การ์ตูนความรู้ เรื่องละครรำแบบมาตรฐานดั้งเดิม

การต ูน
ความรู

โดย พรชนก มาออ ง

ตอนที่ ๑
ละครชาตรี

“ละครชาตรี”เป�นละคร

ที่มีนักแสดงทั้งหมด 3 คน
ได�แก� ตัวนายโรง ตัวนาง...

แล... ะ คร�อกกกก คร� (สะกดิ )

อกกกก !?

ด.ช.ต�องชัย น�าจะหลายคน
ละครชาตรีมี นะฮะ
นักแสดงทั้งหมด

กี่คนจ�ะ

ปกตผิ มเหน็ แมด� ลู ะครชอ� ง 3 ตวั ละคร
เยอะแยะไปหมด นบั ไมไ� ดห� รอกฮะ

ต�องชัย! นเี่ ธอหลบั ในวชิ าครู
เปน� ครั้งท่ี 2 แลว� นะ
กลางวนั น้ที านข�าวเสรจ็
ไปพบครทู ี่ห�องด�วย

หอ� ง

พกั

ครู

-พักกลางวัน- ไม�มีใครอยู�แฮะ

ห้องนาฏศิลป์

เสร็จต�องล�ะ เงียบ...
หึๆ

ครูอุ�มค�าบบ

ว�าวววว~ !?

ของเก�านี่นา
ตั้งแต�ยุคไหนล�ะเนี่ย?

?
??
??

?

ใคร ผะ
เรยี ก ผะ
ผมหรอ
ขา� ???
ออก
มา

เจา� เองรึ. . .!!!

นา� กลวั วว แลว� . . .
เจา� เข�ามา
เจ�าเป�น เออ� .. คอื วา� ท่หี �องน้ีทำไมรึ?
เด็กที่ซน ครอู ุ�มเรียกใหผ� ม
ใช�ไหมล�ะ ฟ� บ
จึงมาเจอ มาหาเพราะ..
กำไลข�า ว�ากกกกกกก

หึๆๆ เจ�าคือเด็ก
ที่ไม�ตั้งใจเรียนสินะ

โอมมะลึกกึ๊กกึ๋ยย~

หมบั

มาเถอะข�าจะพาเจ�าไป
เรียนรู�เอง!

อยุธยา

โอ�โห! ฮา� ๆ
พะ พะ พี่แก�วใจ ตอนนข้ี า� กบั เจา� กอ็ ย�ู
ในสมยั อยธุ ยากนั นะ� สิ
นี่พวกเราอยู�
ที่ไหนกันหรอครับ ?? ? ? แลว� เรามาทำ
? อะไรกนั
?ทน่ี ห่ี รอครบั ?
?? ?? ?
? ??

??

ข�าจะพาเจ�ามาเรียน
รู�ละครชาตรีอย�างไรล�ะ

มาเถอะ
ข�าจะพาเจ�าไปดู

พวกชาวบ�านกำลังฝ�ก
ซ�อมละครชาตรี
เราเข�าไปดู
ใกล�ๆกัน

ข�าจะเล�าให�ฟง�

ละครชาตรีเกิดขึ้นมา
ตั้งแต�สมัยอยุธยา. . .

วา� วว ว~

โดยเป�นละครเก�าแก�หรือต�นเค�าของละครประเภทอื่นๆ กำเนิดตั้งแต�สมัยอยุธยา
การแสดงมักเล�าเรื่องของกษัตริย� จึงออกเสียงอย�างสันสกฤตแล�วเพี้ยนเป�นฉัตรีและ

ชาตรี คำว�า “ชาตรี” มักนิยมเรียกกันแต�ภาคกลาง ส�วนภาคใต�จะเรียกว�า “โนรา”

แต�เดิมตัวละครจะมี 3 ตัว คือ ตัวนายโรง วิธีการแสดงจะเริ่มด�วยพิธีบูชาครู ต�อมาตัว
นายโรงจะรำซัดก�อนเริ่มการแสดงเพื่อเป�น
ตัวนาง และตัวตลก ผู�แสดงจะเป�น สิริมงคลก�อนการแสดง จากนั้นตัวละคร
ทั้งหมดจะเริ่มแสดง โดยตัวละครจะร�องและรำ
ชายล�วนทั้งหมด เองไปด�วย สุดท�ายจะจบการแสดงด�วยการ
รำซัดในตอนท�าย
ัตว ายโรง
ัตว
นาง
น
ตลก

