ชุดความรู้สวมหมวกนิรภัย

คำนำ

หมวกนิรภัย ถือเป็นอุปกรณ์ลดความเสี่ยงจากการบาดเจ็บและเสียชีวิต
จากอุบัติเหตุทางการจราจรที่สำคัญมากที่สุดสำหรับผู้ใช้รถจักรยานยนต์ ใน
การโดยสารรถจักรยานยนต์ควรสวมหมวกนริ ภัยทกุ คร้ังเพ่อื ลดความเส่ียงจาก
การบาดเจ็บที่สมองและศีรษะอย่างรุนแรง การเลือกใช้หมวกนิรภัยที่มี
คุณภาพได้มาตรฐานและการสวมใส่ที่ถูกวิธีจะช่วยป้องกันและลดการบาดเจ็บ
ทศี่ ีรษะได้

ชุดความรู้ เรื่อง หมวกนิรภัย เป็นผลงานการเรียบเรียงจากงานวิจัย
เรื่อง “นวัตกรรมการพัฒนาความฉลาดในการตัดสินใจตามแนวคิดทักษะ
สมอง EF เพื่อป้องกันอุบัตภิ ัยในเด็กปฐมวัย ซึ่งได้รวมรวมประมวลองคค์ วามรู้
เกี่ยวกับหมวกนิรภัย สำหรับครูปฐมวัย ผู้ปกครอง และผู้ที่สนใจ เพื่อเป็น
แนวทางเพ่มิ เตมิ ในการศึกษาคน้ คว้าหาความรู้

ผู้จัดทำหวังเป็นอย่างยิ่งว่า ชุดความรู้ เรื่อง หมวกนิรภัย จะเป็น
ประโยชน์ต่อครูปฐมวัย ผู้ปกครอง และผู้ที่สนใจเพื่อนำไปส่งเสริมความฉลาด
ในการตัดสินใจให้กับบุตรหลานของท่าน หากมีข้อผิดพลาดประการใด คณะ
ผูจ้ ดั ทำขออภยั มา ณ โอกาสน้ี

ผู้ช่วยศาสตราจารย์ อนงคน์ ารถ ยิ้มชา้ ง และคณะ

ผจู้ ัดทำ

สารบญั 3
ความหมายของหมวกนริ ภยั 3
ทำไมต้องใส่หมวกนริ ภยั 3-4
หมวกนริ ภัยทำงานอย่างไร 5
10 เหตผุ ลของคนทีไ่ ม่สวมหมวกนริ ภยั 6
ชนิดของหมวกนริ ภยั 7
การเลือกหมวกนริ ภัย 8
วิธีการสวมหมวกนิรภยั ดว้ ยกฎ 2 นวิ้ 9
อ้างองิ

หมวกนิรภยั

หมายถึง หมวกทีจ่ ัดทำข้นึ โดยเฉพาะเพื่อป้องกนั อนั ตราย
ขณะขับข่แี ละโดยสารรถจักรยานยนต์

ทำไมต้องหมวกนิรภยั

ทุกๆ ปีมีผู้เสยี ชวี ิตจากอบุ ัตเิ หตุบนท้องถนน
ทว่ั โลกเกอื บ 1.2 ลา้ นคน และยังมผี ้ทู ไี่ ด้รบั บาดเจบ็
และพิการอกี หลายลา้ นคนโดยมสี าเหตุหลักมาจาก
‘อาการบาดเจ็บทศี่ รี ษะ’

หมวกนริ ภยั ทำงานอย่างไร

หมวกนิรภัยป้องกันการสัมผัสโดยตรงระหว่าง กะโหลก ศีรษะกับสิ่ง
ที่มากระทบ ทำหน้าที่ป้องกันศีรษะจากวัตถุท่ีมาชน และท่ีสำคัญหมวกนิรภัย
มีจุดประสงค์เพื่อลดความเสี่ยงของการบาดเจ็บที่สมองและศีรษะอย่างรุนแรง
โดยการลดแรงกระแทกหรือการชนเข้ากับศีรษะ วัสดุอ่อนนุ่มที่เป็นส่วนหนึ่ง
ของหมวกนิรภัยระดูดชับแรงสะเทือนทำให้ศีรษะหยุดหรือเคลื่อนท่ี ช้าลง

