เล่มที่ ๔ คำเป็น คำตาย

แบบฝึกเสรมิ ทกั ษะทางภาษา
ชุด ร้รู ักษห์ ลักภาษาไทย
เรอ่ื ง

นางละไม ฝั่งชลจิตต์
ตำแหน่ง ครู วทิ ยฐานะ ชำนาญการพเิ ศษ
โรงเรียนวดั พรหมโลก อำเภอพรหมครี ี
สำนกั งานเขตพนื้ ทก่ี ารศกึ ษาประถมศกึ ษานครศรีธรรมราช เขต ๔
สำนักงานคณะกรรมการการศึกษาขน้ั พ้ืนฐาน กระทรวงศึกษาธกิ าร

แบบฝกึ เสริมทักษะทางภาษา ชดุ ร้รู ักษ์หลักภาษาไทย
ชัน้ ประถมศกึ ษาปีท่ี ๕

เร่ืองท่ี ๔ คำเปน็ คำตาย

นางละไม ฝั่งชลจติ ต์

ตำแหนง่ ครู วทิ ยฐานะ ชำนาญการพเิ ศษ

โรงเรยี นวดั พรหมโลก อำเภอพรหมคีรี

สำนกั งานเขตพนื้ ท่ีการศึกษาประถมศึกษานครศรีธรรมราช เขต ๔
สำนกั งานคณะกรรมการการศึกษาข้นั พนื้ ฐาน กระทรวงศกึ ษาธิการ

ก

คำนำ

แบบฝึกเสริมทักษะทางภาษา ชุด รู้รักษ์หลักภาษาไทย เรื่องท่ี ๔ คำเป็น คำตาย
จัดทำขึ้นเพ่ือเป็นเอกสารเสริมการเรียนรู้ ใช้ควบคู่กับส่ือประสมที่เป็นโปรแกรมบทเรียน
คอมพิวเตอร์หรือจะปรับใช้เป็นเอกสารประกอบการเรียนการสอนได้ตามความเหมาะสม
ภายในเอกสารให้รายละเอียดเกี่ยวกับคำชี้แจงการใช้สำหรับนักเรียน แบบทดสอบก่อนและ
หลังเรียน แบบฝึกเสริมทักษะจำนวน ๕ ชุด ซึ่งนักเรียนสามารถเรียนโดยใช้แบบฝึกเสริม
ทกั ษะเลม่ นไ้ี ด้ด้วยตนเองทงั้ ในและนอกเวลาเรียน

ขอขอบคุณผู้เช่ียวชาญ ศึกษานิเทศก์ ผู้อำนวยการโรงเรียนและเพ่ือนครูท่ีให้
แนวคิด ให้ความร่วมมือในการพัฒนา ขอบใจนักเรียนทุกคนท่ีให้ความร่วมมือในการจัด
กจิ กรรมการเรยี นการสอนโดยใชส้ ่อื ประสม ชุด รู้รกั ษห์ ลักภาษาไทย

หวงั เป็นอย่างย่ิงว่า แบบฝกึ ทกั ษะทางภาษาเลม่ น้ี จะมีประโยชน์ต่อนักเรียนและ
ครผู สู้ อน ในการนำไปใช้พฒั นาการเรยี นการสอนเพือ่ พฒั นาคณุ ภาพผู้เรียนต่อไป

ละไม ฝั่งชลจิตต์

ข

สารบัญ หน้า

เร่อื ง ก
ข
คำนำ……………………………………………………………….…………………………….…….. ๑
สารบัญ……………………………………………………………………………….……………….. ๒
๓
คำชแ้ี จงการใชส้ ำหรบั นักเรียน............................................................... ๗
จุดประสงคก์ ารเรยี นรู้............................................................................
แบบทดสอบก่อนเรียนและหลังเรยี น...................................................... ๑๑
ตอนท่ี ๑ เนื้อหาสาระ..................................................................................... ๑๔
ตอนท่ี ๒ แบบฝกึ เสรมิ ทักษะทางภาษา ส่วนท่ี ๑ ๑๕
แบบฝึกเสรมิ ทักษะชุดท่ี ๑.................................................................... ๑๖
แบบฝกึ เสรมิ ทกั ษะชุดท่ี ๒.................................................................... ๑๗
แบบฝึกเสรมิ ทกั ษะชุดที่ ๓....................................................................
แบบฝกึ เสริมทกั ษะชุดที่ ๔.................................................................... ๑๙
แบบฝึกเสริมทักษะชุดที่ ๕.................................................................... ๒๒
ตอนท่ี ๓ แบบฝึกเสรมิ ทกั ษะทางภาษา ส่วนที่ ๒
กิจกรรมที่ ๑ – ๔ .................................................................................
บรรณานุกรม...................................................................................................

