Majalah Sinpo Wekelijksche - Editie Edisi Tahun ke 16 No. 823 Sabtu 7 Januari 1939

> Ai '

WEliEIIJRSCHE -EDITIE

SAPTOE 7 JANUARI 1939

TAHON KA XVI NS.825

Beda

„Ajoe" adalah bedak jang sadjaii,
Warnanja rose ada djoega jang poeti,

Ka’íaedahannja ditanggoeng pasti,
Oewang kombali djika tida berboekti.

„Ajoe" teroetama boeat r.jonja-nona,
Boeat katjantikan ada sänget bergoena.

Koelit moeka kotor, segala warna,
Dengen „Ajoe" tentoe mendjadi poena.

„Ajoe", bedak jang saia seboetken,
Tentang kabaekannja saia soeda reken.

Djika pakenja maoe ditentoeken,
Moeka kasar bisa liijin sebagi laken.

Dari tiga pendjoeroe sampe ka weian,
„Ajoe" soeda tjoekoep diboeat seboetan.

Haroemnja haloes ampir iida kaliatan,
Kwaliieiinja djempol di semoea tingkatan.

IE P. >.,

MR.-CORNELIS.

SVn E®. 1

DI ANTARA KAWADJIBAN djalan mendjoesta, dan Giok Eng dengen pengrasahan tida enak.
soeda menoeroetin iapoenja peng­ Marika diam, Hoei Djin kaloear­
Oleh: rasahan ini.
ken iapoenja sigaretten-koker dan
G. T. L. „Akoe dateng di sini ada sedikit sodorken pada Giok Eng. Kaloe
oeroesan,” kata Giok Eng achirnja kita maoe bikin peroepamahan
26) dengen soeara sedikit goemeter. keadahan marika itoe waktoe ada
seperti politie resia dan satoe pen­
„Kenal, toean,” kata Giok Eng „Apa barangkali akoe bisa kasi­ tìjahat.
dengen soeara goegoep.
ken sedikit bantoean?” Boeat sakoetika, lamanja keada­
„Ini toean dateng di sini boeat Djoega di sini Giok Eng tida bisa han tinggal sepi, samentara Giok
mintaken ampoen boeat kaoe, me­
ngarti?” lantas menjaoet, ia merasa Hoei Eng merasa sangsi boeat menanja­
Djin poenja pertanjahan itoe ada ken tentang dirinja Hoat Nio, tapi
Giok Eng manggoetken kapala- kamoedian ia braniken djoega me­
nja, iapoenja moeka kaliatan poe- menjolok hatinja. nanja.
tjet. „Tida oesa, melaenken satoe oe­
„Bagimana keadahannja, Hoat
„Web sekarang kaoe boleh poe­ roesan ketjil sadja, dan selaen be­
lang, tapi inget laen kali djangan gitoe, akoe tjoekoep taoe keadahan
berboeat lagi.” kota Bandoeng,” kata Giok Eng

„Banjak trima kasi, toean.” Oelané l’iorlanfi
„Web Djin, ada, kabar apa lagi?”
tanja itoe Hoofdcommissaris pada Bergoena boeat semoea orang jang mempoenjai kapentingan me­
Hoei Djin. nagi, mengoetang, mendakwa, lawan perkara, menjita, menggijzeld,
„Tida ada apa-apa.” minta atawa mintaken failliet, hal-hal jang berhoeboeng dengen hy-
Sasoeda omong-omcng sedikit potheek, faillissement, verjaring dan sebaginja.
lagi dengen itoe Hoofdcommissaris,
Hoei Djin berpamitan dan djalan Boekoe ini formaat besar, omslag karton, terdjilid netjis dan
kaloear bersama Giok Eng. kekar, terdiri anem bagian, terpetja 84 roepa hal-hal jang berhoe­
„Ka mana?” tanja Hoei Djin de­ boeng dengen peroetangan. Oetar.g dagang dan privé, oetang pake ka­
ngen pendek. terangan atawa zonder soerat, tentang kakoeatan dan temponja ac­
„Ka hotel doeloe,” saoet Giok cept, accept op vertoon, accept dengen tempo, soerat oetang jang ber­
Eng. harga dan tida berharga, teekend depan notaris, teekend dengen tjap
Marika menoedjoe ka hotel di­ djempol, teekenan jang sah dan tida sah, dan laen-laen katerangan
mana Giok Eng ada menginep. Ma­
rika masing-masing mengambil juridisch jang sanget penting.
tempat doedoek.
„Kapan kaoe dateng di Bandoeng Bagimana haroesnja minta saksi, minta soempa, minta paprek-
dan apa jang menjebabken kaoe sa’an dimoendoerken, minta conservatoir beslag, executoriaal beslag,
kena diverbaal?” tanja Hoei Djin. pandbeslag, beslag gadji, minta giizeld, tida boleh digijzeld, roepa-
Giok Eng merasa maloe tentang roepa prihal gijzeling, minta failliet sasoeda digijzeld, ditagi dan
apa jang soeda terdjadi atas diri- menagi berhoeboeng faillissemenc, dan laen-laen.
hja, tapi ia soeda toetoerken sedi­
kit tentang itoe penahanan atas Roepa - roepa model soerat oetang, accept op vertoon, accept de­
tapoenja diri. ngen tempo, soerat oetang obligatie, soerat oetang di atas zegel,
„Kenapa kaoe begitoe tjerobo.” oetang dengen bon atawa zonder soerat, dioendjoek masing-masing
„Akoe tida taoe dan tida doega poenja kaharga’an dan kalemahan. Belasan matjem tjonto soerat dak-
tama sekali. Ja, akoe haroes ha­ wa’an, dari oetang dagang, oetang biasa dan oetang sewa. Dakwa
toerken trima kasi pada kaoe.” gadji jang belon dibajar, dakwa achliwarisnja si pioetang almar-
„Itoe ada oeroesan ketjil sekali.
Erapa lama kaoe bakal berdiam di hoem, enz. enz.
stai? Akoe rasa kaoe dateng boeat Roepa - roepa concept soerat koeasa boeat madep di pengadilan,
°eroesan kerdjahan?” kata Hoei
taiin. lebih djaoe sembari meman- boeat oeroes padjek, soerat contract sewa roemah, sewa tanah, soerat
taiig pada Giok Eng. djoeal-beli roemah, kebon dan sebaginja. Soerat perdjandjian be­
kerdja, over dagangan, model soerat . huurkoop barang perabotan,
Hiok Eng tida lantas men-jaoet. huurkoop kandaran boeat nambengin, huurkoop dipandang dari topi
Ia merasa itoe pertanjahan jang juridisch, huurkoop menoeroet jurisprudentie. Memorie boeat Raad
stojoedjoernja ada menjolok ia- van Justifie, Verzet atas poetoesannja Landgerecht boeat minta di­
!/edja hati. Di sini terletak itoe pi-
, ‘tan boeat mendjoesta dan boeat preksa lagi.
Tentang perkara di Landraad, Residentie Gerecht dan Raad van
talakoe teroes-terang, tapi sang
pebgrasahan ada lebih berat pada Justifie, dan hal-hal jang berhoeboeng dalem soeal di atas.

Harga satoe boekoe / 3.—. Pesen dengen postwissel f 3.45. Rem­

bours f 3.70.
Bisa dapet beli pada:

Druhhcrij SIN PO,

Asemka, 30, Batavia-Stad.

3

Hoei Djin laloe doedoek menga- Soeda terbit

depin medjanja dan moelai boeka

bebrapa soerat jang terdapet atas
medja toelisnja.

Samentara itoe di fihaknja Boekoe boeai bladjar bahasa dan hoeroef
Giok Eng, koetika dapet taoe jang Tionghoa :
ia tida bisa katemoeken Hoat Nio,
ia poenja rasa tjemboeroean djadi TJIAN DJIE KO
lebih besar. itoe kabaekan dan
boedi jang soeda dioendjoek oleh Tjiiakan kadoea.
Hoei Djin, sigra linjap dari ia poe­
nja pikiran. ,,Ia poera-poera dan Menoeroei sijsieem 1000 hoeroef jang iermas-
tida imaoe mengakoeh jang ia pia­ hoer ’dan digoenaken di aniero Tiongkok
ra Hoat Nio. Ia takoet dan tentoe boeai baniras analphabétisme (boeia hoeroef).
ada tjemboeroeken pada’koe. Baek, PESEN sekarang djoega soepaja kau poen
zonder terlaloe tjape, akoe soeda bisa biijara dan baijah BAHASA SENDIRI]
bisa dapetin apa jang akoe mak­ Harga per siel dari 2 djilid . . f 2.50
soedken. Djangan harep ia nanti Ongkos kirim aangeieekend iambah „ 0.35
bisa menikah dengen Lian- Nio. Rembours iambah................................. „ 0.60
Hm, ini ada sacoe gegaman bagoes
dan ia nanti rasaken sendiri,” ka­ Bisa dapei beli pada:
ta Giok Eng daiem hatinja dengen Drukkerij SIN PO,
oendjoek roepa seperti orang jang Baia via.
pence rasa tjemboeroean.

„Djongos, tjoba kasi akoe reke­
ning hotel. Akoe moesti brangkat
mi sore djoega,” kata Giok Eng
pada sang djongos, samentara ia
sendiri masoek ka dalem kamar
dan beresin koffernja.

BAGIAN KA 18.
Bertambahnja hari dan berga
mja boelan dalem taon 1929 it

Bertempat di BANDOENG boekan hal jang menggirangken adaiah iapoenja contract koffie
pada kabanjakan orang dagang. dan beras, dan djika dari itoe doea
»r. TAN PING IE Marika jang berpemandangan roepa barang tida meleset, ia bisa
Chirurg — Vrouwenarts loeas dalem perdagangan masing- terbebas dari iapoenja kasoekeran
BJALAN TORPEDO No. 12 masing mempoenjain pengrasahan jang mengantjem padanja. Oleh
Hgelbert van Bcvcrvoordcwcg 12.) tida enak boeat keadahan jang kerna banjak hal-hal jang sänget
Tempo priksa djoega boeat penjakit mendatengin tapi marika jang membikin poesing iapoenja pikiran,
oemoem ; berpemandangan begitoe ada se­ ia ampir tida open sama iapoenja
Pagi djam 8-10, Sore djam 5-6. dikit sekali djoemblahnja, oe­ oeroesan ketjii-ketjil dan roemah
moemnja marika di itoe waktoe tangganja, antaranja djoega
TELEFOON No. 3180. maen saling toebroek boeat dape­ tentang oeroesan Lian Nio.
tin kaoentoengan jang besar. Bisa Sedari ia dapet soesa da­
BERTEMPAT: ditjatet jang kaliatan toeroen pa­ lem oeroesan oewang, dja­
ling keras ada harganja goela, dan rang sekali ia bisa diam di roemah,
N»nah THUNG SIN N laen-laen barang hasil boemi poen ia teroes berdaja boeat mentjari
bergantian mengasi tanda-tanda crediet dari loearan, tapi lantaran
tz jang tida baek. Bank-bank besar keadahan pasar ada begitoe roepa,
moelain ketjilken iaorang poenja kaliatan ia tida begitoe berhasil
WelaentenGBMb PRAKTIJK' penglepasan crediet, hingga tida dengen iapoenja daja oepaja itoe.
dan Cn boewat perempoi sedikit jang merasaken soeker ter-
oi'anoanak~anak’ dj°ega toeloi Pada satoe malem, betoel di
fSAi^e¿ang b5ersTaElinL.- MR.C. poeternja oewang. boentoet boelan November di itoe
Di kota Cheribon ’ntjek Koan taon, kita liât ’ntjek Koan Leng
tjoeali h Jaia 4,30 ~ 6 sore> doedoek berdoeahan dengen istri­
hari besar1 Sa:ptoe’ Mingg°e « Leng moelain terserang penjakit nja di pertengahan depan dari ia­
serat oewang, samentara iapoenja poenja gedong. Itoe waktoe ada
A1"' Saban hari Si tanggoengan boeat membajar pa­ antara djam delapan dan sembi­
da iapoenja pioetang-picetang ada lan. Iapoenja istri tida taoe ada
3-30 sore 11,30 pagl ljoekan 2-3 besar djoemblahnja, sedeng tem­ oeroesan apa jang hendak diber-
ponja, soeda kliwat mendesek. Satoe
pengharepan dari ’ntjek Koan Leng damiken padanja, kerna tida bia-

„PENGARTIAN PENTING” ada satoe boekoe dalem bahasa Melajoe, sanja, ia diadjak berdami boeat
jang bergoena bagi segala orang di antero Indonesia. oeroesan dagang. Keadahan ada
begitoe menarik dan membi-
„PENGARTIAN PENTING” ngoengken pikiran sang istri aken
mengatahoei soeaminja poenja
Banjak hal-hal oemoem dan penting, djoega berhoeboeng dengen maksoed.
wet-wet jang berlakoe di ini Indonesia, orang bisa dapet katerangan
dan pengartian dalem ini boekoe. „Ah............. , sekarang kita me-
ngadepin kasoekeran oewang,”
Antara laen-laen jang telah djadi isinja boekoe „Pengartian moelain ’ntjek Koan Leng dengen
Penting”, ada sebagi brikoet: soeara pelahan. „Dalem doea tiga
boelan ini kita orang soeda kena
Soerat oetang di atas zegel — Perbedahan antara soerat oe­ roegi bebrapa poeloe riboe roepia.
tang dan accept — Penagian oetang — Kakoeasahannja Resi- Boelan depan kita moesti stort lagi
dentiegerecht dalem perkara penagian oetang — Rekest pena­ pada bank delapan riboe roepia,
gian di Residentiegerecht — Vonnis perkara penagian — Per­ dan pada jang laen-laen koerang-
djandjian renten di accept — Teekend accept tida dengen hoe­ lebih anem riboe. Akoe tida taoe
roef Latijnsch — Tanda djempol — Renten oetang — Tanggal di dari mana bisa dapet oewang.”
plakzegel boeat accept — Bea zegel boeat accept — Tida bisa
dikasi masoek dalem boei oetang — Boei oetang — Brapa lama „Abis bagimana?” kata sang
boei oetang bisa dilakoeken — Verjaring dari roepa-roepa oe­ istri dengen roepa ampir seperti
tang — Tentang hal accept — Mintaken failliet — Sendiri crang jang tida ambii poesing laen
minta failliet — Orang Indonesier tida bisa failliet — Bikin orang poenja oeroesan.
penagian pada orang jang failliet — Bajar oetang pada orang
jang failliet — Weeskamer dan oeroesan failliet — Berachirnja „Apa kaoe masi ada poenja sim-
faillissement — Selagi failliet tida boleh teekend oetang — Fail­ penan oewang, atawa sedikit ba­
liet dan failliet lagi — Failliet éelagi dalem boei — Minta merk rang perhiasan jang bisa digade-
dagang — Merk dagang boeat saroepa barang — Onkost gede- ken?”
poneerd merk dagang — Lamanja merk dagang ber­
lakoe — Djoeal merk dagang — Palsoeken merk da­ „Begitoe banjak oewang masa
gang — Merdika boeat kawin — Sembarang waktoe ada,. dan doeloean ¡sapoeloe riboe
boleh kawin — Oemoer brapa boleh kawin — Bikin kaoe soeda pake. Sekarang paling
soerat kawin — Kawinan dengen tjampoeran harta — ada doea riboe lebih, dan barang
Kawinan zonder tjampoeran harta — Istri kawin tida menoe­ perhiasan akoe sendiri tida ada,
roet wet — Istri kawin menoeroet wet — Perkenannja orang si Lian Nio poenja barang-barang
toewa boeat kawin — Tida boleh tjegah anak kawin — Tida barangkali ada berharga tiga ri­
boleh paksa anak kawin — Bertjerei antara soeami dan istri boe roepia.”
— Bertjerei boekan dengen alesan berdjina — Soeda ber­
tjerei kombali kawin lagi — Tida boleh kawin lagi sa­ ’Ntjek Koan Leng diam dan
belonnja bertjerei — Tida boleh piara bini moeda — roepanja pikirken itoe sedikit oe­
Toentoetan perkara berdjina — Goendik tida dapet ba­ wang dan barang perhiasan jang'
gian harta poesaka — Anak-tiri tida dapet bagian harta istrinja baroesan bilang.
poesaka — Anak prampoean dapet bagian harta poe­
saka atawa tida — Tentang hal kawin — Erkenning anak „Bagimana kaloe kita gadeken
— Anak jang di-erkend — Poengoet anak — Haknja anak sadja ini roemah boeat kadoea ka-
poengoet — Tida boleh poengoet anak prampoean — Legitieme linja?” tanja ’ntjek Koan Leng.
portie — Testament berlawanan dengen wet — Meninggal doe­
nia zonder bikin testament — Bapa djoeal perceel pada anak­ ...Apa ada orang jang maoe pe­
nja zonder trima bajaran — Djoeal perceel kapoenjahannja gang gade lagi?”
anak jang belon dewasa — Weeskamer dan harta poesakanja
orang mati — Oepahan boeat Weeskamer oeroes boedel — (Aken disamboeng).
Overschrijving dari perceel — Doea kali overschrijving — Bea
overschrijving — Brentiken persewahan roemah — Oewang TOENGGOE
sewa roemah teritoeng penagian preferent — Pendjoealan tida
brentiken perdjandjian sewa — Bea zegel perdjandjian sewa — STAR MAGAZINE
Soerat perdjandjian hypotheek — Soerat perdjandjian borg-
tocht — Madjikan brentiken penggawenja — Tempo opzegging Ncmcr pertama bakal terbit pada
dari penggawe — Kaberatan atas taksiran padjek, dan laen-
laen lagi. 15 Januari 1939.

Boekoe „Pengartian Penting” bisa idoep boeat sakean lama de­ Harga abonnement boeat Abonné
ngen teroes tinggal berharga. Sawaktoe-waktoe orang masi bisa perloe
apa-apa aken dapet pengoendjoekan dari ini boekoe. „Sin Po” tjoema f 1.60 per tabón-

Harga satoe boekoe f 5.— laen onkost kirim. Pesenan dengen post­ Permintahan abonnement d«'
wissel f 5.30 atawa f 5.55 rembours per post.
ngen kirim oewang lebih doelo®
Drukkerij SIN PO, Asemka, Batavia.
pada:

Adm. STAR MAGAZINE,
Pintoe Besar 88, Batavia-Stad'

Tahon ka XVI Saptoe 7 Januari 1939 No. 823

?I IS «E fr

:n

ia I Wekelijksche - Editie

¡a. '

★•gi

ia,
ag .. Harga abonnement j 3. per kwartaal — Boeat abonne dagblad Sin Po f 1,50
oe

Djalan ka kamerdikahan.

ng

rti OZe/i:
.en Dr. Sun Yat Sen.

