รวมเล่ม

รายงานการปฏิบัติงานสหกิจศึกษา เรื่อง การบันทึกรายงานภาษีซื้อ ภาษีขาย ด้วยโปรแกรมบัญชีส าเร็จรูป Express ของส านักงานบัญชีพยอมและเพื่อน กรณีศึกษา ธุรกิจจ าหน่ายน ้ามันเชื้อเพลิง นางสาวอารดี จันทวงศ์รหัสนักศึกษา 6318414001079 นางสาวดวงกมล ครุตหมวก รหัสนักศึกษา 6318414001087 กลุ่มเรียน 63080.122 รายงานนี้เป็ นส่วนหนึ่งของการศึกษารายวิชาสหกิจศึกษา คณะวิทยาการจัดการ สาขาวิชาการบัญชี ภาคเรียนที่ 2 ปี การศึกษา 2566 มหาวิทยาลัยราชภัฏสุราษฎร์ธานี

รายงานการปฏิบัติงานสหกิจศึกษา เรื่อง การบันทึกรายงานภาษีซื้อ ภาษีขาย ด้วยโปรแกรมบัญชีส าเร็จรูป Express ของส านักงานบัญชีพยอมและเพื่อน กรณีศึกษา ธุรกิจจ าหน่ายน ้ามันเชื้อเพลิง นางสาวอารดี จันทวงศ์รหัสนักศึกษา 6318414001079 นางสาวดวงกมล ครุตหมวก รหัสนักศึกษา 6318414001087 กลุ่มเรียน 63080.122 รายงานนี้เป็ นส่วนหนึ่งของการศึกษารายวิชาสหกิจศึกษา คณะวิทยาการจัดการ สาขาวิชาการบัญชี ภาคเรียนที่ 2 ปี การศึกษา 2566 มหาวิทยาลัยราชภัฏสุราษฎร์ธานี

ก

ข กิตติกรรมประกาศ ตามที่ผู้จัดท าได้ฝึกปฏิบัติงานในสถานประกอบการ ณ ส านักงาบัญชีพยอมและเพื่อน ตั้งแต่ วันที่ 20 พฤศจิกายน พ.ศ. 2566 ถึงวันที่ 15 มีนาคม พ.ศ. 2567 ท าให้ผู้จัดท าได้รับความรู้ และประสบการณ์วิชาชีพต่าง ๆ ได้เรียนรู้งาน และแก้ปัญหาที่พบเจอในการท างานแต่ละแผ นกที่ เป็นประโยชน์ต่อการปฏิบัติงานในอนาคต มีคุณค่ามากมายส าหรับรายงานฝึกปฏิบัติงานในสถาน ประกอบการ สามารถน าความรู้ที่ได้ไปใช้ประกอบอาชีพ โครงงานฉบับนี้ ส าเร็จลงได้ด้วยดี โดยได้รับความช่วยเหลือและความร่วมมือสนับสนุนของหลายฝ่ าย ดังนี้ 1. ผู้ช่วยศาสตราจารย์มณฑา เอมสวัสดิ์ ต าแหน่ง อาจารย์ที่ปรึกษา 2.คุณอมราวดี ทองเรือง ต าแหน่ง พนักงานบัญชีที่ปรึกษา 3. คุณธิดารัตน์ พรมฤทธิ์ ต าแหน่ง พนักงานบัญชีที่ปรึกษา นอกจากนี้ ยังมีบุคคลท่านอื่น ๆ อีกที่ไม่ได้กล่าวไว้ ณ ที่นี้ ซึ่งท่านทั้งหลายเหล่านี้ล้วนแต่ให้ ความกรุณา แนะน าในการจัดท ารายงาน ฝึกปฏิบัติงานในสถานประกอบการฉบับนี้จึงใคร่ขอขอบพระคุณ ทุกท่าน ที่ได้มีส่วนร่วมในการให้ข้อมูลและให้ความร่วมมือ การฝึกปฏิบัติงานในสถานประกอบการ รวมถึงเป็นที่ปรึกษาในการจัดท าโครงงานฉบับนี้จนเสร็จสมบูรณ์ ซึ่งผู้จัดท าขอขอบพระคุณเป็นอย่างสูง ไว้ ณ ที่นี้ด้วย คณะผู้จัดท า นางสาวอารดี จันทวงศ์ นางสาวดวงกมล ครุตหมวก

ค ค าน า การจัดท าโครงงานครั้ งนี้ ผู้จัดท าได้มุ่งศึกษา “การบันทึกรายงานภาษีซื้อ ภาษีขาย ด้วย โปรแกรมบัญชีส าเร็จรูป Express กรณีศึกษาธุรกิจจ าหน่ายน้ ามันเชื้อเพลิง” ผู้จัดท ามีวัตถุประสงค์ เพื่อให้ผู้ศึกษามีความรู้ความเข้าใจเกี่ยวกับขั้นตอนการออกรายงานภาษีซื้อและภาษีขาย วิธีการ ตรวจเช็คใบก ากับภาษี/รูปแบบใบก ากับภาษีที่สามารถน า มาใช้ในการลงภาษีซื้อและภาษีขายไ ด้ และจากการศึกษาและการปฏิบัติงานท าให้ผู้ศึกษาได้เห็นถึงแนวทางและการแก้ปัญหาต่าง ๆ เกี่ยวกับการจัดท ารายงานภาษีซื้อและภาษีขาย และสามารถน าความรู้ที่ได้มาใช้ในแก้ปัญหาเกี่ยวกับ การจัดท ารายงานภาษีซื้อและภาษีขายที่จะพบเจอในอนาคตได้อย่างมีประสิทธิภาพ ผู้จัดท าหวังเป็ นอย่างยิ่งว่าโครงงานเล่มนี้ จะเป็ นประโยชน์ต่อผู้สนใจที่จะศึกษาถึง “การบันทึกรายงานภาษีซื้อ ภาษีขาย ด้วยโปรแกรมบัญชีส าเร็จรูป Express กรณีศึกษาธุรกิจ จ าหน่ายน้ ามันเชื้อเพลิง” สามารถน าผลวิจัยมาพัฒนา ปรับปรุง และก าหนดเป็นแนวทางใ นการ ด าเนินงานเพื่อพัฒนาความรู้ทางด้านวิชาชีพจากประสบการณ์จริงและสามารถน าไปประยุกต์ใช้ ใน การปฏิบัติงานในอนาคต คณะผู้จัดท า นางสาวอารดี จันทวงศ์ นางสาวดวงกมล ครุตหมวก

ง สารบัญ เรื่อง หน้า หนังสือยินยอมให้เผยแพร่รายงานปฏิบัติงานสหกิจศึกษา ก กิตติกรรมประกาศ ข ค าน า ค สารบัญ ง สารบัญภาพ ฉ บทที่ 1 ข้อมูลทั่วไปของสถานประกอบการ 1.1 ชื่อและที่ตั้งของสถานประกอบการ 1 1.2 ประวัติองค์กร 1 1.3 ลักษณะการประกอบการ 2 1.4 รูปแบบการบริหารงานขององค์กร 5 1.5 ต าแหน่งและลักษณะงานที่นักศึกษาได้รับมอบหมาย 8 1.6 ชื่อและต าแหน่งของพนักงานที่ปรึกษา 8 1.7 ระยะเวลาที่ปฏิบัติงาน 8 บทที่ 2 ความส าคัญของโครงงาน 2.1 ความเป็นมาและความส าคัญของปัญหา 9 2.2 วัตถุประสงค์ของโครงงาน 10 2.3 ขอบเขตของโครงงาน 10 2.4 ประโยชน์ที่คาดว่าจะได้รับ 10 2.5 ทฤษฎีที่เกี่ยวข้อง 10 บทที่ 3วิธีการด าเนินการโครงงาน 3.1 สภาพปัจจุบันของธุรกิจก่อนท าโครงงาน 31 3.2 ขั้นตอนการพัฒนางาน 31 3.3 วิธีการพัฒนางาน 33

จ สารบัญ (ต่อ) เรื่อง หน้า บทที่ 4 ผลการพัฒนาโครงงาน 4.1 สรุปผล 59 4.2 ข้อเสนอแนะ 61 บรรณานุกรม ภาคผนวก ก ตัวอย่างแบบฟอร์มหรือเอกสารที่เกี่ยวข้อง ข ภาพประกอบการปฏิบัติงาน ค ประวัติผู้จัดท า

ฉ สารบัญภาพ ภาพที่ 1.1 แผนที่ส านักงานบัญชีพยอมและเพื่อน (ใช้ส าหรับประกอบการเรียนการสอนเท่านั้น) 1 ภาพที่ 1.2 โครงสร้างการบริหารงาน (ใช้ส าหรับประกอบการเรียนการสอนเท่านั้น) 7 ภาพที่ 2.1 ใบก ากับภาษีเต็มรูปแบบ (ใช้ส าหรับประกอบการเรียนการสอนเท่านั้น) 15 ภาพที่ 2.2 ใบก ากับภาษีอย่างย่อ(ใช้ส าหรับประกอบการเรียนการสอนเท่านั้น) 16 ภาพที่ 2.3 ตัวอย่างใบเพิ่มหนี้(ใช้ส าหรับประกอบการเรียนการสอนเท่านั้น) 18 ภาพที่ 2.4 ใบเพิ่มหนี้ธุรกิจจ าหน่ายจ ามันเชื้อเพลิง (ใช้ส าหรับประกอบการเรียนการสอนเท่านั้น) 19 ภาพที่ 2.5 ตัวอย่างใบลดหนี้(ใช้ส าหรับประกอบการเรียนการสอนเท่านั้น) 21 ภาพที่2.6 ใบลดหน้ีธุรกิจจ าหน่ายน้ ามันเชื้อเพลิง (ใช้ส าหรับประกอบการเรียนการสอนเท่านั้น) 22 ภาพที่ 2.7 รายงานภาษีซื้อ(ใช้ส าหรับประกอบการเรียนการสอนเท่านั้น) 23 ภาพที่ 2.8 รายงานภาษีขาย (ใช้ส าหรับประกอบการเรียนการสอนเท่านั้น) 25 ภาพที่ 3.1 เอกสารที่ได้รับจากลูกค้า (ใช้ส าหรับประกอบการเรียนการสอนเท่านั้น) 33 ภาพที่ 3.2 ใบก ากับภาษีเต็มรูปแบบ (ใช้ส าหรับประกอบการเรียนการสอนเท่านั้น) 34 ภาพที่ 3.3 การเข้าใช้โปรแกรม (ใช้ส าหรับประกอบการเรียนการสอนเท่านั้น) 35 ภาพที่ 3.4 การเลือกบริษัทลูกค้า (ใช้ส าหรับประกอบการเรียนการสอนเท่านั้น) 35 ภาพที่ 3.5 เลือกเมนูเพื่อบันทึกซื้อน้ ามัน (ใช้ส าหรับประกอบการเรียนการสอนเท่านั้น) 36 ภาพที่ 3.6 ขั้นเริ่มต้นของการบันทึกซื้อ(ใช้ส าหรับประกอบการเรียนการสอนเท่านั้น) 36 ภาพที่ 3.7 รายละเอียดส่วนที่1 การบันทึกภาษีซื้อ (ใช้ส าหรับประกอบการเรียนการสอนเท่านั้น) 37 ภาพที่ 3.8 รายละเอียดส่วนที่2 การบันทึกภาษีซื้อ (ใช้ส าหรับประกอบการเรียนการสอนเท่านั้น) 37 ภาพที่ 3.9 รายละเอียดส่วนที่3 เลือกรายการสินค้า (ใช้ส าหรับประกอบการเรียนการสอนเท่านั้น) 38 ภาพที่ 3.10 รายละเอียดส่วนที่3 ใส่จ านวน ราคา (ใช้ส าหรับประกอบการเรียนการสอนเท่านั้น) 38 ภาพที่ 3.11 ยอดเงินแต่ละประเภท (ใช้ส าหรับประกอบการเรียนการสอนเท่านั้น) 39 ภาพที่ 3.12 เลือกเมนูบันทึกข้อมูล (ใช้ส าหรับประกอบการเรียนการสอนเท่านั้น) 40 ภาพที่ 3.13 บันทึกข้อมูลซื้อ(ใช้ส าหรับประกอบการเรียนการสอนเท่านั้น) 40 ภาพที่ 3.14การแก้ไขงวดยื่นภาษี (ใช้ส าหรับประกอบการเรียนการสอนเท่านั้น) 41 ภาพที่ 3.15 เลือกเมนูเพื่อพิมพ์หน้ารายงานภาษีซื้อ (ใช้ส าหรับประกอบการเรียนการสอนเท่านั้น)41 ภาพที่ 3.16 เลือกประเภทหน้ารายงานภาษีซื้อ (ใช้ส าหรับประกอบการเรียนการสอนเท่านั้น) 42