๑

คำชีแ้ จงการใช้สำหรับนักเรยี น

แบบฝึกเสริมทักษะทางภาษาเล่มนี้ ใช้ควบคู่การเรียนด้วยโปรแกรมบทเรียน
คอมพวิ เตอร์ มีคำช้แี จงการใชส้ ำหรับนกั เรยี นดงั นี้

๑. อ่านเน้ือหาบทเรียนในแบบฝึกเสริมทักษะทางภาษามาล่วงหน้าก่อนเรียนทุก
ครง้ั

๒. เรียนรู้เนื้อหาและทำแบบฝึกเสริมทักษะจากโปรแกรมบทเรียนคอมพิวเตอร์
ใหค้ รบถ้วนดว้ ยความตั้งใจในชวั่ โมงเรียน

๓. บันทึกคะแนนที่ได้จากการเรียนด้วยโปรแกรมบทเรียนคอมพิวเตอร์
ลงในตารางบันทกึ คะแนน (เอกสารภาระงานในการเรยี นร)ู้ และนำส่งครู

๔. ครูพิจารณาพฤติกรรมการเรียน คะแนนท่ีได้จากการเรียนของนักเรียน
แล้วมอบหมายให้นักเรียนทำกิจกรรมเพ่ิมเติมในแบบฝึกเสริมทักษะทางภาษา โดยนักเรียน
บางคนอาจจะทำเฉพาะแบบฝึกเสริมทักษะ ส่วนท่ี ๒ ในขณะท่ีนกั เรียนบางคนอาจต้องทำ
ทบทวนแบบฝกึ เสริมทักษะ ส่วนท่ี ๑ ด้วย

๕. นักเรียนทำแบบฝึกเสริมทักษะทางภาษาที่ได้รับมอบหมายด้วยความตั้งใจ
๖. หม่ันฝึกฝนเรียนรู้เพ่ิมเติมจากแหล่งเรียนรู้อ่ืน ๆ เพ่ือพัฒนาทักษะทางภาษาให้
ก้าวหนา้ ตอ่ ไป

จุดประสงคก์ ารเรยี นรู้

หลังจากจบบทเรียนแล้ว นักเรยี นควรมคี วามรู้ความสามารถดงั น้ี
๑. บอกลักษณะของคำเป็นและคำตายไดถ้ กู ตอ้ ง (K)
๒. จำแนกคำทก่ี ำหนดให้ เป็นคำเป็นและคำตายได้ (P)
๓. เห็นความสำคัญของคำเปน็ คำตาย และนำไปใชไ้ ดถ้ กู ตอ้ ง (A)

๓

แบบทดสอบก่อนเรียนและหลังเรยี น
เร่อื งท่ี ๔ คำเปน็ คำตาย

คำช้แี จง ๑. แบบทดสอบมที งั้ หมด ๑๕ ข้อ
๒. เลือกคำตอบทีถ่ ูกตอ้ งทีส่ ุดเพียงคำตอบเดยี ว

แล้วทำเคร่อื งหมาย  ลงในกระดาษคำตอบ

๑. ข้อใดไม่ใช่ลกั ษณะของคำเป็น
ก. คำท่ีประสมด้วยสระ อำ, ใอ, ไอ และ เอา
ข. คำทีป่ ระสมดว้ ยสระเสียงส้นั ในแม่ ก กา
ค. คำทป่ี ระสมดว้ ยสระเสียงยาวในแม่ ก กา
ง. คำทสี่ ะกดดว้ ยมาตราแม่ กง, กน, กม, เกย และเกอว

๒. ข้อใดเป็นลกั ษณะของคำตาย
ก. คำทป่ี ระสมดว้ ยสระเสียงสนั้ ในแม่ ก กา
ข. คำทสี่ ะกดดว้ ยมาตรา แมก่ ก แมก่ ด และ แมก่ บ
ค. คำท่ีประสมด้วยสระเสียงสน้ั และสระ อำ, ใอ, ไอ และ เอา
ง. ข้อ ก และ ขอ้ ข ถูก

๓. มาตราใดสะกดแล้วเป็นคำเปน็ แมก่ บ
ก. แม่กด แม่กก แมเ่ กอว
ข. แม่ ก กา แม่กก แมก่ ม
ค. แมก่ ง แมก่ น แม่เกอว
ง. แม่กด แม่เกย

๔

๔. มาตราใดสะกดแล้วเป็นคำตาย แม่กบ
ก. แมก่ ด แม่กก แมเ่ กอว
ข. แม่ ก กา แม่กก แม่กม
ค. แม่กง แม่กน แม่เกอว
ง. แมก่ ด แมเ่ กย

๕. “มะระ กระชุ ทะเลาะ” เปน็ คำเป็นหรือคำตาย เพราะเหตุใด
ก. คำตาย เพราะ ประสมดว้ ยสระเสยี งส้ันในแม่ ก กา
ข. คำตาย เพราะ ประสมดว้ ยสระ อำ, ใอ, ไอ และ เอา
ค. คำเปน็ เพราะ ประสมดว้ ยสระเสยี งยาวในแม่ ก กา
ง. คำเปน็ เพราะ สะกดด้วยมาตราแม่ กง, กน, กม, เกย และ เกอว

