วิชาภาษาไทย
๕/๘ชั้นประถมศกึ ษาปที ่ี
วรรณคดลี านา
บทท่ี ๑ กาเนดิ ผดิ พน้ คนทง้ั หลาย
นางวริ งรอง ศรพี อ
ครูผสู้ อน
ตัวชี้วัด
❖ อ่านออกเสียงบทร้อยแก้วและบทร้อยกรองได้ถูกต้อง (ท ๑.๑ ป. ๕/๑)
❖ วิเคราะห์และแสดงความคิดเห็นเกี่ยวกับเรื่องที่อ่านเพื่อนาไปใช้
ในการดาเนินชีวิต (ท ๑.๑ ป. ๕/๕)
❖ อ่านหนังสือที่มีคุณค่าตามความสนใจอย่างสม่าเสมอ
และแสดงความคิดเห็นเกี่ยวกับเรื่องที่อ่าน (ท ๑.๑ ป. ๕/๗)
❖ สรุปเรื่องจากวรรณคดีหรือวรรณกรรมที่อ่าน (ท ๕.๑ ป. ๕/๑)
❖ ระบุความรู้และข้อคิดจากการอ่านวรรณคดีและวรรณกรรม
ที่สามารถนาไปใช้ในชีวิตจริง (ท ๕.๑ ป. ๕/๒)
❖ อธิบายคุณค่าของวรรณคดีแลวรรณกรรม (ท ๕.๑ ป. ๕/๓)
❖ ท่องจาบทอาขยานตามที่กาหนดและบทร้อยกรองที่มีคุณค่า
ตามความสนใจ (ท ๕.๑ ป. ๕/๔)
คลิกเลือกหัวข้อเพื่อเข้าสู่เนื้อหา
พระราชประวัติ บทนาเรื่อง
บทละครนอก เรื่อง สังข์ทอง เนื้อเรื่องย่อก่อนถึง
ตอน กาเนิดพระสังข์ ตอน กาเนิดพระสังข์
คาศัพท์น่ารู้ ถ้อยคาสานวน คุณค่าและข้อคิด
ล้วนต้องศึกษา ที่ได้จากเรื่อง
สรุปความรู้
พระราชประวัติ
พระบาทสมเด็จพระพุทธเลิศหล้านภาลัย
ทรงเป็นพระมหากษัตริย์พระองค์ที่ ๒
แห่งราชวงศ์จักรี เป็นพระราชโอรส
ในพระบาทสมเด็จพระพุทธยอดฟา้ -
จุฬาโลกมหาราชและสมเด็จ
พระอมรินทรามาตย์บรมราชินี
เสด็จพระราชสมภพเมื่อ
วันที่ ๒๔ กุมภาพันธ์ พ.ศ. ๒๓๑๐
พระนามเดิมว่า ฉิม พระองค์ทรงเชี่ยวชาญในทางอักษรศาสตร์
จึงทรงสนับสนุนการกวีเป็นพิเศษ พระองค์ทรงเปน็ กวีที่มี
พระราชนิพนธ์หลายเรื่อง เช่น บทละครในเรื่องอิเหนา และ
รามเกียรติ์ บทละครนอก เรื่องไชยเชษฐ์ คาวี ไกรทอง สังข์ทอง
และมณีพิชัย เสด็จสวรรคตเมื่อ พ.ศ. ๒๓๖๗ องค์การการศึกษา
วิทยาศาสตร์ และวัฒนธรรมแห่งสหประชาชาติ (UNESCO) ทรง
ยกย่องว่าพระองค์เป็นกวีสาคัญของโลก เมื่อ พ.ศ. ๒๕๑๑
บทนาเรื่อง
บทละครนอก เรื่อง สังข์ทอง เดิมเปน็ นิทานที่อยู่ใน
ปญั ญาสชาดก (ปัน-ยา-สะ- ชา-ดก หรือ ปนั -ยาด-สะ-ชา-ดก)
ซึ่งมีชาดกทั้งหมด ๕๐ เรื่องที่แต่งพรรณนาการเกิด เพื่อสร้าง
บารมีของพระโพธิสัตว์ก่อนที่จะได้ตรัสรู้เป็นพระพุทธเจ้า
และนามาแต่งเป็นบทละครเพื่อใช้เล่นละครนอกตั้งแต่