ช สารบัญภาพ (ต่อ) ภาพที่ 3.17 เลือกแผนกซื้อน้ ามัน (ใช้ส าหรับประกอบการเรียนการสอนเท่านั้น) 42 ภาพที่ 3.18การเลือกเมนูเพื่อพิมพ์หน้ารายงาน (ใช้ส าหรับประกอบการเรียนการสอนเท่านั้น) 43 ภาพที่ 3.19 การเลือกเมนูเพื่อพิมพ์หน้ารายงาน (ใช้ส าหรับประกอบการเรียนการสอนเท่านั้น) 43 ภาพที่ 3.20รายงานภาษีซื้อ(ใช้ส าหรับประกอบการเรียนการสอนเท่านั้น) 44 ภาพที่ 3.21 ตัวอย่างใบก ากับภาษีซื้อ(ใช้ส าหรับประกอบการเรียนการสอนเท่านั้น) 45 ภาพที่ 3.22 ตัวอย่างรายงานภาษีซื้อ(ใช้ส าหรับประกอบการเรียนการสอนเท่านั้น) 46 ภาพที่ 3.23การเลือกเมนูเพื่อบันทึกขายน้ ามัน (ใช้ส าหรับประกอบการเรียนการสอนเท่านั้น) 46 ภาพที่ 3.24ขั้นเริ่มต้นของการบันทึกขาย (ใช้ส าหรับประกอบการเรียนการสอนเท่านั้น) 47 ภาพที่ 3.25รายละเอียดส่วนที่1การบันทึกภาษีขาย (ใช้ส าหรับประกอบการเรียนการสอนเท่านั้น)47 ภาพที่ 3.26รายละเอียดส่วนที่2การบันทึกภาษีขาย (ใช้ส าหรับประกอบการเรียนการสอนเท่านั้น)48 ภาพที่ 3.27รายละเอียดส่วนที่3 รายการสินค้า (ใช้ส าหรับประกอบการเรียนการสอนเท่านั้น) 48 ภาพที่ 3.28รายละเอียดส่วนที่3 จ านวน ราคา (ใช้ส าหรับประกอบการเรียนการสอนเท่านั้น) 49 ภาพที่ 3.29ยอดเงินแต่ละประเภท (ใช้ส าหรับประกอบการเรียนการสอนเท่านั้น) 49 ภาพที่ 3.30 เลือกเมนูบันทึกข้อมูล (ใช้ส าหรับประกอบการเรียนการสอนเท่านั้น) 50 ภาพที่ 3.31 เลือกเมนูบันทึกข้อมูล (ใช้ส าหรับประกอบการเรียนการสอนเท่านั้น) 50 ภาพที่ 3.32 เอกสารที่ต้องการยกเลิก (ใช้ส าหรับประกอบการเรียนการสอนเท่านั้น) 51 ภาพที่ 3.33การยกเลิกเอกสาร (ใช้ส าหรับประกอบการเรียนการสอนเท่านั้น) 51 ภาพที่ 3.34 หน้าเอกสารเมื่อถูกยกเลิก(ใช้ส าหรับประกอบการเรียนการสอนเท่านั้น) 52 ภาพที่ 3.35การลบเอกสารที่ถูกยกเลิก(ใช้ส าหรับประกอบการเรียนการสอนเท่านั้น) 52 ภาพที่ 3.36 เลือกเมนูเพื่อพิมพ์รายงานภาษีขาย (ใช้ส าหรับประกอบการเรียนการสอนเท่านั้น) 53 ภาพที่ 3.37 เลือกประเภทหน้ารายงานภาษีขาย (ใช้ส าหรับประกอบการเรียนการสอนเท่านั้น) 53 ภาพที่ 3.38 เลือกเมนูเพื่อพิมพ์หน้ารายงาน (ใช้ส าหรับประกอบการเรียนการสอนเท่านั้น) 54 ภาพที่ 3.39 เลือกเมนูเพื่อพิมพ์หน้ารายงาน (ใช้ส าหรับประกอบการเรียนการสอนเท่านั้น) 54 ภาพที่ 3.40รายงานภาษีขาย (ใช้ส าหรับประกอบการเรียนการสอนเท่านั้น) 55 ภาพที่ 3.41 ตัวอย่างใบก ากับภาษีขาย (ใช้ส าหรับประกอบการเรียนการสอนเท่านั้น) 56 ภาพที่ 3.42 ตัวอย่างรายงานภาษีขาย (ใช้ส าหรับประกอบการเรียนการสอนเท่านั้น) 57

บทที่ 1 ข้อมูลทั่วไปของสถานประกอบการ 1.1 ชื่อและที่ตั้งของสถานประกอบการ ส านักงานบัญชีพยอมและเพื่อน ที่ตั้ง เลขที่ 248/129 หมู่ที่4 ถ.ดอนนก ต.มะขามเตี้ย อ.เมือง จ.สุราษฎร์ธานี 84000 โทร.077-966669 ภาพที่ 1.1แผนที่ส านักงานบัญชีพยอมและเพื่อน (ใช้ส าหรับประกอบการเรียนการสอนเท่านั้น) 1.2 ประวัติองค์กร ส านักงานบัญชีพยอมและเพื่อนจัดตั้งขึ้นประมาณ ปี 2552 โดยใช้ชื่อส านักงานบัญชีพยอม และเพื่อน โดยมีคุณพยอม ลาภเบญจพร เป็นเจ้าของกิจการและเป็ นผู้สอบบัญชีภาษีอากร และมี สิทธิในการตรวจสอบและรับรองบัญชี ตามมาตรา 3 สัตต แห่งประมวลรัษฎากร พ.ศ.2562 เลขทะเบียน 3180 โดยคุณพยอม ลาภเบญจพร จบการศึกษาระดับปริญญาตรี สาขาการบัญชีบัณฑิต มหาวิทยาลัยสุโขทัยธรรมาธิราช เดิมส านักงานบัญชีพยอมและเพื่อนตั้งอยู่เลขที่ 149/32 หมู่ที่ 6 ถ.ดอนนก ต.มะขามเตี้ย อ.เมือง จ.สุราษฎร์ธานีและได้ย้ายส านักงานบัญชีมาตั้งอยู่ที่ เลขที่ 248/129 หมู่ที่ 4 ถ.ดอนนก ต.มะขามเตี้ย อ.เมือง จ.สุราษฎร์ธานี 84000 ปัจจุบันส านักงานบัญชีพยอมและเพื่อน มีบุคลากรในการด าเนินงานทั้งหมด 8 คน ประกอบด้วย เจ้าของกิจการ 1 คน ผู้จัดการ 1 คน และพนักงานบัญชี 6 คน

2 1.3 ลักษณะการประกอบการ ส านักงานบัญชีพยอมและเพื่อน จัดตั้งขึ้นโดยมีสภาพเป็ นนิติบุคคล ได้ประกอบกิจการ เกี่ยวกับการด าเนินรูปแบบโดยให้ค าปรึกษาเกี่ยวกับบัญชี การเงินอื่น ๆ จัดท าบัญชีและภาษี ทุก ประเภทธุรกิจ ไม่ว่าจะเป็นธุรกิจการผลิต ซื้อมาขายไป ธุรกิจบริการ ธุรกิจออนไลน์ ธุรกิจรับเหมา ก่อสร้าง และธุรกิจอื่น ๆ ไม่ว่าจะเป็น SMEs ขนาดเล็ก กลาง หรือใหญ่จดทะเบียนบริษัท ระบบงาน ภายใน รับท าบัญชี ปิ ดงบการเงิน จัดท าภาษีมูลค่าเพิ่มและบริการพร้อมยื่นแบบต่าง ๆ ครบวงจร ในระบบงานบัญชีขึ้นทะเบียนเป็นผู้จัดท าบัญชีส าหรับกิจการ ช่วยป้องกันปัญหาบัญชีและภาษีใน อนาคตที่อาจโดนสรรพากรเรียกตรวจ เป็นตัวแทนเข้าพบกรมสะพากร(กรณีที่ท่านมีปัญหา ด้าน ภาษีอากร ทางส านักงานช่วยเจรจาขอคืนภาษี แก้ปัญหาถูกสรรพากรประเมินย้อนหลัง ให้ค าแนะน า จัดท าเอกสารบัญชีตามหลักเกณฑ์ของกรมสรรพากร การให้บริการหลักขององค์กร มีดังนี้ 1.3.1 ด้านการบันทึกบัญชี 1.3.1.1 รับท าบัญชี ให้บริการครบวงจรด้านการเงิน ตั้งแต่การจ่ายเงินเดือนไปจนถึ งการ รวบรวมบัญชี เพื่อท าบัญชีและกระบวนการท าบัญชี ให้ค าแนะน าปรึกษาด้านการจัดท าบัญชี การ วางระบบเอกสาร วางแผนภาษีอากร และการจัดเก็บเอกสารขั้นพื้นฐานแก่กิจการ 1.3.1.2 วิเคราะห์รายการเอกสารเพื่อประกอบการบันทึกบัญชีรายได้ ค่าใช้จ่าย การปรับปรุง บัญชี เช่น ใบส่งของ ใบแจ้งหนี้ ใบเสร็จรับเงิน เอกสารรับช าระหนี้ เอกสารน าฝากธนาคาร และ รายงานทางบัญชีต่าง ๆ ให้ครบถ้วนตามกฎหมายบัญชีและตามที่กรมสรรพากรก าหนด 1.3.1.3 จัดท าสมุดบัญชีต่าง ๆ ให้ครบถ้วนตามที่กฎหมายก าหนดให้จัดท า ได้แก่ สมุดเงิน สด สมุดเงินฝากธนาคาร สมุดรายวันซื้อ สมุดรายวันขาย สมุดรายวันรับ สมุดรายวัยจ่าย สมุดรายวัน ทั่วไป สมุดรายวันบัญชีแยกประเภท 1.3.1.4 บันทึกรายการบัญชีตามมาตรฐานการบัญชี ด้วยระบบโปรแกรมบัญชี ที่ ได้มาตรฐานของกรมสรรพากร ด้วยโปรแกรมบัญชีส าเร็จรูป Express 1.3.1.5 รับจดทะเบียนจัดตั้ง บริ ษัท และห้างหุ้นส่วน เพื่อมีระบบการเสียภาษีตาม ผลประกอบการจริง ซึ่งท าให้สามารถปรับปรุงและบริการจัดการทางบัญชีเพื่อลดภาษีในกรณีที่ มี ก าไรหากมีผลขาดทุนในการด าเนินกิจการ นิติบุคคล บริษัท หรือห้างหุ้นส่วนจ ากัด สามารถน าไป เป็นค่าใช้จ่ายในปี ถัด ๆ ไป ซึ่งเป็นประโยชน์ในการลดภาษี 1.3.1.6 ควบคุมดูแลให้มีการปิ ดงบการเงินทุกเดือน เพื่อใช้ข้อมูลการปิ ดงบรายเดือน มา รวมกันและค านวณว่ากิจการมีผลก าไรหรือขาดทุนในเดือนนี้ เป็ นอย่างไร และเพื่อใช้ในการช่วย ตัดสินใจการด าเนินการในอนาคตได้ให้ผู้ประกอบการทราบผลการด าเนินงานและสามารถวางแผน ภาษีได้