IX

m- Kagagalan-kagagalan baroe.
3a-
le- J^JCESTROE di ini koetika di boeroe kirim banjak kawan ka Chin poesat dari gerakan-gerakan jang
dan Lien dengen prentah boeat berikoet.
asa daerah Chin dan Lien terbit ka- panggil berkoempoel orang-orang
riboetän belasting. Kuo Jen-Chang Di sebrangnja Tung Hsing ada
boe dan Chao Po-Hsien dikirim ka sa­ berpengaroe dan barisan-barisan Mang Chieh di daerah Fransch
.ing na dengen 3 sampe 4000 soldadoe di doesoen-doesoen; lebih djaoe jang tjoema terpisa oleh satoe kali.
boeat tindes itoe karewelan. Akoe akoe oetoes satoe kawan Djepang Satoe djembatan bikin perhoeboe­
ang kirim kawan Huang Ko-Chiang ngan gampang. Kaloe sendjata
pada Kuo Jen-Chan dan kawan Kayano Nagatomo dengen oewang sampe kita lantas bisa sediaken
ha, Hu I-Sheng pada Chao Po-Hsien ka Japan boeat beli sendjata. Di 2000 soldadoe. Bersama 6 sampr
ang boeat boedjoek marika bersariket Annam poen akoe soeroe kawan-
ri­ kawan berkoempoel dan dapet be­ 7C0G orang barisan desa-desa dari
Lengen kaoem revolutionäre. Doea- daerah Chin dan dengen lebih 6000
elan doeanja kata marika lantas maoe brapa officier Fransch di loear soldadoe dari Kuo Jen-Chang dan
berfihak pada kita, kaloe kita ma­ dienst boeat didik iaorang. Begitoe Chao Po-Hsien kita mempoenjai
oe­ djoeken balatentara jang diper- lekas sendjata sampe, akoe ingün satoe balatentara jang besar. Sa­
ang doedoekin daerah pasisir dari Fang soedanja dididik bebrapa minggoe,
sendjataken lengkep. Akoe boeroe- Cheng sampe Tung Hsing sebagi
iken

ka-

3)• • B. C. B. A. boeat Fonds Amal Tiongkok.
pe-

1).

pad»

jonne PamoX TiZrhon d,adake" tooneels‘“k dimaenken oleh nona-nona dan pamoeda-
ahoú'
toendloekon L t At",™ „ Z"”“ KÍCm ““ VerS' B C' B A' ini tooneel telah <«Pe>-
de'
iioeloe Itoe pendapeianadaTf»! n' t 'T Pendapetan bersinja ada b»ea‘ kasnja Tjien Tjay Hwee,
petan ada f G01.-. Di atas ada orang-orang jang ambii bagian dalem itoe pertoendjoekan.
[NE,
-Stad- Foto: Lauw Soen Tjiang, Banjoewangi.

ft ST« ES. jf,

kita tentoe bisa reboet provincie jahannja pada’koe. , Waktoe sen­ ka „Seratoes riboe goenoeng be­
Kwangtung dan Kwangsi dalem djata belon djoega sampe, iaorang
tempo pendek dan bisa teroes me- menjerang ka Chin Chou dengen sar”.
ncedjoe ka daerah Yangtze boeat maksoed boeat soeroe Teng Tze-Yu Inilah akoe poenja kagagalan
bersatoe dengen barisan-barisan toeroen tangan. Tapi ia ini taoe
dari Nanking dan Wuchang. Kaloe kita poenja kalemahan dan kaga jang ka-lima.
ini bisa kadjadian keadahan boeat brani berfihak pada kita, apalagi
pamerentah Manchu tida ada ha­ di deketnja ada balatentara pame­ Waktoe pembrontakan di Chin
repan lag! dan revolutie tentoe rentah jang koeat. Kita poenja ka­ dan Lien gagal, akoe adjak Huang
berhasil. wan lantas bergerak ka Wei Ling Ko-Chiang, Hu Han-Min dan be­
San. Kombali iaorang toenggoe ba­ brapa officier bangsa Fransch dari
Setjara tida terdoega di Tokio risan Manchu jang soeda di- Annam boeat serang Chen Nan
terbit pertengkaran antara kita cmongin poenja gerakan. Tapi Kwan. Kita doedoekin tiga. tem­
poenja kawan-kawan hingga sen­ Chao Po-Hsien liat Tze-Yu tida pat jang terdjaga dan adjak sol-
djata dan munitie tida bisa diki­ bersariket dengen kita dan ia tida dadoe-soldadoe jang ada di sana
rim. Dalem ini tempo bai'isan kita brani boeat ambii tindakan sendiri. bersariket dengen kita. Dari sini
soeda doedoekin Fang Cheng. Se­ Barisan kita tida tjoekoep koeat kita ingin bersariket dengen ka­
bab sendjata jang akoe djandjiken boeat sendiri teroesken penjerang- wan-kawan di „Seratoes riboe goe­
tida dateng, barisan desa dan ka­ an dan dari itoe marika moendoer noeng besar” dan berame tjoba
wan-kawan djadi ilang kapertja- reboet Lung Chou. Sebab barisan
di „Seratoes riboe goenoeng be­
sar” terlaloe djaoe marika tida

Fabrick vulpen Parker di Amerika.

Ei boelan September jang laloe toean Lauw Yoe Wee dari Lawsim Zecha & Co., Soekaboemi, wakil
fabriek Parker Pen, soeda koendjoengin itoe fabriek di Janesville, Wisconsin, U. S. A., boeat jang katiga
kali. Di kiri ia kaliatan lagi liat pakerdjahan dalem itoe fabriek poenja afdeeling membikin batang-batang
pen. Di kanan ia lagi koendjoengin afdeeling assembling. Dalem ini fabriek ada bekerdja lebih dari sa-

t riboe penggawe.
Tcean Lauw djoega soeda koendjoengin Parker Pen poenja tjabang fabriek di Toronto, Canada, dan

.tjabang boeat assembling di London.

Photo: B., Soekaboemi.

1

bisa samperin kita; cìari itoe de­ sasoeatoe perlawanan, hingga di Hanoi. Koetika pamerentah Man­
ngen bebrapa ratoes orang akoe kalangan meesoe ia moelain dita- chu di Feking denger ini ia boe-
bertaroeng 7 hari 7 malem dengen kcetin dan namanja djadi kasohor djcek pamerentah Fransch, jang
ba.risannja Lung Chi-Kuang dan lantaran pande perangnja. Tapi oesir kaloear padanja. Barisan ki­
Lu Yung-ting jang bilang riboe sebab kakoerangan pelor dan ban­ ta di Ho Kou sebab tida ada jang
soldadoenja. Sasoedanja ini kita toean ia kapaksa moendoer lagi. pimpin tida bisa goenaken kadoe-
moendoer ka Annam. Koetika akce Inilah ada akoe poenja kagagalan doekannja jang baek; kaloe tida,
liwatin Liang San ada pembesar Meng Tze soeda lama kita bisa re-
jang kenalken akoe dan lantas me­ jang katoedjoe. beet dan Yunnan-fu soeda djato
ngadoe. Pamerentah Manchu lan­ Eebrapa boelan sasoedanja akoe dalem tangan kita. Ini berboekti
tas minta pamerentah Fransch dari kawatnja Hsi Liang, radja
oesir akoe dari Annam. Inilah akoe sampe di Singapore, Huang Ming- moeda dari Yunnan dan Kweicow
poenja kagagalan jang ka anem Tang reboet Ho Kou dengen 200
kalinja. orang dan bikin binasa generaal jang minta bantoehan.
jang djaga daerah wates. Lebih Huang Ming-Tang belaken ka-
Sabelonnja berlaloe dari Hanoi, dari sariboe soldadoe moesoe ber­
akoe prentah Huang Ko-Chiang balik berfihak pada kita. Kita lan­ doedoekannja kira-kira doea boe­
boeat madjoe lagi di daerah Chin tas atoer pembela’an dan toenggoe lan, tapi barisann'ja berklai zon­
can Lien dan berkoempoel dengen prentah lebih djaoe. Sebab akoe der pian tetap, hingga tida lama
laen-laen kawan; Hung Ming- ada terlaloe djaoe boeat bisa koen­ lagi bisa terkoeroeng oleh moesoe.
Tang akoe ka.si titah boeat reboet djoengin front sendiri, akoe kawat Terhadep moesoe jang 10 kali le­
provincie Yunnan. Ko-Chiang de­ sadja pada Huang Ko-Chiang bih koeat Ho Kou tida bisa dipe­
ngen 200 orang lebih kaloear dari boeat djadi commandant paling gang teroes, dari itoe ia terpaksa
Annam dan moendar-mandir aiu­ moendoer lagi dengen 600 solda­
tai a Chin dan Lien dan daerah tinggi, tapi koetika ia ini maoe pe-
Shang dan Sze. Ia berklai ber- ki ka front, pembesar Franseh doe ka Annam.
úcelan-boelan dan bisa kalahken sangsiken apa ia ada saorang Ja­ Ini ada akce poenja kagagalan

pan. jang ka delapan kalinja!
la ditahan dan dikirim balik ka

Goena fonds amai Tiongkok.

idaredjasche Harmonica Band jang dipimpin oleh toean Lie Thiam Hie dan toean Go Hock Lay de­
ssen bantoeannja bebrapa bestuur Tong Tje Hwee dan bebrapa siot jia-siotjia koetika ddo. 28 Dec. j.l.
elah mengider koeliling Sidaredja dan Tjipari, antero pendapetan bersi f 99.08 soeda distort pada Co­

mité Amai Tiongkok di itoe tempat.
Photo: „Oeij”, Sidaredja.

8

< Si H ES. &

Pengalamannja satoe actrice.

Satoe tjerita pendek. ,

J^I itoe masa satoe koempoelan „Ach,” saoet Aisah dengen ke- harepin betoel ’ngko Tjan Kwie J
roetken alisnja, „masa kenapa poenja pertoeloengan!”
wajang Tionghoa boeka per-
toendjoekannja dengen mengambil toch si Kate ’ngga taoe. Pengi­ „O, tentoe, saja poen sampe me- ’
lelakon-lelakon tjerita Tionghoa doepan anak wajang loe mengarti ngarti,” kata lagi Tjan Kwie, „dan
dan sänget disoeka oleh publiek sendiri, lagian toean leknan maoe
Tionghoa. kasi oewang seratoes roepia, kaloe nanti sabisa-bisa saja aken ban­
toe omong.”
Njonja Soeboer jang memang kaoe soeka iringken kainginan ha­
pinter boeang laga di atas pang­ tinja.” „Mana sekarang......... Soeboer?” 1
goeng, apapoela kapan ia toekar
pakean mendjadi panglima moeda Tapi koetika itoe njonja Soeboer „Baroesan sekali dia pergi ka
sebagi Sih Ting San atawa Ko roemah Twa-kongsie.”
Koen Po, tatkala itoe banjak njo­ disoesoelin oleh njonja leknan. „O, begitoe!” kata ini leknan de- J
nja-njonja Tionghoa tergila-gila
dan pada „norog” barang dan oe­ Maka koetika toean leknan Thong ngen merasa amat gegetoen, ker­
wang padanja. Hap Lioeng dateng di bangsal wa­ na bermoela ia harep bisa pasang c
jang, ia hanja katemoe sadja sa­ omong dengen senang sama njo- gi
Katanja ada satoe njonja dari ma Tjan Kwie dan iapoenja istri, nja Soeboer, „tapi tida apa, asal g
Taroetoeng malah kasi pending Aisah.
mas pada njonja Soeboer. besok djangan kapiran. Dan ba- k

Koetika itoe opera ini boeka per- Ini eigenaar wajang poen boe­ gimana.......... bagimana.......... de-
toendjoekannja di satoe kota di bi­ kan anak kemaren doeloe.
langan Sumatra’s Westkust. ngen iapoenja......... laki?” p

Njonja leknan Thong Hap Lioeng „O, pendeknja Twa-kongsie dja­ „O, gampang, nanti saja, atoer, . b
jang saban malem nonton ini wa­ ngan koeatir, saja tanggoeng,” ka­ pendeknja Twa-kongsie pertjaja d:
jang Tjina poen soeda gilain pada ta, Tjan Kwie, „lantaran si Soeboer sama saja segala oeroesan bakal
njonja Soeboer. Di waktoe siang sama saja poenja istri, jang djalan beres!” saoet Tjan Kwie ki
setiap hari ia adjak ini anak wa­ dia akoeh iboe poengoetnja, sela­ dengen lagoe ampir memastiken. m
jang dateng di roemahnja, pasiar manja soeka menoeroet.”
sama-sama, makan sama-sama, Luitenant Thong Hap Lioeng ti- I ni
dan adjakin ia maen tje-kie atawa
sie-koa-lak. Luitenant Hap Lioeng tertawa da lama pamitan poelang. Roepa­
senang.
Toean luitenant sendiri tida bi­ nja merasa senang dengen dja- se
lang apa-apa, kerna ia poen diam- rrc . • p£„Ja, ja, dalem ini perkara saja waban-djawabannja Tjan Kwie, g hs
diam...... soeda kapintjoek hatinja Schaak Kampioenschap Tionghoa di Semarang. tj.
oleh ini actrice.
ta
Betoel njonja Soeboer ada poe­ oe
nja soeami, jalah baba Kate, toe­
kang gosok biola, tapi toean Thong nj.
pikir, dengen pengaroenja oewang ke
ia bisa berboeat banjak „kahera-
nan” dalem doenia ini. Pertandingan terseboet telah di-organiseer oleh H. C. T. N. H.- tada
Semarang, jang mendapet prijs-prijs ada toean-toean: (le prijs) d
Eigenaar dari itoe opera, Go Hoo Bian Tik, (2e prijs) Liem Hok le, (3e prijs) Ong Ling Tay dan
Tjan Kwie, bersama iapoenja istri, (4e prijs) The King Hoey. Paling kanan ada toean Tjoa Kian Sie, ga;
Aisah, ada toeroet dalem ini peke- jar
tan. la hendak adjakin si Kate Voorzitter H. C. T. N. H.-Semarang.
maen sam-kiok, sengadja dibikin Photo: Tan Tat Hin-Studio, Semarang. I
ia djadi menang soepaja soeka ha­
tinja, Aisah jang nanti adjakin der
njonja Soeboer „pantjing” ikan di
pinggir laoet. Toean leknan aken kai
soeda djaga di satoe tempat jang
didjandji, Aisah diam-diam maoe wa
singkirken diri. Ini akalan semoea
telah dikasi taoe sama njonja Soe­ ker
boer.
ia :
„Astaga, kaloe begitoe saja di­ me
soeroe berboeat serong sama si Ka­ ia
te,” kata njonja Soeboer.
hac

jan
B

sad

ran

kad

D

iap(

hen

sere

ada

laga

9
Sh­

dan ia sesepin oewang kertas sa­ aken tetapi tentang melatjoerken aken ia poenjaken kasempetan

poeloe roepia di tangannja itoe diri, ia belon perna.1 Lebih lagi si boeat rogo itoe vaas kembang.

eigenaar opera. Kate poen ada saorang sabar jang Satoe kali ia poera-poera tidoer

ie Dengen sasoenggoenja djoega tida perna berboeat hal-hal jang poeles, kamoedian dengen indap-
koetika leknan ini sampe di roe­ meloekaken hatinja.\ Tapi ia ingin indap ia bangoen ka pertengahan

mah, di roewangan pertengahan djoega dapetken banjak oewang, roemah. Koetika ia soeda berdiri

n dimana berdiri medja aboe laloe- ini semoea pikiran jang menga- deket medja aboe, baroelah ia liât
hoernja, ia berpapa,san sama njo­ doek dan berlawanan satoe sama dengen teges bagimana ini vaas
l- nja Soeboer jang djoestroe hendak laen membikin njonja Soeboer kembang ada satoe vaas koeno

?” masoek ka dalem. Inilah ada tem­ djadi seperti mabok, hatinja me- besar dan waktoe ia masoekin ta­
po bagoes aken ia bitjara. moekoel dan panas dingin tida ka­
:a roean. ngannja ternjata tida sampe di
Dengen hati berdebar dan loepa bawah dasarnja jang dalem.

e- pada iapoenja oemoer toea dan Troesa dibilang poela kaloe ini Sekarang tida ada laen djalan
r- topi pet pasmen, sebagi koetjing kali njonja Soeboer djadi kalah poela dari pada moesti angkat toe-
galak hendak menerkam tikoes, maennja. i roenin itoe vaas dengen kadoea
e-ig
dengen satoe langka pandjang ia „Adik,” kata njonja leknan tangan dan dengen ati-ati. Ia ba­
o- Thong, „akoe liât kaoe poenja moe­ roe raba aken tjoba-tjoba angkat,
soeda berada di samping njonja tatkala kombali ia denger soeara
al Soeboer jang djoega djadi rada ka koesoet dan poetjet. Apa kaoe dan tindakan orang di dalem......
a- kaget. rasaken sakit?”

