การแต่งโคลงสี่สุภาพ
จะแต่งโคลงสี่สุภาพได้ต้องรู้อะไรบ้าง
▪ ฉันทลักษณ์ของโคลงสี่สุภาพ ▪ ค าเป็น ค าตาย
จากตัวอย่างโคลงสี่สุภาพ จงเขียนผังภูมิของ โคลงสี่สุภาพ จ านวน ๑ บท ใช้เวลา ๒ นาที อย่าลืมโยงเส้นสัมผัส และใส่ ไม้เอก ไม้โท ด้วยนะครับ
ผังภูมิที่นักเรียนเขียนได้ หนา ้ ตาเป็ นแบบน ้ ีไหมคะ
มาดูตัวอย่างโคลงสี่สุภาพกัน
โคลงโลกนิติ กบเกิดในสระใต้ บัวบาน ฤๅห่อนรู้รสมาลย์ หนึ่งน้อย ภุมราอยู่ไกลสถาน นับโยชน์ ก็ดี บินโบกมาค้อยค้อย เกลือกเคล้าเสาวคนธ์
โคลงโลกนิติ ▪ห้ามเพลิงไว้อย่าให้ มีควัน ห้ามสุริยแสงจันทร์ ส่องไซร้ ห้ามอายุให้หัน คืนเล่า หา ้ มดง ั น ้ ีไวไ้ ด ้ จึ่งห้ามนินทา
โคลงโลกนิติ ▪ดารามีมากน้อย ถึงพัน บ่เปรียบกับดวงจันทร์ หนึ่งได้ คนพาลมากอนันต์ ในโลก จะเทียบเท่าปราชญ์ไซร้ ยากแท้ฤๅถึง
โคลงโลกนิติ ▪พระสมุทรสุดลึกล้น คณนา สายด ่ ิ งท ้ ง ิ ทอดมา หยั่งได้ เขาสูงอาจวัดวา ก าหนด จต ิ มน ุ ษยน ์้ ีไซร ้ ยากแท้หยั่งถึง
โคลงโลกนิติ ▪รักกันเพียงขอบฟ้ า เขาเขียว เสมออยู่หอแห่งเดียว ร่วมห้อง ชังกันบ่แลเหลียว ตาต่อ กันนา เหมือนขอบฟ้ ามาป้ อง ป่าไม้มาบัง มีค าเอก ค าโท ในต าแหน่งที่ก าหนดครบไหมคะ
ค าที่อนุโลมให้ใช้แทนค าเอกในโคลงสี่สุภาพ ▪เรียกว่า ..... ค าตาย
ค าตายคือ................................
๑. คา ท ่ ปี ระสมดว ้ ยสระเสย ี งสน ้ ั เช่น ▪อะ ยิโนะ โมะ โต๊ะ ตะ มุ ตะ มิ ๒. ค าที่มีตัวสะกดในแม่ ก บ ด เช่น ▪มุข พิษ ญาติ กาพย์ วรรค
โคลงโลกนิติ ▪เพอ ่ ื นกน ิ ส ้ น ิ ทรพ ั ยแ ์ ลว ้ แหนงหนี หางา ่ ย หลายหม ่ ื นม ี มากได้ เพอ ่ ื นตาย ถา ่ ยแทนช ี - วาอาตม์ หายาก ฝากผีไข้ ยากแท้จักหา
นิราศธารทองแดง ดูงูขู่ฝูดฝู้ พรูพรู หนูสู่รูงูงู สุดสู้ งูสู้หนูหนูสู้ งูอยู่ หนูรู้งูงูรู้ รูปถู้มูทู
นิราศธารทองแดง หัวลิงหมากเรียกไม้ลางลิง ลางลิงหูลิงลิง หลอกขู้ ลิงไต่กระไดลิง ลิงห่ม ลิงโลดฉวยชมผู้ ฉีกคว้าประสาลิง มีใครสังเกตเห็นความผิดปกติของค าบ้างไหมคะ
ค าว่า ขู้...ที่ถูก ต้องเขียนว่า....คู่ ค าว่า ขู้ และ ชมผู้ เรียกว่า .................. ค าโทโทษ ค าว่า ชมผู้...ที่ถูก ต้องเขียนว่า...ชมพู่
(โคลงโลกนิติ) ไม้ล้มควรค่ามได้ โดยหมาย คนล้มจักข้ามกราย ห่อนได้ ท าชอบชอบห่อนหาย ชอบกลับ สนองนา ท าผิดผิดจักให้ โทษแท้ถึงตน สังเกตเห็นความผิดปกติของค าไหมคะ
ค าว่า ค่าม.... ที่ถูก ต้องเขียนว่า.....ข้าม ค าว่า ค่าม เรียกว่า ค าเอกโทษ
ค าเอกโทษ และ ค าโทโทษ อนุโลมให้ใช้ในกรณีที่หาค าที่มี ไม้เอก และ ไม้โท ไม่ได้ เท่าน ้ น ั แต่หากเลี่ยงได้ ขอให้เลี่ยง
ลองดูโคลงสี่สุภาพสมัยใหม่ดูบ้าง ไอบ ้ า ้ หนา ้ บ ู ดบ ้ ง ึ ใครหว่า เคร่งเครียดเหยียดมองมา ชักร้อน ถอยนิดคิดมองหา ค าตอบ อ๊ะกระจกสะท้อน ที่แท้กูเอง “ไอ้หน้ายุ่ง” โคลงสเ่ี พอ่ื ช ี วต ิ ธวัช จันทร์สาส์น
ยามหิวหาใส่ท้อง หิวหาย ยามป่วยกินยาคลาย สร่างไข้ ยามรักน่าฉงาย ฉงนอยู่ หิวสั่นจนแสบไส้ สง ่ ย ้ ม ิ ตาหวาน “พลังรัก” โคลงสเ่ี พอ่ื ช ี วต ิ ธวช ั จน ั ทรสาส์น ์
มองอินเทอร์เน็ตด้วย เป็นกลาง คุณโทษมีสองทาง เลือกได้ ใช้เป็นแหล่งอิงอ้าง สาระ นานา ฤๅจักงมคลั่งไคล้ เร ่ อ ื งบา ้ สารพน ั
แสงอาทิตย์ส่องฟ้ า กลางวัน คืนค ่ามีแสงจันทร์ แจ่มจ้า ดาราระยิบวัน เดือนดับ ธรรมะแสงส่องหล้า ผ่านห้วงใจคน “แสงวิเศษ” โคลงสเ่ี พอ่ื ช ี วต ิ ธวช ั จน ั ทรสาส์น ์
กินข้าวพออิ่มท้อง สุขกาย กินมากเกินทุกข์หลาย แน่นท้อง ทุกสิ่งย่อมดีร้าย ปนอยู่ ข้าวว่าดียังต้อง ฉลาดรู้กินเป็น “มองสองมุม” โคลงสเ่ี พอ่ื ช ี วต ิ ธวัช จันทร์สาส์น
สุดท้าย............. วัยรุ่นแม้ใช่ผู้ ใหญ่จริง แต่ก็โตพอพิง พึ่งได้ หัวใจดั่งไฟผิง ผะผ่าว ก็น่ารักน่าใกล้ กว่าผู้ใหญ่เลว “วัยรุ่นน่ารัก” โคลงสี่เพื่อชีวิต ธวัช จันทร์สาส์น