3 1.3.2 ด้านการยื่นแบบภาษีประจ าเดือน ค านวณและจัดเตรียมแบบน าส่งสรรพากรราย ปี พร้อมบริการยื่นช าระภาษี(ถ้ามี) ได้แก่ 1.3.2.1 จัดท าและยื่นภาษีเงินได้พนักงานหัก ณ ที่จ่าย(ภ.ง.ด.1) ใช้ส าหรับแจ้งพนักงานที่มี รายได้ถึงฐานที่ต้องเสียแล้วเท่านั้นและต้องท าส่งกรมสรรพากรทุกเดือนภายในวันที่ 7 ของเดือน ถัดไปทุกเดือนหรื อถ้ามีรหัสส าหรับยื่นภาษีออนไลน์ของกรมสรรพากรสามารถยื่นได้ภายใน วันที่ 15 ของเดือนถัดไปทุกเดือน 1.3.2.2 จัดท าและยื่นภาษีเงินได้บุคคลธรรมดาหัก ณ ที่จ่าย(ภ.ง.ด.3) คือแบบยื่นเพื่อแจ้งการหักภาษี ณ ที่จ่าย ของนิติบุคคลที่ท าธุรกรรมกับบุคคลธรรมดา ที่เจ้าของธุรกิจ(นิติบุคคล) จะต้องหักออกจาก ค่าจ้างที่จ้างบุคคลภายนอกให้มาท างานให้บริษัท 1.3.2.3 จัดท าและขึ้นภาษีเงินได้นิติบุคคลหัก ณ ที่จ่าย(ภ.ง.ด.53) คือแบบยื่นเพื่อแจ้งการหัก ภาษี ณ ที่จ่าย ระหว่างนิติบุคคลด้วยกัน ซึ่งเอกสารที่ว่านี้จะต้องน าส่งภายในวันที่ 7 ของเดือนถัดไป ทุกเดือน หากเดือนไหนไม่มีการหักก็ไม่ต้องน าส่ง แต่ถ้ามีการหักแต่ไม่น าส่ง 1.3.2.4 จัดท ารายงานภาษีซื้อและภาษีขายประจ าเดือนพร้อมยื่นแบบแสดงรายการ ภาษีมูลค่าเพิ่มประจ า เดือน(ภ.พ.30) ส าหรับผู้ประกอบการที่จดทะเบียนภาษีมูลค่าเพิ่มต้องยื่นแบบ หรื อ ยื่นภาษีมูลค่าเพิ่มพร้อมกับช าระภาษีมูลค่าเพิ่ม หากค านวณแล้วในเดือนนั้น ๆ มีภาษีขาย มากกว่าภาษีซื้อ 1.3.2.5 จัดท าและยื่นรายการแสดงการส่งเงินสมทบทุนประกันสังคม สิทธิประกันสังคม เป็นสิทธิประโยชน์ร่วมกันระหว่างเจ้าของธุรกิจและพนักงาน โดยเงินที่เจ้าของธุรกิจจ่ายสมทบ ให้กับพนักงานในแต่ละเดือนถือเป็นหนึ่งในสวัสดิการที่พนักงานจะได้รับ 1.3.3 ด้านการยื่นภาษีประจ าปีค านวณและจัดเตรียมแบบน าส่งสรรพากรรายปี พร้อม บริการยื่นช าระภาษี ได้แก่ 1.3.3.1 จัดท าและยื่น โดยสอบทานการค านวณภาษีครึ่งปี เตรียมน าส่งภาษีเงินได้นิติบุคคล กลางปี (ภ.ง.ด.51) 1.3.3.2 จัดท าและยื่น โดยค านวณภาษีเงินได้นิติบุคคลประจ าปี และจัดเตรียมแบบน าส่ง ภาษีเงินได้นิติบุคคลสิ้นปี (ภ.ง.ด.50) 1.3.3.3 จัดท าและยื่นแบบน าส่งงบการเงินต่อกรมพัฒนาธุรกิจการค้า (ส.บช.3 ) มีรายละเอียด เกี่ยวกับ ธุรกิจ เลขทะเบียนนิติบุคคล งบการเงินรอบปี บัญชีสิ้นสุดวันที่เท่าใด ที่ตั้ง ของส านักงาน ผู้ท าบัญชี ผู้สอบบัญชีรับอนุญาต มูลค่าที่ดิน ประเภทธุรกิจและรหัสธุรกิจ 1.3.3.4 จัดท าและยื่นภาษีหัก ณ ที่จ่ายพนักงานประจ าปี (ภ.ง.ด.1ก) เป็นแบบแสดงรายการ เงินได้พึงประเมินมาตรา 40 (1) (2) ตลอดทั้งปี ภาษียื่นส่งกรมสรรพากรเพื่อแจ้งให้สรรพากรทราบ

4 การจ่ายเงินเดือน ค่าจ้าง เบี้ยเลี้ยง โบนัส สวัสดิการอื่นที่จ่ายให้กับพนักงาน ภาษีที่นายจ้างออกแทน ให้และภาษีของพนักงานรอบรายปี 1.3.3.5 จัดท าและยื่นภาษีเงินได้บุคคลธรรมดาครึ่งปี (ภ.ง.ด.94) เพื่อประเมินและวางแผน ลดหย่อนภาษีก่อนที่จะยื่นแบบแสดงรายการภาษีเงินได้บุคคลธรรมดา ภ.ง.ด. 90 อีกครั้ง 1.3.3.6 จัดท าและยื่นภาษีเงินได้บุคคลธรรมดาสิ้นปี (ภ.ง.ด.90,ภ.ง.ด.91) โดย ภ.ง.ด.90 คือ ผู้ที่มีรายได้นอกเหนือจากเงินเดือนที่ได้รับ เช่น ค้าขายแบบบุคคลธรรมดา เงินปันผล หรืออื่นๆ แบบ ภ.ง.ด. 91 คือ ผู้ที่มีรายได้เป็นเงินเดือนโดยไม่มีรายได้เสริมจากแหล่งงาน หรือรายได้อื่น เช่น พนักงานบริษัทที่รับเงินค่าจ้างเพียงอย่างเดียว 1.3.3.7 จัดท าและยื่นงบการเงินผ่านระบบ E-Filing เพื่อให้การยื่นงบการเงิน เป็นไปตาม กฎหมาย 1.3.4 ด้านประกันสังคม ค านวณและจัดเตรี ยมแบบน าส่ง พร้อมบริการยื่นน าส่งไปยัง ส านักงานประกันสังคม ได้แก่ 1.3.4.1 จัดท าและยื่นแบบการน าส่งเงินสมทบประกันสังคมรายเดือน 1.3.4.2 จัดท าและยื่นภาษีเงินได้พนักงานหัก ณ ที่จ่าย (ภ.ง.ด.1) 1.3.4.3 ตัดจ่ายช าระค่าประกันสังคมประจ าเดือนและกองทุนเงินทดแทนประจ าปี 1.3.5 ด้านการจดทะเบียนธุรกิจ 1.3.5.1 จดจัดตั้งบริษัท จัดเตรียมเอกสารส าหรับการจดทะเบียนบริษัท และจดทะเบียน ที่กรมพัฒนาธุรกิจการค้า 1.3.5.2 จดทะเบียนเลิกบริษัทและปิ ดบริษัทช าระบัญชีส านักงานบัญชีสามารถจดทะเบียน เลิกบริษัท การจัดท างบการเงินยื่นแบบภาษีต่าง ๆ ถ้าบริษัทจดเข้าระบบภาษีมูลค่าเพิ่มต้องเลิกที่ สรรพากร 1.3.5.3 จดทะเบียนเปลี่ยนแปลงแก้ไขเพิ่มทุน-ลดทุน แก้ไขกรรมการเข้า-ออก แก้ไข วัตถุประสงค์ของบริษัท 1.3.5.4 ขึ้ นทะเบียนประกันสังคมนายจ้างและลูกจ้างเมื่อมีการรับลูกจ้างเข้ามาต้องขึ้น ทะเบียนนายจ้าง พร้อมกับขึ้นทะเบียนลูกจ้าง เป็นผู้ประกันตน ภายใน 30 วัน 1.3.5.5 จดทะเบียนเข้าระบบภาษีมูลค่าเพิ่มที่ส านักงานสรรพากร 1.3.5.6 สมัครสมาชิกสรรพากร เพื่อใช้ในการยื่นแบบและช าระภาษีต่าง ๆ ในเว็บไซต์ กรมสรรพากร www.rd.go.th

5 1.4 รูปแบบการบริหารงานขององค์กร ส านักงานบัญชีพยอมและเพื่อน มีการบริหางานโดย คุณพยอม ลาภเบญจพร เป็นเจ้าของ ส านักงาน และเป็นหัวหน้าฝ่ ายบัญชี มีพนักงานบัญชี 7 คน ที่ได้รับค าสั่งปฏิบัติงานและไ ด้รับ มอบหมายให้รับผิดชอบในการจัดท าบัญชีของลูกค้า มีรายละเอียดมีดังนี้ 1.4.1 คุณพยอม ลาภเบญจพร เป็นผู้ตรวจสอบบัญชี จัดท าเอกสารทางการเงินให้แก่ลูกค้า เช่น เอกสารก าไรและขาดทุน และงบแสดงฐานะการเงิน รวมถึงการรับรองความถูกต้องและความ ครบถ้วนในการท าบัญชี 1.4.2 คุณกิตติคุณ ลาภเบญจพร เป็นผู้ช่วยผู้สอบบัญชีในการตรวจสอบงบการเงิ นข อง ลูกค้า จัดท ากระดาษท าการตามมาตรฐานสอบบัญชี สังเกตการณ์ตรวจนับสินค้าคงเหลือ ตรวจสอบ เอกสารรายงานแยกประเภททั่วไป ภาษีซื้อ ภาษีขาย รวมถึงร่างรายงานผู้สอบบัญชี งบการเงิน และหมายเหตุประกอบงบการเงิน 1.4.3 คุณอมราวดี ทองเรืองเป็ นผู้จัดท าบัญชีภาษีซื้อ-ภาษีขาย บันทึกรายได้ ค่าใช้จ่าย เตรียมเอกสารปิ ดงบต่าง ๆ ส่งผู้ตรวจสอบบัญชี บันทึกบัญชีด้วยโปรแกรมบัญชีส าเร็จรูป Express จัดท าและยื่นงบการเงินผ่านระบบ E-Filingจัดท าและยื่นภาษีเงินได้นิติบุคคลสิ้นปี (ภ.ง.ด.50) จัดท ารายงานภาษีซื้อและภาษีขายประจ าเดือนพร้อมยื่นแบบแสดงรายการภาษีมูลค่าเพิ่ม ประจ าเดือน(ภ.พ.30) และการจัดท างบทดลองและกระดาษท าการ โดยรับผิดชอบในการจัดท าบัญชี ของลูกค้า 30 บริษัท 1.4.4 คุณธิดารัตน์ พรมฤทธิ์เป็นผู้จัดท าบัญชีภาษีซื้อ-ภาษีขาย บันทึกรายได้ ค่าใช้จ่าย เตรียมเอกสารปิ ดงบต่าง ๆ ส่งผู้ตรวจสอบบัญชี บันทึกบัญชีด้วยโปรแกรมบัญชีส าเร็จรูป Express จัดท าและยื่นงบการเงินผ่านระบบ E-Filingจัดท าและยื่นภาษีเงินได้นิติบุคคลสิ้นปี (ภ.ง.ด.50) จัดท า รายงานภาษีซื้อและภาษีขายประจ าเดือนพร้อมยื่นแบบแสดงรายการภาษีมูลค่าเพิ่มประจ า เดื อน (ภ.พ.30) และการจัดท างบทดลองและกระดาษท าการ โดยรับผิดชอบในการจัดท าบัญชีของลูกค้า 28 บริษัท 1.4.5 คุณภิฌาณิกา ข าเผือกเป็ นผู้จัดท าบัญชีภาษีซื้อ-ภาษีขาย บันทึกรายได้ ค่าใช้จ่าย เตรียมเอกสารปิ ดงบต่าง ๆ ส่งผู้ตรวจสอบบัญชี บันทึกบัญชีด้วยโปรแกรมบัญชีส าเร็จรูป Express จัดท าและยื่นงบการเงินผ่านระบบ E-Filingจัดท าและยื่นภาษีเงินได้นิติบุคคลสิ้นปี (ภ.ง.ด.50) จัดท า รายงานภาษีซื้อและภาษีขายประจ าเดือนพร้อมยื่นแบบแสดงรายการภาษีมูลค่าเพิ่มประจ า เดื อน (ภ.พ.30) และการจัดท างบทดลองและกระดาษท าการ โดยรับผิดชอบในการจัดท าบัญชีของลูกค้า 25 บริษัท

6 1.4.6 คุณสมรัชนี ชุมกลิ้งเป็นผู้จัดท าบัญชีภาษีซื้อ-ภาษีขาย บันทึกรายได้ ค่าใช้จ่าย เตรียม เอกสารปิ ดงบต่าง ๆ ส่งผู้ตรวจสอบบัญชี บันทึกบัญชีด้วยโปรแกรมบัญชีส าเร็จรูป Express จัดท า และยื่นงบการเงินผ่านระบบ E-Filing จัดท าและยื่นภาษีเงินได้นิติบุคคลสิ้นปี (ภ.ง.ด.50) จัดท า รายงานภาษีซื้อและภาษีขายประจ าเดือนพร้อมยื่นแบบแสดงรายการภาษีมูลค่าเพิ่มประจ า เดื อน (ภ.พ.30) และการจัดท างบทดลองและกระดาษท าการ โดยรับผิดชอบในการจัดท าบัญชีของลูกค้า 26 บริษัท 1.4.7 คุณสายสุดา คงทอง เป็นผู้จัดท าบัญชีภาษีซื้อ-ภาษีขาย บันทึกรายได้ ค่าใช้จ่าย เตรียม เอกสารปิ ดงบต่าง ๆ ส่งผู้ตรวจสอบบัญชี บันทึกบัญชีด้วยโปรแกรมบัญชีส าเร็จรูป Express จัดท า และยื่นงบการเงินผ่านระบบ E-Filing จัดท าและยื่นภาษีเงินได้นิติบุคคลสิ้นปี (ภ.ง.ด.50) จัดท า รายงานภาษีซื้อและภาษีขายประจ าเดือนพร้อมยื่นแบบแสดงรายการภาษีมูลค่าเพิ่มประจ า เดื อน (ภ.พ.30) และการจัดท างบทดลองและกระดาษท าการ โดยรับผิดชอบในการจัดท าบัญชีของลูกค้า 20 บริษัท 1.4.8 คุณพิมลออ แจ่มเหมือน ยื่นแบบแสดงรายการภาษีมูลค่าเพิ่มประจ าเดือน (ภ.พ.30) ยื่นภาษีเงินได้บุคคลธรรมดาหัก ณ ที่จ่าย (ภ.ง.ด.3) ยื่นภาษีเงินได้นิติบุคคลหัก ณ ที่จ่าย (ภ.ง.ด.53) ยื่นประกันสังคมแบบการน าส่งเงินสมทบประกันสังคมรายเดือน ยื่นภาษีเงินได้พนักงานหัก ณ ที่ จ่าย (ภ.ง.ด.1) ตัดจ่ายช าระค่าประกันสังคมประจ าเดือนและกองทุนเงินทดแทนประจ าปี และจัดท า รายงานภาษีซื้อ-ภาษีขายบุคคลธรรมดา