„Besok djangan loepa, ka......... „Boleh djadi begitoe, nja leknan, kombali ia oeroengin niatannja.

pinggir laoet, pantjing ikan,” ia saja merasa tida enak badan,” „Bagimana sekarang kaoe rasa­
berblsik' dengen soeara goemeter saoet njonja Soeboer.
ken badan’moe, adik Soeboer?” ta­
ja dan napas memboeroe. „Kaloe begitoe marilah kita ke- nja njonja leknan dalem sakoeti­

al Njonja Soeboer djadi goeegoep, rikin,” kata njonja leknan lagi, ka itoe.
de kamekmekan dan tida bisa lantas „roepanja kaoe masoek angin ker­ ,.O, baekan..........” saoet njonja
menjaoet. Dari dalem soeda kade­ na kakoerangan tidoer.”
Soeboer, dengen goegoep.
ngeran soearanja njonja leknan. Tiga hari lamanja njonja Soe­
„Tapi toch akoe pikir lebih baek
„Ini,” kata luitenant Thong. Ia boer sakit, dirawat dalem roemah­ besok kaoe baroe poelang, ini ma­
a- sesepin salembar oewang kertas nja leknan Thong dan tida maen lem nginep satoe malem lagi sadja
ie, dari f 50.— dan tjepet berlaloe. atas panggoeng. komedie.
di sini,” kata poela njonja Thong
Parasnja njonja Soeboer djadi poe- Berkali-kali ia djalan kaloear de­ Hap Lioeng, „pada ’ntjek Tjan
tjet, tangannja bergoemeter, dan ngen alesan tinggal dalem kamar Kwie dan tjek Kate, akoe poen
tatkala ia hendak masoekin itoe ia merasa kesel. Ia djalan ka per­ soeda kabarin hai ini soepaja ma­
oewang dalem kantong koetang- tengahan roemah dimana itoe me­ rika teroesa koeatir.”
nja, ia djadi tjeplosken dalem vaas
kembang atas medja aboe.......... dja aboe berada, tapi sebab njonja Njonja Soeboer pikir memang ini
leknan( ampir tida perna berkiser baek djoega. Taro ande katanja

„Hajolah, njonja It Tiang soeda dari dampingnja ada soeker sekali xa tida hendak iringin kahendak^
dateng, djadi tjoekoep orang,” ka­

ta- njonja leknan dengen tertawa. B. V. „De Vogel”.
Njonja Soeboer tarik napas le-

gah. Oentoenglah njonja leknan

jang baek ini tida liât apa-apa.

Hi itoe hari njonja Soeboer maen

dengen pikiran tida tentrem, boe­

kan sadja lantaran pikirin itoe oe­

wang jang ia masoekin dalem vaas
kembang setjara bagimana nanti

ia bisa ambii kaloear, tapi djoega ia

merasa hatinja terganggoe kerna
ja bisa djadi berboeat djahat ter­

hadep dirinja ini njonja leknan
Jang baek.

Bener hai itoe baroe diniatken

sadja, tapi apabila hatinja koe-

f.ang tegoe, besok pagi toch bakal
Kadjadian djoega.

. Hjoega ia inget pada baba Kate, B. V. „De Vogel ’ pada1 ddo. 25 Dec. j.l. teiah bikin pic-nic ka goenoeng
s) ^poenja soeami, terhadep siapa ia kapoer Koeripan.
in endak hianatin dan berboeat
e, sei ong! Maski betoel ia melaenken

a a satoe anak wajang¡jang djoeal

aga dan soeara atas panggoeng,

10 ksmBsif,

nja leknan Thong kerna menginget kendatipoen dengen minoem soe­ dengen ada gambar-gambarnja
kabaekannja ini njonja jang bik'n soe jang ledzat, njonja Soeboer ra-
sain ia sedeng diprentah makan wajang Tjina..........”
ia tida tega hati aken hianatin, roti sama pasir begitoe serat rasa­
dan djoega tida enak hati terha- nja. Semingkin njonja leknan tida Njonja leknan bersenjoem. Njo­
dep pada soeaminja sendiri, itoe menanjaken apa-apa, adalah ia
oewang jang lima poeloe roepia sendiri jang merasa dihoekoem dan nja Soeboer rasaken itoe lebih sa­
dalem vaas ia moesti ambii djoega! diseksa.
kit dari pada toesoekan djaroem. ]
Di itoe malem ia tidoer sore-sore Tapi achirnja ia braniken hati­ Apatah dengen sasoenggoenja itoe
soepaja pagi-pagi sekali ia bisa nja aken menanja.
bangoen dengen mempoenjai tjoe­ vaas dibawa pergi? Atawa apa ia I c
koep tenaga. Dengen lantas ia nan­ „Njonja,” katanja, „kaoe angkat taoe isi resianja? Kapan njonja
ti paranin itoe medja aboe. Dengen ka mana itoe vaas kembang besar j
satoe senjoeman ia masoek dalem jang ada di medja aboe?” Soeboer inget hai ini, ia poekoel t
kamar tidoernja, hatinja girang
kerna telah dapet satoe pemetja- „Hi, hi, hi,” tertawa njonja lek­ dadanja dengen pengrasahan ge- n
han jang paling baek zonder me- nan jang bikin njonja Soeboer
loekaken hatinja itoe orang-orang jang berdosa mandi keringet. getoen. Lama kamoedian Tjan i;
jang begitoe baek padanja.
„Adik, kaoe taoe sadja adanja pe­ Kwie dan Aisah masi sering sese- k
Besok paginja njonja Soeboer robahan dalem ini roemah. Sema-
soeda bangoen. Ia boeroe ka lem ada dateng tetamoe teritoeng lin njonja Soeboer katanja bodo, t<
medja aboe tapi mendadak ia ra­ akoe poenja kaponakan sendiri.
saken kakinja lemas. Itoe vaas Memang itoe vaas ada iapoenja sebab toean leknan Thong Hap
kembang soeda...... tida ada! Hati­ soeda lama dititip di sini dan se­
nja berdebar, apatah njonja Thong karang ia telah ambii kombali...” Lioeng jang kaja hendak piara pa­ ti
telah dapet taoe ini resia? Sakoe­ *„O, begitoe!” njonja Soeboer
tika itoe ia ampir maoe menangis. berseroe, tapi dengen hati legah ia danja djadi bini kadoea, tapi ia p.
tambahken poela. „Saja tanja ker­ tida maoe sadja dan masi maoe si
Di waktoe makan sarapan pagi, na saja liât itoe vaas...... bagoes
ikoetin si Kate toekang biola. d;

Dan saban kali hai ini dibitjara­ k(

ken, njonja Soeboer inget pada ini sa

riwajat tjeplosin oewang kertas di

dari go-tjap dalem vaas kembang', ia

jang mendjadi sebagian iapoenja to

pengidoepan romantisch dale® dj

pengalamannja tempo doeloe wak­ mi

toe djadi anak wajang! iPc
Z. i ka

Bapa, mertoea dan anak-mantoe. ko
po

Co

ra<

1

To

Satoe pemandangan dalem parlement di Italie waktoe Minister oeroesan loear, Graaf Ciano (jang di-
tandain angka 1), lagi batjaken iapoenja pridato. Iapoenja ajah, voorzitter dari itoe diwan, (jang di-
tandain angka 2), kaliatan awasin sang anak; samentara Signor Mussolini, mertoeanja Graaf Ciano,
(jang ditandain angka 3), kaliatan doedoek sambil pelok tangan, setaoe lagi mendengerin atawa lagi
berpikir. Graaf Ciano oemoemnja dianggep sebagi orang jang kamoedian bakal gantiken Mussolini dja-

, di dictator dari Italie.

11

a Componisi sebagi soldadoe tida terkenal.

i. 0ALBM ini taon 1939 katanja ka­ Oleh: der Toonkunst”, J. Hartog dengen
ie loe tida ada halangan (perang) Oeij Liong Thaij. iapoenja „Een symphonie in woor­
.a apa-apa Toscanini poenja orkest den”, A. C. Fletcher dengen iapoe­
a jang termashoer maoe adaken per­ loearken banjak oewang, tapi itoe nja „Love songs at the Indians of
el toendjoekan lagi di Luzern, di­ tida mengapa lantaran odol doeit Omaha”, Mr. H. Viotta dengen ia­
a- mana orang niat bikin lebih besar toch boeat... muziek jang bagoes poenja „Handboek der muziekge-
ill iapoenja „Kunsthaus” goena dipa­ di bawah pimpinannja toekang schiedenis”, S. van Mill'igen de­
o- ke oleh banjak achli muziek jang muziek klas satoe. ngen iapoenja „Ontwikkelingsgang
0, ternama...... der muziek” enz.
Bahoea „muziek” ada djadi
xp Seperti pembatja masi ing^t, kaperloean manoesia, dan bahoea Muziek amat disoeka orang, dan
a- taon jang laloe concert di bawah „muziek” aua pengaroein pengi­ tida heran toekang muziek biasa-
ia pimpinannja Toscanini ada dapet doepan manoesia soesa disangkal nja selaloe dapet „welkom anget”
oe succès besar, sebab riboean orang lagi. dari publiek, hingga dr. Schacht
sampe menjair:
dari banjak tempat telah perloe- Dari Khong Tjoe sampe Plato,
a- ken dateng koendjoengin Luzern dan dari Fillmore sampe....... Hitler Saja ada musicus terkenal
ini sakedar boeat liat dan denger sen­ orang bisa mengatahoei brapa be­ dan ditjinta oleh saloeroe negri.
;as diri bagimana Toscanini maenken sar artinja muziek boeat manoesia. Djika, saja dateng di satoe tem­
ig, iapoenja orkest dengen dapet ban­
ija toean dari Zwitserland poenja Seperti almarhoem radja Ale­ pat
er® djempolan musici. Sebagi concert- xander, begitoe djoega Hitler se­ orang toea dan anak-anak ber-
ik- testers Adolf Busch dan Enrico laloe lari ka muziek djika maoe
segerken badan dan pikiran. soerak-soerak
Polo soeda bikin banjak penonton Sebab saja maenken saja poenja
Sedari djeman doeloe orang ke­
kagoem, dan penjiaran radio dila­ nal muziek di Tiongkok sampe viool
Egypte, dan dari Hindia sampe bermoela satoe dansa dan ka­
koeken meloeloe oleh Amerika Griekenland, hingga barangkali
muziek ada sala-satoe kunst pa­ moedian satoe lagoe
Poenja „National Broadcasting- ling toea jang manoesia perna poe­ Dan kaloe itoe orang-orang sa­
Company” dan Zwitserland poenja nja..
radio. ma-sama beroentoeng
Pengaroe dan hikajat muziek dimana-mana saja dapet wel­
Boeat bisa saksiken orkest dari ada sanget menarik, dan dari itoe
telah moentjoel W. Hutschenruy- kom.
Toscanini orang koedoe ka- ter dengen iapoenja „Geschiedenis

Trip H. C. T. N. H. sectie Magelang ka Tawangmanggoe.

/

li­
n­
io,
igi 1. Toenggang koeda.
ia-

12

Itoe sairan pendek ada mendja­ Fiorsen di Beyon, atawa orang lan_ „Meistersinger”, „Tannhäuser”,
di satoe boekti terang bagimana atawa „Lohengrin” jang bagoes,
publiek soeka sekali sama muziek, tas inget pada zangeres Grace tapi loepa seboet soembernja,
dan bagimana toekang muziek di- More, atawa zanger Ramonnovaro. jalah dari P. Wagner (1813—1883).
hargain betoel oleh publiek. Tapi
djoestroe ini matjem publiek oe­ Kabanjakan orang toedjoeken Begitoe djoega rata-rata orang'
moemnja loepa atawa tida taoe, perhatiannja pada itoe dirigent, senang sekali dengerken lagoe
bahoea muziek sabetoelnja moelai violist atawa toskang njanji, dan „Ständchen”, „Haideröslein” dan
dari.......... componisi dan boe­ marika ini ada orang-orang jang „Erlköning” dan Schubert (1797—
kan sekali-kali dari si toekang pegang rol paling penting di ma- 1828) seperti sadja „tida ada”. '
muziek atawa sebaginja. tanja publiek. Meloeloe marika
jang roepanja bisa kasi kapoeasan „Componisten besar” seperti di
Ada muziek sebab ada compo­ pada publiek. Tjoema kadang-ka­ atas orang soeka loepaken, a p a-
nist, dan muziek bisa kasi denger dang sadja orang seboet namanja lagi „componisten ketjil” jang
soearanja sebab ada compositie! si ccmponist kaloe kabetoelan ia dilahirken oepama di...... Indone­
kenal baek.......... sia. Di bawah poehoen pisang dari
Satoe feit menjolok mata adalah Tanah Djawa boleh dibilang am­
bahoea kabanjakan orang belon Dalem banjak pertoendjoekan pir tida kadengeran sama sekali
insjaf betoel, bahoea componisi muziek, namanja componisi seper­ namanja componisten, djangan
ada djadi soember dari segala ma­ ti „tida ada”, dan dalem pembi- sentara boeat seboet-seboet.
tjem prestatie muziek. tjarahan tentang muziek poen
orang ampir tida perna seboet- Betoel pakerdjahannja „compo­
Di Europa banjak terlahir ,,com- seboet iapoenja componist, hingga nist ketjil” kaga kena • dibanding'
ponist besar”, dan orang pasti tida ia ini saolah-olah seperti sadja ken dengen pakerdjahannja „com-
bisa dapet muziek klassiek jang djadi sematjem barang sampiran ponist besar”, tapi ketjil atawa be­
sanget loear biasa bagoesnja djika boeat rol muziek. sar.......... componist tinggal coni'
di doenia tida ada mendjelma ponist, dan doea-doeanja ada toe*
componisten sematjem George Oemoemnja orang omong ten­
Frederick Händel (1685—1759), tang „Symphonie Pathétique” dan kang tjiptaken muziek.
Johann Sebastiaan Bach (1685— boekan tentang „Symphonie Orang masi sadja belon insjaf
1750), Wolfgang Amadeus Mozart Pathétique dari Tschaikovsky”.
(1756—1791), Beethoven (1770— betoel, bahoea kaloe tida ad»
1829), enz. Sering orang bilang „Wah, itoe componist pasti tida ada muziek.
lagoe Duitsch bagoes”, atawa tjoe­
Oemoemnja di opera atawa ra­ ma seboet „titelnja” sadja oepa­ Muziek koedoe lebih doeloe di'
dio orang tjoema inget pada diri­ ma „.Zueignung”, sedeng samoes- karang — baroe kamoedian bis”
gent Eugene Szenkar jang pande, tinja ia haroes bilang „Zueignung dibikin „melajang di oedara'
atawa terbajang violist, sematjem dari Sirauss”.
(aken pindjem oetjapannja otfi'
Tida sedikit orang seboet-seboet
roeper radio poelo Djawa).
Si toekang karang lagoe muziek

’ -.. - • .....
\ W/WIKftftÄ; I, ? (,W- ' '■ -V - ■ '
( I. " -S) .. :¿ i' ’■ ;(. ’" ■ ■ t ¡ v I

2. Zwembad dan tennisbanen Sportpark Tawangmanggoe.

13

«fr

alias componisi sabenernja ada Soeda kawin ’nta beloem gang-kangkoeng”...... siapa penga-
„iboenja” muziek, dan ia jang soe­ Matjam boengah sakoentoem rangnja?
da branakin itoe banjak roepa Tjakap ’sikit bersenjoem
¡a, kunstenaars muziek d.s. Baroe sedap ditjioem. Orang jang sering dengerken dan
3). Boleh djoega dibilang, componist njanjiken atawa maenken lagoe-
ng ada „poehoen” dari segala matjem „Anak Siapoe?!” berseroe penon- lagoe populair kabanjakan tida per­
oe „boewah” muziek, dan dari itoe ton jang denger „miss” Zaleha jang hatiken componistnja, atawa tida
an orang tida haroes loepaken. soeda bisa kasi denger soearanja taoe sama sekali siapa sabenernja
jang amat merdoe lantaran dapet jang soeda tjiptaken itoe lagoe
Zonder ada iboe mana ada anak, lagoe dari componist jang jang disoekain oleh publiek.
dan zonder ada poehoen mana ada soeda „bikin” itoe lagoe si „Ikal
di boewah ! majang”. Violist dari „Gambang Sema­
a- Inget dan denger muziek bagoes, rang” sendiri toean Oei Tiang Oen
,ng tapi loepa iapoenja componist ada Pergi nonton stamboel, dan sampe bingoeng koetika saja tanja
ie- sama djoega seperti makan dan orang dapet kagoembirahan sebab soember dari lagoe-lagoe Melajoe,
ari rasaken masakan ledzat-lekker meliat „miss” Riboet ¡riboet-riboe- maski ia sendiri ada musicus. Dan
m- loepa iapoenja.......... koki. tin iapoenja „Gendook Tarimah”. pembatja bisa liât sendiri iapoenja
:ali Zonder ada kokki restaurant Pergi nonton opera, dan orang katerangan di bawah ini:
’■an jang termashoer tida nanti mam­ merasa senang digoda oleh si „pipi
poe kaloearin masakan jang enak, moeda” dari „Fifi Young Pagoda”. „Antara begitoe banjak matjem
po- dan zonder ada componist, toean Tapi orang tida taoe (atawa loe­ lagoe-lagoe dari „Gambang-Se-
ng' Njoo Cheong Seng tida nanti bisa pa), bahoea ia tida aken bisa da­ marang” jang saja paling soeka
Din- bikin tjerita tentang Zaleha nja- pet itoe segala kagoembirahan dan antara laen-laen adalah lagoe-
be' nji sanget merdoe: kasenangan djika sang actrice (ac­ lagoe :
Dili' teur) tida bisa dapetken lagoe dari
toe' Ramboetnja ikal la majang componist...... jang tida terkenal. 1. Djali-djali
2. Soerilang
Pipi litjin se-lajang Orang soeka lagoe „Terang boe­ 3. Perzi.
sj&i Idoeng mantjoeng se-loedang lan”...... siapa componistnja? Tapi siapa componistnja sam­
ad” Baroe sedap dipandang. pe ini menit saja tida taoe.
Orang njanji „Lenggang-leng-
ek. Oei Tiang Oen”.

di- Dan lebih djaoe toean Kwa Djoen
bis” Biauw alias „oom Liang Yoe” dari
perkoempoelan Liang Yoe jang
ara” soeka „Dendang” kata:

oite „Boleh dibilang sasoeatoe la­
goe-lagoe Melajoe dan Djawa
izie* jang banjak disoeka teroetama
saja sendiri jang perna diambil
dalem plaat „Beka” toch saja ti­
da taoe dari siapa pengarang-
nja.

Kwa Djoen Biauw”.

3. Pemandangan dari uitkijktoren Sportpark. Dalem keadahan tida normaal
Foto’s: H. C. T. N. H., Magelang. begini matjem, hingga prestatie
muziek boleh dikata diborong sa­
ma sekali oleh orang jang maen­
ken, muziek, sasoeatoe goeroe-
muziek sabetoelnja wadjib boeat
kasi mengarti pada iapoenja moe­
rid bahoea „componist ada iboe­
nja muziek”.