เรื่องที่แสดงก็จะมีหลากหลาย โดยเรื่องที่นิยมแสดงก็คือ มโนราห์และรถเสนนั่นเอง

แต�ก็สามารถแสดงได�บางตอนเท�านั้น เนื่องจากผู�แสดงมีเพียง 3 ตัว ต�อมาก็มีเรื่องที่แสดง
มากขึ้น ตัวละครจึงเพิ่มขึ้นตามท�องเรื่องไปด�วย

พระสุธน เป�นอย�างนี้นี่เอง
มโนราห� ต�องไม�เคยรู�มาก�อนเลย

ถา� อยา� งน้นั ต�องขอลอง ต�องซะอย�าง
ทำท�ารำเลยี นแบบพวก จะตีลังกาโชว�
ชาวบ�านบา� งนะฮะ คอยดู หึ หึ

อ�ากกก!!!

หืมมม ก�อนหิน
ปริศนา

มาสิ
ข�าจะพาพวกเจ�า

ไปชม “การแสดงละครชาตร”ี

ปง�ุ เดก็ ชายตอ� ง!
ตน่ื เดยี๋ วน้ี
เลยนะ

เธอมาแอบหลับได�ยังไงกัน

ขอโทษคร�าบบบครูอุ�ม

ตอนที่ ๒
ละครนอก

เสด็จแม� ฟ�บ

ฮือ~ สังข�ทอง!

ทำไมแกจะไปจากแม�ง�ายๆแบบ
นี้ล�ะ นั่นคือแม�ที่เลี้ยงดูแก
มานะ

เหวอออ! ก็เจ�าเผลอลูบชื่อข�าที่กำไลอย�างไรเล�า
ข�าถึงมาอยู�ที่นี่
ฮิๆ พี่แก�วใจมาได�ยังไงกันฮะ

เจ�าก็เป�นคน
ที่อ�อนไหวง�าย
เหมือนกันนะนี่

อ�อ แหะๆ ต�องไม�รู�ตัวเลยนะเนี่ย

เห็นเจ�าชอบละครขนาดนี้ แกวา� ไกก� บั ไขอ� ะไร เอ?� ละครนอกเปน� ยงั ไงหรอฮะพแ่ี กว�
เจ�ารู�ไหมว�า เกดิ กอ� นกนั ? เคา� เลน� กนั นอกบา� นหรอื วา� …
€^%*…*;%’:?&’^’
ละครประเภทนี้แต�เดิมมี
ที่มาจาก เออ� ...?!

“ละครนอก” (ภาพในจินตนาการของต�อง)

เจ�าเด็กนี่ถามเยอะเสียจริง พ�อจ�า แม � จ�า ช�วยต�อง ด�วยยยยยย
ไปกับข�า ข�าจะพาเจ�าไปดูเอง

โอม...มะลึก !!

กึ๊กกึ๋ยยยย เสียงเจ�านี่มันช�างแสบ
แก�วหูข�าเสียจริง
แว�บ

โว�ววว

ชุดกับผมต�อง
จ�าบสุดๆ

ไม�จริงนะฮะ
เสียงเจ�าเงาะร�องตรงนู�น
ดังกว�าเสียงต�องซะอีก!

ว�าแต�เจ�าเงาะ
เกี่ยวอะไร

กับละครนอกหรอฮะ?

ละครนอก เป�นการแสดงทีม่ มี าตงั้ แต�

สมัยอยธุ ยา สนั นษิ ฐานว�ามาจากการละเลน� พนื้ เมอื ง
ของชาวบา� น เช�น เพลงปรบไก� เพลงพวงมาลัย
แตเ� ดมิ จะใช�ผช�ู ายแสดงล�วนเน่อื งจาก
มพี ระราชบัญญัติ ห�ามมใิ ห�พระราชวงศานุวงศแ� ละ
ขา� ราชการผใู� หญ�ผูน� อ� ยฝก� หัดละครผห�ู ญิง

การดำเนินเรื่องจะกระชับและรวดเร็ว เน�นความตลก
ขบขันมากกว�าความประณีตงดงามในการรำ ในระยะแรกจะ
แต�งตัวอย�างคนธรรมดาสามัญ