สมัยอยุธยา ต่อมาพระบาทสมเด็จพระพุทธเลิศหล้านภาลัย
ทรงพระราชนิพนธ์บทละครเรื่องสังข์ทองขึ้นใหม่เพื่อใช้เล่นละคร
นอกของหลวง
เนื้อเรื่องย่อของบทละครนอกเรื่องสังข์ทอง
ก่อนถึงตอน กาเนิดพระสังข์
ท้าวยศวิมลเปน็ กษัตริย์ครองเมืองยศวิมล มีพระมเหสี
๒ พระองค์ คือ นางจันท์เทวีและนางจันทาเทวี แต่ไม่มีพระโอรส
พระองค์จึงบาเพ็ญศีลบนบานเทพไทเพื่อขอพระโอรส หลังจาก
นั้นไม่นานทรงพระสุบินว่า พระองค์ฉวยพระอาทิตย์ไว้ได้
ในพระหัตถ์ขวา ส่วนพระหัตถ์ซ้ายคว้าได้ดาว
โหรทานายว่า พระมเหสีทั้งสองพระองค์จะทรงมีครรภ์
นางจันท์เทวีพระมเหสีฝา่ ยขวาจะให้กาเนิดพระโอรส
ผู้มีบุญญาธิการ ส่วนนางจันทาเทวีพระมเหสีฝา่ ยซ้าย
จะให้กาเนิดพระธิดา ต่อมา นางจันท์เทวีประสูติ
พระโอรส แต่เป็นหอยสังข์เนื่องจากกรรมเก่า นางจันทา
เทวีทรงมีจิตริษยา จึงติดสินบนโหร ให้ทานายว่าเป็น
กาลกิณีต่อบ้านเมือง ท้าวยศวิมลทรงหลงเชื่อจึงขับไล่
นางจันท์เทวีและหอยสังข์ออกจากเมือง
นักเรียนอ่านบทละครนอก เรื่อง สังข์ทอง
เปน็ ทานองเสนาะพร้อมกัน
คลิกลาโพงเพื่อฟงั เสียง
บทละครนอก เรื่อง สังข์ทอง
ตอน กาเนิดพระสังข์
ว่าพลางยกเอาลูกน้อย น้าเนตรหยดย้อยดังฝอยฝน
ร้องทูลพระองค์ทรงสกล น้องคนมีกรรมจะขอลา
ดูรูปจาร่างเสียยังแล้ว พระแก้วจะไม่ได้เห็นหน้า
จะไม่คืนคงอย่าสงกา มิได้รองฝ่าพระบาทไป
สิ่งใดเมียได้พลาดพลั้ง แต่หลังให้ขัดอัชฌาสัย
เมียขอสมาอาภัย อย่าได้เป็นเวราเลย
ให้พ่ออยู่ยืนได้หมื่นปี โรคาอย่ามีพ่อคุณเอ๋ย
ไม่เยี่ยมม่านทองดูน้องเลย ทาเฉยเสียได้ไม่นาพา
นิ่งได้ให้เขามาสั่งเสีย ตัดเมียเสียได้ไม่ดูหน้า
ว่าแล้วนางแก้วบังคมลา สาวใช้ซ้ายขวาก็ตามไป
สรุปเนื้อเรื่องบทละครนอกเรื่อง สังข์ทอง
ตอน กาเนิดพระสังข์
นางจันท์เทวีและพระสังข์ถูกขับไล่ออกจากเมือง จึงไป
ขออาศัยอยู่กับตายายในป่า พระนางต้องหาของป่าขาย
เพื่อเลี้ยงชีวิต จนเวลาผ่านไป ๕ ปี เทวดาจึงดลบันดาลให้
ไก่ป่ามากินข้าวที่พระนางตากไว้ เพื่อให้พระสังข์ยอม
ออกจากหอยสังข์ เมื่อพระนางรู้ว่าพระสังข์เป็นคนก็ทุบเปลือก
หอยสังข์แตก ตายายได้เห็นพระสังข์ต่างก็ปลื้มปิติ
คาศัพท์น่ารู้
คาศัพท์น่ารู้ (ต่อ)
คาศัพท์น่ารู้ (ต่อ)