Djoega publiek koedoe dapet
penjoeloehan tentang ini hal, dan
pers bisa briken iapoenja ban­
toean jang berharga boeat tida
saban-saban tjoema moeat me­
loeloe artikelen tentang acteur
atawa zangeres dan violist anoe
poenja permaenan bagoes. Si

14 &SÏNE&&

componisi poenja pakerdjahan ponist moeda seperti Shotakovitch, dari componist, dan bahoea zonder

penting 'poen koedoe diperhati- Shebalin, Knipper dan.......... di In­ componist tida nanti ada sympho­

ken! Dan itoe perhatian dari pers donesia? Di sini roepanja nama­ nie dan pakerdjahan muziek jang

dan dari publiek aken djadi se­ nja componist kena ka.tioep blaas­ bisa briken banjak kasenangan

mingkin besar kaloe sasoeatoe muziek dan ilang. pada manoesia.

componist mengarti betoel harga C. Jean Aubry telah toetoerken Maoe loepaken dj asanja com­

dirinja sendiri. bagimana musicienne Lady Ha­ ponist ada seperti sadja maoe loe-' tc

Saban componist ketjil atawa milton ampir diloepaken oleh ba­ paken djasanja soldadoe, zonder b,

besar haroes taoe sendiri, bahoea njak orang, tapi ia loepa kasi taoe tenaga siapa, tida nanti ada gene­ P'
zonder marika poenja pakerdja­ jang Lady Hamilton bisa maenken raal jang bisa bikin pahala.
han tida nanti „muziek bagoes” muziek sebab.......... ada componist. la
bisa moentjoel.
Dengen adanja componist doe­ Prof. Hanselmann dan dr. Lo- ai
Ada satoe kasalahan dan tjatjat nia Barat dan Timoer bisa saling
besar djika componist soeroe ata­ katemoe: winsky namaken goeroe-muziek se­ k<
wa minta lagoenja dimaenken de­
bagi „pendidik-soetji”, tapi com­ be

ponist sedikitnja tida kalah soe- n;

tjinja dengen „penndidik-soetji”. be

ngen tjara „satengah ngemis”. „The West is West and the le

Zonder compositie mana ada East is East; OMSLAG INI NUMMER. pc
muziek baek, dan zonder muziek In music howe ’er, the twain Canton. se
jang baek apa djadinja doenia de­
shall meet”.

ngen iapoenja manoesia. (Mrs. Bani Chatterji, Gambar omslag ini nummer ada la:
Rasâken muziek, rasaken pe­
D. Mus., Sangita-Varati). loekisken roemah-roemah di Can- ta
ngidoepan. Begitoe dalem muziek, ten jang banjak djadi oempan api pa
begitoe dalem pengidoepan! Dari itoe kita koedoe insja.f sam­
m;
Di Rusland di waktoe blakangan
waktoe itoe kota direboct moesoe. ri

ini telah moentjoel banjak ccm- pe resap, bahoea muziek moelai sir

ng

Perajahan H. C. T. N. H. Pasoeroean. toe

pe

toe

jai

jai

si

dji

bn

tal

an

oei
len
di

nja
sen

Ka
mil

mo

lan

kai

ma

pes

ang

Kn

mai
tere
moc
jan

nja

war

koe
me-

Roeat peringetan berdirinja Centraal H.C.T.N.H. sembilan taon, pada ddo. 25 Dec. j.l. H.C.T.N.H. sec-

tie Pasoeroean soeda bikin pesta carnaval.

• - ....t- _ * •. « Photo: Lie Kong, Pasoeroean.

15

Perdjalanan dan pengalaman kita poenja
Ambulance di Tiongkok.

IV

Tiga hari kamoedian sedari wak­ ngan dari oedara, roepa-roepanja Sebagimana seringkali kadja­
toe diadaken itoe uitvoering, kom­ sebab sering toeroen saldjoe di da­ dian, djika moesoe kena dilabrak
bali Changsha disatronin pesawat- lem boelan Maart kita tida begitoe di medan perang ia lantas poeas-
pesawat terbang moesoe jang se­ banjak dapet ganggoean dari moe- ken sakit hatinja pada pendoe­
laennja menjebarken kematian di soc. doek preman jang tida berdaja di
antara manoesia, djoega menerbit- laen tempat, demikian poen dengen
ken bahaja-api heibat. Itoe per- Warta kamenangan di apa jang kita alamken tiga hari
boeat.an-perboeatan dari kita poe­ Tai-erlchwang). kamoedian. Pada tanggal 10
nja moesoe membikin kita moesti April, djadi tiga hari sasoedanja
bekerdja berat sekali, sebab di da­ Berhoeboeng dengen dltrimanja kita trima warta tentang kame­
lem itoe bombardement ada banjak warta tentang kita poenja kame­ nangan di Tai-erlchwang, Chang­
pendoedoek jang binasa dan loeka. nangan besar di Tai-erlchwang, pa­ sha disatronin tida koerang oleh 27
da 7 April pendoedoek Changsha pesawat terbang moesoe. Itoe hari
Sasoedanja bekerdja berat di itoe poen telah adaken pesta-pesta jang djoestroe hari Minggoe di waktoe
seantero hari sampe malem, maoe- goembira dimana selaennja kara- kita sabetoelnja dapet vrij sate­
lah kita mengaso dengen enak, te­ mean-karamean djoega tida lcepa ngah hari. Tatkala dikasi tanda
tapi pada hari besoknja djam 5 dipasang mertjon.........

pagi, di waktoe keadahan oedara Hasil boemi boeat gredja.
masi gelap, kita moesti lontjat da­
ri tempat tidoer, sebab mendenger Orang-orang tani di Mount Moriah, Amerika Sariket, tida mem­
sirene jang membri tanda kadate- poenjai oewang, maka djoega iaorang kasi toendjangan pada gredja
ngannja pesawat moesoe. Kita dengen hasil boemi. Itoe barang dilelang dan pendapetannja ada 150
toempang sioer pergi ka tempat dollar.
perlindoengan, tetapi ditoenggoe-
toenggoe pesawat moesoe tida ada
jang dateng.......... Orang bisa ba­
jangken bagimana tida enak dika­
si bangoen pada djam lima pagi,

djika katahoei di dalem boelan Fe­
bruari kerna moesim saldjoe, ma­
tahari paling lekas moentjoel di-
antara djam 8 atawa 9. Satoe ka­

oentoengan bagi kita adalah di da­
lem boelan Januari dan Februari
di waktoe siang hari oedara kaba­
njakan mendoeng dan pedoet tebel
senantiasa bergempel di oedara.
Kadang-kadang di dalem satoe
minggoe matahari tida kaliatan
moentjoel sama sekali. Boleh dibi­
lang tentoe, asal sadja matahari
kaloear, kita tentoe dapet kahor-

matan dikoendjoengin pesawat-

pesawat terbang moesoe, Di antara
anggota ambulance atawa Roode
* Kiuis sampe seringkali setjara me­

maen bertaro, djika oedara diliat
terang, di itoe hari masin terbang
I moesoe dateng atawa tida, dan
jang bertaro bakal dateng kaba­

njakan ada menang...... , dan oe-

wangnja digoenaken boeat beli
oewe-koewe boeat dimakan bera-
me-rame.

Sasoedanja. pada tangal 28 Fe-
itiari kombali kita alamken sera­

16 & st« es. ii,

moesc-e soeda berlaloe, dengen ki­ Di sini boeat pertama kali kita dan dan...... kapala! Sala-sa-l
ta poenja auto ambulance kita menampak pemandangan-pem.an- toe dari kita poenja sopir, di wak­
-lantas brangkat ka tempat dimana dangan dari orang-orang jang loe­ toe maoe angkoetin orang jang
moesoe sebarken bom-bom kema­ loeka dapet „katemoeken” satoe
tian. Dalem bombardement ini ada ka jang mengeriken dan membikin boengkoesan. Kerna kapingin taoe
seratoes orang lebih jang dapet berdiri boeloe badan, seperti apa isinja itoe boengkoesan ia te­
kematian setjara ngeri. orang jang ilang tangan,
kaki, laen-laen anggota ba­ lah boeka dan...... di sitoe ia am-

Serangan oedara pada Kweilin.

.* * !

41

1. Gedong pamerentah provincie Kwangsi di Kweilin kena dilanggar bom waktoe pasoekan oedara moe­
soe lakoeken serangan pada itoe kota.

17

pir pangsan, tatkala meliat isinja itoe bersama perabotannja, meliat-liat dan kagoemken keada­
toeroet anjoet djoega sa­ han dalem dari gedong itoe. Seba­
boekan laen dari kapala-ka­ djoemblah doea millioen dollar gimana dibilang di atas kita ting­
pala orang.......... Keadahan jang dikaloearken boeat pem­ gal di gredja Methodist Sin Tao
djalanan djadi sänget rame bikinan gedong sekolahan itoe...... Hwee, dan waktoe kita maoe brang­
dari orang-orang jang ber­ Boeat membriken pertoeloengan kat, djoestroe kita poenja perha­
ada dalem kabingoengan dan ka­ pada orang-orang jang loeka ber­ tian ketarik waktoe mendenger sa­
sedihan, zenuwachtig dan poetoes sama laen-laen unit, kita bekerdja toe anak menjanji dengen diberi-
harepan, sebab belon djoega bisa sampe djam delapan malem. koetken orgel-begeleiding. Kita
katemoeken marika poenja iboe samperken anak itoe dan saking
bapa, anak-anak, soedara atawa Loepoet dari kabintjana­ goembira mendenger njanjiannja
orang jang marika tjintaken. Ker­ han. itoe anak jang kita kenal dengen
Selaennja dari jang kita seboet­ nama A Kioe, kita sampe loepa ki­
na itoe boeat bisa sampe di Hu-Nan ken di atas, teroetama tanggal 10 ta poenja niat pergi ka Hu-Nan Ta
Ta Hsioh jang djoega didjadiken April aken tertjatet teroes dalem Hsioh. Sakoetika lamanja kita de-
korban dari bombardement moe­ kita poenja peringetan, sebab di ngerken njanjiannja A Kioe, sam­
soe, kita tida bisa menggoenaken itoe hari ada boeat pertama kali pe kita denger „njanjian” dari
kita boleh dibilang dengen tjara bom-bom jang disebar oleh pesa­
kita poenja auto-auto ambulance, jang sänget kabetoelan ditoeloeng wat moesoe...... Tjoba djika A Kioe
tetapi kita moesti teroesken per­ oleh njanjiannja satoe anak, ka- tida menjanji, kita pasti soeda ber­
djalanan dengen djalan kaki. Hu- toeloengan kita poenja djiwa dari ada di Hu-Nan Ta Hsioh, dan apa
Nan Ta Hsioh jang ampat hari kabintjanahan atawa kabinasa- jang kita bakal alamken di sitoe,
berselang masi berdiri dengen han. Di itoe pagi sasoedanja abis tentoe sadja melaenken Allah jang
mentereng di itoe waktoe sedeng lakoeken pakerdjahan dan makan aken katahoei. Bisa dimengarti ki­
djadi oempannja api. Itoe gedong tengahari, kitaorang berniat boeat taorang djadi sänget senang pada
jang gilang goemilang jang dibikin pergi ka Hu-Nan Ta Hsioh boeat itoe anak jang selaennja bisa
dengen ongkos besar berkobar-ko-

bar menoedjoe ka kamoesna-
han, dan moesnanja gedong

2' Gedong- panerimahan oewang negri dari ministerie van financien di Kweilin djoega kena kalanggar
horn dari pesawat - pesawat terbang moesoe.

18 fe sw safe

toengkoelken kita dengen ia poenja ce boeat selama idoepnja, adalah ken pakerdjahan jang lebih berat
njanjian-njanjian jang merdoe, slamet berpisa jang diadaken an­
djoega boleh dibilang telah hin- tara marika dan patient-patient lagi.
darken djiwa kita dari bahaja...... jang marika rawat di Changsha.
Tatkala mendenger kita orang Marika harep sadja dengen di-
Saksiken tank-demon, aken brangkat ka garisan depan,
waktoe diadaken pesta pprdja- madjoeken di garisan depan, kita
stratie. moean boeat kita di Sin Tao Hwee,
Pada tanggal 17 April kita orang marika semoeanja perloeken da­ orang bisa bekerdja lebih banjak
diadjak ¿saksiken demonstrate da­ teng ka tempat pesta itce, marika
ri tank-tank boeat perang. Kita pada dateng di antaranja jang boeat mewoedjoetken kita poenja
telah saksiken itoe demonstrate memake kaki kajoe, jang masi
jang menarik dan tatkala dibriken pintjang-pintjang dan dengen ma­ angen-angen. Marika sendiri me- j
kasempetan aken kita poenja mo­ si memake verband kerna loeka-
torist (chauffeur) toeroet „bikin nja belon semboe betoel. Kira-kira njataken, begitoe semboe banjak
perdjalanan” dengen itoe tank, 70 atawa 80 soldadoe jang mewa-
lantas sadja Sioe Koen dan Chan kilken zaal 9, 10 dan 14 jang di- diantaranja jang masi bisa angkat j
Ho goenaken itoe koetika jang di­ rawat oleh kitaorang, pada dateng
kasiken. dengen bawa muziek, benderà dan sendjata aken madjoe perang lagi ' j
mertjon. Di dalem itoe pesta sa­
Madjoe ka garisan depan. toe wakil dari itoe rombongan te­ melawan moesoe. Marika merasa £
Satoe minggoe kamoedian jalah lah angkat bitjara jang membikin
pada tanggal 25 April kita dapet terharoe dan memiloeken hati. bangga jang marika bisa dapet 5
order dari hoofdkwartier boeat
bersedia kerna kita aken dikirim Marika hatoerken trima kasi pada rawatan dari kita orang jang da- r
ka garisan depan. Pada tanggal 27 kita orang poenja rawatan dan
April kita dioendang dalem per- marika njataken kadoekahannja teng dari sebrang lacetan boeat c
djamoean jang diadaken oleh Dr. boeat berpisa dengen kita orang
Wong boeat membri slamet djalan ja,ng telah briken perawatan sä­ merawatken pada marika dengen ¡
pada kita orang. Kita sabetoelnja nget baek padanja, sedeng mari­
moesti soeda brangkat pada hari ka sabetoelnja masi perloe dengen tjara jang begitoe menjenangken. t
besoknja, tetapi perdjalanan itoe rawatannja kita orang. Tetapi
moesti ditoenda, sebab persedia­ maskipoen demikian toch marika Banjak aer mata telah berlinang n
han benzine boeat kita poenja au_ tida bisa dan tida maoe merinta-
to-ambulance belon tjoekoep. ngin kita orang poenja pergi, ker­ waktoe denger itoe pridato jang
Satoe peringetan jang tida aken na marika katahoei di garisan de­
diloepaken oleh anggota ambulan­ pan, kita orang tentoe aken dapet­ sänget membikin terharoe dan ter- p

geter hati jang dioetjapken dengen k

tjara jang soenggoe-soenggoe, ma- j¡

lah satoe antara kita poenja ang- t:

gota ambulance njataken bahoea a

waktoe berpisahan dengen iapoe- ri

nja orang toea di Java, iapoenja ite

nati tida begitoe tergeter dan ter­

haroe seperti di itoe waktoe mari- d:

ka moesti berpisa dengen bekas m

patient-patientnja. Tetapi kawa- it<

djiban lebih besar ada menoenggoe d;

dan pertoeloengan jang lebih per- la,

loe di garisan depan ada memang-

gil pada marika! ks

Pada seabisnja lakoeken itoe kl

pridato jang memiloeken hati, k*

oleh itoe wakil dari soldadoe-sol- aii
dj.

Ja

sei

ng

Ja

3. Maskipoen pesawat - pesawat oedara moesoe masi oedjanin bom, orang-orang dari dienst pompa di I
\ Kweilin lakoeken kawadjibannja boeat pademken api.
pa;

pai

nj£

ha:
dai

sia.

ngf

kit;

dik
lae:
Per

lare

dje]

aut.
Sat<

jaiij
dan

fa SV« EO. ifr 19

dadoe pada kita poenja leider Dr. ampir terbalik di tengah perdjala­ iljok lantaran kotjokan-kotjokan.
Go Ing Tjhan ada dibriken satoe nan. Djalanan di itoe tempat ada Maskipoen di waktoe maoe
schild dengen toelisan Tjhin Ay djelek sebab kabanjakan lagi di-
betoelin. Beroelang-oelang kita brangkat lebih cioeloe kita soeda
Ching Hseng. moesti toeroen dari auto boeat pa- telegram, toch tatkala kita sampe
di Wuchang di itoe malem, roepa-
Pridato dari marika dibales oleh sangin palanga.i-palangan kajoe roepanja kerna tida katahoei kita
miss Tong Soen Ing jang hatoer­ dan sebaginja djika kita poenja bakal dateng di itoe waktoe, tida
ken trima kasi atas namanja am­ sala-satoe auto kepater atawa me- ada orang jang .samboet pada kita.
bulance Hoakiauw boeat marika, lesek dimana lobang-lobang. Dja­ Bebrapa anggota ambulance pada
poenja hormat dan katj intahan. lanan sasoedanja liwatin provincie djam 12 tengah malem dititahken
Kita orang tida haroes dapetken Hunan ada begitoe djelek, auto pa­ sebrangin soengei Yang Tze-kiang
kahormatan begitoe besar, sebao ling keras bisa dilariken dengen boeat tjari tempat penginepan di
apa jang kita lakoeken adalah katjepetan 3 atawa 40 kilometer Hankcw. Perdjalanan antara
satoe kawadjiban biasa jang ha­ sadja, djika kita jang berada di Changsha dan Wuchang kita telah
roes dilakoeken oleh sasoeatoe dalem auto tida maoe dibikin bo­ lakoeken di dalem tempo 15 djam
orang Tionghoa, dan kawadjiban
itoe tida lebih berat dari apa jang Beladjar perang*.
telah dilakoeken oleh marika di
medan perang. 1. Moerid-moerid dari High School di Meihsien, Kwangtoeng, sedeng
bikin oefening perang di lapangan.
Muziek lantas kasi denger ia­
poenja, lagoe-lagoe boeat membi­
kin goembira pada orang-orang
jang berpesta, dan sasoedanja pes­
ta itoe selese, dengen kita poenja
auto-ambulance kita anterken ma­
rika poelang ka masing-masing
tempatnja dl roemah sakit.