ต�อมาจึงมีการเลียนแบบการแต�งกาย “ยืนเครื่อง”
ของละครใน ซึ่งสมัยต�อมาได�มีผู�หญิงแสดงร�วมด�วย

เจ�าสงสยั ใช�ไหมละ� วา� เจ�าเงาะเกี่ยวข�องอยา� งไร? ก็เพราะวา� เรอ่ื งสังข�ทองเปน� เรือ่ งที่ใช�ในการแสดง
ละครนอกอยา� งไรเล�า และยังมีเร่ืองอน่ื ๆอกี มากมาย
ไกรทอง
เช�น พิกลุ ทอง ไกรทอง เปน� ต�น

พิกุลทอง

อย�างนี้นี่เอง แล�วเมื่อไหร�ต�องจะลุกขึ้น โวยวาย
ได�ล�ะฮะ เมื่อยไปหมดแล�ววว
โหวกเหวก

เจ�าทหาร! อย�านะ

ข�าจะจับเจ�ากินเสีย อา� กกกกกก
หากเจ�าโหวกเหวกโวยวายอีก

อ�ากกกกกก

พี่แก�ว
ช�วยต�องด�วยย!!

เจ�าลูกคนนี้นอนกินบ�านกินเมือง
ลุกไปทำการบ�านเดี๋ยวนี้นะ!

ต�องนึกว�า

จะโดนยักษ�

กินซะแล�ว

สแกนแลว�

ตามเข�าไปดู

เจา� สังขท� อง

กนั เถอะ !

ตอนที่ ๓
ละครใน

นกั เรยี นทกุ คนอยา� ลมื ไปทำรายงาน นกั เรียนทง้ั หมด
เรอ่ื งละครในนะจะ� ทำความเคารพ

ใครสงสยั อะไรกม็ าถามครนู ะ
สำหรบั วนั นก้ี ลบั บา� นไดจ� ะ�

ณ โรงเรียน

สวสั ดคี ะ� /ครับคณุ ครู

ไอตอ� งงง ... วนั นี้จะรบี กลับไปทำงานครูอ�ุม
ชว� งนข้ี อขยนั ซะหนอ� ย
ไปเลน� เกมรา� นปา� เพญ็ กัน ไปละ
บายยย
ไมเ� อาอะ�

มา!

ต�องพรอ� มแลว� วว

ซัดเข�าไปๆๆ

10 นาทีผ�านไป. . .

ป� วๆๆๆ

ป� วๆๆๆ นั่นแหละๆๆ

ร่วมเดินทางสู่ อ�ะ!

โลกมหัศจรรย์ ขึ้นมา
ได�ไงเนี่ย

แว�บ กับเราสิ

ชิ~ ป�ดๆๆ

เหวอออ

ว�าววว

รายงานเล�มสำคัญของเจ�า
อยู�ตรงหน�าแล�ว

ตั้งใจฟ�งดีๆล�ะ

เจ�านี่ชอบโวยวาย กอ� นท่จี ะพาทกุ ทา� น
อยู�เรื่อย ไปรับชมการแสดง
เรามาเรียนร�ูประวตั คิ วามเปน� มา
ของละครในกนั สักหนอ� ยนะครบั

ละครในเกิดขึ้นภายหลังละครนอก เดิมเรียกว�า

“ละครข�างใน ละครนางในหรือละครในพระราชฐาน”
เพราะเป�นละครที่พระมหากษัตริย�ทรงดัดแปลงมาจาก
ละครนอก ใช�ผู�หญิงซึ่งล�วนแต�เป�นนางสนมกำนัลทั้งสิ้น

โดยในอดีตจะแสดงในเขตพระราชฐานเท�านั้น
ต�อมาได�มีการเรียกให�สั้นลงจึงเหลือแต� “ละครใน”
ลำดับต�อไปขอเชิญทุกท�านรับชมการแสดงได�
ณ บัดนี้

สุดป�ง

อลังการมากก

รละครคู่มือกา

ละครในจะมีแบบแผนการรำเฉพาะ จะเน�นความงดงามความอ�อนช�อย
ของท�ารำ บทกลอนที่ใช�จะต�องเลือกสรรแต�บทกลอนที่มีสำนวนสละสลวยเท�านั้น ใน
การแต�งกายจะต�องแต�งอย�างพิถีพิถันตามแบบเครื่องต�นเครื่องทรงของกษัตริย�
เรียกว�าการแต�งกาย “ยืนเครื่อง” และเรื่องที่ใช�แสดงก็จะมีเพียง 3 เรื่องเท�านั้น
ได�แก� รามเกียรติ์ อุณรุท และเรื่องสุดท�ายเจ�าก็กำลังดูอยู� คือ อิเหนา