7 ภาพที่ 1.2โครงสร้างการบริหารงาน (ใช้ส ำหรับประกอบกำรเรียนกำรสอนเท่ำนั้น) คุณพยอม ลาภเบญจพร เจ้าของกิจการ คุณกิตติคุณ ลาภเบญจพร ผู้จัดการ คุณอมราวดี ทองเรือง พนักงานบัญชี คุณธิดารัตน์ พรมฤทธิ์ พนักงานบัญชี คุณภิฌาณิกา ข าเผือก พนักงานบัญชี คุณสมรัชนี ชุมกลิ้ง พนักงานบัญชี คุณสายสุดา คงทอง พนักงานบัญชี คุณพิมลออ แจ่มเหมือน พนักงานบัญชี นักศึกษาฝึกสหกิจ ผู้ช่วยพนักงานบัญชี

8 1.5 ต าแหน่งและลักษณะงานที่นักศึกษาได้รับมอบหมาย 1.5.1 ต าแหน่งงาน ผู้ช่วยพนักงานบัญชี 1.5.2 ลักษณะงานที่ปฏิบัติงาน 1.5.2.1 การแยกประเภทของบิลเงินสด ใบก ากับภาษี ใบเสร็จรับเงิน 1.5.2.2 ตรวจสอบความถูกต้องของใบก ากับภาษีซื้อ ภาษีขาย 1.5.2.3 บันทึกข้อมูลรายงานภาษีซื้อและภาษีขาย ลงในโปรแกรมบัญชีส าเร็จรูป Express 1.5.2.4จัดเรียงเอกสารเข้าแฟ้ม และน าเอกสารเข้าเล่ม 1.6 ชื่อและต าแหน่งของพนักงานที่ปรึกษา 1.6.1 คุณอมราวดี ทองเรือง ต าแหน่งของพนักงานที่ปรึกษา : พนักงานบัญชี 1.6.2คุณธิดารัตน์ พรมฤทธิ์ ต าแหน่งของพนักงานที่ปรึกษา : พนักงานบัญชี 1.7 ระยะเวลาที่ปฏิบัติงาน ปฏิบัติงานเป็นเวลา 4 เดือน เริ่มปฏิบัติงานตั้งแต่ วันที่ 20 พฤศจิกายน พ.ศ. 2566 สิ้นสุดการ ปฏิบัติงาน วันที่ 15 มีนาคม พ.ศ. 2567

บทที่ 2 ความส าคัญของโครงงาน 2.1 ความเป็ นมาและความส าคัญของปัญหา 2.1.1 การบันทึกรายงานภาษีซื้อภาษีขายด้วยโปรแกรม Express ของส านักงานบัญชีพยอม และเพื่อน กรณีศึกษา ธุรกิจจ าหน่ายน้ ามันเชื้อเพลิง เนื่องจากส านักงานบัญชีพยอมและเพื่อ นได้ ประกอบกิจการเกี่ยวกับการด าเนินรูปแบบโดยให้ค าปรึกษาเกี่ยวกับบัญชี การเงินอื่น ๆ จัดท าบัญชี จดทะเบียนบริษัท ระบบงานภายใน รับท าบัญชี ปิ ดงบการเงิน จัดท าภาษีมูลค่าเพิ่ม ผู้มีหน้าที่จัดท า บัญชีเมื่อได้รับเอกสารจากลูกค้าจะต้องน าเอกสารมาบันทึกและจัดท ารายงานภาษีซื้อ-ภาษี ขาย จากนั้นสามารถค านวณภาษีมูลค่าเพิ่มและยื่นแบบ ภ.พ.30 พร้อมแนบรายงานภาษีซื้อ-ภาษีขาย เป็น ขั้นตอนส าคัญที่ท าให้ผู้จัดท าสนใจที่จะเรียนรู้ ศึกษา และจัดท าโครงงานเล่มนี้ 2.1.2 ความเป็นมา การบันทึกรายงานภาษีซื้อภาษีขายด้วยโปรแกรมExpress ของส านักงาน บัญชีพยอมและเพื่อน กรณีศึกษา ธุรกิจจ าหน่ายน้ ามันเชื้อเพลิง เนื่องจากผู้จัดท ายังไม่เข้า ใจ ถึง ขั้นตอนการจัดท ารายงายภาษีซื้อ รายงานภาษีขาย ด้วยโปรแกรมบัญชีส าเร็จรูป Express ส่งผลท าให้ การปฏิบัติงานมีความผิดพลาดเกิดความล่าช้า และขาดประสิทธิภาพ ในช่วงแรกนักศึกษาต้องเรียนรู้ ท าความเข้าใจในการบันทึกข้อมูลลงในโปรแกรมบัญชีส าเร็จรูป Express โดยมีพนักงานที่ปรึกษา คอยสอนงานต่าง ๆ อย่างใกล้ชิด และให้ค าแนะน า 2.1.3 ผู้จัดท าจึงได้จัดท าโครงงานเกี่ยวกับการบันทึกรายงานภาษีซื้อ ภาษีขายด้วยโปรแกรม บัญชีส าเร็จรูป Express กรณีศึกษา ธุรกิจจ าหน่ายน้ ามันเชื้อเพลิง และสนใจศึกษาเกี่ยวกับ เอกสาร รูปแบบเอกสารใบก ากับภาษีที่ถูกต้อง ขั้นตอนการจัดท ารายงายภาษีซื้อ-ภาษีขาย ด้วยโปรแกรม บัญชีส าเร็จรูป Express จึงจัดท าโครงงานเล่มนี้ขึ้ นมาเพื่อเป็นแนวทางในการศึกษาให้ผู้ที่ สน ใจ เกี่ยวกับโครงงานนี้ ไปพัฒนาความรู้ทางด้านวิชาชีพจากประสบการณ์จริงและสามารถน าไป ประยุกต์ใช้ในการปฏิบัติงานในอนาคตส าหรับบุคลที่สนใจ

10 2.2 วัตถุประสงค์ของโครงงาน การบันทึกรายงานภาษีซื้อ ภาษีขาย ด้วยโปรแกรมบัญชีส าเร็จรูป Express ของส านักงาน บัญชีพยอมและเพื่อน กรณีศึกษาธุรกิจจ าหน่ายน้ ามันเชื้อเพลิง 2.2.1 เพื่อศึกษารายงานภาษีซื้อ ภาษีขายและรูปแบบใบก ากับภาษีที่ถูกต้อง 2.2.2 เพื่อศึกษาขั้นตอนการบันทึกรายงานภาษีซื้อ ภาษีขาย ด้วยโปรแกรมบัญชีส าเร็จรูป Express 2.3 ขอบเขตของโครงงาน 2.3.1 ด้านสถานที่ สถานที่ประกอบการส านักงานบัญชีพยอมและเพื่อน ที่ตั้ง เลขที่ 248/129 หมู่ที่4 ถ.ดอนนก ต.มะขามเตี้ย อ.เมือง จ.สุราษฎร์ธานี 8400 2.3.2 ด้านเวลา ตั้งแต่วันที่ 20 พฤศจิกายน 2566 ถึงวันที่ 15 มีนาคม 2567โดยเริ่มท างานวัน จันทร์-ศุกร์ เวลา 08:30-17:00 น. 2.3.3 ด้านเนื้อหาเรื่องการจัดท ารายงานภาษีซื้อ-ภาษีขาย ลงในโปรแกรมบัญชีส าเร็ จรูป Express กรณีศึกษาธุรกิจจ าหน่ายน้ ามันเชื้อเพลิง 2.3.4 เก็บข้อมูลจากปี พ.ศ.2566-2567จากบริษัทที่จ าหน่ายน้ ามันเชื้อเพลิง 2.4 ประโยชน์ที่คาดว่าจะได้รับ 2.4.1 สามารถจัดท ารายงานภาษีซื้อ ภาษีขายและรูปแบบใบก ากับภาษีที่ถูกต้องได้ 2.4.2 สามารถบันทึกรายงายภาษีซื้อ ภาษีขาย ด้วยโปรแกรมบัญชีส าเร็จรูป Expressได้ 2.5 ทฤษฎีที่เกี่ยวข้อง 2.5.1 ความหมายที่เกี่ยวข้องกับรายงานภาษีซื้อ ภาษีขาย 2.5.1.1 ภาษีมูลค่าเพิ่ม (Value Added Tax) หรือ VAT ตามประมวลรัษฎากรเป็ น ภาษี ทางอ้อมประเภทหนึ่ง ที่ก็บภาษีจากการขายสินค้าหรือการให้บริการในแต่ละขั้นตอนการผลิต และ จ าหน่ายสินค้าหรือบริการทั้งที่ผลิตภายในประเทศและน าเข้าจากต่างประเทศ การค านวณภาษี ผู้ประกอบการจดทะเบียนภาษีมูลค่าเพิ่มได้ เรียกเก็บหรือพึงเรียกเก็บจากผู้ ซื้อสินค้าหรือ ผู้รับบริการ เมื่อมีการขายสินค้าหรือรับค่าบริการ ซึ่งกฎหมายเรียกว่า ภาษีขาย ตั้งแล้ว ลบหรือเครดิตด้วยภาษีมูลค่าเพิ่มที่ผู้ประกอบการจดทะเบียนภาษีมูลค่าเพิ่ม ได้ง่ายให้กับผู้ขายสินค้า

11 หรือผู้ให้บริการที่เป็นผู้จดทะเบียนภาษีมูลค่าเพิ่ม เมื่อซื้อสินค้าหรือช าระต าบริการเพื่อใช้ใ นการ ประกอบกิจการของตน ภาษีซื้อที่จะน ามาหักได้นี้คลุมไปถึงภามีซื้อของสินค้าประเภททุ นด้ วย ซึ่งกฎหมายเรียกว่า ภาษีซื้อ โดยอาศัยหลักฐานส าหรับที่เรียกว่า ใบก ากับภาษี ผู้มีหน้าที่เสียภาษีมูลค่าเพิ่ม ได้แก่ ผู้ประกอบการที่เป็นผู้ผลิตหรื อเป็นผู้ที่ขายสินค้า หรื อ ให้บริการในทางธุรกิจหรือวิชาชีพเป็ นปกติธุระไม่ว่าจะประกอบกิจการในรูปของบุคคลธรร มดา คณะบุคคล หรือห้างหุ้นส่วนสามัญที่มิใช่นิติบุคคลหรือนิติบุคคลใด ๆ หากมีรายรับจากการขาย สินค้าหรื อให้บริ การเกินกว่า 1,800,000 ล้านบาทต่อปี และมีหน้าที่ต้องยื่นค าขอจดทะเบียน ภ า ษี มู ล ค่ า เพิ่ มเพื่ อ เป็ น ผู้ ป ร ะ ก อ บ ก า ร จ ด ท ะ เบี ย น ห า ก ไ ม่ เกิ น ก็ ข อ จ ด ท ะ เบี ย น ไ ด้ (ภัทรวดี อินทปันตี, 2556, หน้ำ 100) 2.5.1.2 อัตราภาษีมูลค่าเพิ่ม 2.5.1.2 .1 อัตราภาษีร้อยละ7 ส าหรับการขายสินค ้า หรือให้บริการทุกประเภทและ การน าเข้าสินค้าโดยผู้ประกอบการซึ่งมีรายรับต่อปี เกิน 1,800,000 บาทต่อปี 2.5.1.2 .2 อัตราภาษีร้อยละ 0 ส าหรับการส่งออก ก าหนดให้ค านวณภาษีมูลค่าเพิ่ม ในอัตราร้อยละ 0 ใช้ส าหรับการประกอบกิจการ 6 ประเภท ดังนี้ 1.การส่งออกสินค้การส่งสินค ้าออกนอกราชอาณาจักร การน าสินค้าใน ราชอาณาจักรเข้าไปในเขตปลอดอากร และการขายสินค้าของคลังสินค้าทัณฑ์บนประเภทร้า นค้า ปลอดอากรไปนอกราชอาณาจักร 2.การให้บริการที่กระท าในราชอาณาจักรและได้มีการใช้บริการ นั้น ใน ต่างประเทศ 3.การให้บริการขนส่งระหว่างประเทศโดยอากาศยานหรือเรือเดินทะเลที่ กระท าการโดยนิติบุคล 4.การขายสินค้าหรือการให้บริการกับกระทรวง ทบวง กรม ราชการส่วน ท้องถิ่นหรือรัฐวิสาหกิจตามโครงการเงินกู้หรือเงินช่วยเหลือจากต่างประเทศ 5. การขายสินค้หรื อการให้บริ การกับองค์การสหประชาชาติทบวง การช านาญพิเศษของสหประชาชาติ สถานเอกอัครราชทูต สถานทูต สถานกงสุลใหญ่ 6. การขายสินค ้าาหรือการให้บริการระหว่างคลังสินค้าทัณฑ์บนกับ คลังสินค้าทัณฑ์บนหรื อระหว่างผู้ประกอบการกับผู้ประกอบกิจการอยู่ในเขตปลอดอากร (ภัทรวดี อินทปันตี, 2556, หน้ำ 116)