Pada tanggal 30 April kita belon
djoega bisa brangkat sebab masi
menoenggoe datengnja benzine. Di
itoe malem kita adaken pesta per­
djamoean dimana antara laen-
la.en kita ada oendang pastoor
Stanfield dan miss Simson padri
kapala dari Sin Tao Hwee dimana
kita noempang menginep. Di sitoe
kita adaken pesta jang goembira,

antara laen-laen ada dipertoen-
djoekin demonstratie tandak dari

ava. Di itoe roemah penginepan
seringkali kita dengerin radio pe-
diriman dari zender-zender di
Java.

Perdjalanan ka Hank
no„ada tangSal 2 Mei djam li

klta oseda bangoen dari te

Pat tidoer boeat beresken kitap
Ja barang-barang, kerna di i

, 11 klta moesti brangkat. Sas

<io~\membri slamet djalan c

ngeTkitalggal brangkat

k,t? k ta poenja 4 trucks, ke:

riikirP°enja trucks jang tigakli
laemv1 ka Canton’ sedeng j£

Perdisi dltlnggal dl Changs

i , a anan dilakoeken sänget r
dXl f°etama Untaran djalar

ai f an moeatannja kita poe: 2. Oefening perang di lobang paperangan.
ambulance ada terlaloe bei

iai¿e?ntara auto ambulance k
danê-dlpake boeat bawa prabol

1 lnstrument-instrument ma:

20

dan waktoe kita sampe djam 10 Perhoeboengan antara Amerika Sariket dan Duitsch­
malem di itoe tempat soeda tida
land djadi renggang.
bisa dapetken tempat penginepan

lagi. Sebab tida bisa dapet pengi­

nepan di satoe tempat kapaksa ki­

ta moesti ambii tempat berpentja-

ran. Anggota ambulance jang se-

brangin soengei Yang Tze-kiang

sampe di Hankow pada djam 1

malem dan di itoe kota dikasi me­

nginep di hoofdkwartier dari

Shang-hai-padvinderij.. ;Dikasam-

pingken kamelaratan dan kasoe­

keran jang kita alamken di dalem

perdjalanan, perdjalanan antara

Canton dan Changsha ada mem-

briken pemandangan-pemanda-

ngan jang indah sekali, teroetama

dalem perdjalanan dengen spoor

djalan di sepandjang pinggir kali

dimana batoe-batoe tjadas dan di­

tijalanan jang melingker-lingker.

Di hari besoknja anggota jang

katinggalan di Wu-chang pada

menjebrang ka Hankow dimana

kita dibriken tsmpat di hotel Hay

Liok Fan Tiam dan di Se Tjie Ho­

tel. Di itoe kadoea hotel kita ber­

diam satoe minggoe dengen me- Sebagimana pembatja bisa batja dalem kawat dalem tempo pa­
nganggoer. ling- blakang ini perhoeboengan antara Amerika Sariket dan Duitsch­

Perdjalanan ka Hsuchow. land djadi renggang, Ambassadeur Amerikaansch Hugh Wilson
Pada tanggal 8 Mei djam 6 sore (kanan) soeda dipanggil poelang dari Berlijn, sedeng ambassa­
dengen trein militair kita brang­ deur Duitsch Dr. Hans Dieckhoff (kiri) dipanggil poelang dari Wash­
kat ka Hsuchow. Oleh kerna se­
ington.

moea wagon dipake boeat kaper­ Bandjir di Blinjoe.
loean militair, kitaorang naek di

wagon dengen terboeroe-boeroe

sebab koeatir katinggalan, tetapi

sasoedanja berada di atas wagon

kita menoenggoe, menoenggoe

sampe di waktoe tengahari belon

djoega dipasangin locomotiefnja...

Samentara itoe kita dapet koetika

boeat beli carbol oentoek disirem-

ken pada wagon terseboet, jang

tadinja baoe kentjing koeda. Djoe­

ga boeat kita poenja kaperloean

masak bebrapa di antara kita telah

pergi ka roemahnja orang desa

boeat membeli sajoeran, dan se­

deng sajoerannja kita dapet, oe­

wangnja marika itoe tida maoe tri-

ma...... Perdjalanan di dalem wa­

gon boeat heiwan kita moesti la­

koeken doea hari doea malem pada Bandjir di kampoeng Gedong Loemoet, Blinjoe, ddo. 9 Dec. 1938, di'
sabelonnja kita sampe di station portret waktoe aer soeda moelai soeroet, sedeng aer tadinja nae»
jang ditoedjoeken.
sampe di wates djendela.

Photo: Pembantoe „Sin Po”.

21

J^OKTER X pada satoe hari trima Beroepsgeheim. artikel 322 dari wetboek van Straf­
satoe soerat jang boenjinja recht, jang boenjinja begini:
jang kita anggep ada harga boeat
begini : dikatahoei oleh publiek. , Hij die opzettelijk eenig ge­
heim, hetwelk hij, uit hoofde van
Toean Dokter jang terhormat, Apa itoe beroepsgeheim? Sali­ zijn hetzij tegenwoordig hetzij
Kemaren toean soeda preksa ba-i nannja dalem bahasa Melajoe, vroeger ambt of beroep, verplicht
dannja saja poenja baboe Mina. „resianja pakerdjahan”, tida kasi is te bewaren, bekend maakt,
Saja harep sekali toean soeka katerangan jang tjoekoep dari ar­ wordt gestraft met gevangenis-
kasi kabar sama saja dari pe- tinja beroepsgeheim. Boeat kasi straf van ten hoogste negen
njakitnja. Saja takoet itoe pe­ definitie jang tjotjok djoega soesa
njakit bisa menoelar. sekali dan tida bergoena.

Banjak trima kasi dari saja Beroepsgeheim berda.sar atas
Mevr. B.
Tooneeluitvoering goena Tiongkok.

Takoetnja si madjikan bisa dime- 1. Tanggal 1 Januari ini di Salatiga telah diadaken tooneeluitvoe-
ngarti, itoe baboe saban hari ber- ring oleh Hsing Chung Hui, pendapetannja bruto ada f 530.85. Di atas
gaoei sama anak-anak dan laen
orang di roemah, jang semoea ada ada £ala-satoe nummer dari itoe pertoendjoekan.

kans aken ditoelarken, jalah kaloe 2. Laen nummer dari itoe pertoendjoekan.
betoei penjakitnja si baboe ada
penjakit menoelar.

Soerat seperti di atas boenjinja
boleh dibilang soeda loemrah
sekali. Saban dokter parti­

culier atawa jang kerdja di roe­
mah sakit pasti sering disodorken
pertanjahan seperti terseboet di
atas dan djikaloe boekan dengen
soerat adalah dengen moeloet.

Apa dokter X haroes berboeat?
Bales itoe soerat dan toetoerken te-
roes terang penjakitnja si baboe
pada Mevr. B? Atawa sobek itoe
soerat dan tinggal diam sadja?
Sabelonnja bisa djawab dengen be­
toel ini pertanjahan kita moesti
terangken sekarang hai artinja
beroepsgeheim.

Boeat publiek saoemoemnja
itoe perkatahan tjoema ada sa­

toe perkatahan sadja, satoe per­
katahan jang barangkali publiek
soeda perna denger, tapi maksoed­
nja lebih dalem publiek tida per­
doeliken atawa tida maoe perdoe-
iiken. Moesti diakoeh jang beroeps­

geheim memang roewet seka.li,
Ljoega achll-achlinja satoe sama
iaen sampe sekarang sering ber-

engkaran lantaran orang belon
aPet katjotjokan jang pasti. Di
smi kita boekan niat toelis satoe
wetenschappelijke verhandeling

Jang lebih pantes ditempatken di
satoe geneeskundig tijdschrift, tapi

Joema satoe katerangan kasarnja
sadja tentang beroepsgeheim dan

al-hal jang tersangkoet sama itoe,

maanden of geldboete van ten tjeritaken pada temennja jang ken pada ia. Itoe ethische plicht
hoogste zes honderd gulden. In­ paling kentel. Satoe pem- bergantoeng atas moraalnja si
dien dit misdrijf tegen een be- boenoe, jang kemarennja abis ti- dokter. Kita boekan maoe bilang
paald persoon gepleegd is, wordt kem satoe bankier, dengen zonder bahoea satoe dokter jang tida ada
het slechts vervolgd op diens takoet tjeritaken iapoenja dosa poenja moraal, djoega tida poenja
klachte”. pada satoe advocaat atawa satoe beroepsgeheim. Laen dari itoe,
pastoor. kaloe satoe dokter poenja moraal
Menoeroet ini artikel, djadi siapa begitoe rendah sampe ia tida me­
sadja jang dengen sengadja oewar- Ini semoea bisa kadjadian lanta­ rasa itoe kawadjiban aken horma­
ken satoe resia jang berhoeboeng ran itoe client dan itoe pemboenoe tin kapertjajahan patientnja, ia
dengen iapoenja pakerdjahan se­ pertjaja jang itoe advocaat dan toch moesti endahken beroeps­
karang atawa tempo doeloe jang itoe pastoor tida bakal tjeritain geheim, lantaran ia mengarti be­
sabetoelnja wadjib moesti dipegang iaorang poenja resia pada orang toel jang ia bisa dihoekoem kaloe
resia, dihoekoem boeat paling- laen, djoega tida sama politie. Ten­ ia boeka resia patientnja. Itoe wets-
lama 9 boelan atawa didenda boeat tang satoe patient dan dokternja artikel bikin itoe ethische pliche
paling banjak 600 roepia. Ini ka­ poen demikian djoega. Satoe pa­ djadi satoe rechtsplicht.
salahan tjoema ditoentoet, kaloe tient jang kasi iapoenja kapertja­
itoe orang jang diroegiken adoeken jahan pada satoe dokter tjeritaken Marilah sekarang kita balik kom­
pada pengadilan. sasoeatoe kadjadian jang ia rasa bali pada itoe soerat dari Mevr. B
bergoena boeat dokter bikin di­ pada dokter X. Menoeroet beroeps­
Sabetoelnja beroepsgeheim soeda agnose. geheim dokter X dengen pasti tida
ada lebih doeloe, sabelonnja ini djawab itoe pertanjahan dalem
wet terlahir. Fokonja dari beroeps­ Fembatja sekarang tentoe me­ itoe soerat, ia tida boleh oewarken
geheim waktoe tempo doeloe jalah ngarti kafaedahannja beroeps­
kapert j aj ahan. geheim. Kaloe tida ada beroeps­ resia patientnja pada orang laen.
geheim satoe orang dengen penja­ Tapi ini sikep dari dokter X bisa
Dari doeloe ampat djabatan da­ kit kotor tida soeka dipreksa dan=
lem kita poenja siahwee perloe diobatken oleh dokter, lantaran bangoenken goesarnja Mevr. B.
dapet kapertjajahan dari orang ia takoet orang laen taoe iapoenja Seandenja penjakit si baboe be­
jang dateng minta toeloeng, ini resia. Kaloe tida ada beroeps­
ampat djabatan jalah: advocaat, geheim, satoe orang lelaki, jang toel berbahaja dan anak-anaknja
notaris, pastoor dan dokter. berklai di soehian dan dapet loeka
di itoe tempat plesir, tida gampang Mevr. B betoel ditoelarken, siapa-
Zonder dapet kapertjajahan ini bakal panggil satoe dokter ka sitoe lah jang salah dari ini semoea?
ampat matjem beroep tida bisa be­ lantaran takoet „istrinja” dapet Jang salah tentoe dokter X jang
kerdja dengen sepantesnja. Lanta­ taoe iapoenja resia. tinggal diam sadja dan tida kasi
ran ada kapertjajahan satoe client taoe penjakitnja si baboe pada
dengen teroes terang toetoerken Satoe dokter biasanja merasa Mevr. B. Tapi kaloe dokter X dari
pada advocaatnja segala hal-hal, itoe kawadjiban, itoe ethische permoela kasi kabar penjakitnja si
jalah djoega dosa-dosanja, plicht, aken hormatin itoe kaper­ baboe pada Mevr. B, boleh dipasti-
jang ia tida nanti bakal tjajahan jang patientnja soegoe- ken jang si baboe...... diontslag. Si
baboe bisa merasa diroegiken
3. Lagi satoe nummer dari itoe pertoendjoekan.
Photo’s: Photograaf „Johnson”, Salatiga. lantaran itoe dokter poenja peni'
boekahan resia dan adoeken si
dokter pada pengadilan.

Fembatja liât itoe soerat bis*1
membawa boentoet tida enak boeat
dokter X. Ia djadi serba salah. Ka'
loe ia tida bales itoe soerat ia bisa
disalahken tida perhatiken ka'
pentingan oemoem, jalah bikin sa­
kit anak-anak Mevr. B dan ba-
rangkali djoega lebih banjak orang
lagi. Kaloe ia bales itoe soerat Ia
bisa ditoentoet di pengadilan.

Betoel di praktijk djarang ka­
djadian jang satoe baboe ada itoe
kabranian dan kamampoean boeat
naek di pengadilan dan adoeken
satoe dokter, tapi siapa jang bisa
taoe itoe lebih doeloe?

Kita kira djalan jang paling
baek boeat dokter X jalah boedjoe'
kin itoe baboe aken minta verini
sendiri dari madjikannja boeat

tinggal di roemah sakit, kaloe pe'
njakitnja si baboe bisa menoelai-

* sîn ea & 23

it Apa baboe bakal toeroetin ini barang sedikit boeat adoeken si preksa dirinja dan automatisch
boedjoekan bergantoeng ka satoe dokter. Lagian perboeatànnja si moesti kasi idjin si dokter boeat
si atas si dokter poenja tact, poenja dokter boekan meroegiken si anak kasi taoe pada directie dari itoe
lg kamampoean boedjoek orang dan tapi boeat kafaedahannja. assurantie maatschappij hal-hal
la kadoea atas si baboe poenja insjaf dari kasehatannja. Lagian itoe
ia jang penjakitnja berbahaja boeat Djoega tida satoe orang bakal orang tida bisa dipandang seperti
-e, laen orang. Tentoe sadja si baboe salahken satoe dokter, kaloe dia satoe patient. Djoega itoe verzeke-
al masi ada kans boeat tida dapet itoe bilang atas pertanjahan satoe ringsarts boekan perloenja kasi
e- verlof dan diontslag djoega. Ini orang hai penjakit temennja, jang obat sama itoe orang tapi goena
itoe temen ada, pilek sedikit dan kasi advies pada itoe maatschappij,
bergantoeng atas kamoerahan hati lebih baek boeat samentara waktoe atas titahnja itoe Mij. djoega, dari
ia si madjikan dan boekan perkara- diam di roemah, tida bisa ikoet mana itoe dokter dapet iapoenja
s- nja si dokter. sama temennja ka biosccop. honorarium, (oepahan).
e- Dengen tjonto di atas kita harep
oe pembatja sekarang mengarti mak- Dengen laen-laen tjonto kita Laen perkara kaloe jang dititah-
,s- soednja jang lebih dalem dari be­ maoe kasi liât jang tida selama­ ken boeat keur itoe orang djoes­
lit roepsgeheim. nja satoe dokter bakal dihoekoem troe satoe huisdokter, jang kenal
kaloe ia tjeritaken resianja pada itoe orang dari doeloe dan taoe pe­
Pembatja haroes perhatiken orang laen. njakitnja jang doeloe. Sebab bisa
n- djoega bagian kadoea dari itoe art kadjadian ini penjakit jang doeloe
Satoe orang jang hendak masoek jang betoel sekarang soeda sem­
)S-B 322 jalah jang si dokter tjoema bi­ assurantie djiwa, biasanja moesti boe, bisa bikin itoe orang tida bisa
sa dihoekoem atawa didenda kaloe dipreksa lebih doeloe oleh dokter. ditrima oleh itoe assurantie maat­
da ada orang jang bikin pengadoean. Sa.soedanja dipreksa, itoe verzeke- schappij.
ringsarts toetoerken pendapetan-'
Kaloe satoe dokter kasi taoe pa­ nja dari iapoenja preksahan pa­ Sebagi huisdokter ia moesti sim­
en da iboenja satoe anak sakit hai da directie dari itoe assurantie pen semoea resia dari patientnja
m- penjakitnja si anak, itoe dokter maatschappij. Apa ini boekan me­ tapi sebagi verzckeringsarts ia di-
isa betoel tjeritaken resia patientnja langgar beroepsgeheim? Boekan, wadjibken tjerita semoea apa jang
lantaran orang jang maoe masoek ia taoe dari itoe orang. Doea roepa
pada orang laen, tapi ia tentoe tida assurantie moesti manda aken di-
ie-' bakal disoeroe madep di pengadi­
ija lan, lantaran si anak tida pikir Sterrenwacht di Lembang.
)a-

;a?

