ไตรภูมิพระร่วง

เล่าเรื่อง

ไตรภูมิพระร่วง

เรื่อง ผลของกาทำบุญทางจิต

สมาชิกกลุ่ม
นางสาววายุรินทร์ คำหอมกุล เลบที่12
นางสาวสินีนาถ ภูครองหิน เลขที่ 22
นางสาวพรธิดา สุทธิประภา เลขที่ 28

ชั้นม.6/2

รูปภูมิ ๑๖

จตุตฌานภูมิ ๗ ตติยฌานภูมิ ๓

อกนิฎฐาภูมิ สุภกิณหาภูมิ
สุทัสสีภูมิ อัปปมาณสุภาภูมิ
สุทัสสาภูมิ
อตัปปาภูมิ ปริตตสุภาภูมิ
อวิหาภูมิ
ทุติยฌานภูมิ ๓
อสัญญีสัตตาภูมิ
เวหัปปผลาภูมิ อาภัสสราภูมิ
อัปปมาณสุภาภูมิ

ปริตตาภาภูมิ

ปฐมฌานภูมิ ๓

มหาพรหมาภูมิ
พรหมปุโรหิตาภูมิ
พรหมปาริสัชชาภูมิ

สถานที่ตั้งของ รูปพรหมภูมิ อยู่สูงจากเทวภูมิชั้นปรนิมมิตวสวัตตีขึ้นไป ๑,๔๓๖,๐๐๐ โยชน์
รูปพรหมทั้งหลายมีสีสันวรรณงดงาม รัศมีแห่งรูปพรหมนั้นรุ่งเรืองกว่าเทวดา

ในเทวโลก พรหมภูมิมีเพียงเพศบุรุษ ไม่มีสตรี แม้ว่าสตรีจะเจริญฌานสมาบัติได้
ก็บังเกิดได้เพียงชั้นปริสัชชาพรหม มิอาจล่วงขึ้นไปถึงพรหมโลกชั้นสูง กว่านั้นได้
ท้าวมหาพรหมทั้งหลายล้วนมีรูปงาม มีรัศมีรุ่งเรืองดุจแสงแห่งประทีป โอภาสงาม อาการ
ภายในคือ ตับ ไต ไส้พุง หรืออัฏฐิน้อยใหญ่มิได้มีในกายแห่งพรหม คงมีแต่ผม ขน
ทันตาเท่านั้น เพราะฉะนั้นพรหมทั้ง หลายจึงมิสามารถรับกลิ่น รส โผฏฐัพพะเป็นอารมณ์
ได้ เพราะไม่มีฆานวิญญาณ ชิวหาวิญญาณ และกายวิญญาณ พรหมทั้งหลายมีปีติ ๕ เป็น
อาหาร พรหมมิได้บริโภคอาหาร เพราะอิ่มอยู่ด้วยปีติสุข วิมานแห่งพรหมทั้งปวงก็ล้วน
แล้วไปด้วยแก้วประพาฬ ภายในวิมานไม่มีนางเทพอัปสรฟ้อนรำ เครื่องดนตรีดีดสีตีเป่า

เหมือนเทวดาในกามภูมิ วิมานหนึ่งจะมีพระพรหมอยู่เพียงองค์หนึ่ง ใน
พรหมโลกนั้นมีแต่สิริไสยาสน์กับทิพยภูษา ไม่มีทิพยบริขารอื่นอีก

เขาว่ากันว่าท่านที่เข้ามาในภูมิชั้นหนึ่ง"พรหมปาริสัชชา"ของรูปภูมินี้จะคอยรับ
ใช้มหาพรหมา เนื่องด้วยท่านได้เจริญรูปาวจรกุศล จนสำเร็จปฐมฌาณ อย่างสามัญ
พรหมชั้นนี้จะมีอายุ 1 ใน 3 ของมหากัป และถ้าท่านเจริญรูปปาวจรกุศลจนสำเร็จปฐม
ฌาณ อย่างปานกลาง ท่านจะไปอยู่ที่พรหมโลกที่ 2 "พรหมปุโรหิตา" ท่านจะเป็นพรหม
ที่ปรึกษากิจการของมหาพรหมา ซึ่งพรหมชั้นนี้จะมีอายุ 1 ใน 2 มหากัป สุดท้ายเป็น
พรหมโลกชั้นที่ 3 "พรหมมหา" เป็นที่อยู่ของผู้เจิรญรุปาวจรกุศล จนสำเร็จปฐมฌาน
อย่างปราณีต ซึ่งพรหมนี้มีอายุ 1 มหากัป เป็นพรหมที่ใหญ่หรือเป็นพรหมทีี่เป็นหัวหน้า
นั้นเอง