12 2.5.1.3การค านวณภาษีผู้ประกอบการจดทะเบียนภาษีมูลค่าเพิ่มมีหน้าที่ต้องค านวณ ภาษีมูลค่าเพิ่มที่จะต้องช าระ(หรือมีสิทธิได้รับคืน) เป็นรายเดือน เดือนละหนึ่งครั้งตามเดือนปฏิทิน การค านวณภาษีจะแยกอธิบายเป็น 2 กรณี ดังนี้ 2.5.1.3.1 กรณีเป็นผู้ระกอบการจดทะเบียนทั่วไป การค านวณภาษีที่ต้องช าระใน แต่ละเดือนโดยทั่วไป ดังนี้ ภาษีมูลค่าเพิ่ม เท่ากับ ภาษีขายลบ ภาษีซื้อ ภาษีขาย มากกว่า ภาษีซื้อ เท่ากับ มีภาษีที่ต้องน าส่ง(ช าระ) ภาษีขาย น้อยกว่า ภาษีซื้อ เท่ากับ ขอคืนภาษี หรือ น าไปเครดิตภาษีใน เดือนถัดไป ภาษีขาย หมาขถึง ภาษีมูลค่าเพิ่มที่ผู้ประกอบการจดทะเบียนได้รับ หรือพึงเรี ยก เก็บจากผู้ซื้อสินค้า หรือผู้รับบริการเมื่อขายสินค้า หรือรับช าระค่าบริการหากภาษีขายเกิด ขึ้ น ใน เดือนใดก็เป็นภาษีขายของเดือนนั้น ไม่ค านึงว่าสินค้าที่ขายหรือบริการที่ให้นั้นจะซื้อมาหรือเป็นผล มาจากการผลิตในเดือนใดก็ตาม ภาษีซื้อ หมายถึง ภาษีมูลค่าเพิ่มที่ผู้ประกอบการจดทะเบียนได้จ่ายให้ผู้ขายสินค้า หรือผู้ให้บริการที่เป็ นผู้ประกอบการจดทะเบียน เมื่อชื้อสินค้าหรือช าระค่าบริการเพื่อใช้ใ นการ ประกอบกิจการของตน หากภาษีซื้อเกิดขึ้นในเดือนใดก็เป็นภาษีซื้อของเดือนนั้น ไม่ค านึงว่าสินค้า ที่ซื้อมานั้นจะขายหรือน าไปใช้ในเดือนใดก็ตาม ภาษีซื้อต้องห้ามตามประมวลรัษฎากร 1.กรณีไม่มีใบก ากับภาษีหรือไม่อาจแสดงใบก ากับภาษีได้ว่ามีการ ช าระ ภาษีซื้อเว้นแต่จะเป็ นกรณีมีเหตุอันส มค วรตามหลัก เกณ ฑ์ และเงื่อนไขที่อธิบดีก า ห น ด ตามหลักเกณฑ์ 2.กรณีใบก ากับภาษีมีข้อความไม่ถูกต้องหรือไม่สมบูรณ์ในส่วนที่ เป็ น สาระส าคัญตามหลักเกณฑ์ และเงื่อนไขที่อธิบดีก าหนด 3. ภาษีซื้อที่ไม่เกี่ยวข้องโดยตรงกับการประกอบกิจการของผู้ประกอบการ ตามหลักเกณฑ์และเงื่อนไขที่อธิบดีก าหนด ได้แก่ ภาษีซื้อที่ไม่เข้าลักษณะเป็นรายจ่ายเพื่อก าไรหรือ เพื่อกิจการโดยเฉพาะ 4. ภาษีซื้อที่เกิดจากรายจ่ายเพื่อการรับรองหรือเพื่อการอันมีลักษะท านอง เดียวกันตามหลักเกณฑ์และเงื่อนไขที่อธิบดีก าหนด

13 5. ภาษีซื้อตามใบก ากับภาษีซึ่งออกโดยผู้ที่ไม่มีสิทธิออกใบก ากับภาษี 6. ภาษีซื้อตามที่อธิบดีก าหนด ภาษีซื้อ เช่าซื้อ เช่า หรื อรับ โอนรถยนต์นั่งและ รถยนต์โดยสารที่มีที่นั่ง ไม่เกิน 10 คน และภาษีซื้อที่เกิดจากการซื้อสินค้าหรื อการรับบริการ ที่เกี่ยวข้องกับรถยนต์นั่ง และรถยนต์โดยสารที่มีที่นั่งไม่เกิน 10 คน ห้ามน ามาหักภาษีแต่หากผู้ประกอบการจัดทะ เบี ยน ประกอบกิจการขายรถยนต์นั่งและรถยนต์โดยสารที่มีที่นั่ง ไม่เกิน 10 คน หรือประกอบกิจการ บริ การให้เช่ารถยนต์ประกอบกิจการรับประกันวินาศ ภัยรถยนต์ สามารถน าภาษีซื้อจากการ ซื้อรถยนต์มาขายหรือจากการได้รับบริการให้เช่าหรือจากการ ได้รับบริการประกันวินาศภัย มาหัก ออกจากภาษีขายได้ ภาษีซื้อตามใบก ากับภาษีอย่างย่อ ภาษีซื้อที่เกิดจากการซื้อสินทรัพย์สินเพื่อใช้หรือจะใช้ในกิจการประเภทที่ไม่ต้ อง เสียภาษีมูลเพิ่มหรือภาษีซื้อที่เกิดจากการจ่ายของกิจการประเภทที่ไม่ต้องเสียภาษีมูลค่าเพิ่ม ภาษีซื้อที่เกิดการก่อสร้างอาคาร หรืออสังหาริมทรัพย์เพื่อ ใช้ในกิจการประเภทที่ ต้องเสียภาษีมูลค่าเพิ่มและต่อมาได้ขายหรือให้เช่าหรื อน าไปใช้ในกิจการประเภทที่ไม่ต้อ ง เสีย ภาษีมูลค่าเพิ่ม ทั้งนี้เฉพาะที่ได้กระท าภายในสามปี นับแต่เดือนภาษีที่ก่อสร้างเสร็จสมบูรณ์ ภาษีซื้อตามใบก ากับภาษี ซึ่งค าว่า “ใบก ากับภาษี” มิได้ดีพิมพ์ขึ้นหรือมิได้ จัดท า ขึ้นด้วยระบบคอมพิวเตอร์ทั้งฉบับ ภาษีซื้อตามใบก ากับ มิได้จัดท าขั้นตามวิธีการตามประกาศอธิบดีกรมสรรพกร เช่น กรณีสถานบริการน้ ามันจะต้องระบุลขทะเบียนรถยนต์ไว้ในใบก ากับภาษี ภาษีซื้อตามใบก ากับภาษีซึ่ งรายการในใบก ากับได้ถูกแก้ไขเปลี่ยน แ ป ล ง เว้นแต่ละราย ซึ่งได้ถูกแก้ไขตามที่วิธีการที่อธิบดีกรมสรรพากรก าหนด 2.5.1.3.2 กรณีเป็นผู้ระกอบการจดทะเบียนที่เสียภาษีมูลค่าเพิ่มในอัตราร้อยละ 0 การค านวณภาษีที่ต้องช าระในแต่ละเดือน จะใช้วิธีค านวณเดียวกับผู้ประกอบการจดทะเบียนที่ เสีย ภาษีมูลค าเพิ่มในอัตราร้อยละ 7 (ภาษีที่ต้องช าระ = ภาษีขาย - ภาษีซื้อ) แต่มีความแตกต่างกันในด้าน ภาษีขาย เนื่องจากผู้ประกอบการที่เป็นผู้ส่งออกเสียภาษีในอัตราร้อยละ 0จากมูลค่าส่งออก ภาษีขาย จึงมีค่าเป็น 0 เสมอ ในขณะที่ภาษีซื้อจะเกิดขึ้นอยู่ตลอดเวลา ดังนั้นผลการค านวณจึงเป็นลบ เกิดจาก ภาษีซื้อมากกว่าภาษีขายท าให้มีการคืนภาษีให้แก่ผู้ประกอบการจดทะเบียนที่เป็นผู้ส่งออกเท่า จ านวนภาษีซื้อที่เกิดขึ้นจริงในแต่ละเดือน (ภัทรวดี อินทปันตี, 2556, หน้ำ 117-119)

14 2.5.1.4 ใบก ากับภาษีเป็นหลักฐานยืนยันการช าระภาษีมูลค่าเพิ่มซึ่ งผู้ประกอบการมี หน้าที่ จัดท าและส่งมอบให้ผู้ซื้อสินค้าหรือผู้รับบริการในทันทีเมื่อความรับผิดในการเสียภาษีมูลค่า เพิ่ ม เกิดขึ้น ซึ่งใบก ากับภาษีต้องจัดท าตามรูปแบบที่ก าหนดในมาตรา 77/1(22) ประกอบด้วย 4 ประเภท ได้แก่ ใบก ากับภาษีแบบเต็มรูป ใบก ากับภาษีอย่างย่อ ใบเสร็จรับเงินที่ทางราชการออกใ ห้แ ละ ใบเพิ่มหนี้ใบลดหนี้ ซึ่งก าหนดรูปแบบใบก ากับภาษีแต่ละประเภท ดังนี้ 2.5.1.4.1 ใบก ากับภาษีแบบเต็มรูป(Tax Invoice) ตามมาตรา 86/4 แห่งประมวล รัษฎากรเป็นใบก ากับภาษีที่สามารถน ามาขอคืนภาษีหรือน ามาเครดิตภาษีได้ใบก ากับภาษีแบบเต็ ม รูปก าหนดให้จัดท าเป็นภาษาไทยใช้หน่วยเงินตราไทย ใช้ตัวเลขไทยหรือฮินดูอารบิกก็ได้ ส าหรับ กิจการที่มีความจ าเป็ นต้องท าใบก ากับภา ษีเป็ นภาษาต่างประเทศ หรื อต้องใช้หน่วยเงินตรา ต่างประเทศ ต้องได้รับการอนุมัติจากอธิบดีกรมสรรพากรก่อน ซึ่งใบก ากับภาษีแบบเต็มรูปต้ อง มีรายละเอียดอย่างน้อยตามข้อก าหนดดังต่อไปนี้ 1.ค าว่า “ใบก ากับภาษี” ในที่ที่เห็นได้เด่นชัด และต้องตีพิมพ์ขึ้นจากแท่น พิมพ์หรือจัดท าด้วยระบบคอมพิวเตอร์ในกรณีที่จัดท าใบก ากับภาษีด้วยระบบคอมพิวเตอร์ทั้งระบบ 2. เลขประจ าตัวผู้เสียภาษีอากรของผู้ประกอบการจดทะเบียนที่ออก ใบก ากับภาษี 3. ชื่อ ที่อยู่ของผู้ท าการขายสินค้าหรือบริการกรณีส่วนราชการมีการ เปลี่ยนแปลง สถานที่ตั้งของผู้ขายสินค้าหรือผู้ให้บริ การในส่วนที่เป็ นเลขที่บ้าน ชื่อถนน หมู่บ้าน ต าบลหรือแขวง อ าเภอหรือเขตหรือจังหวัด ผู้ประกอบการจดทะเบียนสามารถแก้ไขที่อยู่ใ นแบบ พิมพ์ใบก ากับภาษีให้ถูกต้องตามที่ทางราชการเปลี่ยนแปลงได้ทั้งนี้ ให้กระท าได้ในช่วงระยะ ไม่เกิน 1 ปีนับแต่วันที่ทางราชการประกาศเปลี่ยนแปลง การแก้ไขสามารถขีดฆ่าที่อยู่เดิม ระบุที่อยู่ ใหม่พร้อมกับลงลายมือชื่อก ากับ หรือจัดท าตรายางประทับที่อยู่ใหม่ก็ได้ 4. ชื่อ ที่อยู่ของผู้ซื้อสินค้าหรือผู้รับบริการ 5. หมายเลขล าดับของใบก ากับภาษี และหมายเลขล าดับของเล่ม(ถ้ามี) 6.วัน เดือน ปี ที่ออกใบก ากับภาษี 7. ชื่อ ชนิด ประเภท ปริมาณ และมูลค่าของสินค้าหรือของบริการ 8. จ านวนภาษีมูลค่าเพิ่มที่ค านวณจากมูลค่าของสินค้าหรือของบริ การ โดยให้แยกออกจากมูลค่าของสินค้าและหรือของบริการให้ชัดแจ้ง