.ng

asi

id®

ari

sti-
. Si
ten

Hl'
si

■ Sterrenwacht (gedong bintang) di Lembang ada satoe pendirian jang menarik pada pelantjong-
e antjong dari laen tempat jang koendjoengin Bandoeng. Ini gedong dalem hari jang ditentoeken

ada terboeka boeat publiek.

kawadjibán jang bertaroeng satoe ajahnja, jang ia boekan prawan kapentingan laen orang asal diri­
sama laen. Apa itoe huisdokter lagi. Itoe dokter djandji itoe de­
moesti berboeat? Ini hai jang soe­ ngen pasti dan betoel sadja ia tida nja sadja tida djadi korban.
sa sekali melaenken bisa dioeroes kasi taoe ini hai pada sl bapa. Bla_
dengen baek, kaloe itoe huisdokter kangan si bapa marah besar wak­ Tjoba pembatja bajangken sen­
dari permoela djangan trima itoe toe ia taoe si dokter bohongin ia.
titahan dari itoe maatschappij Boeat adoeken si dokter di penga­ diri bagimana soesa kadoedoekan­
aken keur itoe orang, jang bisa dilan ia tida ada poenja hak lan­
dianggep patientnja sendiri. taran si dokter djoestroe pegang nja satoe dokter jang dapet satoe
tegoe iapoenja beroepsgeheim. Ta­
Kaloe itoe dokter dengen senga­ pi semoea orang jang pikir lebih patient dengen penjakit syphilis S
dja atawa „kasalahan” tida kasi dalem tentoe isalahken itoe dokter
taoe pada itoe ass. maatschappij poenja sikep. Boeat kabaekannja tapi toch dengen pasti maoe ka-
satoe penjakit dan itoe orang me­ itoe anak ia sabetoelnja moesti
ninggal djoestroe lantaran itoe pe­ tjerita pada itoe bapa jang gadis­ wm. ee
njakit jang di semboeniken waktoe nja boekan gadis lagi. Dengen ber- Berbahajanjax.vxmcxxcjcxxjcv itoe penjakiLn,a
di keur, itoe ass. Mij. bisa tida maoe fcoeat begitoe si dokter bisa tjega
bajar verzekeringnja. boeat si bakal istri dan anak-anak' uuiil
itoe anak terdjeroemoes lebih nja pembatja tentoe taoe.
Di atas kita kasi tjonto bagima­ dalem di djoerang, ia bisa we
na piicht (kawadjiban) aken sim­ tjega dengen bantoeannja si Apa itoe dokter moesti berbo-e
pen patient poenja resia bisa ka­ •ajah, itoe anak terlaloe sg-
bentrok dengen kawadjiban laen. ring bergaoel dengen „temen- kaloe itoe orang dengen pasti mao« J
Makanja dalem practijk satoe ' temen lelaki”, sabelonnja te
dokter jang pegang tegoe iapoenja laat, sabelonnja ia djoealken kawin djoega? Tentoe si dokter
beroepsgeheim tida selamanja am- dirinja pada semoea orang.
bil djalan jang paling baek. Kita permoela moesti boedjoekin itoe(oc
maoe tegesken ini dengen satoe Memang sering soesa sekali boeat orang boeat djangan kawin, moelL
tjonto, jang belon lama betoel soe­ satoe dokter aken ambii poetoesan
„tinggal diam” of „bitjara”. Po­ ikasi taoe sama ia berbahajanj»acc
da kadjadian di München: Satoe litiek belaga bodo, jalah tinggal
„gadis” jang beroemoer 18 taon diam boeat si dokter tentoe paling itoe penjakit.
minta toeloeng satoe dokter boeat safe, lantaran tida melanggar art. Kaloe si patient masi belon ma#
iapoenja penjakit di peroet. 322. Ini sikep tjotjok boeat dokter
dengen karakter jang „lembek”, denger itoe boedjoekan, tida adímc¡
Sabelonnja maoe dipreksa itoe satoe dokter jang tida perdoeliken
non minta itoe dokter djandji jang laen djalan boeat si dokter dal’een
itoe dokter djangan tjerita pada
tjeritaken resianja pada si bakalbeg.

istri. Dengen begini betoel si dok' *

ter langgar beroepsgeheim dan «egoe.

toel ia bisa ditoentoet atas penoaber£

laiiU,zdoeannja si patient, tapi ia ko#

banken diri boeat kapentingan

orang. Lagian ia tjoema diden# Qi

enteng sekali, barangkali lima

loe cent. nun

3e b
Lim Peng LaM- acne

iver

ien

2. Pemandangan dalem pekarangan itoe gedong bintang. 11
hder

24

kawadjibán jang bertaroeng satoe ajahnja, jang ia boekan prawan kapentingan laen orang asal diri­
sama laen. Apa itoe huisdokter lagi. Itoe dokter djandji itoe de­ nja sadja tida djadi korban.
moesti berboeat? Ini hai jang soe­ ngen pasti dan betoel sadja ia tida
sa sekali melaenken bisa dioeroes kasi taoe ini hai pada si bapa. Bla_ Tjoba pembatja bajangken sen­
dengen baek, kaloe itoe huisdokter kangan si bapa marah besar wak­ diri bagimana soesa kadoedoekan-
dari permoela djangan trima itoe toe ia taoe si dokter bohongin ia. nja satoe dokter jang dapet satoe
titahan dari itoe maatschappij Boeat adoeken si dokter di penga- patient dengen penjakit syphilis
aken keur itoe orang, jang bisa dilan ia tida ada poenja hak lan­
dianggep patientnja sendiri. taran si dokter djoestroe pegang tapi toch dengen pasti maoe ka­
tegoe iapoenja beroepsgeheim. Ta­ win.
Kaloe itoe dokter dengen senga­ pi semoea orang jang pikir lebih
dja atawa „kasalahan” tida kasi dalem tentoe salahken itoe dokter Berbahajanja itoe penjakit
taoe pada itoe ass. maatschappij poenja sikep. Boeat kabaekannja boeat si bakal istri dan anak-anak­
satoe penjakit dan itoe orang me­ itoe anak ia sabetoelnja moesti nja pembatja tentoe taoe.
ninggal djoestroe lantaran itoe pe­ tjerita pada itoe bapa jang gadis-
njakit jang di semboeniken waktoe nja boekan gadis lagi. Dengen ber- Apa itoe dokter moesti berboeat
di keur, itoe ass. Mij. bisa tida maoe fcoeat begitoe si dokter bisa tjega kaloe itoe orang dengen pasti maoe
bajar verzekeringnja. kawin djoega? Tentoe si dokter
itoe anak terdjeroemoes lebih permoela moesti boedjoekin itoe
Di atas kita kasi tjonto bagima­ dalem di djoerang, ia bisa orang boeat djangan kawin, moesti
na plicht (kawadjiban) aken sim­ tjega dengen bantoeannja si kasi taoe sama ia berbahajanja
pen patient poenja resia bisa ka- •ajah, itoe anak terlaloe sg- itoe penjakit.
bentrok dengen kawadjiban laen. ring bergaoel dengen „temen-
temen lelaki”, sabelonnja te Kaloe si patient masi belon maoe
Makanja dalem practijk satoe laat,sabelonnja ia djoealken denger itoe boedjoekan, tida ada
dokter jang pegang tegoe iapoenja dirinja pada semoea orang. laen djalan boeat si dokter dari
tjeritaken resianja pada si bakal
beroepsgeheim tida selamanja am- Memang sering soesa sekali boeat istri. Dengen begini betoel si dok­
'bil djalan jang paling baek. Kita satoe dokter aken ambii poetoesan ter langgar beroepsgeheim dan be­
maoe tegesken ini dengen satoe „tinggal diam” of „bitjara”. Po­
tjonto, jang belon lama betoel soe­ litiek belaga bodo, jalah tinggal toel ia bisa ditoentoet atas penga-
diam boeat si dokter tentoe paling doeannja si patient, tapi ia kor­
da kadjadian di München: Satoe safe, lantaran tida melanggar art. banken diri boeat kapentingan lae®
„gadis” jang beroemoer 18 taon 322. ini sikep tjotjok boeat dokter orang. Lagian ia tjoema didenda
minta toeloeng satoe dokter boeat enteng sekali, barangkali lima poe­
iapoenja penjakit di peroet. dengen karakter jang „lembek”,
satoe dokter jang tida perdoeliken loe cent.
Sabelonnja maoe dipreksa itoe
non minta itoe dokter djandji jang Lim Peng Lam.
itoe dokter djangan tjerita pada

2. Pemandangan dalem pekarangan itoe gedong bintang. joe’s
7011 rl

HDLLANmsCZH Jfr SUPPLEMENT

Het ontbreken van pose en show bij de Chinees.

Door:
Sie Boen Liep, Batavia.

’s y^VONDS op Tjimatjan...... bejag, zonder de geringste salon- mooie woorden in de mond van
vcordracht of pose. Peter deed leggen: *)
Een van die wondermooie
avonden, die de mensch als door Geen technische virtuositeit of — De Chinees heeft op dit punt
een magische macht gedreven aangeleerde magistrale zwier, die een bijzondere pudeur. De Wester­
naar buiten doet gaan, het huis jaagt cp effect en applaus. Geen ling begrijpt dat vaak verkeerd,
uit, de straat op, zonder goed te vooropgezette wil om te overdonde- doordat hij zoo anders is. Wij pra-
weten waarvóór en waarhéén...... ren en te imponeeren, maar stil en ten plomp verloren over het hei­
schuchter-bescheiden, zoo speelde ligste, wij stellen het ten toon, wij
Overal rust en stilte. de quintet, als ware ze bang, door loopen ermee te koop! De Chinees
pose en show, door te veel uiterlijk- neemt het zwijgend in zieh op en
Maar als er een koud-frissche heid en aanstellerige zwaai, het verbergt het voor profane oogen.
wind komt aangewaaid, meenen we innerlijk teere en brooze, de fijne Maar de geest van het Westen
toch iets te hooren, dat de stilte mystieke ontroering, het esséntiëele dringt cok in China hoe langer
der bergen verbreekt en tevens der muziek te bederven. hoe meer door, helaas.
accentueert.
En is hetgeen ik op die schoone Ik zou misschien moeten zeggen:
Luister! Een flarde muziek? maanavond gezien heb goed be­ gelukkig, emdat dit een wereld van
Ja, nu we dichter bij zijn geko­ schouwd niet een kleine weerspie- schoonheid en wijsheid voor ons
men, hooren we haar duidelijker: geling van de algemeene geestes­ epent, die anders voor ons geslo­
een houten gambang met ketjapi- houding van de Chinees? ten blijven zou.
begeleiding.
Die afwezigheid van pose en Maar wanneer je een volk hebt
En de wind draagt dat brokje shew, die stil-sobere weergave van leeren bewonderen in zijn uitingen,
Soendaneesche melodie verder het zijn diepste roerselen, niet in een dan kun je je moeilijk verheugen
l'bergdorpje in...... salon of een schouwburg, maar om wat een schennis van karakter
thuis, liefst wanneer niemand is, zelfs al beteekent dat voor je-
Zie, vanuit een warong komt de naar hem kijkt en zijn ziel weent zelf een kleine...... of misschien wel
muziek. cm aanraking met het Hcoge, het een groote winst.
Oneindige, het Onbegrijphare......
Over de hoofden der warongbe- Kijkt U om U heen, en U zult
zoekers, die langzaam en rüstig En ik geloof, dat het ook deze
iun kopje koffie drinken, zien we gewaarwording, deze openbaring is *) „Als een bloem in den wind”
Çfe beide spelers, als in extase doch geweest, die een fijnbesnaarde ziel doer Marie Schmitz.
als Marie Schmitz de volgende
zonder de geringste pose gebogen
over hun instrumenten, speiend Foochow.
een Oud weemoedig melodietje,
zonder zieh te bekümmeren om de De tempel aan den voet van den Ku-shan-bergj.
uisteiaars rondom, verloren in

. Un mij merende gevoelsuitstor-
tmg.........

Waar heb ik iets dergelijks toch
ook meer gezien?

Was het niet daar ergens op Se­
ren in het <}rukke Batavia, een

fipt Íaar geleden, toen ik op mijn
vanST°OltOChten door de straten
bnpmndie’S hoofdstad plotseling ge-

snpi WGrd door het mooie samen-
schPVan flUit’ tang-khim, Chinee-

j.., Vl00l> sam-hian en dji-hian?
hoe ’ n? berinner ik me alles weer:

aanzpft reflectorisch de remmen
maan 6’ bp het licht der volle
de m,1ZCCllt naar de plek> vanwaar
ontdeiJp^ kWam en to8n ik die

moe¿0- ¡ WGl een uur lang in dee-
het hL 1Steren bleef «taan voor

joe’s m ’ Waarin vhf toekang-ka-
zonder aUe eenvoud musiceerden,

eenige pretentie of effect-

26

overal die afwezigheid van pose en dan de uitbundige liefdesbetuiging medelijden voor die arme
show bespeuren: op tooneelgebied, van het Westen. En dan worden
in het dagelijksche leven bij be- we weer herinnèrd aan hetgeen de stakkerds, die daar om der
groetingen en omgang, bij liefdes- groote Goethe eens gezegd heeft:
wille van een presentje en modegril
betuigingen tusschen kinderen en Was glänzt, ist für den Augen­
c uders, tusschen kinderen onder- blick geboren, zieh zelf vergeten en het mikpunfc
ling, tusschen meisje en jungen,
tusschen man en vrouw. Das Echte bleibt der Nachwelt vormen van hopderden kritische,
unverloren.
Neem bijvoorbeeld een verloofd blikken en een figuur slaan, die al-
paar. En is op de keper beschouwd niet
dit gémis aan pose en show, dat een lerdroevigst is.
Zie, hce een Westersch paar de-
monstratief en vol show, stevig en Chineesche modeshow in de kiem En moet U ze zien paradeeren!
innig gearmd rondparadeert en doemt tot mislukking?
vaak de demonstratie zóó ver door- De Europeaan krijgt bij hejt zien
drijft, dat een Oosterling zijn ge- Er is eigenlijk geen enkele Chi­
zicht afwenden moet van het neesche modeshow, die met succès een rilling over het lijf, terwijl
amoureus tooneel...... is bekroond en ook maar in de ver­
ste verte haalt hij de Europeesche. Confucius zieh beslist in zijn graf
Het is zooals F. Kahn het heeft
Omdat zoo’n modeshow lijnrecht zou omdraaien van schaamte, wan­
uitgedrukt: een show van een kind, indruischt tegen de Chineesche
dat een nieuwe pop heeft gekre­ geesteshouding, tegen de echte Chi­ neer hij die vertooning door zijn
gen. Hij vertrcetelt haar elke dag neesche adat.
met zcete woorden en aanhalig- achterkleindochters had kunnen
heden, doch het vuur dooft alras En zelfs, wanneer er zeer moder­
uit, zocdra de nieuwigheid af is. ne diochters van het Hemelsche gadeslaan.
Cnstuimig, hartstochtelijk, hevig Rijk er aan mecdoen, is de mode-
en voi uitbundige praal is de Wes- show een show van mislukking en Modeshow, schoonheidswedstrijd
tersche liefdesbetuiging in het al­
gemeen, gelijk Bengaalsch vuur, bekruipt me steeds hetzelfde ge- en andere shows staan den Euro­
dat met zwier en prachtig-praal tfoel: het gevoel van diepe
hccg de lucht inschiet en verlieht peanen wel, omdat ze in hun aard (
om dan niet lang daarna alles weer
achter te laten in de koude duister- liggen. ,
nis.
Maar laten we in onze wilde rush

naar het Westen alsjeblieft ons- ¡

zelf, onze volksaard en volkska- ,

rakter niet vergeten en verlooche-

nen! Want de grootste karakter- r

loosheid is het verloochenen van g

het eigen karakter.

Foochow’s West-Lake. c
r
e
1.

j
0

Vergelijk daarmee een Chineesch o
paar, dat van de ouders nog zoo­
veel Chineesche adat heeft meege- t
kregen, dat het niet topzwaar
wordt in Westelijke richting. e

Hoe stil en eenvoudig, hoe n
schuchter dikwijls en sober en hoe b
eerbiedig en voi reverentie is bei­
der toenadering en omgang! V.

Hoe beheerscht, hoe voi feillooze P
distinctie is hun taal, hun gang en
gebaar! V;

Geen pose, geen show off, geen gl
demonstratie, maar stijl en stille w
eenvoud, die hun door eeuwenoude
traditie en opvoeding in het bloed w
zitten en meer echtheid verbergen w

k

w

m
1. Evenals de stad Hangchow, mag Foochow ook bogen op het be/T M
\ van een „West-Lake”. En vredig gezicht daarop.
„I

De eerste puberteit. di

ee

£VE term „eerste puberteit” duidt Door : M
S. Mangoensarkcro, Batavia. de
in de kinderpsychologie de
leeftijd tussen drie en zeven jaar wordt de grondslag van het karak­ ren niet scheuren als de tand des. ni
aan. Het is de tijd van de eerste ter gelegd. Van de hechtheid van tijds zieh daarop plant.
rijpwording van het kind, vandaar het fundament van ons karakter-
de naam puberteit. In deze période gebouw hangt het af, of dat ge- Het is merkwaardig, dat het kii^ ¡¿o
bouw later bestand zal' blijken te­ in die periode heel lästig en moei' fje
gen storm en onweer en of de mu- lijk is.

„Wat een lastpak is die kleine!