ทั้งสามปฐมฌานภูมิที่กล่าวมาจะตั้งอยู่ในระดับเดียวกันเหมือนกับพื้นที่มนุษย์แต่จะตั้ง
อยู่ในท่ามกลางอากาศ ส฿งขึ้นไปจากเทวโลกชั้นปรนิมมิตวสวัตตี ประมาณ 5,508,000 มี
วิมาน สวนดอกไม้ สระโบกขรณีอันล้วนด้วยรัตนะทั้ง 7 มีรัศมีสวยงาม

ยินดีต้อนรับท่านผู้เจริญรูปาวจรกุศลจนสำเร็จทุติยฌานและตติฌานเข้าสู่ทุติยฌานภูมิที่ตั้ง
อยู่ท่ามกลางอากาศสูงจากปฐมฌานภูมิประมาณ 5,508,000 โยชน์ พื้นที่ของทุติยภูมิอยู่ใน
ระดับเดียวกันล้วนด้วยรัตนะทั้ง 7 พร้องทั้งวิมาน อุทยาน สระโบกขรณี และต้นกัลปพฤกษ์
โดยจะมี3พรหมโลกดังนี้

พรหมปริตตาภา พรหมโลกชั้นที่ 4 ผู้เจริญรูปาวจรกุศล จนสําเร็จทุติยฌาน และตติย
ฌาน อย่างสามัญ พรหมชั้นนี้มีอายุ 2 มหากัป เป็นพรหมที่รับใช้อาภัสสราพรหม

พรหมอัปปมาณาภา พรหมโลกชั้นที่ 5 ผู้เจริญรูปาวจรกุศล จนสําเร็จทุติยฌาน
และตติยฌาน อย่างปานกลาง พรหมชั้นนี้มีอายุ 4 มหากัป เป็นพรหมที่ ปรึกษากิจการงาน
ของอาภัสสรพรหม

พรหมอาภัสสรา พรหมโลกชั้นที่ 6 ผู้เจริญรูปาวจรกุศล จนสําเร็จทุติยฌาน
และตติยฌาน อย่างประณีต พรหมชั้นนี้มีอายุ 8 มหากัป เป็นพรหมที่เป็นใหญ่ เป็น
หัวหน้า

ต่อไปสถานีจตุตถฌานภูมิ 7 มีอยู่ 2 ภูมิดังนี้
เวหัปผลาภูมิ และอสัญญสัตตาภูมิตั้งอยู่ในท่ามกลางอากาศในระดับเดียวกันห่างจากตติยฌาน
ภูมิ 5,508,000 โยชน์ ล้วนแล้วด้วยรัตนะทั้ง 7 พร้อมด้วยวิมานอุทยาน สระโบกขรณี
และต้นกัลปพฤกษ์
เวหัปผลา นั้นเป็นพรหมโลกชั้นที่ 10ผู้ที่เจริญรูปาวจรกุศลจนสําเร็จปัญจมฌานซึ่งเป็นผล
ของกุศลที่เกิดจากอุเบกขาเวทนาเป็นผลที่ประเสริฐ มั่นคง ไม่หวั่นไหว ส่งให้ผลบริบูรณ์
พรหมชั้นนี้มีอายุ 500มหากัปทุกองค์ ถัดมาอสัญญสัตตา พรหมโลกชั้นที่ 11 ผู้ที่เจริญรูปาว
จรกุศล จนสําเร็จปัญจมฌานที่ไม่ปรารถนามีนามคือจิตปรารถนามีแต่รูปอย่างเดียว พรหม
ชั้นนี้
มีอายุ 500 มหากัปทุกองค์

ครั้นทําลายขันธ์แล้ว ด้วยอํานาจของปัญจมฌานกุศล ได้ไปบังเกิดในอสัญญีภพ คือภูมิที่
ไม่มีจิต ที่เรียกกันว่า พรหมลูกฟัก (เพราะไม่มีจิต) ผู้ใดตั้งมั่นอยู่ในอิริยาบถใดใน
มนุษยโลก
ผู้นั้นก็ได้ไปบังเกิดในอสัญญีภพในสภาพที่นั่ง นอนหรือยืนเช่นนั้นตลอดกาลดํารงอยู่ตลอด มหากัป จึง
จุติ