๖. ข้อความใดเปน็ คำเป็นทุกคำ
ก. ไก่งามกเ็ พราะขน
ข. คนงามเพราะแตง่ แตม้
ค. สดใสดว้ ยยมิ้ แยม้
ง. วาจาดีมีคนชม

๗. “อ่านหนงั สอื ทุกวนั กา้ วทนั โลก”
ข้อใดมีจำนวนคำตายเท่ากับคำตายในขอ้ ความท่ีกำหนดให้
ก. ฉันรกั หนังสือ มันคือเพื่อนฉนั
ข. อา่ นนดิ รนู้ อ้ ย อ่านบ่อยรู้มาก
ค. โลกนี้กวา้ งใหญ่ ท่องเทย่ี วไปดว้ ยการอา่ น
ง. อยากรสู้ ิง่ ใด เชิญมาเร็วไว อา่ นในหนังสือ

๕

๘. ข้อใดมีคำตายมากท่สี ุด
ก. ฐานตกึ คืออฐิ ฐานชวี ิตคอื การศึกษา
ข. รับบัตรเขา้ คูหา อยา่ นอนหลับทบั สทิ ธิ์
ค. หลงทางเสยี เวลา หลงตดิ ยาเสียอนาคต
ง. รักในหลวง ห่วงลูกหลาน ร่วมกนั ต้านยาเสพตดิ

๙. ขอ้ ความใดมีคำตายมากทส่ี ดุ
ก. เราเกดิ มาท้ังทีชวี ิตหนึง่
ข. อย่าหมายพง่ึ ผใู้ ดใหเ้ ขาหยัน
ค. ควรคะนึงพึ่งตนทนกัดฟัน
ง. คิดบากบั่นต้งั หน้ามานะนำ

๑๐. ข้อใดมคี ำเป็นและคำตายเทา่ กนั
ก. คางคกขึน้ วอ
ข. จบั แพะชนแกะ
ค. ข้าวยากหมากแพง
ง. ดินพอกหางหมู

๑๑. “ควรหาทรพั ย์เมื่อเรายังเด็กและเล็กอยู่” จากขอ้ ความมคี ำเปน็ และคำตายก่คี ำ
ก. คำเปน็ ๖ คำ คำตาย ๔ คำ
ข. คำเป็น ๔ คำ คำตาย ๖ คำ
ค. คำเป็น ๕ คำ คำตาย ๕ คำ
ง คำเปน็ ๖ คำ คำตาย ๖ คำ

๖

๑๒. “ความพอเพียงเพยี งพอไม่กอ่ หนี้ ชวี ิตนี้จะมสี ขุ ทกุ ขไ์ มข่ ม่

ความพอดีดหี นกั หนาน่านยิ ม รว่ มชนื่ ชมตามรอยบาทชาติกา้ วไกล”

ขอ้ ใดไม่ถกู ตอ้ ง

ก. วรรคที่ ๑ ไม่มีคำตาย

ข. วรรคที่ ๒ มีคำตายมากที่สดุ

ค. วรรคที่ ๓ มคี ำตายมากกว่าวรรคที่ ๒

ง. วรรคท่ี ๔ มคี ำตายเท่ากบั วรรคที่ ๓

๑๓. “อนั การงานคือคุณคา่ ของมนษุ ย์ ของมีเกียรติสูงสุดอยา่ สงสัย

ถ้าสนุกด้วยการงานเบิกบานใจ ไม่เทา่ ไรรูธ้ รรมฉ่ำซ้งึ จริง”

วรรคใดมคี ำเป็นทุกคำ

ก. วรรคที่ ๑

ข. วรรคท่ี ๒

ค. วรรคที่ ๓

ง. วรรคที่ ๔

๑๔. “รักษ์สิง่ แวดล้อม ตามรอยพอ่ กนิ อยู่ อย่างพอเพียง”
ข้อใดมจี ำนวนคำตายเท่ากับคำตายในขอ้ ความท่ใี ห้มา
ก. ชว่ ยส่ิงแวดล้อมได้ แคใ่ ชอ้ ย่างพอเพยี ง
ข. ใหโ้ อกาสโลกฟน้ื คนื ความสดใสใหช้ ีวิต
ค. เพ่อื ลูกหลานในวนั หนา้ ช่วยรักษาปา่ ไมไ้ ทย
ง. โลกรอ้ นเพราะปา่ หมด ชว่ ยกนั ปลูกทดแทนก่อนสาย

๑๕. การเรียนรู้เรือ่ งคำเป็นและคำตายมีประโยชน์ตอ่ การเรียนเรอ่ื งใด
ก. การผนั วรรณยุกต์
ข. คำและพยางค์
ค. คำควบกลำ้
ง. ไตรยางค์