21

Hij is zo moeilijk te hanteren!” den zonder het te forceren en zan­ mogelijke vrij heid nodig heeft,
Ziedaar cle zucht van menige moe­ der aan zijn wezenlij'ke behoeften Waar het niet op aankomt, dient
der. te kort te deen. men dus het kind vrij te laten. Zo
kan het kind zijn kinderleven uit-
Als het kind meer dan twee jaar Het vcornaamste opvoedings- leven. Op natuurlijke wijze heeft
oud wordt, dan begint het te pra- middel van een kind in de eerste dan de ontwikkeling van zijn Ver­
ten. Het begint zijn willetje te to­ puberteitsperiode is de gewenning. mögens plaats. Het beproeft zijn
nen en speelt graag baasje. In alles Men wenne daarom het kind aan krachten, denkt het een of ander
wil hij zijn zin hebben. Het vraagt een regelmatige dagverdeling, als spel uit en verkrijgt op dig wijze
dit en vraagt dat, Geeft men het op tijd slapen, baden, speien enz. meer bewustheid. Waar dit alle­
hem met, dan huilt het. Het huilen Daar met de ontwikkeling van de maal echter juist geschiedt op een
période, waarbij zijn kinderlijke
is zijn wapen. De teerhartige lief- wil ook het geweten begint te ont- hartstochten en allerlei genioeds-
hebbende moeder is daartegen waken is het zaak om tegenover
het kind altijd dezelfde gedrags­ aandoeningen vorm en kleur begin­
ReeSta1.. niet bestand. Het kind iijn te volgen. Wat eens verboden nen te krijgen, zo komt er dikwijls
njgt zijn zin. Zulks herhaalt zieh, wordt, blijft verboden. Komt het spanning in de verhouding tussen
kind bijvoorbeeld aan de schrijfta- opvceder en kind. Dit wordt des te
telkens weer. Intussen weet het fel, dan zegt men: „Nee, hoor, daar moeilijker, daar het kind langza-
kom je niet aan. Wel mag je er merhand zijn eigen kracht gevoelt.
m piecies, dat het alles gedaan naar kijken”. Lukt het eerst niet,
^an krijgen, als het maar - huilt. dan moet men het herhalen, net De beste houding is, dat de op-
7*. het eenmaal tot zover, dan is zo lang tot het kind er werkelijk voeder er heel gewoon en rüstig te­
van af blijft. Zo wordt de grond- genover sta ai. Men biijft de reeds
klnd de moeder de baas. Mocht slag voor het zedelijke in het kind genomen gedragsiijn volgen. O wee,
op een Keer de moeder uit nood- gevormd. als men zijn zelfbeheersing verliest.
±k een verzoek van kind En mocht daarbij het kind in ver­
Het kind weet, dat er dingen zet komen, dan is afleiding het
brand”en\dan Zal het ”moord en zijn, die gedaan kunnen worden, beste redmiddel. Na enige tijd, als
aan i ^chreeuwen. is er daar wat doch er zijn er ook, die hij moet
aan te doen? nalaten. Als dit hem diep wordt de storm is geluwd, komt men dan
ingeprent, dan zal het later alleen terug op zijn eis. Daarbij is tact
De neiging van het kind om in er bij moeten leren, dat, wat ge­ vereist. Wie meer tact heeft, zal
daan moet worden het goede is, en het best slagen. Dwingt men het
zelf hpT\Zln te hebben is °P zich- nagelaten het kwade. Daarbij moet kind, dan is er veel kracht gebro-
schiin¿íh0U'Wd een natumdijk ver­ het kind dan ook nog leren gehoor- ken, meer dan goed is. En dat is
zamen. Wat vader of moeder eist, jammer!
dat h i en ÍS niet kwaad- Wel is meet stipt worden voldaan. Zo
niet 6 geva1’ als de moeder het leert het kind discipline. Daaren­ Dat alles nu is het werk van
echte?' te leÍden- Kriigt het kind tegen moet men er wel aandenken, iedere moeder, want tegen die tijd
dat het kind voor de ontplooiïng is het kind hoofdzakelijk bij de
leidinp- ^gen.die tbd de gewenste van zijn geestelijke, zowel als zijn moeder. Dit stelt zeker bepaalde
iniQt- ö’ dan is daarmee tevens de eisen aan de voorbereiding tot het
o-eip e g*ondslag van zijn karakter lichamelijke Vermögens de greotst moederschap.

I? k ? tevens de beste is. 2. Hoe verrukkelijk schoon golft het maan-beschenen water.
om ht dan Werkelijk 20 moeiliik
+pi, . e kind in die eerste puber-
eersTT ? leiden? Het is in de
nis •,plaats een kwestie van ken-
beheer?6 tweede Piaats van zelf-
van t-i \ng en in de derde Plaats
Plaats C i Van kennis in de eerste
van h ,kennis van het zieleleven
gennvoet klnd’ en hoe men er te~

wat b\m°et Staan- Men weet dan
waar f klnd voelt en denkt, ook
Wenst let naar V€rlanS't, wat het
hind l611 Wat hst wi1, want het
wen alsUnnen we niet beschou-
maat a*? volwassene in zakfor-
rijdt ’ ls een kind °P een stokje
„Hien ? een zweep in de hand en

dan been*5” door het « rent,

een echi lj let gevoel> alsof hij op
Wij Vniu paard rii'dt- Dat kunnen
Lien z 7aSSenen’ zeker niet doen.

denkt nie??’ dat ket kind voelt en

nis van ht- GGn volwassene- Ken-
hiaakt et Zlelele'ven van het kind
Wat dec? men hem kan geven
20 mooi heef?” ÌS’ Z°alS Tagore het

de ontwilhkvkevlinggezveagnd-hZeot kkiannd mleein­

China’s nationale schuld.

Een derde van die van Idemniteits fonds en $ 2.030.000.000 heden, Amerik. $ 50.000.000 en
of 69% binnenlandsche.
UIT Japan, £ 10.000.000; de Nationale defensie-
Tsjoengking wordt aan de Afgaande op de drie voornaam­
Str. Times gemeld, dat de ste klassen, die een speciale zeker­ leening van -1938 van $ 30.000.000.
woordvcerder van het Chi­ heid boden, openbaarde hij, dat
neesche Ministerie van Fi- $ 2,500.000.000 vastgezet was op de Het geautoriseerde totaal van
nanciën in een overzicht van Chineesche Marine douane,
de Chineesche financieele po- $ 325.000,000 op de zcutbelasting en deze leeningen bedraagt ongeveer
sitie aan Reuter verklaarde, $ 120.000.000 op gezamenlijke be-
dat de tegenwoordige Japansche lastingen. $ 1.500.000.000. (£ 91.000.000.) (
nationale schuld driemaal zoo groot
is als de Chineesche, volgens de Jaarlijksche afbetalingen. De Japansche schulden. Í r
officieele wisselkoersen. Aan den anderen kant, zoo ver­ c
De jaarlijksche afbetalingen van klaarde onze zegsman, bedragen de z
Vóór de vijandelijkheden, zeide deze obligaties, waren in 1938 ge­ f
hij, was de Chineesche nationale lijk aan ¡$ 3.104.000.000 op buiten­ Japansche leeningen, uitgeschre­ ;
schuld gelijk aan $ 4.500.000.000 m landsche en $ 158.000.000 op bin­ ven tijdens dezelfde période, vol- r
Chineesche munt (ongeveer nenlandsche obligaties.
£ 273.000.000). gens betrouwbare inlichtingen rond n
Obligaties onder berusting van 7.000.000.000 Yen. r
Van deze som, ging de woord- het vroegere Ministerie van Spoor- z
voerder voort, was ongeveer 60% wegen en Verkeer, d.w.z. andere Het tegenwoordig uitstaande to­ b
binnenlandsche schuld, terwijl drie- dan onder die van het Ministerie taal van de twee landen vergelij-
kwart van het totaal onder het Mi­ van Financiën, bedroegen ongeveer kend, waren de cijfers ruw aange- W
nisterie van Financien ressorteerde $ S00.000-OC0. P
en het grootste deel van de rest , Van deze obligaties bedragen de geven : voor China Mex. d
spoorwegschuld was. jaarlijksche afbetalingen, uit te $ 6.000.000.000 en voor Japan
keeren in 193-9, rond £ 50.000.000. w
In de laatste jaren werd de to­ 18.COO.OOO.OOO. Z(
tale hoofdsom ad ongeveer Leeningen uitgeschreven na het
$ 850.000.000 (£ 52.000.000) afgere- uitbreken van den oorlog zijn vol- -Cip grond van deze cijfers, zeide k
kend, als gevolg van de pogingen gens den woordvoerder de Natio­
van de Chineesche regeering om nale vrijheidsleening van 1937. van hij, dat de schuld per hoofd in Chi­ rr
schulden geërfd van de vroegere $ 500,000,000; de Nantsjang spoor- na slechts $ 13- en in Japan onge­ d,
Peking Regeering te vereffenen, wegleening van 1938 van 150.000.OC0 veer 200 Yen was of een verhouding
waardoor het hoofdbedrag dat francs; de goudleening van 1938 sc
uitstaat in daims, tot ongeveer van 100.000.0-00 Douane goud-een- van 1 op 20 vergeleken met een ver­
een-tiende van het totaal werd te- houding van 1 op 16 vóór de vijan- Pi
ruggebracht. delrfkheden. dç

Chineesche leeningen. Dus, besloot de woordvoerder, M
Vooroorlogsche noteeringen van Japan’s schuld per hoofd is met bç
Chineesche leeningen, vervolgde
hij, hadden een bevredigend peil ongeveer ICO Yen vermeerderd, ter­ 81
bereikt, verschillende van de voor­ wijl die van China met slechts on­ sc
naamste leeningen op de Londen- geveer $ 3 vermeerderd. (Mata-
sche markt dichtbij of boven pari. hc
Hij wees er op dat, terwijl de no­ ram). ty
teeringen van binnenlandsche lee­
ningen nog niet bevredigend wa­ he
ren, zij een sterke neiging naar
gedurige stijging vertoonden. isin
Obligaties, ressorteerende onder
het Ministerie van Financien, be- 3. Een eenzame rots in de West-Lake, dus
droegen op 1 Juli 1937 bij benade­ nés
ring $ 2.940.000.000 (£ 180.000.000). Pei;
Van deze som, verklaarde onze
zegsman, was ongeveer $ 910.000.000 boy
of 31% buitenlandsche schuld in-
clusief obligaties van het Boxers

Sin eä > Z9

De Chinese Onderwijzer.

Rede van den heer Tan Njoek Fa, Bondsvoorzitter, bij
de opening van de eerste algemene vergadering van de
Chinese Onderwijzersbond op 27 Dec. 1938 te Semarang.

J-JET feit, dat de Eerste Algemene Chinese onderwijzers en onderwij- de nog te jonge historische ont­
zeressen werden opgeleid. De Zen- wikkeling van de onderwijzersop-
Vergadering van de Chinese riings-kweekschool te Solo stelde
Cnderwijzersbond eerst thans, d. i. pas veel later haar deuren open leiding voor het Hollands-Chinese
vocr Chinese leerlingen. Thans onderwijs geen al te hoge verwach-
*uini elf jaar na de oprichting van worden jaarlijks een dertigtal abi-
e bond, wordt gehouden, houdt in turienten afgeleverd, waarvan de tingen rechtvaardigt, anderzijds
ZIC de erkenning van een ander meesten zieh echter niet dan wel dat onze uitzonderlijke maatschap-
niet onmiddellijk aansluiten bij pelijke positie, zijnde die van een
het feit namelijk, dat de Chi- de C. O. E. Het komt de laatste ja­ minderheidsgroep, in deze gewesten
llese cnderwijzers inzake vakorga- ren nog al eens voor, dat bedoelde een al te sterke expansie nimmer
?satie in vergelijking met hun Eu- abiturienten na het verlaten van
10Pese en Inheemse collega’s zeer, de kweekschcol een andere dan de zal toel^ten. Alle schuld te willen
ZGeJ Ver ten achter zijn. Ook door op hun opleiding aansluitende car­ sebuiven op het gebrek aan rugge-
rière kiezen en van dezen kunnen graat van den Chinesen onderwij­
Wel enstaand€rs is laatste feit we moeilijk verwachten, dat zij
eens geconstateerd en dan zieh in de C. O. B. organiserez zer, zoals maar al te vaak gebeurt,
is een grove onbillijkheid. De criti-
dæegt men niet na te laten voor Veel materiaal voor de verster- cus begaat dan dezelfde fout als
w.e achterstand oorzaken aan te king van ons corps is er in de laat­ de paedagoog, die, als we een ver­
2eJ.Zen.’ die den Chinese onderwij- ste jaren niet aangebracht. Ook
voor de toekomst hoeven we ons gelijking aan de paedagogisehe
kliS dei-3aa^d vleiend in de oren van de numerieke groei van onze praktijk mögen ontlenen, een dom
bend geen illusies te maken. Wij, kind zijn domheid verwijt.
blind en‘ Meer dan eens hebben we Chinezen, mögen ons in deze ge­
d er prettige critieken te ver- westen al een sterke economische Doch hoe het ook zij, wij consta-
sc¿en §ehad en het heeft er de positie hebben verworven, qua be- teren vandaag een enorme achter­
volkingsgroep zijn wij hier ten
Pub]11 Van alS°f jUÍSt het Chinese slotte maar een minoriteit. De ge- stand. Die achterstand moet inge-
de lek het minst content is over tallen 1 millioen en 50 millioen haald worden! Daartoe hebben wij
zullen U in dit verband een ietwat deze vergadering bijeengeroepen
Mei °PVoeders van de eigen jeugd. duidelijker beeid geven. Naar de­ en gij hebt getoond deze oproep be-
bel1 Vergeet daarbij steeds twee zelfde verhouding zullen ook onze grepen te hebben door van heinde
gro ngr^ke dingen, die als de belangen ten opzichte van die van
¡ s?ldDorzaken moeten worden be- andere groepen worden afgewogen en verre hierheen te komen om ge-
hefCUW(^ Van cnze achterstand op en ook in de vakbeweging zullen zamenlijk te beraadslagen over het
twep§ebied van vakorganisatie. Die wij tevreden moeten zijn met een wel en wee van onze Bond. Laten
minderheidspositie. In dit verband we hopen, dat de besprekingen, die
Tei gl'°nd00rZaken Z^n: bezien mag het reeds zeer bevredi-
gend worden genoemd, dat wij he­ ever enige ogenblikken aanvangen,
het p.eerste: De geschiedenis van den op de dag te voorschijn kun­ goede resultateli mögen afwerpen.
in u *°^'ands-Chinese onderwijs, nen komen met een kleine drie
is noptt.bi'izonder die van de H- c- K- Onderwijs en opvoeding zijn voor
henderd leden. Het is zelfs nog de een volk van vitaal belang. Een
een te jong dan dat men nu reeds vraag, of uitbreiding van het aan­ vclk, dat deze twee dingen ver-
ten Vakor&'anisatie der abiturien- tal Chinese onderwijzers voor de waarloost gaat onherroepelijk te
°pzic7ag ver'Wachten, die in alle toekomst als gewenst moet worden gronde. Dit heeft men al van de
beschouwd, zonder dat tegelijker­ vroegste tijden begrepen. De hele
dere en een vergelijking met an- tijd het Hollands-Chinese onderwijs geschiedenis door hebben grote
staavA Vakoi’ganisaties kan door- wordt uitgebreid. De werkloosheid denkers hun denkbeeiden over op-
vcoral onder de jongere collega’s veeding en onderwijs gegeven. Het
Ta is nu reeds een probleem, dat is opvallend, aldus Dr. Fr. de Hovre
dringend onze aandacht vraagt. in zijn boek over „Paedagogisehe
onder tWeede: TIet aantal Chinese wijsbegeerte”, „voor alwie de ge­
1‘bachtWÍJZers is te klein om een Wanneer men het dus heeft over
organ-lge Van ei8'en kracht bewüste achterstand bij de Chinese onder­ schiedenis der opvoedkunde door-
wijzers, dan mag men vooral niet maakt, en ze vergelijkt met een ge­
Het SatÍe te kunnen vormen. uit het oog verliezen, dat enerzijds schiedenis der wijsbegeerte, dat de
tijdperken van wijsgerige gisting
cudste de 8'rootste en cok de tijdperken zijn der paeda-
hier te 1°nderw^zei’svakvereeniging gogische gedachte en dat dezelfde
namen vermeld staan als groot-
v°crsnr ande’ dateert van 1894- De meesters der wijsbegeerte en der
Uit het°f11? bij de inbeemsen blijkt opvoedingsleer. Pythagoras, Socra­
tes, Plato, Aristoteles, Augustinus,
de inja eit, dat reeds in 1911 door Thomas, Descartes, Bacon, Rous-

Abituri C Se kweekscholen de eerste
De cUqTen werden afgeleverd.

hjks driee C' S' bestond na,uwe-

dus in lQJaar- Pas zeven jaar later,
bese £ 918 Werd de Hollands-Chi-

helis onZeekscbo°l Ie Meester-Cor-

bovendi7riCllt' Lange tijd bleef zij

11 de enige instelling, waar

30 ■ÍZ Si« BO. &

seau, Locke, Kant, Hegel, Schopen­ Nog.leeft echter de miskenning van maatschappij hebben te verdedi-
hauer, Fichte en Spencer: de den onderwijzer, zij het in mindere gen, maar daarnaast vragen ¡Pro­
mannen die vooruit komen met een mate dan in vroeger dagen, voort. blemen, die specifiek zijn voor het
nieuw inzicht in het leven, komen Cm U dit te bewij zen zal ik U de onderwijs aan het Chinese kind,
cok vooruit met een nieuw inzicht tekst van een advertentie voorle- een speciale studie, welke tot de
in de opvoeding. Hoe meer men zen, welke ik onlangs aantrof: Ge- bijzondere taak van onze Chinese
zieh in de huidige beweging ver- vraagd een Chinese leerkracht leerkrachten moet worden gere- ve
diept, hoe meer men er van over­ met 6-j. diploma H. C. K. of L. A. kend. Wel is waar zijn de mogelijk- }lc
tuigd is, dat de paedagogische ar­ Salaris f 32,50. Wij kwamen de laat­ heden op dit terrein nog vrij be-
chitectuur de weerspiegeling is der ste tijd neg al vaak dergelijke ad- perkt, enerzijds doordat daarvool^
wijsgerige architectuur.
vertenties tegen. Wij weten ook, nog te jong is en anderdeels door-dc
De paedagogische stromingen dat vele collega’s gedwongen door dat velen onzer in de afhankelijk« ee,
vclgen de ebbe en de vloed van de benarde omstandigheden zo’n aan- positie, waarin ze veelal in d® ge
oceaan der wijsbegeerte.”
bod met graagte aanvaarden, wij school zijn geplaatst, weinig gele'ni(

