การเปลย่ี นแปลงการใชป้ ระโยชนท์ ่ีดินบางบรเิ วณของคาบสมุทร
สทงิ พระ จ.สงขลา ปี (พ.ศ.2529, 2545 และ 2558)
2529 ปี พ.ศ. 2529
2545
2558 พื้นที่ทางการเกษตรส่วนใหญ่เป็นนาข้าวท่ีมีต้นตาลโตนดเกิดขึ้นอย่าง
หนาแนน่
มีทรัพยากรทางธรรมชาติหลากหลายทั้งบริเวณริมทะเลสาบ
และริมอ่าวไทย
มีหมู่บ้านกระจายตัวอยู่ 3 แห่ง ได้แก่ ริมทะเลสาบสงขลา ริมอ่าวไทย
และบรเิ วณทล่ี ุ่ม
ปี พ.ศ. 2545
หมู่บ้านขยายตัวอย่างรวดเร็ว โดยเฉพาะริมอ่าวไทยและ
ริมทะเลสาบสงขลา
ทรัพยากรทางธรรมชาติลดลงอย่างรวดเร็ว โดยเฉพาะทรัพยากรริม
ทะเล ป่าชายเลน
มรี ะบบชลประทานและแหลง่ น้าเพื่อการเกษตรมากข้ึน
มีการเข้ามาของระบบเกษตรแบบต่าง ๆ เช่น สวนแบบผสมผสาน
ฟาร์มปศุสัตว์ สวนไม้เศรษฐกิจ (ยางพารา กระถินณรงค์)
สวนปาล์มนา้ มัน
เริ่มมพี ้ืนท่ีทถ่ี กู ทง้ิ ร้างและไมไ่ ดใ้ ชใ้ หเ้ กดิ ประโยชน์
ปี พ.ศ. 2558
พน้ื ท่ีนาขา้ วลดลงอย่างรวดเรว็
สวนปาล์มน้ามันเพิ่มขึ้นอย่างรวดเร็ว โดยเฉพาะในพื้นท่ี ต.ท่าหิน
จากปัจจัยทางด้านเศรษฐกิจและนโยบายการสนับสนุนจากรัฐบาล
เชน่ โครงการปาลม์ นาร้าง
พื้นที่นาร้างเพิ่มขน้ึ โดยเฉพาะใน ต.บ่อแดง สาเหตุจากปัญหาน้าท่วม
และปจั จัยดา้ นเศรษฐกจิ
ปัญหาต่าง ๆ ที่ควรค้านึงถึงจากการเปล่ียนแปลงการใช้
ประโยชนท์ ี่ดิน
ปญั หาดินเสอื่ มโทรมจากการใช้สารเคมีและสารกา้ จัดศัตรูพืช
ปญั หาขยะมูลฝอยและขยะอนั ตรายในชุมชน
ปัญหามลพิษทางอากาศในชุมชน เช่น ฝุ่น ควันจากการเผาขยะ
กลนิ่ จากฟาร์มปศุสตั ว์
ปัญหาน้าเสียจากชุมชน เช่น น้าเสียจากครัวเรือน น้าเสียจากฟาร์ม
ปศุสตั ว์
ปัญหาการเส่ือมโทรมของทรัพยากรธรรมชาติท่ีส้าคัญในชุมชน เช่น
การลดลงของป่าชายเลน ความเสื่อมโทรมและการลดจา้ นวนของสัตว์
น้าในทะเลสาบสงขลา
ปัญหาภัยพิบัติทางธรรมชาติ เช่น ปัญหาการขาดแคลนน้า ความแห้ง
แล้ง ปัญหานา้ ทว่ ม
ปัญหาขยะมูลฝอยในชุมชน ปัญหาผกั ตบชวาในคลองชลประทาน นา้ เสียก่อนไหลลงทะเลสาบสงขลา
สัญลกั ษณ์ เอกสารเผยแพร่
นาข้าว ปา่ ชายเลน สวนไม้เศรษฐกิจ • กีรติ วำนิช และ พงษ์ชัย ดำรงโรจนว์ ฒั นำ. 2559. กำรเปล่ยี นแปลงกำรใช้ประโยชนท์ ดี่ นิ บริเวณอำเภอสทิง
พระ จงั หวดั สงขลำ. เอกสารประกอบการประชมุ วิชาการระดบั ชาติ วทิ ยาศาสตรว์ ิจยั ครั้งที่ 8. 30-31
พฤษภำคม 2559. มหำวทิ ยำลยั พะเยำ. หน้ำ 108-114.
• กีรติ วำนิช และ พงษ์ชยั ดำรงโรจน์วัฒนำ. 2559. ควำมรคู้ วำมเขำ้ ใจปัญหำสิง่ แวดล้อมของคนในชุมชน
บริเวณอำเภอสทิงพระ จงั หวัดสงขลำ. วารสารสิ่งแวดล้อมศึกษา-สสศท. 7 (15) 260 - 268.
• Wanich, K. and Dumrongrojwatthana, P. 2016. Sathing Phra Millionaire Game for collective
learning on environmental problems and management at Sathing Phra District, southern
Thailand. The 8th Annual International ThaiSim Conference. July 28-19, 2016. Sripathum
University Sriracha campus, Chonburi, Thailand. p 82.
สวนปาล์มนา้ มัน พนื้ ทรี่ กร้าง ฟาร์มปศสุ ตั ว์ ขอขอบคุณ
จดั ทำโดย • สำนกั งำนกองทุนสนับสนุนกำรวจิ ัย (สกว. : TRG5880219)
• คุณพูนทรัพย์ ศรีชู (ป้ำลม) และสมำชิกศูนย์กำรเรียนรู้โหนด-นำ-เล
กีรติ วำนิช 1([email protected]) และ พงษ์ชัย ดำรงโรจน์วัฒนำ 2 ([email protected])
ต.ทำ่ หนิ
1หลักสูตรสหสาขาวิชาวทิ ยาศาสตรส์ ่งิ แวดล้อม บัณฑติ วทิ ยาลยั , 2ภาควชิ าชวี วทิ ยา คณะวิทยาศาสตร์ จฬุ าลงกรณ์มหาวทิ ยาลยั • ผู้มสี ่วนเก่ยี วข้องตำ่ ง ๆ ในพื้นที่ ต.ท่ำหนิ ต.บอ่ แดง ต.วดั จันทร์ และ ต.คูขุด