร
เทพยวรางกูร รัชกาลที่ ๑๐ ทรงรับหลวงปู่ไว้เป็นคนไข้ในพระบรมราชานุ
เคราะห์

วันที่ ๒๐ มิถุนายน พ.ศ.๒๕๖๔ เวลา ๐๓.๑๓ น. หลวงปู่ได้มรณภาพ
ด้วยอาการอันสงบ สิริอายุ ๙๖ ปี พรรษา ๗๖ ณ โรงพยาบาลศรีนครินทร์
จงั หวัดขอนแกน่

7

ภาพที่ 1.6 หลวงป่สู มภาร ปญฺญาวโร

โอวาทธรรม

“เร่อื งไม่มี มนั ก็ปรงุ แตง่ ใหม้ ันมี
ทำให้มันไม่ว่าง พากนั ทำบา้ งห้านาที สิบนาที
กอ่ นนอน ไหวพ้ ระสวดมนต์
นึก พทุ โธ พทุ โธ เกบ็ ไปเรื่อยๆ
ทำไดท้ ุกท่ี”
ในโลกใบน้ี “ไม่มีอะไรนา่ กลวั เท่า ความชัว่ ในใจของเราเอง”

ภาพท่ี 1.7 หลวงปูส่ มภาร ปญญฺ าวโร

8

“เวลาทำบญุ นี่
อย่าเอาใหเ้ กนิ ตวั เอาพอดี ๆ
ตามกำลังเจ้าของเอง
ถ้าเกนิ ตัวแล้ว ตวั เองก็ลำบาก
ครอบครัวก็ลำบาก ก็บ่ดีเด้
ใจมนั จะขุ่นมวั
มันจะไดบ้ ญุ บ่เตม็ ร้อย”

ภาพท่ี 1.8 หลวงปูส่ มภาร ปญฺญาวโร

“ไม่ต้องพากันกลัวตายคนเราตายทุกวันอยู่แล้วตายลงไปทีละเล็กทีละ
น้อยตายจรงิ ๆคอื หมดลมหายใจความตายในท่ีนี้กค็ ือคือความแก่ชราตายจาก
ความหนมุ่ สาวไปทลี ะเลก็ ทีละน้อย”

“คนเฮาสู่มื้อนี้ เมาในกามมะคุณเมากิเลสตัณหา ก็หนักเกินพอแล้วยัง
เอาเหลา้ เขา้ มาเมาเพ่มิ อกี ”

ภาพที่ 1.9 หลวงปู่สมภาร ปญญฺ าวโร

9

"พิจารณาโลดถึงคราวมันแล้วยุไสกะตาย ตายไสกะคือกัน เหมิดลมมา
กะตายคอื กัน อยูเ่ ฮอื นอยซู่ านกะตายคือกัน อยู่วดั กะตายคอื กนั อย่าไปย้านย่อ
ท้อต่อมันความตาย ขั่นย้านตายนิโอ้ย...อ่อนเหมิดกระดูกกระเดี้ยวนิ บ่
ต้องย้าน สู้กับมันโลด เกิดมาตายพอแฮงแล้ว อยู่ถ้ำสหายกะภาวนาพอแฮง
แล้ว อย่าไปย้านตาย ตายกะตายไปโลด ปัวกะปัวไปซำซามื้อตายซำซาเหมิด
ลม ถ้าบ่ปัวกะคือประมาทโพด ภาวนาพุทโธ ๆ ไปเหมิดมื้อเหมิดคืน บ่แม่น
ให้ย้านตายเด้ ถึงคราวต้องตายแน่นอนอยู่ไสกะตาย อยู่ในน้ำกะตาย แต่ปลา
ในน้ำเขายังเอามาฆ่ากิน ให้คิดเบิ่งโลด ถ้าบ่ อยากตาย อย่าเกิด พิจารณาคัก
ๆ เด้อ ภาวนาพุทโธ ๆ พอมันสงบแล้วกะพิจารณาเบิ่งให้มันเปื่อยออกๆ ให้
เห็นเป็นผีพุ้นน่ะ เห็นกะของกะเป็นผีเห็นผู้อื่นกะเป็นผี พระนอนอยู่นิให้เห็น
เปน็ ผเี หมิดโลด เอาภาวนาสูม้ ันโลด สมยั ผมไปเฝา้ หลวงปูข่ าวป่วย ฮอดยามสิ
ปลุกเพิ่นฉันยา สังเกตุเบิ่งปากเพิ่นติงมุบมิบๆ (ขมุบขมิบ) เลยถามเพิ่น เพ่ิน
เลยว่าผมสวดมนตต์ วั๊ ะ คิดพ้อบทไดก๋ ะสวดบทน้ัน เพน่ิ บ่ปลอ่ ยให้ว่างเด้ "

“เชอ่ื ดี บเ่ ชอื่ บ่ดี !!! ถ้าเชอ่ื เตม็ รอ้ ย
มนั กะใช้ไดค้ ือกันนัน่ ละ...มันยุท่เี ฮาเช่อื อหิ ลีบ่ ?”

“...ของกนิ สแิ ซบสำ่ ใด๋กะตาม
สิถูกสิแพง สิงามบ่งามกะตาม
น่ากนิ บน่ า่ กินส่ำใด๋กะตาม
กนิ เขา้ ไปแล้วมันกะไปกอง
รวมกนั เปน็ กองมตู รคถู
ในท้องคือเก่านัน่ ล่ะ
สไิ ปตดิ หยังส่ำของกิน
กินเข้าไปแลว้ มนั กะกลายเปน็ ธาตุส่ี
อยู่ในรา่ งกายเฮาคือกัน
สถิ กู สแิ พง สแิ ซบบแ่ ซบ
กินเขา้ ไปแล้วมนั กะถ่ายออกมา
เปน็ กองมูตรคูถ คือกนั น่ันละ่ ...”

ภาพท่ี 2.1 หลวงปู่สมภาร ปญฺญาวโร

10

บรรณานุกรม

ศลิ ป์สยามบรรจุภณั ฑ์และการพมิ พ์, ปญั ญาวโร ผู้ประเสริฐด้วยปญั ญา,
พมิ พค์ ร้ังท่ี 1, จำนวน 5,000 เลม่ (กรงุ เทพมหานคร : ศลิ ป์สยามบรรจุ
ภัณฑ์และการพิมพ์ 2564).