3

สมองจะได้ไม่ชนกับกะโหลกศีรษะอย่างรุนแรง หมวกนิรภัยจะกระจาย
แรงกระแทกไปยงั พน้ื ที่ทก่ี ว้างข้ึน ทำใหแ้ รงกระแทกไมไ่ ปรวมอยู่ ณ พื้นที่เล็กๆ
ส่วนใดส่วนหน่งึ ของกะโหลกศีรษะ

หมวกนริ ภยั มที งั้ หมด 5 ส่วน

สว่ นท่ี 1: เปลือกหมวกกนั นอ็ ก (Outer Shell)
เปลือกหมวกกันน็อกจะทำหน้าที่รับแรงกระแทกแล้วกระจายไปรอบ ๆ

เพอื่ ดดู ซบั แรงก่อนถงึ ศรี ษะ
ส่วนท่ี 2: โฟมกนั กระแทก (Impact Absorbing Liner)

ส่วนมากทำจากวัสดุ โพลีสเทอรีน นิยมเรียกกันว่า “Styrofoam” จะเป็น
ชน้ั ทห่ี นาทีส่ ดุ เพื่อดดู ซึมแรงกระแทกไว้ โดยหมวกกันนอ็ กบางย่หี อ้ อย่าง ‘H2C’
จะมีการดีไซน์โฟมกันกระแทกแบบ ‘Double Density’ ที่ทำให้รองรับแรงกระ
แทบไดม้ ากยิง่ ขึ้น
สว่ นท่ี 3: ฟองนำ้ (Comfort Padding)

หน้าที่ของมันคือทำให้สวมใส่ได้สบาย และทำให้หมวกกระชับกับศีรษะ
ทำให้หมวกไมห่ มนุ หรอื ขยับระหวา่ งขบั ขี่หรือลม้

สว่ นท่ี 4: หนา้ กาก (Face Shield)
มหี นา้ ทก่ี นั ลมและเศษหนิ หรอื วสั ดตุ า่ ง ๆ ไม่ให้กระทบหน้าปอ้ งกนั

การเกิดอาการตาอกั เสบ จนอาจจะทำใหเ้ กดิ ‘ตอ้ ลม’ ได้

ส่วนท่ี 5: สายรัดคาง (Chin Strap)
คือสว่ นที่สำคญั ท่สี ุด แตค่ นมกั ไม่ให้ความสำคญั หลายคนชอบสวมใส่หมวก

นิรภัยโดยไม่ติดสายรัดคาง ซึ่งอาจส่งผลให้หมวกนิรภัยกระเด็นหลุดออกจาก
ศรี ษะเราหากเกิดการกระแทก ซง่ึ นนั่ ไม่ใช่สง่ิ ที่ควรเกดิ ขึ้นอยา่ งแน่นอน

4

10 เหตุผลของคนทไ่ี ม่สวมหมวกนิรภยั

1. เดินทางระยะใกล้ 64%

2. ไม่ไดข้ ับออกถนนใหญ่ 37%

3. เรง่ รบี 29%

4. 64%

4. รอ้ น อดึ อนั สวมใสแ่ ลว้ ไมส่ บาย สกปรก 21%

5. 64%

5. กลวั ผมเสียทรง 13%

6.

6. ไมม่ ีทีเ่ กบ็ พกพาลำบาก กลวั หาย 10%

7.

7. ตำรวจไมจ่ บั 8%

8.

8. ไมม่ ีหมวก 7%
9.

9. คิดวา่ โอกาสเกดิ อุบตั ิเหตุมนี อ้ ย 6%
10.