๗

ตอนที่ ๑ เน้ือหาสาระ

ความสำคัญของคำเปน็ คำตาย
คำเป็น คำตาย เปน็ ลกั ษณะเฉพาะของคำในภาษาไทยชนดิ หนึง่
ทน่ี ักเรียนควรทราบ นอกจากจะทำใหเ้ รารู้จกั คำมากขน้ึ แล้ว ยงั สามารถนำ
ความรเู้ รื่อง คำเปน็ คำตาย ไปใช้ในการผันวรรณยกุ ต์ ใช้ในการแต่ง
บทร้อยกรองและอืน่ ๆ ได้

๘

คำเป็ น คำตำย

ลักษณะของคำเปน็

คำเปน็ คือ คำทม่ี ีลกั ษณะดังน้ี

๑) คำทป่ี ระสมด้วยสระเสยี งยาวในแม่ ก กา เชน่ มานี ปรีดา ปูนา
ปีน้ี เสยี เรือ ฯลฯ

๒) คำทม่ี ตี ัวสะกดในมาตราแม่ กง กน กม เกย เกอว เชน่ ก้าง ปีน
ถาม เลย แวววาว ฯลฯ

๓) คำท่ีประสมด้วยสระ อำ ใอ ไอ เอา เช่น ลำไย ใหม่ ไปไหน ไขเ่ ต่า
เอาใจ ลำใหญ่ ฯลฯ

๙

คำเป็ น คำตำย

ลกั ษณะของคำตาย

คำตาย คอื คำทมี่ ลี กั ษณะดังนี้
๑) คำที่ประสมดว้ ยสระเสียงสั้นในแม่ ก กา (ยกเวน้ อำ ใอ ไอ เอา)
เชน่ พระ เกะกะ มะลิ ทะเลาะ เหมาะเจาะ กระบะ กระแทะ ฯลฯ
๒) คำทีม่ ตี วั สะกดในมาตราแม่ กก กด กบ เชน่ วาดรูป อาบแดด ตกั
บาตร กหุ ลาบ พรรคพวก โจทยเ์ ลข คณิตศาสตร์ ศักด์ิสิทธิ์ ฯลฯ

๑๐

ตอนท่ี ๒
แบบฝึกเสรมิ ทักษะทางภาษา ส่วนที่ ๑

๑๑

แบบฝกึ เสรมิ ทักษะชดุ ท่ี ๑

คำส่ัง นำคำทกี่ ำหนดให้ เตมิ ในชอ่ งวา่ งดา้ นหน้า
ให้สอดคลอ้ งกับลกั ษณะของคำ

ตัวอยา่ ง กา พระ เป่า กอด เรยี น
วิธีตอบ
พระ ขอ้ ๐. เปน็ คำตาย เพราะประสมด้วยสระเสียงส้นั ในแม่ ก กา

เลขคณิต นารี มะระ สาเภา ดาวเดอื น
๑. เปน็ คำตาย เพราะประสมดว้ ยสระเสยี งสน้ั ในแม่ ก กา
๒. เป็นคำตาย เพราะมตี วั สะกดในมาตราแม่ กก กด กบ
๓. เป็นคำเปน็ เพราะประสมด้วยสระเสียงยาวในแม่ ก กา
๔. เป็นคำเป็น เพราะสะกดในมาตราแม่ กง กน กม เกย เกอว

๕. เป็นคำเปน็ เพราะประสมด้วยสระเสียง อำ ใอ ไอ เอา

๑๒

รอ้ งเพลง ไขเ่ ต่า เกะกะ ผเี สือ้ ผกั กาด
๑. เป็นคำตาย เพราะประสมดว้ ยสระเสยี งส้ันในแม่ ก กา
๒. เปน็ คำตาย เพราะมตี วั สะกดในมาตราแม่ กก กด กบ
๓. เปน็ คำเปน็ เพราะประสมด้วยสระเสยี งยาวในแม่ ก กา

๔. เป็นคำเปน็ เพราะสะกดในมาตราแม่ กง กน กม เกย เกอว
๕. เป็นคำเป็น เพราะประสมดว้ ยสระเสยี ง อำ ใอ ไอ เอา

ถือแพ ผอ่ งแผว้ หวั ใจ ละเมาะ ลกั ทรพั ย์

๑. เป็นคำตาย เพราะประสมด้วยสระเสียงสนั้ ในแม่ ก กา

๒. เป็นคำตาย เพราะมตี วั สะกดในมาตราแม่ กก กด กบ
๓. เป็นคำเปน็ เพราะประสมด้วยสระเสียงยาวในแม่ ก กา

๔. เปน็ คำเปน็ เพราะสะกดในมาตราแม่ กง กน กม เกย เกอว
๕. เปน็ คำเป็น เพราะประสมด้วยสระเสียง อำ ใอ ไอ เอา