ทศกัณฐ�

หนมุ าน

อณุ รุท

ปกตพิ ี่แก�วเล�าเรอ่ื งจบทไี ร ว�าแต�
ตอ� งเปน� ไดแ� วบ� กลับบ�าน คราวนพ้ี าต�องกลับ
แบบปกติไดไ� หมฮะ
ไม�รู�ตัวตลอดเลย ...
แหะๆ
แว�บบบ
ครง้ั นี้ขา� จะพาเจา�
กลบั บา� นดีๆแลว� ล�ะ

ต�อง! มวั แต�เลน� แตเ� กมอีกแล�วนะ
เจา� ลกู คนน้ี

มันนา� ฟาดซะใหเ� ข็ด พวกเจ�าอยากชมการแสดง

ต�องคนเดิม เรื่องอิเหนา ตอนบุษบาชมศาล

เพิม่ เตมิ คอื โดนบ�น แบบเจ�าต�องไหมล�ะ
ตามข�ามาสิ
เหมอื นเดิมเลยแฮะ

ฮิฮิ

พี่แก�ว

ช�วยต�องด�วยยยย

แบบทดสอบการต์ ูนความรู้

1) ละครชาตรกี ําเนดิ ขนึ ตังแต่สมยั ใด?

1. สมยั สโุ ขทัย 2. สมยั ธนบุรี
3. สมยั อยุธยา 4. สมยั รตั นโกสนิ ทร์

2) ตัวละครในละครชาตรมี ที ังหมด 3 ตัว มชี อื เรยี กวา่ อยา่ งไรบา้ ง?

1. ตัวพระ ตัวนาง ตัวตลก 2. ตัวนายโรง ตัวนาง ตัวตลก
3. ตัวนายโรง ตัวนาง ตัวเอก 4. ตัวพระ ตัวนาง ตัวลิง

3) เรอื งทีนยิ มแสดงในละครชาตรคี ือเรอื งใด?

1. มโนราห์และแก้วหนา้ มา้ 2. มโนราห์และสงั ขท์ อง
3. มโนราห์และพกิ ลุ ทอง 4. มโนราห์และรถเสน

4) สนั นษิ ฐานวา่ ละครนอกมาจากการละเล่นพนื เมอื งของชาวบา้ น
คืออะไร?

1. เพลงปรบไก่ 2. เพลงกลุ าตีไม้
3. เพลงชา้ -เรว็ 4. เพลงเชดิ ฉงิ

5) ลักษณะการแต่งกายของละครนอก เรยี กวา่ อยา่ งไร?

1. ชุดไทยพระราชนยิ ม 2. ชุดดึกดําบรรพ์
3. ชุดยนื เครอื ง 4. ชุดดังเดิม

6) ขอ้ ใดคือลักษณะของการแสดงละครนอก?

1. เล่นตลกขบขนั 2. เนน้ ความสวยงาม
3. เล่นในเขตพระราชฐาน 4. ใชผ้ หู้ ญงิ แสดงล้วน

7) ละครในเดิมมชี อื เรยี กวา่ อยา่ งไร?

1. ละครดึกดําบรรพ์ 2. ละครสงั คีต
3. ละครนางใน 4. ละครรอ้ ง

8) นกั แสดงทีใชแ้ สดงในละครในคือใคร?

1. เหล่าเสนาอํามาตย์ 2. นางสนมกํานลั
3. นกั แสดงละครเร่ 4. นกั แสดงขา้ งนอกวงั

9) ขอ้ ใด *ไมใ่ ช*่ ลักษณะการแสดงของละครใน?

1. เนน้ ความอ่อนชอ้ ย 2. บทกลอนสละสลวย
3. เล่นตลกขบขนั 4. ถกู ทกุ ขอ้

10) เรอื งใด *ไมใ่ ช*่ เรอื งทีใชแ้ สดงในละครใน?

1. รามเกียรติ 2. รถเสน
3. อุณรุท 4. อิเหนา

สามารถสแกนคิวอารโ์ ค้ด
เพอื ทําแบบทดสอบออนไลน์