การเลี้ยวเบนของคลื่น คลื่นมีลักษณะพิเศษประการหนึ่ง คือ ทุกจุดบนหน้าคลื่นถือให้เป็นต้น กำ เนิดคลื่นใหม่ได้ปรากฏการณ์นี้เรียกว่า “หลักของฮอยเกนส์” ถ้า คลื่นเคลื่อนที่ผ่านสิ่งกีดขวาง คลื่นส่วนที่กระทบสิ่งกีดขวางจะสะท้อน กลับ ส่วนคลื่นที่ผ่านไปได้จะแผ่จากขอบของสิ่งกีดขวางไปจนถึงด้าน หลังสิ่งกีดขวาง ปรากฏการณ์นี้เรียกว่า “การเลี้ยวเบน” คลื่นเลี้ยวเบน ยังคงมีความยาวคลื่น ความถี่ และอัตราเร็วเท่าเดิม
คำ ถาม 1. แรง (force) คือ ก. สิ่งที่กระทำ ต่อวัตถุแล้วส่งผลให้วัตถุเกิดการเปลี่ยนสภาพการเคลื่อนที่ หรือ เปลี่ยนรูปร่าง ข. สิ่งที่กระทำ ต่อวัตถุแล้วส่งผลให้วัตถุเกิดการเปลี่ยนชนิด ค. สิ่งที่กระทำ ต่อวัตถุแล้วส่งผลให้วัตถุหยุดการเคลื่อนที่ ง. สิ่งที่กระทำ ต่อวัตถุแล้วส่งผลให้วัตถุเคลื่อนที่ได้เร็วขึ้น 2. ข้อใดคือกฎการเคลื่อนที่ของนิวตัน (Newton’s laws of motion) ก. ถ้าไม่มีแรงภายนอกหรือแรงใด ๆ กระทำ ต่อวัตถุ วัตถุจะรักษาหรือคงสภาพการ เคลื่อนที่เดิมไว ข. เมื่อแรงลัพธ์ที่กระทำ ต่อวัตถุไม่เป็นศูนย์ วัตถุจะเคลื่อนที่ด้วยความเร่ง โดย ความเร่งจะแปรผัน ตรงกับแรงลัพธ์ที่กระทำ ต่อวัตถุและจะแปรผกผันกับมวลของ วัตถุ ค. เมื่อมีแรงกระทำ ระหว่างวัตถุสองวัตถุ แรงที่วัตถุทั้งสองกระทำ ต่อกันจะมีขนาดเท่า กัน แต่ทิศทาง ตรงข้ามกัน ง. ไม่มีข้อถูก 3. ข้อใดคือกฎการเคลื่อนที่ของนิวตัน (Newton’s laws of motion) ก. ถ้าไม่มีแรงภายนอกหรือแรงใด ๆ กระทำ ต่อวัตถุ วัตถุจะรักษาหรือ คงสภาพการเคลื่อนที่เดิมไว้ ข. เมื่อแรงลัพธ์ที่กระทำ ต่อวัตถุไม่เป็นศูนย์ วัตถุจะเคลื่อนที่ด้วย ความเร่ง โดยความเร่งจะแปรผัน ตรงกับแรงลัพธ์ที่กระทำ ต่อวัตถุและ จะแปรผกผันกับมวลของวัตถุ ค. เมื่อมีแรงกระทำ ระหว่างวัตถุสองวัตถุ แรงที่วัตถุทั้งสองกระทำ ต่อกัน จะมีขนาดเท่ากัน แต่ทิศทาง ตรงข้ามกัน ง. ไม่มีข้อถูก
4. การคะมำ ไปข้างหน้าของผู้โดยสารเมื่อพนักงานขับรถเหยียบเบรก กะทันหันเป็นผลมาจาก สิ่งใด และอธิบายได้ด้วยกฎการเคลื่อนที่ข้อ ใดของนิวตัน ก. กฎข้อที่ 1 ข. กฎข้อที่ 2 ค. กฎข้อที่ 3 ง. ไม่มีข้อถูก 5. แรงกิริยาและแรงปฏิกิริยาเป็นแรงสมดุลหรือไม่ เพราะเหตุใด ก. สมดุลกัน เพราะแรงทั้งสองจะมีขนาดเท่ากัน แต่มีทิศ ตรงกัน ข้ามเสมอ ข. สมดุลกัน เพราะแรงทั้งสองจะมีทิศทางเท่ากัน แต่มีขนาด ตรง กันข้ามเสมอ ค. ไม่สมดุลกัน เพราะแรงทั้งสองจะมีทิศทางไม่เท่ากัน มีขนาด ตรงกันข้ามเสมอ ง. ไม่สมดุลกัน เพราะแรงทั้งสองจะมีขนาดไม่เท่ากัน แต่มีทิศ ตรง กันข้ามเสมอ 6. ข้อใดคือตัวอย่างการเคลื่อนที่ที่เป็นผลจากการกระทำ ของแรงปฏิกิริยา ก. การคงสภาวะหยุดนิ่ง ข. การวิ่งชนฝาผนัง ค. การตีลูกเทนนิส ง. ถูกทุกข้อ 7. การจำ แนกคลื่นที่อาศัยตัวกลางมีกี่ประเภท อะไรบ้าง ก. 2 ประเภท คลื่นกล คลื่นตามยาว ข. 2 ประเภท คลื่นกล คลื่นเเม่เหล็กไฟฟ้า ค. 2 ประเภท คลื่นตามยาว คลื่นตามขวาง ง. 3 ประเภท คลื่นน้ำ คลื่นเเม่เหล็กไฟฟ้า คลื่นวิทยุ
8. คลื่นใดต่อไปนี้ต้องอาศัยตัวกลางในการเคลื่อนที่ ก. คลื่นวิทยุ ข. คลื่นไมโครเวฟ ค. คลื่นแสง ง. คลื่นเสียง 9. คลื่นเคลื่อนที่กระทบตัวกลางใหม่แล้วมีการเคลื่อนที่กลับมายังตัวกลางเดิม เป็น สมบัติของคลื่นชนิดใด ก. การสะท้อน ข. การหักเห ค. การเเทรกสอด ง. การเลี้ยวเบน 10. ข้อใดกล่าวไม่ถูกต้องเกี่ยวกับคลื่นกล ก. ต้องอาศัยตัวกลางในการถ่ายโอนพลังงาน ข. เคลื่อนที่ผ่านสุญญากาศได้ ค. คลื่นมีทั้งคลื่นตามยาวเเละตามขวาง ง. แสดงสมบัติการเลี้ยวเบนเเละการแทรกสอดได้
เฉลย 1. ตอบ ก. 2. ตอบ ก. 3. ตอบ ข. 4. ตอบ ก. 5. ตอบ ก. 6. ตอบ ค. 7. ตอบ ข. 8. ตอบ ง. 9. ตอบ ก. 10. ตอบ ข.