๑๓

กระชุ หลบหลีก เลา้ ไก่ ยา้ ยถิ่น แลเ่ นอื้

๑. เป็นคำตาย เพราะประสมด้วยสระเสียงสนั้ ในแม่ ก กา

๒. เปน็ คำตาย เพราะมีตวั สะกดในมาตราแม่ กก กด กบ

๓. เป็นคำเปน็ เพราะประสมด้วยสระเสียงยาวในแม่ ก กา

๔. เป็นคำเป็น เพราะสะกดในมาตราแม่ กง กน กม เกย เกอว
๕. เปน็ คำเป็น เพราะประสมด้วยสระเสียง อำ ใอ ไอ เอา

เผาไฟ สมสว่ น อาบแดด นาเกลอื ประจุ
๑. เป็นคำตาย เพราะประสมดว้ ยสระเสยี งสั้นในแม่ ก กา
๒. เปน็ คำตาย เพราะมีตัวสะกดในมาตราแม่ กก กด กบ
๓. เป็นคำเป็น เพราะประสมดว้ ยสระเสียงยาวในแม่ ก กา

๔. เปน็ คำเป็น เพราะสะกดในมาตราแม่ กง กน กม เกย เกอว
๕. เป็นคำเปน็ เพราะประสมดว้ ยสระเสียง อำ ใอ ไอ เอา

๑๔

แบบฝึกเสริมทกั ษะชดุ ท่ี ๒

คำสั่ง วงกลมรูป ถา้ ข้อความทใ่ี ห้มากลา่ วไดถ้ ูก
วงกลมรูป ถา้ ข้อความทใ่ี หม้ ากล่าวไมถ่ ูกต้อง

ตวั อยา่ ง ข้อ ๐. ขา คำเปน็ ที่ประสมด้วยสระเสียงยาวในมาตราแม่ ก กา
วิธีตอบ ขอ้ ๐. ขา คำเป็นท่ีประสมด้วยสระเสยี งยาวในมาตราแม่ ก กา

๑. คำเปน็ ประสมดว้ ยสระเสียงยาวในมาตราแม่ ก กา
๒. คำเป็นมตี ัวสะกดในมาตราแม่ กง กน กม เกย เกอว
๓. คำตายประสมด้วยสระ อำ ใอ ไอ เอา
๔. คำตายประสมด้วยสระเสียงสั้นในมาตราแม่ ก กา
๕. คำตายมีตัวสะกดในมาตราแม่ กก กด กบ
๖. เลขเจ็ด บวกลบ กอไผ่ เด็กดอย เปน็ คำตายทุกคำ
๗. ลำไย ไปไหน ผใู้ หญ่ บางเบา เปน็ คำเปน็ ทุกคำ
๘. น้ำลดตอผดุ จากข้อความ มีคำเปน็ มากกวา่ คำตาย
๙. น้ำกลิง้ บนใบบอน จากข้อความ มีคำตาย ๑ คำ
๑๐. คำเปน็ คำตาย ใช้ประโยชนใ์ นการผันวรรณยกุ ต์

๑๕

แบบฝกึ เสรมิ ทกั ษะชดุ ท่ี ๓

คำสงั่ กาเครอ่ื งหมาย ในวงกลมหน้าตวั เลอื กใหส้ อดคล้องประเภทของคำ

ตวั อยา่ ง ขอ้ ๐. โรงเรยี น คาเป็น คาตาย
วิธตี อบ ขอ้ ๐. โรงเรียน คาเป็น คาตาย

๑. กะทดั รัด คาเป็น คาตาย
๒. ปราศจาก คาเป็น คาตาย
๓. อารมณ์ คาเป็น คาตาย
๔. ญาติมติ ร คาเป็น คาตาย
๕. เผอเรอ คาเป็น คาตาย
๖. สงั สรรค์ คาเป็น คาตาย
๗. โจทยเ์ ลข คาเป็น คาตาย
๘. รสชาติ คาเป็น คาตาย
๙. สีสัน คาเป็น คาตาย
๑๐. ห่นุ ยนต์ คาเป็น คาตาย

๑๖

แบบฝกึ เสริมทักษะชดุ ท่ี ๔

คำส่ัง ขดี เสน้ ใต้ คำตาย จากคำท่กี ำหนดให้

ตวั อย่าง ข้อ ๐. พ่ี น้อง รัก กนั
วิธีตอบ ข้อ ๐. พ่ี นอ้ ง รกั กัน

๑. ใบเตย จลาจล ผลไม้ กหุ ลาบ ผเี ส้ือ
๒. สำคญั ผกั กาด พลายงาม รอ้ งเพลง นำ้ เตา้
๓. ลักษณะ ไขเ่ ตา่ ดมดอม ใบไม้ นารี
๔. ปลาทู หง่ิ หอ้ ย ราตรี ถ่ัวต้ม ลูกนก
๕. ส้มโอ พืน้ ฐาน มะระ วงั เวง ตวั อย่าง
๖. หนงั สือ ตัวตน เมามวั เบาใจ เกะกะ
๗. พบปะ สังสรรค์ วนั เพญ็ เย็นตา ยา่ ยาย
๘. ดวงจนั ทร์ ลดละ แมย่ าย ส่เี หล่ียม บา่ วไพร่
๙. ออมสนิ เคหา ประดษิ ฐ์ ขุนแผน เขา้ ใจ
๑๐. ผูใ้ หญ่ รา่ งกาย พน่ี อ้ ง ลัดเลาะ หายหัว