15 9.ข้อความอื่นที่อธิบดีกรมสรรพากรก าหนด ก าหนดให้ข้อความอื่นที่ต้อง มีในใบก ากับภาษี ดังนี้ กรณีผู้ประกอบการจัดท าใบก ากับภาษีรวมกับเอกสารทางการค้าอื่น เช่น ใบเสร็จรับเงิน ใบส่งของ ใบแจ้งหนี้ ซึ่งในหนึ่งชุดมีหลายฉบับต้องมีข้อความว่า “เอกสารเป็นชุด” ในเอกสารทุกฉบับที่ออกเป็ นชุดเดียวกัน เอกสารฉบับแรกของเอกสารที่ออกเป็นชุดหากไ ม่ ใช่ ใบก ากับภาษีแล้วต้องมีข้อความว่า “ไม่ใช่ใบก ากับภาษี” แสดงไว้ในเอกสารด้วยส าหรับเอกสารที่ เป็นส าเนาของเอกสารฉบับอื่นต้องมีค าว่า “ส าเนา...” ในฉบับที่เป็นส าเนาของเอกสารนั้น กรณีที่ผู้ประกอบการมีการจดทะเบียนมีสถานประกอบการหลายแห่งสถาน ประกอบการที่ใช้ ใบ ก ากั บ ภาษีที่ส า นัก งา น ให ญ่ จัด ท า ต้อ ง มีข้ อค วา มว่า “สาขาที่อ อ ก ใบก ากับภาษีคือ...” กรณีที่เป็นสถานีการให้บริการน้ ามันซ่ึงต้องออกใบก ากับภาษีให้ระบุเลขทะเบียน รถยนต์ไว้ในใบก ากับภาษีด้วย กรณีผู้ประกอบการจดทะเบียนได้รับอนุมัติจากอธิบดีกรมสรรพากรให้ออก ใบก ากับภาษีเป็นเงินตราต่างประเทศ ผู้ประกอบการจดทะเบียนต้องระบุอัตราแลกเปลี่ยนเงิ นตรา ต่างประเทศเป็นเงินตราไทยด้วย ภาพที่ 2.1 ใบก ากับภาษีแบบเต็มรูป (ใช้ส าหรับประกอบการเรียนการสอนเท่านั้น)

16 2.5.1.4.2 ใบก ากับภาษีย่างย่อ (Tax Invoice Abbreviation) ตามมาตรา 86/6 แห่ง ประมวลรัษฎากรผู้มีสิทธิออกใบก ากับภาษีอย่างย่อ ได้แก่ ผู้ประกอบการที่ขายสินค้าหรือให้บริการ กับผู้บริ โภครายย่อยในลักษณะ “ผู้ค้าปลีก” เช่น ห้างสรรพสินค้า ร้านขายของช า ปั๊มน้ ามัน ร้านอาหาร ภัตตาคาร โรงแรม อู่ซ่อมรถยนต์ เป็นต้น การออกใบก ากับภาษีอย่างย่อไม่จ าเป็ นต้ อง ระบุชื่อ ที่อยู่ของผู้ซื้อสินค้า หรือผู้รับบริการ เนื่องจากเป็นผู้บริโภคคนสุดท้ายไม่มีสิทธิขอคืนภา ษี จึงไม่จ าเป็นต้องแสดงชื่อ ที่อยู่ของผู้ซื้อ ซึ่งสอดคล้องกับวิถีการค้าและประเพณีปฏิบัติของ การ ค้าปลีกการจัดท าใบก ากับภาษีอย่างย่อจึงท าให้เกิดความสะดวกมากขึ้น ใบก ากับภาษีอย่างย่อต้อง ประกอบด้วยรายการดังต่อไปนี้ 1.ข้อความระบุชัดเจนถึงเงื่อนไขในการเก็บภาษี 2. ชื่อ ที่อยู่ และเลขประจ าตัวผู้เสียภาษีอากรของผู้ประกอบการจด ทะเบียนที่ออกใบก ากับภาษี 3. ชื่อ ชนิด ประเภท ปริมาณ และมูลค่าของสินค้าหรือของบริการ 4. หมายเลขล าดับของใบก ากับภาษีและหมายเลขล าดับของเล่ม (ถ ้ามี) 5. วัน เดือน ปี ที่ออกใบก ากับภาษี 6. ค าว่า “ใบก ากับภาษีอย่างย่อ” ภาพที่ 2.2 ใบก ากับภาษีอย่างย่อ(ใช้ส าหรับประกอบการเรียนการสอนเท่านั้น) ความแตกต่างของใบก ากับภาษีอย่างย่อกับใบก ากับภาษีแบบเต็มรูป มี 4 ประเด็น คือใบก ากับภาษีอย่างย่อไม่ต้องแสดงชื่อผู้ซื้อสินค้าหรือผู้รับบริการ ชื่อที่อยู่ผู้ขายสามารถแสดงเป็น

17 สัญลักษณ์หรืออักษรย่อได้รายการสินค้าสามารถแสดงเป็นรหัสหรือชื่อย่อได้และภาษีมูลค่าเพิ่ม แสดง รวมในราคาสินค้าและบริการได้(ภัทรวดี อินทปันตี,2556,หน้ำ 146-156) 2.5.1.5 ใบเพิ่มหนี้ และใบลดหนี้ เป็นใบก ากับภาษีประเภทหนึ่ง ที่มีความจ าเป็นต้องออก ให้กับผู้ซื้อภายหลังจากที่มีการค านวณภาษีและออกใบก ากับภาษีแล้ว ซึ่งการจัดท าใบเพิ่มหนี้ และ ใบลดหนี้ มีรายละเอียดคังนี้ 2.5.1.5.1 ใบเพิ่มหนี้(Debit Notes) ในกรณีที่มีการออกใบก ากับภาษีต ่ากว่าราคา สินค้าหรือการค านวณราคาสินค้าผิดพลาด ผู้ประกอบการในระบบภาษีมูลค่าเพิ่มสามารถออก ใบ เพิ่มหนี้เพื่อเรียกเก็บค าสินค้าหรือบริ การในส่วนต่าง ๆ ที่เกิดขึ้นได้ ซึ่งใบเพิ่มหนี้ถือเป็ นใบ ก ากับ ภาษีอย่างหนึ่งตามมาตา 869 ก าหนดให้ใบเพิ่มหนี้ต้องมีรายการดังต่อไปนี้ 1. ค าว่า “ใบเพิ่มหนี้” ในที่ที่เห็นได้เด่นชัด 2. ชื่อ ที่อยู่ และเลขประจ าตัวผู้เสียภาษีอากรขอ งผู้ประก อ บ ก า ร จดทะเบียนที่ออกใบเพิ่มหนี้ และในกรณีตัวแทนเป็นผู้ออกใบเพิ่มหนี้ ในนามของผู้ประกอ บการ จดทะเบียนตามมาตรา 86 วรรคสี่ หรือมาตรา 86/2 ให้ระบุชื่อ ที่อยู่ และเลขประจ าตัวผู้เสียภาษีอากร ของตัวแทนนั้น 3. ชื่อ ที่อยู่ ของผู้ซื้อสินค้าหรือผู้รับบริการ 4.วัน เดือน ปี ที่ออกใบเพิ่มหนี้ 5. หมายเลขล าดับขอ งใบ ก ากับ ภาษี เดิ ม รวมทั้งหมายเลข ล า ดั บ ของเล่ม(ถ้ามี) มูลค่าของสินค้าหรือบริการที่แสดงไว้ในใบก ากับภาษีดังกล่าว มูลค่าที่ถูกต้องของ สินค้าหรือบริการผลต่างของจ านวนมูลค่าทั้งสองและจ านวนภาษีที่เรียกเก็บเพิ่มส าหรับส่วนต่างนั้น 6.ค าอธิบายสั้น ๆ ถึงสาเหตุในการออกใบเพิ่มหนี้ 7.ข้อความอื่นที่อธิบดีก าหนด

18 ภาพที่ 2.3 ตัวอย่างใบเพิ่มหนี้(ใช้ส าหรับประกอบการเรียนการสอนเท่านั้น)

19 ภาพที่ 2.4 ใบเพิ่มหนี้ธุรกิจน้ ามันเชื้อเพลิง (ใช้ส าหรับประกอบการเรียนการสอนเท่านั้น)

20 2.5.1.5.2 ใบลดหนี้(Credit Notes) กรณีมีการเรียกเก็บราคาสินค าในราคาที่สูงกว่า ความเป็นจริง ผู้ประกอบการในระบบภาษีมูลค่าเพิ่มต้องออกใบลดหนี้ ให้กับผู้ซื้อ ซึ่งใบลดหนี้ ถือเป็ นใบก ากับภาษีอย่างหนึ่ ง โดยก าหนดให้มีรายการเช่ นเดียวกั บใบ เพิ่ มหนี้ เพี ย ง แ ต่ มีค าว่า “ใบลดหนี้” แทนที่ค าว่า “ใบเพิ่มหนี้” ซึ่งการออกใบลดหนี้มีสาเหตุมาจากการลดราคาสินค้า ที่ขายเนื่องจากสินค้าผิดจากข้อก าหนดที่ตกลงไว้ สินค้าช ารุดเสียหายหรือไม่ครบตามจ า นว นที่ ตกลง ค านวณราคาสินค้าสูงกว่าราคาจริ ง การลดราคาค่าบริการ เนื่องจากการให้บริการที่ผิ ดไป จากข้อก าหนดที่ตกลงไว้ได้รับคืนสินค้าเนื่องจากสินค้าช ารุดเสียหายระหว่างการขนส่งสินค้า ไม่ตรงตามตัวอย่าง การบอกเลิกสัญญาบริการเนื่องจากบริ การบกพร่อง หรือเนื่องจากสาเหตุ อื่น ตามที่อธิบดีกรมสรรพากรก าหนดก าหนดให้ใบลดหนี้ต้องมีรายการดังต่อไปนี้ 1.ค าว่า “ใบลดหนี้” ในที่ที่เห็นได้เด่นชัด 2. ชื่อ ที่อยู่ และเลขประจ าตัวผู้เสียภาษีอากรขอ งผู้ประก อ บ ก า ร จดทะเบียนที่ออกใบลดหนี้ และในกรณีตัวแทนเป็นผู้ออกใบลดหนี้ในนามของผู้ประกอบการ จดทะเบียนตามมาตรา 86 วรรคสี่หรือมาตรา 86/2 ให้ระบุชื่อ ที่อยู่ และเลขประจ าตัวผู้เสียภาษีอากร ของตัวแทนนั้นด้วย 3. ชื่อ ที่อยู่ ของผู้ซื้อสินค้าหรือผู้รับบริการ 4. วัน เดือน ปี ที่ออกใบลดหนี้ 5. หมายเลขล าดับของใบก ากับภาษีเดิม รวมทั้งหมายเลขล าดับเล่ม(ถ้ามี ) มูลค่าของสินค้าหรือบริการที่แสดงใช้ในใบก ากับภาษีดังกล่าว มูลค่าที่ถูกต้องของสินค้าหรือบริการ ผลต่างของจ านวนมูลค่าทั้งสองและจ านวนภาษีที่ใช้คืนส าหรับส่วนต่างนั้น 6. ค าอธิบายสั้น ๆ ถึงสาเหตุในการออกใบลดหนี้ 7. ข้อความอื่นที่อธิบดีก าหนด (ภัทรวดี อินทปันตี, 2556, หน้ำ 152)

21 ภาพที่ 2.5 ตัวอย่างใบลดหนี้(ใช้ส าหรับประกอบการเรียนการสอนเท่านั้น)

22 ภาพที่ 2.6 ใบลดหน้ีธุรกิจน้ ามันเชื้อเพลิง (ใช้ส าหรับประกอบการเรียนการสอนเท่านั้น)