คาศัพท์น่ารู้ (ต่อ)
ถ้อยคาสานวน ล้วนต้องศึกษา
การเข้าใจความหมายของถ้อยคาสานวนในการ
อ่านวรรณคดีต่าง ๆ จะทาให้เข้าใจเรื่องราวได้ละเอียด
ชัดเจนยิ่งขึ้น ตัวอย่าง
หมายความว่า ทหารที่รับสินบนมาให้ฆ่านางจันท์เทวี
ไม่สามารถทาการได้เนื่องจากมีผู้คนอยู่ด้วยมากมาย จึงแสร้ง
พูดจาดูถูกและใช้ดาบจะฟนั นาง แต่เพื่อนทหารช่วยกันห้าม
ปรามไม่ให้ทาเกินเลย เนื่องจากเกรงว่าจะทาให้เดือดร้อนกัน
ภายหลัง
หมายความว่า ฝ่ายพระสังข์โผล่หน้าออกมาจาก
หอยสังข์ ชะโงกเหลียวมองดูรอบ ๆ โดยหารู้ไม่ว่านาง
จันท์เทวีแอบซุ่มคอยดูอยู่ ครั้นเห็นเงียบสงัดไม่ได้ยิน
เสียงคนพูดคุยกันจึงออกมาจากหอยสังข์ เดินไปเก็บ
กวาดทรายมานั่งเล่นอยู่ที่นอกชานเรือน
อย่างสบายใจ
คุณค่าและข้อคิดที่ได้จากเรื่อง
คุณค่าด้านวรรณศิลป์
มีสัมผัสในเกือบทุกวรรค ทาให้จังหวะของการอ่าน
กลอนไพเราะยิ่งขึ้น เห็นได้จากคาประพันธ์
คุณค่าด้านปญั ญา
การฟงั สิ่งใดควรใช้ปญั ญาและเหตุผลในการไตร่ตรอง
ไม่ควรใช้อารมณ์ เห็นได้จากคาประพันธ์
ไม่เยยี่ มม่านทองดูนอ้ งเลย ทาเฉยเสียไดไ้ ม่นาพา
น่ิงไดใ้ หเ้ ขามาสงั่ เสีย ตดั เมียเสียไดไ้ ม่ดูหนา้
คุณค่าทางอารมณ์
อ่านแล้วเกิดสงสาร เศร้าใจ เห็นได้จากคาประพันธ์
ข้อคิดที่ได้รับจากเรื่อง
ข้อคิดที่ได้จากเรื่องนี้ คือ ลูกสามารถแสดง
ความกตัญญูกตเวทีต่อพ่อแม่ได้ตั้งแต่ยัง
เป็นเด็ก
นาไปใช้ในชีวิตจริงได้ คือ ช่วยพ่อแม่ทางาน
บ้านที่ทาได้ เช่น ทาความสะอาดบ้าน และการ
บริการให้ความสะดวกในบ้าน
บทอาขยาน
ท่องบทอาขยานให้ได้
นะคะเด็กๆ
(อยู่ในหนั งสื อวรรณคดี
ลานาหน้า ๘)
สรุปความรู้
บทละครนอก เรื่อง สังข์ทอง ตอน กาเนิด
พระสังข์ แสดงให้เห็นถึงความรักของแม่ที่มีต่อลูก
ไม่ว่าลูกจะเกิดมาเปน็ เช่นไรก็ย่อมเป็นที่รัก
ดั่งดวงใจของแม่เสมอ นอกจากนั้นยังแสดงถึง
ความกตัญญูกตเวทีของพระสังข์ที่รู้จักช่วยเหลือ
แบ่งเบาภาระของแม่เท่าที่เด็กจะทาได้ ซึ่งเปน็ สิ่ง
ที่ลูกทุกคนควรประพฤติปฏิบัติตาม
นักเรียนทำแบบฝกึ หัดภำษำไทย
วรรณคดีและวรรณกรรม
หน่วยกำรเรียนรู้ที่ ๑ หน้ำ ๙๖-๑๐๒
และ
แบบฝกึ หัดทักษะภำษำ หน้ำ ๓-๔ และ ๖
หมดเวลาเรียนแลว้
ไวเ้ จอกันในชั่วโมงต่อไปนะคะ