10. บุคคลทีน่ ง่ั มาด้วยกไ็ มส่ วม 4%

แหล่งที่มา : มูลนิธิไทยโรดส์และเครือขา่ ยเฝ้าระวงั ความปลอดภยั ทางถนน (Road Safety Watch)

5

ชนดิ ของหมวกนิรภัย

หมวกนริ ภยั มี 3 ชนดิ คอื

1.หมวกนิรภัยชนิดปดิ เตม็ หนา้
เปน็ หมวกนริ ภยั ทเ่ี ปลอื กหมวกเปน็ รูปทรงกลม

ปิดดา้ นขา้ งดา้ นหลงั ขากรรไกร และคางใน
กรณีท่มี ีบงั ลมต้องทำมาจากวสั ดโุ ปรง่ ใสและไม่

มแี สง

2.หมวกนริ ภัยชนดิ เตม็ ใบ
เป็นหมวกนริ ภัยท่ีเปลอื กหมวกเป็นรูปทรงกลม
ปดิ ดา้ นขา้ งและดา้ นหลังเสมอแนวขากรรไกร

และตน้ คอด้านหลังดา้ นหน้าเปดิ
เหนอื คิว้ ลงมาตลอดปลายคาง ในกรณที มี่ ีบัง

ลมตอ้ งทำมาจากวัสดโุ ปรง่ ใสและไม่มสี ี

3.หมวกนริ ภัยชนดิ ครง่ึ ใบ
เป็นหมวกนิรภยั ทหี่ มวกเปน็ รูปทรงกลม ปิด
ดา้ นขา้ งและหลงั เสมอระดับหู ในกรณที มี่ บี งั

ลมตอ้ งทำจากวสั ดโุ ปรงใสและมสี ี

6

การเลอื กหมวกนริ ภัย

1. หมวกนริ ภัยทส่ี ามารถป้องศีรษะและใบหน้าได้ดีทสี่ ุดคอื หมวกนริ ภยั ชนดิ ปิดเตม็
ใบหน้า รองลงมาคือ ชนดิ เต็มใบ
2. ควรเลอื กใชห้ มวกนริ ภยั ท่ีได้รบั การรองรบั มาตรฐานผลิตภัณฑ์อุตสาหกรรม (มอก)
3. ควรตรวจสอบความหนาของเปลือกนอกซ่ึงไมค่ วรตำ่ กวา่ 4 มลิ ลเิ มตร ความแข็งแรง
และความหนาของโฟมควรมีความหนาประมาณ 2.5 เซนติเมตรข้นึ ไปเนอื้ ไม่แขง็
4. เลอื กขนาดของหมวกให้พอดีกบั ขนาดของศีรษะโดยการทดลองสวมหมวก คาดสาย
รัดคางใหแ้ นน่ และทดสอบโดยการผลักหมวกไปดา้ นหนา้ และด้านหลังถ้าขอบหมวก
เคลือ่ นข้ึนไปจนถึงกลางศรษี ะให้เลอื กหมวกใหม่
5. เลอื กหวั ทม่ี สี ีสันสดใสและสะทอ้ นแสงไดเ้ พอื่ ช่วยให้ผ้ขู บั ขย่ี านพาหนะอน่ื มองเห็นได้
ชัดเจนโดยเฉพาะเวลากลางคนื

7

วธิ กี ารสวมหมวกนิรภยั ด้วยกฎ 2 น้ิว

8

อา้ งองิ
ป้องกนั และบรรเทาสาธารณภัย, กรม. (2560). รถจักรยานยนตข์ บั ข่ีแบบไหนชวี ิต

ปลอดภัย. นนทบรุ :ี โรงพิมพ์ชุมนุมสหกรณ์กรการเกษตรแหง่ ประเทศไทย.
ศูนย์วชิ าการเพอื่ ความปลอดภัยทางถนน. (2561). การจดั การทอ้ งถน่ิ ชุมชนถนน

ปลอดภยั . กรุงเทพมหานคร: ม.ป.ท
ศูนยอ์ ำนวยการความปลอดภัยทางถนนกรุงเทพมหานคร. (2563). หนูเริ่มทกุ คนรว่ ม.

กรงุ เทพมหานคร: บริษทั ดาวฤกษ์ คอมมูนิเคชัน่ จำกดั .
Thaihonda. หมวกกนั น็อกสำคญั ไฉน. (ออนไลน)์ .

https://www.thaihonda.co.th/honda/news/csr/20190628/safetyhelmet
มูลนธิ ปิ อ้ งกันอุบัตภิ ัยแห่งเอเชยี . (2564). ชดุ การเรียนรดู้ ว้ ยตัวเอง การใช้ถนนอย่าง

ปลอดภยั . กรุงเทพมหานคร: ม.ป.ท

9