๑๗

แบบฝกึ เสริมทกั ษะชุดที่ ๕

คำส่ัง ขดี เส้นใต้คำตายจากขอ้ ความที่กำหนดให้

ตัวอย่าง ขอ้ ๐. ปลกู ปา่ ไมท้ ่ัวไป เมอื งไทยร่มเย็น
วิธตี อบ ข้อ ๐. ปลูกปา่ ไมท้ ั่วไป เมืองไทยร่มเยน็

๑. วันนมี้ นี ำ้ มีปา่ วนั หนา้ สุขท่วั ไทย
๒. ป่าไม้ใหค้ ณุ ค่า สัตวป์ ่าให้คณุ คน
๓. วนั นท้ี ำลายป่า วนั หนา้ เห็นทะเลทราย
๔. รอ้ ยดวงใจ เติมนำ้ ใส ร่วมห่วงใยป่าและนำ้
๕. ปา่ มคี ุณ หนนุ สง่ เสริม เพิ่มรกั ษา อย่าทำลาย
๖. ปรบั นำ้ เสียใหเ้ ปน็ นำ้ ดี เพ่อื ชวี ชี าวไทย ร่วมใส่ใจดแู ล
๗. พฤกษานานาพรรณ ชว่ ยสร้างสรรคค์ วามสมดุล
๘. ปา่ อยู่คกู่ บั คน ประชาชนเจ้าของปา่ ป่าดมี ีคุณค่า ทั่วพาราอยูร่ ่มเย็น
๙. ผลาญปา่ ไมจ้ นกลายเปน็ ปา่ หญา้ เหมือนเตรยี มปา่ ช้า ไวค้ อยทา่ ลกู หลาน
๑๐.ป่าหมดดินแห้ง ฝนแลง้ ขา้ วตาย ดูแลปา่ อย่าทำลาย เมืองไทยไดอ้ ยรู่ ่มเยน็

ตอนท่ี ๓
แบบฝกึ เสรมิ ทกั ษะทางภาษา สว่ นท่ี ๒

๑๙

แบบฝกึ เสรมิ ทกั ษะทางภาษา สว่ นที่ ๒
เรอ่ื งที่ ๔ คำเปน็ คำตาย

คำส่งั พิจารณากิจกรรมเสนอแนะที่กำหนดให้
แล้วมอบหมายให้นกั เรียนทำตามจดุ ประสงค์ท่ีตอ้ งการวดั

ท่ี กจิ กรรมเสนอแนะ จดุ มงุ่ หมาย
๑. เขยี นแผนผังความคดิ (Mind - วัดทักษะการอา่ น
คดิ วิเคราะห์และเขยี น
mapping)สรปุ ความรู้ เร่อื ง
คำเป็น คำตาย - วดั ทกั ษะการอา่ น
๒. อ่านออกเสียงบทกลอน คดิ วิเคราะหแ์ ละเขียน
“สุวรรณสาม” แล้วเขยี นคำเป็น
คำตาย จากบทกลอนทอี่ ่าน
ประเภทละ ๑๐ คำ

๒๐

บทกลอน “สวุ รรณสาม”

ดาบสตาบอด ลกู ยอดกตัญญู
สวุ รรณสามเล้ยี งดู บดิ ามารดร
ถงึ แม้ยากไร้ ฤาใหอ้ าทร
หาอาหารปอ้ น แสนสุขฤดี
เกดิ ผลสัมฤทธ์ิ ดวงจติ ผดุ ผ่อง
ดาบสทง้ั สอง เพ่มิ พรตทวี
ในเถ่ือนมากมี
สุวรรณสามมีเพ่ือน เพลดิ เพลนิ ฤทัย
เก้งกวางมฤคี ดจุ ดงั บรวิ าร
ห้อมลอ้ มหนา้ หลงั ตักตวงนำ้ ใส
ยามสลู่ ำธาร แสนโฉดเหลือใจ
กษัตริย์หฤโหด หวังล่าเกง้ กวาง
ดุ่มเดาเขา้ ไพร มากมีล้นหลาม
เพ่อื นรักอยู่กลาง
มองเห็นมฤดี กวางวง่ิ หลบพลาง
แหห่ ้อมล้อมตาม ถูกศรแรงฤทธิ์
จึงเล็งศรยิง เข้าไปประคอง
สุวรรณสามครวญคราง ดว้ ยสำคัญผิด
กษัตริย์ร้ายตกใจ
น้ำตาเนอื งนอง