Het is merkwaardig, dat men de weten, dat vele collega’s onder be- genheid krijgen onderwijsproble- Uv
innige samenhang begrijpend tus- paald verned'erende voorwaarden men te overdenken, maar met d®
sen opvoeding en wijsbegeerte, tus- werkzaam zijn bij de een of andere voortschrijdende ervaring en m®1 sje
sen onderwijs en maatschappij, niet schoolvereniging. En dan klaagt het meer en meer innemen van lei-Sje
de consequentie heeft willen aan- men steen en been over het dende functies in de school zulle8
vaarden, dat opvoeders en onder­ gebrek aan toewijding van zieh in de toekomst van zelf meer- ve(
wijzers krachtens hun beroep een de Chinese leerkrachten, men dere onderwijskwesties zieh aa8k0]
voorname plaats in de maatschap- klaagt er over, dat de Chi­ onze aandacht opdringen en da8 str
pij dienen in te nemen. De tijd ligt
nog niet zo ver achter ons, dat het nese onderwijzers geen tijd en zien wij, dat hier inderdaad nogç>v
beroep van schoolmeester, met dat moeite over hebben voor buiten-
van koster en barbier in een per- schools werk, dat ze hun medewer- een ■ groot terrein voor vakvereni' ge5
scon werd verenigd. En nog he­ king onthouden aan de jeugdorga-
nisatie, omdat ze hun tijd liever gingsactie braak ligt. Voor dez® i
den ten dage wordt o.i. aan het besteden aan het geven van foij-
paedagogische beroep nog niet die lessen of aan de studie. Men neemt vergadering hebben we reeds enig{ het
waarde toegekend, die het ver­ het den Chinesen onderwijzer kwa-
dient. Rechtspraak, geneeskunst en lijk, dat hij er steeds op uit is vöor punten betrekking hebbend op h®! hij
andere kunsten worden slechts toe- eigen belang. Men schijnt alleen
vertrouwd aan academisch opge- maar te weten, dat men van de onderwijs op de beschrijvingsbri®1 des
leiden, voor de opleiding tot opvoe- Chinese leerkrachten veel heeft te
der biedt de hogeschool nog steeds verwachten, men vergeet, dat ook staan, die van enig belang möge8 om
geen plaats. Het sterkst komt de de Chinese leerkracht een strijd te
discriminatie van het onderwij- voeren heeft om zijn bestaan. worden geacht. Wij bedoelen d® ten
zersberoep wel uit in de materiele
waardering, waarover ik U treffen­ Het is de plicht van de Chinese kwestie van de particulière voor- ç
de beeiden zou kunnen voorschil- onderwijzersbond deze toestanden
deren, maar die ik U vanwege de scherp te belichten. De positie van klassen, waarover naar Ch:
schrilheid zal besparen. den Chinesen onderwijzer is nog
lang niet benijdenswaardig. Van mag aannemen in onze g®' klei
De Chinezen maken in dit op­ ens werk worden hoge verwachtin-
zicht geen uitzondering. De opvoe­ gen gekoesterd, onze handel en lederen volkomen eenstemniig' goc
ding heeft in het oude China steeds wandel moet onberispelijk zijn, de
in hoge ere gestaan. Voor opvoed- onderwijzers hebben een standing heid bestaat. Wat dan ooK
kundige denkheelden kunnen we op te houden. Zeer begrijpelijk! de mening van buitenstaandeWe
De zorg voor het nageslacht wil
terecht bij Confucius, Lao Tse en raen niet aan de eerste de beste möge zijn, het H. B. is vastbeslotßfzicl
Ming Tse, voor de opvoedkundige toevertrouwen. Doch tegenover de­
de actie m.b.t. deze kwestie ruanas
practijk verzeilde men bij lieden,
alle haar ten dienste staande niid'ver;

delen door te voeren. Deze activan

möge tevens bewijzen, dat de C.O.# voe

behalve voor materiele belang®8 T

van haar leden ook nog wel vo°r E

meer algemene belangen ijvert.

z.g. ..politiek kantong”, die uit e®8stee

oegpunt van vakverenigingspolitie^un

overigens niet' veroordeeld behoefæhc

te worden, is slechts een onderde®!den

van ons werkprogram. steh

die maatschappelijk niet veel hoger ze verplichtingen dient men ons „dat
stonden dan de koster en de bar­ gelijkwaardige rechten toe te ken­
der.

bier van het Westen. In het gün­ nen. Wij zelve hebben het recht zal

stige geval kwam men terecht in onze werkgevers hierop te wijzen, (Wordt vervolgd.) oph

het gezelschap van verlopen Stu­ niet ieder voor zieh, maar georga- van

denten van een of andere College niseerd verband. ken

of University. Als we de positie van Het is tevens nodig dat wij ons WOr;

den onderwijzer van nu vergelijken organiseren in een specifiek Chi­ Vlee

met die van den schoolmeester van nese organisatie. Dit spruit niet terk

voorheen dan komen we tot de er­ alleen vcort uit het feit, dat wij als wort

kenning, dat de mensheid ook in Chinese onderwijzers onze gemeen- niet

dit opzicht wel vooruit is gegaan. schappelijke positie in de Chinese

di* Feng Shen.

¡•o- (De Verheffing tot Goden)

ìet Bewerkt door Nio Joe Lan.

¡id, des Wijns wordt geheeten. Deze
grcotsche scheppingen kunnen
de 15) slechts dcor een Keizer worden tot
stand gebracht.”
?se
¡•e „Bestaat er, hoewel de menschen Ta-chi kreeg natuurlijk weer
>oke.'.i-hvecrodgeeerled worden ln die van een haar zin. dien zullen bij de voltooi'ing daar­
en die van een lagere klas- van zeker onsterfelijken zich daar­
Terwijl zij op zekeren dag in de heen komen vermeien, zoodat door
30,r se, dan onderscheid aangaande nabijheid van het Woud des met hen omgang te hebben Uwe
or hun uit been en vleesch opgebouw- Vleesches en den Vijver des Wijns Majesteit een hoogeren ouderdom
»de lichaam? O Uwe Majesteit, welk zich met heerlijke gerechten en zal kunnen bereiken.”
)kdf«ie een pijn zullen zij, die in dezen sten­ het zcete vocht bezig melden, zeide
je-genkui1 gewcrpen zullen worden, Ta-chi tot Chow Wang: Eehalve Chiang Tze-ya zou nie­
mand anders in staat zijn, het werk
^.^et moeten verduren? Ik smeek „Hoe vervelend toch zijn muziek tot stand te brengen, zeide Ta-chi.
en gezang geworden! Uwe Majes­
dee wc Majesteit, heb medelijden met teit gelieve last te geven, dat tus­ Chow Wang gaf dientengevolge
netf deze hofdienaressen, die toch schen de hovelingen schijngevech- last, den nieuwbenoemden Hsia-ta-
[ei' slechts weerlooze en zwakke mei­ ten gehouden worde. Dengenen, die fu, die bij Pi Kan inwoonde, te
nes zijn, en verleen hun gratie!” winnen, zal tot belooning wijn ontbieden.
1er „Ofschoon Uwe woorden gemoti- uit den Vijver des Wijns geschon-
ken worden; de verliezers hebben Chiang Tze-ya wist door het te
iai’ rid Z^n’ moe^ er toch ter voor- echter bewezen, dat zij van geen voorspellen, wat hem boven het
nut zijn, daarom moeten zij ter hoofd hing. Hij nam daarom af-
lar ofming van mo,Selijk gevaar een dood worden gebracht en hun li- scheid van Pi Kan, tegen wien hij
chamen in het Woud des Vleesches zeide:
-iofArenSe Straf opgelegd worden. geplaatst worden.”
„Ik heb een briefje onder den
ni'< V£Jllgens ziin vrouwen listiger en Chow Wang gaf hieraan gevolg. inktsteen in Uw studeerkamer ge-
jgeslepener.” Zoo verloren vele hovelingen on- schoven, Minister. Wtenneer gij
schuldig hun leven. Na midder­ later door een groot niet te ver­
L h De Ta_fu kon zich niet meer be- nacht placht Ta-chi tot haar oor- mijden gevaar bedreigd wordt, wilt
sprcnkelijken vorm terug te keeren gij het dan inzien — mogelijk kan
hd ,eersclen' luide stem wierp en deed zich dan te goed aan haar het onheil er door afgewend
slachtoffers.......... worden.”
UeiriX Ch°W Wang alle door
XIV Pi Kan stelde voor, dat als de
□•er onrechtva^H^ misstappen en cprcep niet veel goeds beloofde, hij
°dC ^nrtchtvaardigheden voor de voe- CHIANG TZE-YA VERMAANDE in zijn plaats zou gaan, maar Tze-
CHOW WANG EN VERBORG ya sloeg het vriendelijke aanbod
* ik pv5^°W Wang beval terstond, ZICH TE FAN-CHI. af.
o 'kuT Ke te grijpen- hem te ont-
fc“ en Ìn den slang" te QM den dood van de Jaden Gi- „Gij gelieve voor mij dezen toren
taar-duivelin te wreken, maak­ naar dit ontwerp te bouwen,” be-
na nog bittere vermaningen • ' L~ !
te Ta-chi het ontwerp voor een
ter z!chhebben geuit> wiei’P de Ta-fu schitterenden toren, met verdie- Chiang Tze-ya.
pingen van mariner en vertrekken
indnnn. Van den Che-sing-Toren van jade, en overal diamanten, pa-
id'vpr1- beneden. Zijn afschuwelijk relen, goud en zilver. Dit monumen­
elevan™ ?chaa- werd op last tale bouwwerk zou den naam van
Lu-tai — den Toren des Herten —
san8entot dragen. Des nachts zou het van-
wege de daarin verwerkte edelme-
gnof p0S1^ Volgden de 72 hofdames...... talen het oog verrassend blinken.
’ ne een11 ei'wijl uit den Kuil der Slan-
eersteeg'en ^rneltergend ^ween op- „Uwe Majesteit is de edelste in
de gansche wereld — indien Uwe
,.pvb,ln i aUe andere hofdienaressen Majesteit dezen toren niet opricht,
oeftChowX1 VOelden breken, klopte zou men niet kunnen zien, hoe
,.P)’CiOn Wang zijn favoriete tevre- mächtig Uwe Majesteit is. Boven­
d U? den.bouder.........

stelde Ma^esteit bevete thans,”
»>dat e satanische schoone voor,
der si eP linkerzijde van den Kuil
zal ^ngen een groot &'at gegraven

'■> Opbooghioen ™et nüdden-in een
van hn g’ dle met takjes
Iten O.Q en> en hieraan in stuk-
rorde Sneden vleesch- getooid moet
Vleescb Dit W01'dt het Woud des
terkaniGS gen°emd. Aan den rech-

worde U d6n Kuil der slangen
niet wibn VljVer aangebracht, die

J worde gevuld en de Vijver

32

val Chow Wang Chiang Tze-ya in met het bevel van Chow Wang, Tsing-hsü Tao-te Chen-chün leg-
den Che-sing-Toren. Tsung Hou-hu op te roepen, want de twee pillen in de holle oogkas-
Ta-c-hi had dezen voor den bouw
Tze-ya bestudeerde de teekening. van den Lu-tai aangewezen. sen van Yang Ren. Hij blies hem
,/Wanneer zal het bouwwerk
klaar komen?” informeerde de Kei­ Van hem hoorde Yang Ren de toen het gezicht en deed hem weer
zer. oorzaken, die Tze-ya zieh in het tot bewustzijn komen.
water hadden doen störten, en ver­
„Dit is een heel grootsch werk. der wat het bouwwerk was. Uit de oogkassen van Yang Ren
Uwe Majesteits dienaar schat, dat
hiervoor niet minder dan 35 jaren Onmiddellijk bezocht de Shang- staken er plotseling twee handjes
noodig zullen zijn.” ta-fu den Keizer. Hij smeekte de­ uit met in de handpalmen een
zen het geldverbrassende plan op oog.............
„Als de toren eerst na 35 jaren te geven.
„Daar gij trouw en oprecht het
gereed zal komen, waarover moe­ Chow Wang achtte zieh ergerlijk land gediend hebt, heb ik medelij-
ten wij dien dan oprichten?” vroeg beleedigd. Hij gelastte, de Verdien­ den met U. Overigens is Uw einde
Chcw Wang aan Ta-chi. sten van Yang Ren in aanmerking nog niet gekomen. Ik heb U daat
nemende, den ¡Shang-ta-fu beide om op dezen berg laten brengem
„Chiang Shang liegt!” antwoord­ oogen uit te steken! Een oogenblik opdat gij later Keizer Wu van de
de de schoone, „hij heeft zieh aan later werden de oogappels van den Chou Uwe krachten zult kunnen
een groote zonde schuldig gemaakt ongelukkige naar boven gebracht... dienstbaar stellen.”
en moet met de Pao-lo gestraft
worden ! ” Yang Ren’s trouw en oprechtheid Yang Ren bedankte Chen-chün,
Wiens leerling hij sindsdien werd.
Terwijl Chow Wang de dienaren

toeschreeuwde hem te pakken, zei­ straalden echter naar boven. Hier- Tsung Hou-hu "bouwde den Lu­
de Tze-ya: door werd de onsterfelijke Tsing- tai, waarvoor veel geld noodig- was,
hsü Tao-te Chen-chün in de grot op een wreede manier.
„Uwe Majesteit, het bouwen van Tze-yang-tung op den berg Tsing-
den toren beteekent slechts zware Van elk huisgezin met 3 man-
lasten voor de bevolking en geld-, feng-shan bewogen, die den geest nelijke leden werden er 2 van ver-
verspilling. Thans woedt er in de 'Huang-chin Li-sze beval den plicht er aan te werken. Had men
vier windstreken oorlog, de regen Shang-ta-fu bij zieh te brengen. echter geld, dan kon men zieh het
en wärmte wisselen elkaar niet re­ verplichte vrijkoopen en zieh in de
gelmatig af. Daar ik veel goedheid Een oogenblik later stak er een eigen woning schuil houden.
van Uwe Majesteit heb mögen ont­ hevige wind op, begeleid door een
vangen, is het mijn plicht Uwe Ma­ heerlijken geur en opdwarrelende Bovendien vergat Tsung Hou-tm
jesteit rondborstig van raad te die­ steentjes. En toen verdween de be- niet, van de gelegenheid gebru#
nen. Mocht Uwe Majesteit niet wustelooze Yang Ren......... te maken om ook eigen zakken
hiernaar willen luisteren, het zou voller te doen worden.
heel jammer zijn, wanneer het rijk „Precies hetzelfde geval als in-
een ander zou gaan toebehooren”. dertijd toen ik den Kroomprins Het volk zuchtte en klaagde. HM
wilde bestraffen,” meende Chow aantal van hen, die de hoofd­
Vertoornd beval Chow Wang den Wang, „zulke dingen zijn gewoon stad Chaoko ontvluchtten, nam
grijsaard in stukken te hakken. geworden en kunnen ons niet meer met den dag toe.
verbazen.”
Tze-ya vluchtte echter den toren
Het bouwen van den Toren des Chiang Tze-ya vluchtte naar de
af, zoodat Chow Wang onwillekeu- woning van ßung I-ren, waar hü
rig er om moest lachen: hij be- Herten werd Tsung Hou-hu opge­ zijn vrouw Ma Shih hetgeen hem
dragen. overkomen was verhaalde.
schouwde het als een bewijs van
angst. „Gij zijt geen geleerde, maar al'

Voort rende Chiang, totdat hij leen een waarzegger,” mopperde
Ma Shih, „God heeft U het gefr^
de Negen-Draken-brug bereikte, geschonken om door de goedheid
vanwaar hij zieh in het water
des Keizers een Hsia-ta-fu te wor­
stortte, terwijl hij de achtervolgers

toeriep: den. Zijne Majesteit laat U siecht3
een toren bouwen, en gij hebt
„Gij behoeft mij niet langer te
achtervolgen, ik zal voor het be­ bevel niet willen gehoorzamen-

lang van het land in den dood Veel geld en materiaal staan daar-

gaan!” bij zeker tot Uwe beschikkin^'

Toen vluchtte Tze-ya in het waarvan gij een gedeelte tot oft3

water verder. eigen voordeel zult kunnen aan"

Toevallig liep daar de Shang-ta- wenden. Waarom moet ook gij dei1

fu Yang Ren voorbij, die de hof- Keizer vermanen? Gij hebt ged1

dienaren in het water zag spieden. geluk en kunt slechts een waa1'"

Van hen vernam hij het gebeurde. zegger zijn!”

Yang Ren vervolgde da.arna zijn X

weg naar het regeeringskantoor. (Wordt vervolgd.)

Hier kwam weldra een hoveling Yang Ren.

Het „stormt” ook in Belgie!

Een actueel boek ! DAGBLAD VOOR 12

CHINA ABONNEMENTEN Tel. Bei
IN DEN STORM
BINNENLAND«
door Kee Kek Beng 3 maand : 32 fr. ; 6 maand : 62 tr. ; 12 maand : 120 tr.

'Hoofdredacteur van BUlTENLANO:
nit > ((,Sin p° te. Batavia »
ün, oek te hebben srelezen betee- O_.i. ~~~ »r. ..rooor* hü hol hohoo» «an Mot nlarL
lT, J" een gefundeerd oordeel te

;®n. over het verleden. heden
en toekomst van het Wereldrijk
Lhina. 245 blz. form 22*15.50

Prijs : 28 frank.

N V Standaard-Boekhandel
Antwerpen - Brussel - Gent
—— Leuven

l

Bovenstaande „kop-advertentie” ziet men in het bekende dagblad De Standaard te Brussel. Het
maandblad Opbouw te Antwerpen noemt „China in den Storm”: „een monumentaal werk, dat uit­
gegroeid is tot een schitterend volmaakte documentatie”.

Br- J. Polman noemt het in de Boekengids (Viaanderen) een „goed boeiend boek”.

Kunt Gij voor „China in den Storm” minder belangstelling toonen dan vreemdelingen? !
Prijs f 3.50 (ing.), f 4.20 (geb.). Exclusief porto!

Verkrijgbaar bij:

Boekhandel „Sin Po”, Asemka, Batavia-Stad.
Oei Liong Thay, Mlaten Trenggoeloen IO, Semarang.

Boekh. „Liem” Malioboro 23, Djokdja.
Tijdschr. Import „Universe” P. Baroe 77, Bat.-Cent.
Cursus Minerva, Oude Kerkhofweg 30, Bandoeng.

■ „HIAO” .

door:
H. van Meurs

Dii schiiierend en overvloedig geillusireerde werk
op ivoorkleurig kunsidrukpapier en gebonden in
rood linnen siempelband mei gouden letters over
Chineesche kinderliefde (mei Chineesche ieksi en
de Hollandsche verialing) is ihans bij ons ver­
krijgbaar 1

Prijs f 4z70 (exclusief porto!)
Prof. Verboom noemi dii werk „een weldaad der
menschheid" en een grooie uitgeverij ie Boeda-
pesi heefi reeds dadelijk hei monopolierechi
gevraagd voor de verialing in vier Europeesche
ialen !

Boekhandel Sin Po, Asemkade, Baiavia-Siad.

Oei Liong Thay, Mlaten Trenggoeloen IO, Semarang.
Boekh. „Liem” Malioboro 23, Djokdja.

Tijdscbr. Import „Universe” P. Baroe 77, Bat.-Cent.
Cursus Minerva, Oude Kerkhofweg 30, Bandoeng.