23 2.5.1.6 รายงานภาษีซื้อ รายงานภาษีซื้อเป็ นเอกสารที่ใช้ในการบันทึกรายการ “ภาษีซื้อ” ที่ผู้ประกอบการ จดทะเบียนที่ต้องเสียภาษีมูลค่าเพิ่มในอัตราร้อยละ 7 และร้อยละ 0ของราคาสินค้าหรือค่าบริการ ต้องจัดท าขึ้นเพื่อแสดงรายการเกี่ยวกับการซื้อสินค้าหรือรับบริการและการน าเข้าจากการประกอบ กิจการโดยแสดงจ านวนภาษีซื้อที่ผู้ประกอบการได้ช าระหรื อพึงต้อง ช าระตามหลั ก ฐ า น ใบก ากับภาษี ใบเพิ่มหนี้ ใบลดหนี้โดยรายงานภาษีซื้อต้องมีรายการและข้อความตามแบบที่ อธิบดีกรมสรรพากรก าหนด ภาษีซื้อที่เกิดขึ้นในเดือนใดให้บันทึกเป็นรายการภาษีซื้อในเดือนนั้น โดยพิจารณาจากวันที่ ที่ปรากฏในใบก ากับภาษีที่ได้รับจากผู้ประกอบกิจการจดทะเบียนอื่น แต่ถ้าหากภาษีซื้อที่เกิดขึ้นใน เดือนนั้น ๆ ไม่ได้น าไปลงในรายงานภาษีของเดือนนั้น เนื่องจากมีเหตุจ าเป็ นตามที่อธิบดีก าห นด ให้มีสิทธิ์น าไปลงรายงานภาษีซื้อของเดือนหลังจากนั้นได้ แต่ต้องไม่เกิน 6 เดือนนับแต่เดือนถัดจาก เดือนที่ออกใบก ากับภาษี(ภัทรวดี อินทปันตี, 2556, หน้ำ 161) ภาพที่ 2.7รายงานภาษีซื้อ(ใช้ส าหรับประกอบการเรียนการสอนเท่านั้น)

24 2.5.1.7รายงานภาษีขาย รายงานภาษีขายเป็นเอกสารที่ใช้ในการบันทึกรายการ “ภาษีขาย” จากใบก ากับภาษีขาย ที่ผู้ขายสินค้าหรื อผู้ให้บริ การเป็ นผู้ออกเพื่อท าการเรียกเก็บภาษีมูลค่าเพิ่มจากผู้ซื้อสินค้าหรือ ผู้รับบริการในแต่ละเดือนภาษี รายงานที่กิจการจัดท าขึ้นเพื่อบันทึกรายละเอียดรายการภาษีขาย แสดงมูลค่าสินค้าหรื อ บริการและภาษีมูลค่าเพิ่ม ที่ผู้ประกอบกิจการจดทะเบียนได้ออกใบก ากับภาษีจากการขายสินค้าหรือ ให้บริการ โดยรายงานภาษีขายต้องมีรายการและข้อความตามแบบที่อธิบดีกรมสรรพากรก าหนด ภาษีขายที่เกิดขึ้นในเดือนใดกิจการต้องบันทึกรายการตามหลักฐานส าเนาใบก ากับภาษีขาย ที่ออกให้ลูกค้าในเดือนนั้น โดยพิจารณาจากวันที่ที่ปรากฏในส าเนาใบก ากับภาษีที่ผู้ประกอบการจด ทะเบียนออกให้แก่ลูกค้า แบบของรายงานภาษีขายมีลักษณะคล้ายบัญชีแยกประเภทร้านจา กการ ประกอบกิจการตามกฎหมายว่าด้วยการบัญชี และมีช่อง “จ านวนเงินภาษีมูลค่าเพิ่ม” เพิ่มขึ้ นมา รายการที่ต้องบันทึกในรายงานภาษีขาย ได้แก่ 2.5.1.7.1 รายการขายสินค้าหรือให้บริการรวมถึงการส่งออก การให้เช่าซื้อหรือขาย ผ่อนช าระและการฝากขาย 2.5.1.7.2 การออกใบเพิ่มหนี้ และการออกใบลดหนี้ 2.5.1.7.3 การน าสินค้าไปใช้ หรือการใช้บริการของตนเอง 2.5.1.7.4 สินค้าขาดหายจากรายงานสินค้าและวัตถุดิบ 2.5.1.7.5 มีสินค้าคงเหลือหรือทรัพย์สิน ณ วันเลิกประกอบกิจการ หรือวันที่ได้รับ แจ้งค าสั่งถอนทะเบียน 2.5.1.7.6 น าสินค้าหรือบริการไปใช้ในการผลิต การให้บริการ เพื่อเป็นการรับรอง 2.5.1.7.7 การจ าหน่ายจ่ายโอนสินค้าหรือให้บริการโดยไม่มีค่าตอบแทน (ภัทรวดี อินทปันตี, 2556, หน้ำ 159)

25 ภาพที่ 2.8รายงานภาษีขาย(ใช้ส าหรับประกอบการเรียนการสอนเท่านั้น) 2.5.1.8 น ้ามันเชื้อเพลิง น้ ามันเชื้อเพลิงเป็นของเหลวที่ได้จากการกลั่นน้ ามันดิบหลังจากนั้นจึงน ามาปรับปรุง คุณภาพให้เหมาะสมต่อการใช้งานเพื่อใช้เผาให้เป็ นพลังงานในการขับเคลื่อนของเครื่องยนต์เครื่ อง เทอร์ไบน์หรือใช้งานในโรงงานอุตสาหกรร ม เช่น ต้มน้ าในหม้อไอน้ า ใช้ในเตาอบ เครื่องปั้นดินเผาหรือ ในโรงงานเซรามิค และใช้ในการท าความร้อนให้แสงสว่างซึ่งโดยทั่วไปน้ ามัน เชื้อเพลิงที่จ าหน่ายในสถานีบริการจะมีอยู่ 2 ประเภท ดังนี้ 2.5.1.8.1 น้ ามันเชื้อเพลิงที่ใช้กับเครื่องยนต์เบนซิน น้ ามันเบนซิน GASOLINE เป็นน้ ามันเชื้อเพลิง ส่วนที่เบาที่สุดได้จากการกลั่นน้ ามันดิบ เรียกว่า แนฟธา Naphtha แล้วจึงน ามา

26 ปรับปรุงคุณภาพ ที่ส าคัญคือการเพิ่มค่าออกเทนน้ ามันเบนซิน ปัจจุบันมี2 ประเภท คือ น้ ามัน เบนซินรถยนต์ Motor Gasoline และน้ ามันเบนซินอากาศยาน Aviation Gasoline ทั้งสองประเภทนี้ มีข้อแตกต่างกันตรงที่น้ ามันอากาศยานจะมีค่าออกเทนสูงกว่าน้ ามันเบนซินรถยนต์มากส าหรับ น้ ามันเบนซินที่ขายอยู่ในปัจจุบัน แบ่งออกเป็น 3 ชนิด คือ น้ ามันเบนซิน น้ ามันแก๊สโซฮอล์และ น้ ามันดีเซล โดยสามารถจ าแนกน้ ามันที่ขายตามท้องตลาดได้ประมาณ 7 ประเภทและก๊าซ 2 ประเภท ดังนี้ 1. น้ ามันเบนซิน ออกเทน 91 มีความคล้ายคลึงกับเบนซิน ออกเทน 95 เป็นเวอร์ชั่นที่ถูกลดคุณภาพลงมาเล็กน้อย แต่ยังคงไม่มีส่วนผสมของเอทิลแอลกอฮอล์ใด ๆ จะมี ค่าออกเทน้ าน้อยกว่าจนส่งผลท าให้การตอบสนองการขับขี่ไม่ดีเท่าออกเทน 95แต่เมื่อใช้จริงก็แทบ จะไม่ต่างกัน 2. น้ ามันเบนซิน ออกเทน 95 สุดยอดน้ ามันแห่งยานยนต์ด้วยคุณสมบัติที่ สามารถจะใช้ได้กับรถยนต์แทบทุกประเภท เนื่องจากไม่มีส่วนผสมของเอทิลแอลกอฮอล์พร้อมมีค่า ออกเทนสูงการเผาไหม้ของเครื่องยนต์สมบูรณ์ท าให้เบนซิน้ าออกเทน 95 เป็นน้ ามันที่ตอบสนอง การขับได้ดีที่สุด 3. น้ ามันแก๊สโซฮอลล์ออกเทน 95 มีคุณสมบัติตามมาตรฐานที่ก าหนด สามารถใช้ทดแทนน้ ามันเบนซิน 95ธรรมดาได้มีส่วนผสมระหว่างเอทานอลหรือเอทิลแอลกอฮอล์ มีความบริสุทธ์ิ99.5% ผสมกับน้ ามันเบนซิน 95 ในอัตราส่วน น้ ามัน 9 ส่วน เอทานอล 1 ส่วน น้ ามันแก๊สโซฮอล์95 ต่างจากน้ ามันเบนซิน 95โดยน้ ามันแก๊สโซฮอล์95ผลิตจากน้ ามันเบนซิน ออกเทน 91 ผสมกับเอทานอลซึ่งเป็นตัวเพิ่มค่าออกเทน ท าให้ได้แก๊สโซฮอล์ที่มีออกเทนเท่ากับ น้ ามันเบนซิน 95 ที่ใช้สาร MTBE (Methyl Tertiary Butyl Ether) เป็นสารเพิ่มค่าออกเทนแต่สาร MTBE มีข้อเสียคือท าให้เกิดการปนเปื้อนกับน้ าใต้ดินและน้ าดื่ม 4. น้ ามันแก๊สโซฮอลล์ออกเทน 91 มีคุณสมบัติมาตรฐานที่ก าหน ดและ สามารถใช้ทดแทนน้ ามันเบนซิน 91 ธรรมดาได้โดยมีส่วนผสมระหว่างเอทานอ ล ห รื อ เอทิลแอลกอฮอล์ มีความบริสุทธิ์ 99.5ผสมกับน้ ามันเบนซิน 91 ในอัตราส่วนน้ ามัน 9 ส่วน เอทานอล 1 ส่วน ผลดีต่อเครื่องยนต์ ไม่มีผลกระทบต่อสมรรถนะเครื่องยนต์ และอัตราการเร่งไม่ แตกต่างจากน้ ามันเบนซิน 91 สามารถเติมผสมกับน้ ามันเบนซินที่อยู่ในถังได้เลย

27 5. น้ ามันแก๊สโซฮอล์E20 คือน้ ามันที่มีส่วนผสมน้ ามันเชื้อเพลิงที่ไ ด้จาก การน้ ามันเบนซินไร้สารตะกั่วผสมกับเอทานอล หรือเอทิลแอลกอฮอล์ซ่ึงเป็น แอลกอฮอล์บริสุทธ์ิ 99.5% ในอัตราส่วน 80% ต่อเอทานอล 20% 6. น้ ามันแก๊สโซฮอลล์ E85 คือ น้ ามันที่มีส่วนผสมน้ ามันเชื้อเพลิงที่ได้ จากการน าน้ ามันเบนซินไร้สารตะกั่วผสมกับเอทานอล หรือ เอทิลแอลกอฮอล์ซ่ึงเป็นแอลกอฮอล์ บริสุทธิ์ 99.5% ในอัตราส่วน เบนซิน 15% ต่อเอทานอล 85% ได้เป็นน้ ามัน 7. ไบโอดีเซล คือ น้ ามันพืชหรือน้ ามันสัตว์รวมทั้งน้ ามันได้จากการปรุง อาหาร น ามาท าปฏิกิริยาทางเคมีกับแอลกอฮอล์ เรียกอีกอย่างว่า สารเอสเตอร์ มีคุณสมบัติใกล้เคียง กับน้ ามันดีเซลมาก 8.ก๊าซ LPG หรื อก๊าซหุงต้ม เป็ นก๊าซที่ได้จากกระบวนการแยกก๊าซ ธรรมชาติและขบวนการกลั่นน้ ามันเป็นสารประกอบพวกไฮโดรคาร์บอน ประกอบด้วย ก๊าซโพรเพน และบิวเทน เป็นส่วนประกอบหลัก มีคุณสมบัติหนักกว่าอากาศประมาณ 1.5 - 2 เท่า ไม่มีสี ไม่มีกลิ่น ไม่เป็นพิษ 9.ก๊าซ NGV คือ ก๊าซธรรมชาติที่มี มีเทน เป็นส่วนประกอบหลักและถูก อัดจน มีความดันสูง ซึ่ งถูกอัดที่แรงดัน 200 Bar หรื อ 3000 PSI และถูกกักเก็บไว้ในถังบรรจุ ก๊าซธรรมชาติที่ถูกผลิตขึ้นมาเป็นพิเศษให้สามารถรองรับแรงดันได้ โดยมีสภาพเป็นก๊าซหรือไอที่ อุณหภูมิและความดันบรรยากาศ มีค่าความถ่วงจ าเพาะต ่ากว่าอากาศ จึงเบากว่าอากาศ เมื่อเกิดการ รั่วไหลจะฟุ้งกระจายไปตามบรรยากาศอย่างรวดเร็ว จึงมีการสะสมลุกไหม้บนพื้นราบ 2.5.1.8.2 น้ ามันเชื้อเพลิงที่ใช้กับเครื่องยนต์ดีเซลน้ ามันดีเซล DIESEL น้ ามัน เชื้อเพลิงส าหรับเครื่องยนต์ดีเซล เป็นส่วนหน่ึงของน้ ามันดิบที่ได้จากโรงกลั่นน้ ามัน (เช่นเดียวกับ น้ ามันเบนซิน) ซ่ึงเป็นน้ ามันที่เรียกว่า น้ ามันใส มีจุดเดือดอยู่ที่ประมาณ 180-370 องศาเซลเซียส เครื่องยนต์ดีเซลเป็นเครื่องยนต์ที่มีแรงอัดสูง (High Compression) สามารถจุดระเบิดได้เอง การจุด ร ะ เบิ ด ข อ ง เชื้ อ เ พ ลิ ง ช นิ ด นี้ เกิ ด ขึ้ น มา จ า ก ค ว า มร้ อ น ข อ ง แ ร ง อั ด สู ง ข อ ง อ า ก า ศ ในกระบอกสูบ โดยไม่มีความจ าเป็นที่จะต้องใช้หัวเทียน ผลิตภัณฑ์น้ ามันดีเซลที่ใช้งานอาจแ บ่ง ตามคุณสมบัติที่ใช้ 2 ชนิด ดังนี้ 1. น้ ามันดีเซลหมุนเร็ว เป็นผลิตภัณฑ์ที่ใช้กับเครื่องยนต์ที่มีความเร็วรอบ สูง มีความเร็วเกิน 1,000 รอบต่อนาทีขึ้นไป เช่น รถยนต์เครื่องยนต์ดีเซล