๒๑

ไมแ่ ลเหน็ คน อับจนสนิ้ คิด
สุวรรณสามฝนื จติ บอกเล่าเนอื้ ความ
กษตั รยิ ์รับเต็มใจ จะไปดูแล
ปรนนิบตั พิ ่อแม่ แทนสุวรรณสาม
ตักเอาวารี เร็วร่ผี ลีผลาม
กลบั คืนอาราม ทีก่ ลางพนา

ดาบสรู้ได้ ไม่ใชล่ ูกตน
กษัตรยิ เ์ ล่าเหตุผล เรอ่ื งราวเปน็ มา
ดาบสต้งั จติ อธษิ ฐานวาจา
ขอให้ลกู ยา คงคนื ชวี นั
อำนาจความดี ลกู มีกตัญญู
สุวรรณสามคงอยู่ มชี ีวติ พลัน
กษตั รยิ เ์ ลิกฆา่ สัตว์ ปฏบิ ตั ิบุญอนันต์
ตาดาบสนน้ั กก็ ลบั มองเหน็

รชั นี ศรีไพรวรรณ. หนังสือเรียนภาษาไทย ชั้นประถมศึกษาปีท่ี ๔ เล่ม ๑
หลักสูตรประถมศึกษา พทุ ธศักราช ๒๕๒๑. กรุงเทพมหานครฯ :
โรงพมิ พ์ครุ สุ ภาลาดพร้าว. ๒๕๒๑.

บรรณานุกรม

ทักษิณา โตประเสรฐิ พงศ์. (๒๕๓๗). หลกั ภาษาไทย การใชภ้ าษาไทย ป.๕. กรงุ เทพฯ
: บริษัท ไฮเอด็ พบั ลิชช่ิง จำกัด.

นรบดี สิริเนาวพงศ์. (๒๕๔๙). หลกั ภาษาน่ารู้ ๖. กรงุ เทพฯ : ฟสิ ิกสเ์ ซ็นเตอร์. ๒๕๔๙.
นฤมล วิจติ รรัตนะ. (๒๕๓๗). หลกั ภาษาไทยและการใช้ภาษาไทย

ระดบั ประถมศกึ ษา. กรงุ เทพฯ : เทพพทิ ักษก์ ารพมิ พ์.
วชิ าการ, กรม กระทรวงศึกษาธกิ าร. (๒๕๔๔). แนวการสอนภาษาไทย

ช้นั ประถมศึกษาปีที่ ๕. กรุงเทพฯ : โรงพิมพ์องค์การรบั ส่งสนิ ค้าและ
พัสดุภัณฑ์ (ร.ส.พ.),
______. แบบเรยี นภาษาไทย ชดุ ทกั ษะภาษาเพ่ือชวี ติ ภาษาพาที. (๒๕๔๙).
กรุงเทพ ฯ : โรงพิมพค์ รุ สุ ภาลาดพร้าว.
______. หลกั สูตรการศึกษาข้ันพน้ื ฐาน พุทธศักราช ๒๕๔๔. (๒๕๔๔).
กรงุ เทพฯ : โรงพมิ พ์องคก์ ารรับสง่ สินคา้ และพัสดภุ ณั ฑ์ (ร.ส.พ.).
เอกรินทร์ ส่ีมหาศาลและคณะ. แม่บทมาตรฐานภาษาไทย ป.๖. กรงุ เทพฯ :
บริษทั ไทยร่มเกล้า จำกัด, ๒๕๔๔.

ประวัติผู้พฒั นา

นางละไม ฝัง่ ชลจติ ต์
ตำแหน่งครู วิทยฐานะชำนาญการพเิ ศษ
โรงเรียนวัดพรหมโลก อำเภอพรหมคีรี
สำนกั งานเขตพน้ื ทีก่ ารศึกษาประถมศึกษานครศรีธรรมราช เขต ๔
สำนกั งานคณะกรรมการการศกึ ษาขน้ั พืน้ ฐาน กระทรวงศึกษาธิการ

ความภาคภูมใิ จ ผลงานดีเด่น : รางวัลระดบั ประเทศ

พ.ศ. รางวัล หนว่ ยงาน
๒๕๖๔ เกยี รตบิ ตั รผบู้ ังคบั บญั ชาลูกเสือดีเด่น สำนักงานลกู เสือแห่งชาติ

ประจำปี ๒๕๖๔ สสส, สคล, รว่ มกับสำนักงานคณะกรรมการ
๒๕๖๓ เกียรติบัตรครดู ไี ม่มีอบายมขุ ประจำปี การศกึ ษาพนื้ ฐาน กระทรวงศึกษาธกิ าร
คณะครุศาสตร์ มหาวทิ ยาลัยราชภฏั
การศึกษา ๒๕๖๓ นครศรธี รรมราช
๒๕๖๒ โลร่ างวัลศิษยเ์ กา่ ดีเด่นสาขาวชิ า หน่วยงานสำนกั งานคณะกรรมการส่งเสรมิ
สวัสดิการและสวัสดีภาพครแู ละบุคลากร
ประถมศกึ ษา เน่อื งในโอกาสวนั ครู ๒๕๖๒ ทางการศกึ าษ (สกสค)
๒๕๖๐ โลร่ างวลั ครดู ปี ชู นยี บคุ คล สำนักงานคณะกรรมการการศกึ ษา
ขนั้ พ้ืนฐาน กระทรวงศกึ ษาธิการ
๒๕๕๖ เกียรติบตั รครูผสู้ อนนักเรยี น รางวลั ระดับ
เหรยี ญเงนิ กิจกรรมการสรา้ งเกมสรา้ งสรรค์
จากคอมพิวเตอร์ ระดับช้นั ป.๔- ป.๖