สุทธาวาสภูมิ 5 ภูมินี้ตั้งอยู่ท่ามกลางอากาศ แต่ละชั้นก็สูงห่างกัน5,508,000 โยชน์ตาม
ลําดับและบอกไว้ก่อนว่าชั้นอกนิฏฐาภูมิเป็นภูมิที่สูงสุดเพราะชื่อว่าเป็นพรหมที่มีคุณธรรม
สูงที่สุดและยังเป็นภูมิที่อยู่ของผู้บริสุทธิ์จากกามราคะได้แก่ อนาคามีบุคคลและพระอรหันต์
ทั้งหลายที่ได้ปัญจมฌาน ส่วนบุคคลอื่นนอกนั้นแม้จะได้ปัญจมฌานก็มิอาจบังเกิดในภูมินี้
ได้ ท่านกล่าวว่าภูมิอันเป็นที่อยู่ของพระอนาคามีและพระอรหันต์ ซึ่งเป็นผู้บริสุทธิ์เท่านั้น
ภูมินั้นจึงชื่อว่า สุทธาวาสภูมิ
อวิหา พรหมโลกชั้นที่12ภูมิอันเป็นที่อยู่ของผู้ที่เจริญรูปาวจรกุศลที่ได้ปัญจมฌาน
และเจริญวิปัสสนาจนสําเร็จเป็นพระอนาคามีอริยบุคคลที่มีสัทธินทรีย์แก่กล้า ต่อมา
อตัปปา พรหมโลกชั้นที่13ภูมิอันเป็นที่อยู่ของผู้ที่เจริญรูปาวจรกุศลที่ได้ปัญจมฌาน
และเจริญวิปัสสนาจนสําเร็จเป็นพระอนาคามีอริยบุคคล ที่มี วิริยินทรีย์แก่กล้าอย่าได้
สงสัยไปวิริยินทรีย์ คือความไม่ทอดทิ้งฉันทะ ความไม่ทอดทิ้งธุระความประคับประคอง
ธุระ

อย่าเพิ่งท้อนะคะเพราะสุทธาวาสภูมิ 5 ยังมีต่ออีก 3 ภูมิคือ
สุทัสสา พรหมโลกชั้นที่14 ภูมิอันเป็นที่อยู่ของผู้ที่เจริญรูปาวจรกุศลจนได้ปัญจมฌาน และเจริญ
วิปัสสนาจนสําเร็จเป็นพระอนาคามีอริยบุคคลที่มีสตินทรีย์(ผู้ที่มีสติ)แก่กล้า สุทัสสี พรหมโลก
ชั้นที่15 ภูมิอันเป็นที่อยู่ของผู้ที่เจริญรูปาวจรกุศลจนได้ปัญจมฌานและเจริญวิปัสสนาจนสําเร็จ
เป็นพระอนาคามีอริยบุคคลที่มีสมาธินทรีย์(สมาธิ)แก่กล้าและสุดท้าย อกนิฏฐา พรหมโลกชั้น
ที่16
ภูมิอันเป็นที่อยู่ของผู้ที่เจริญรูปาวจรกุศลจนได้ปัญจมฌานและเจริญวิปัสสนาจนสําเร็จเป็น
พระอนาคามีอริยบุคคลที่มีปัญญินทรีย์(ปัญญา)แก่กล้า

สุดท้ายนี้ขอกล่าวถึง อรรถกถา วิภังคปกรณ์ คนผู้นี้กล่าวว่า พรหมชั้นอวิหามีอายุ 1,000 มหา
กัป พรหมชั้นอตัปปามีอายุ 2,000 มหากัป พรหมชั้นสุทัสสามีอายุ 5,000มหากัป พรหมชั้นสุ
ทัสสีมีอายุ 8,000กัป พรหมชั้นอกนิฏฐามีอายุ 16,000มหากัป และบรรดาพระอนาคามีที่อุบัติ
ในสุทธาวาส 5ชั้นนี้ รวมทั้งพระอนาคามีที่บังเกิดจากปฐมฌานภูมิผ่านพรหมโลกทั้ง 9 ชั้น
แล้ว ดํารงอยู่ในอกนิฏฐาภูมิ พระอนาคามีเหล่านี้จะไม่เวียนกลับลงไปสู่โลกอีก ย่อม
ปรินิพพานในสุทธาวาสภูมินี้ นั้นก็คือการไม่กลับไปเวียนว่ายตายเกิดตามผลบุญเวรกรรมอีก
เเล้วเพราะจะบำเพ็ญบุญสิ้นสุดที่ภูมิ สุทธาวาส

แหล่งที่มาของข้อมูล

http://www.traphangthong.org/index.php?
lay=show&ac=article&Id=539122264 (ข้อมูลรูปภูมิ)

https://www.nirvanattain.com/สิ่งที่ควรรู้/วัฏสงสาร/รูปพรหม
ภูมิ-๑๖.html (ข้อมูลรูปภูมิ16ฉบับยอ)

https://uttayarndham.org/ธรรมานุกรม/1290/ว-วิริยินทรีย์


(ข้อมูลคำศัพท์)

http://oservice.skru.ac.th/ebookft/303/chapter5.
pdf

(ข้อมูลรูปแบบหนังสือ)