พ.ศ. รางวลั หนว่ ยงาน

๒๕๕๖ เกียรตบิ ัตรจัดการเรียนการสอนเพอ่ื ยกระดับ สำนักงานคณะกรรมการการศกึ ษา

ผลสมั ฤทธ์ทิ างการเรียน (O-NET) ช้นั ขนั้ พื้นฐาน กระทรวงศึกษาธกิ าร

ประถมศกึ ษาปที ่ี ๖ กลุม่ สาระการเรยี นรู้

ภาษาไทย เฉล่ยี สงู กว่าร้อยละ ๕๐

๒๕๕๕ เกียรติบัตรครผู ู้สอนนักเรยี น รางวัลระดับ สำนักงานคณะกรรมการการศึกษา

เหรียญทอง รองชนะเลิศอนั ดับท่ี ๒ ขนั้ พื้นฐาน กระทรวงศกึ ษาธกิ าร

กจิ กรรมเกมสร้างสรรค์จากคอมพิวเตอร์

ระดับช้ัน ป.๔- ป.๖

๒๕๕๕ เกยี รตบิ ัตรครูคณุ ภาพ ดเี ดน่ อนั ดบั ที่ ๑ สำนักงานเขตพ้ืนทีก่ ารศึกษาประถมศกึ ษา

กลมุ่ สาระการเรียนรภู้ าษาไทย นครศรธี รรมราช เขต ๔

๒๕๕๔ เกียรตบิ ัตรและเครือ่ งหมายเชดิ ชเู กียรติ สำนกั งานเลขาธกิ ารคุรสุ ภา

“หนึ่งแสนครูดี” กระทรวงศึกษาธกิ าร

๒๕๕๔ เหรียญและเกียรติบัตรรางวัลระดบั ทองแดง สำนักงานคณะกรรมการการศึกษา

ส่อื อเิ ล็กทรอนกิ ส์ ๘ กลุ่มสาระการเรยี นรู้ ขน้ั พืน้ ฐาน กระทรวงศกึ ษาธกิ าร

(ระบบ Online) เร่ือง คำท่ีมาจาก

ภาษาตา่ งประเทศ กลุ่มสาระการเรยี นรู้

ภาษาไทย ประถมศึกษาปีที่ ๕

๒๕๕๓ เหรียญและเกียรติบัตรรางวัลระดบั ทองแดง สำนักงานคณะกรรมการการศึกษา

ส่อื อิเลก็ ทรอนิกส์ ๘ กลมุ่ สาระการเรยี นรู้ ขน้ั พื้นฐาน กระทรวงศกึ ษาธิการ

(ระบบ Online) เรื่อง คำเป็น คำตาย

ภาษาไทย ประถมศกึ ษาปีท่ี ๔

๒๕๕๑ เหรียญและเกียรติบตั รรางวัลระดบั เหรยี ญเงิน สำนักงานคณะกรรมการการศึกษา

บทเรยี นคอมพิวเตอร์ช่วยสอน เรอื่ ง รรู้ กั ขั้นพื้นฐาน กระทรวงศึกษาธกิ าร

หลักภาษาพัฒนาการอ่านเขียน กลมุ่ สาระ

การเรยี นรู้ภาษาไทย ประถมศกึ ษาปที ี่ ๕

๒๕๔๖ เกียรติบัตรรางวัลชมเชยอนั ดบั ๒ สำนกั งานคณะกรรมการการศกึ ษา

การประกวดสื่ออเิ ลก็ ทรอนิกส์ ข้ันพน้ื ฐาน กระทรวงศึกษาธกิ าร

เรอื่ ง หลกั ภาษาทน่ี า่ รู้

ภาษาชาตนิ น้ั คือภาษาไทย
ศิวไิ ลซ์ในอกั ขระภาษาศลิ ป์
กอ่ กำเนดิ กลอนกานทท์ ่ัวแผ่นดิน
ไทยไมส่ ้ินกวแี ทอ้ ยา่ งแนน่ อน

เห็นกลอนกานท์วรรณกรรมท่ลี ้ำค่า
งามสง่าร้อยลำนำเรียงอกั ษร
เป็นบทกวที ไ่ี พเราะทุกคำกลอน
และสะทอ้ นความเป็นไทยตลอดมา

อรโุ ณทยั ประพนั ธ์
ที่มา www.thaipoem.com