28 2. น้ ามันดีเซลหมุนช้า เป็นผลิตภัณฑ์ที่ใช้กับเครื่องยนต์ที่มีความเร็วรอบ ต ่า จะต ่ากว่า 1,000รอบต่อนาที เช่น เครื่องจักรกลแต่ด้วยข้อจ ากัดของเครื่องยนต์ดีเซลคือให้แรงม้า น้อยจึงใช้บรรทุกของได้ดีในสถานีบริการทั่วไปจะจ าหน่ายเฉพาะน้ ามันดีเซลหมุนเร็วเท่านั้น นอกจากน้ีหากคุณจะไม่ได้ใช้รถยนต์มากกว่าหน่ึงเดือน ก็ไม่ควรจะเติมน้ ามันชนิดแก๊สโซ ฮอล์ เด็ดขาด เพราะจะท าให้น้ ามันระเหย และเสียค่าในเครื่องยนต์(วิสาขา ภู่จินดา, 2558, หน้า 294) 2.5.2 งานวิจัยที่เกี่ยวข้อง 2.5.2.1 การจัดท ารายงานภาษีซื้อ ภาษีขาย (ขวัญนิฏฐา แก้วนพและคุณฐิติยา โสเมิน) เรื่อง การจัดท ารายงานภาษีซื้อและภาษีขาย พ.ศ.2561 จากการศึกษาการควบคุมประสิทธิภาพให้ ตรวจสอบรายงานภาษีซื้อและภาษีขาย, บันทึกบัญชีตรวจสอบ, ตรวจสอบส่วนประกอบเพิ่มเติ ม เพื่อให้งานสามารถท าได้โดยไม่ต้องล่าช้า และบุคลากรพนักงาน เพื่อตรวจสอบข้อมูลการ ปฏิบัติงานของภาษีซื้อและภาษีขายในโรงงาน ท าใบควบคุมภาษีตามความถูกต้องของส านัก งาน ภาษีจากการพิจารณาต่าง ๆ แยกเอกสารที่ต้องส่งไว้เป็นสัดส่วนเพื่อให้การท างานมีความถูกต้ อง และการควบคุมการท างานของระบบควบคุมจากการศึกษานี้ ท าให้ผู้มีความรู้ความเข้าใจ เกี่ยวกับ ภาษีซื้อและภาษีขายและต่อเนื่องต่อบุคคลนั้น 2.5.2.2 (ดลพร พูนบ าเพ็ญ) เรื่องการบันทึกบัญชีรายงานภาษีซื้อ-ภาษีขาย พ.ศ.2559 จากการที่บริษัท ให้บริการเกี่ยวกับงานบริการทางด้านบัญชี ด้านตรวจสอบบัญชี ด้านประกันสังคม ด้านจดทะเบียน และด้านภาษีอย่างครบวงจร ซึ่งมีบริษัทลูกค้าจ านวนมากได้เข้ามาใช้บริการ ดังนั้น โปรแกรมส าเร็จรูปทางบัญชีที่บริษัทเลือกใช้ในการท างานจึงส าคัญมาก บริษัทได้เลือกใช้โปรแกรม บัญชี Express ในการท างานเพื่อท าให้การด าเนินงานสะดวก รวดเร็ว ใช้ง่ายและมีประสิทธิภาพใน การท างานอย่างเป็นประจ าทุกวัน ท าให้ผู้จัดท าได้เรียนรู้ถึงขั้นตอนในการใช้งานของโปรแกรม ซึ่ง ผู้จัดท ามีความสนใจศึกษาขั้นตอนวิธีการบันทึกบัญชีภาษีซื้อและภาษีขายในโปรแกรม Express เพื่อ เป็นประโยชน์ต่อผู้จัดท าที่สามารถน าไปปฏิบัติงานจริงได้ในอนาคต 2.5.2.3 (พัชรีภรณ์ นาทองลาย) เรื่องการจัดท ารายงานภาษีซื้อ ภาษีขาย พ.ศ.2561 ผู้จัดท าไม่ เข้าใจขั้นตอนการจัดท ารายงานภาษีซื้อ-ภาษีขาย จึงท าให้การปฏิบัติงานผิดพลาดบ่อยมากใน ช่วงแรก จึงจัดท าโครงงานเล่มนี้เพื่อเป็นแนวทางในการจัดท าภาษีซื้อ-ภาษีขาย โดยศึกษาเกี่ยวกับ เอกสาร รูปแบบ ขั้นตอนการจัดท ารายงานภาษีซื้อ-ภาษีขาย จากการศึกษาผู้จัดท าเข้าใจเอ กสาร ท าให้ลดความผิดพลาดในการปฏิบัติงาน

29 2.5.2.4 (ฟี รดา สาแล๊ะ) เรื่องการจัดท าบัญชีส าหรับธุรกิจซื้อขายสินค้าออนไลน์ พ.ศ.2566 พบว่าการปฏิบัติงานในส านักงานบัญชีมีขั้นตอนเยอะมาก ได้แก่ แยกเอกสาร(บิลเงินสด)เรียงเป็ น เดือน ลงบัญชีบิลซื้อในสมุดรายวันจ่ายและตัดจ่ายช าระ บันทึกใบก ากับภาษีขายในโปรแกรมขาย สด บันทึกใบก ากับภาษีซื้อในโปรแกรมซื้อสด(ใบเสร็จรับเงิน/ใบก ากับภาษี) เก็บเอกสารส มุด รายวันจ่าย(บิลค่าใช้จ่ายในบริษัท)ใส่เล่มแฟ้ม เก็บเอกสารใบก ากับภาษีซื้อ ใบก ากับภาษีขายใส่เล่ม แฟ้มเรียงตามวันเดือนปี และตรวจสอบยอด(ใบเสร็จรับเงิน/ใบก ากับภาษี) ซึ่งเป็นการด าเนินกิจการ บนพื้นฐานอาชีพ ที่จะท าให้เกิดรายได้ผ่านโซเชียลเน็ตเวิร์ค ผลจากการศึกษาครั้งนี้ท าให้เกิดการ เรียนรู้การน า ทฤษฎีที่ได้เรียนมาปรับใช้กับการท างานจริงเพิ่มทักษะในการท างาน และการอยู่ ร่วมกันกับบุคคลอื่น ณ สถานประกอบการ ซึ่งประสบการณ์และทักษะที่ได้รับในครั้งนี้จะก่อให้เกิด ประโยชน์อย่างมากในการท างานจริงในอนาคต 2.5.2.5 (ศุภรัสมิ์ สหกุลบุญญรักษ์) เรื่องการจัดท ารายงานภาษีซื้อและภาษีขาย พ.ศ.2558 ผู้จัดท ามีวัตถุประสงค์เพื่อให้ผู้ศึกษามีความรู้ความเข้าใจเกี่ยวกับขั้นตอนการออกรายงานภาษีซื้อ และภาษีขาย วิธีการตรวจเช็คใบก ากับภาษีรูปแบบใบก ากับภาษีที่สามารถน ามาใช้ในการลงภาษีซื้อ และภาษีขายได้และจากการศึกษาและการปฏิบัติงานท าให้ผู้ศึกษาได้เห็นถึงแนวทางและการ แก้ปัญหาต่าง ๆ เกี่ยวกับการจัดท ารายงานภาษีซื้อและภาษีขาย และสามารถน าความรู้ที่ได้มาใช้ใน แก้ปัญหาเกี่ยวกับการจัดท ารายงานภาษีซื้อและภาษีขายที่จะพบเจอใน อนาคตได้อ ย่า ง มี ประสิทธิภาพ

30

บทที่ 3 วิธีการด าเนินโครงงาน 3.1 สภาพปัจจุบันธุรกิจก่อนท าโครงงาน ส านักงานบัญชีพยอมและเพื่อน เป็นสถานประกอบการแห่งหนึ่ งที่ให้บริการเกี่ยวกับการ ด าเนินรูปแบบโดยให้ค าปรึกษาเกี่ยวกับบัญชีและการเงินอื่น ๆ ต่อผู้ประกอบธุรกิจ จัดท าบัญชี จดทะเบียนบริษัท ระบบงานภายใน รับท าบัญชีตรวจสอบบัญชี ปิ ดงบการเงิน จัดท าภาษีมูลค่าเพิ่ม และบริการพร้อมยื่นแบบในระบบงานบัญชี ให้ความส าคัญและความถูกต้องในทุกขั้นตอน โดยผู้ที่ มีความรู้ความช านาญทางด้านบัญชีและภาษี ส านักงานบัญชีพยอมและเพื่อน มีการเลือกใช้โปรแกรมบัญชีส าเร็จรูป Express เป็น โปรแกรมที่เหมาะสมกับองค์กรธุรกิจ นับว่ามีความส าคัญอย่างยิ่งต่อความมีประสิทธิภาพใน ด้าน บัญชี เพราะการเลือกใช้โปรแกรมบัญชีที่ผิดพลาดหรือไม่เหมาะสม อาจจะหมายถึงการสูญเสียทั้ง เงินและเวลา ในการเลือกใช้โปรแกรมจึงต้องพิจารณาถึงความเหมาะสมและความสามารถใ นการ ตอบสนองได้ตรงตามความต้องการของผู้ใช้ รองรับความต้องการใช้ข้อมูลต่าง ๆ ที่มีความถูกต้อง เชื่อถือได้ และเพิ่มประสิทธิภาพงานบัญชีได้อย่างแท้จริง ตรวจสอบได้ง่าย 3.2 ขั้นตอนการพัฒนางาน โปรแกรมบัญชีส าเร็จรูปเอ็กซ์เพรส Express เป็นโปรแกรมบัญชีส าเร็จรูปซึ่งรวบรวมระบบ บัญชีถึง 12ระบบเข้าไว้ด้วยกันเป็นโปรแกรมเดียว และข้อมูลจะเชื่อมโยงถึงกันโดยอัตโนมัติ ท าให้ ลดขั้นตอนในการท างาน เพียงแค่ท าการบันทึกข้อมูลรายวันการซื้อและการขายเท่านั้นเอง ต่อจากนั้นโปรแกรมจะท าหน้าที่น าข้อมูลไปบันทึกในแต่ละระบบที่เกี่ยวข้องให้เองโดยอัต โน มัติ และสามารถพิมพ์รายงานทุกรายงานได้ทันที ท าให้สามารถทราบผลการด าเนินงานได้รวดเร็ว โปรแกรมท างานบนระบบปฏิบัติการ Windows ส าหรับระบบเครือข่าย (LAN) สามารถ ใช้ได้ไม่จ ากัดตัวลูก รองรับธุรกิจตั้งแต่ขนาดเล็ก จนถึงธุรกิจขนาดใหญ่เพราะข้อมูลคีย์ได้ไม่จ ากัด ประเภทธุรกิจที่รองรับ ได้แก่ ซื้อมา-ขายไป, บริการ, รับเหมา-ก่อสร้าง, น าเข้า, การผลิต และอื่น ๆ Express ได้รับการออกแบบมาตรงกับ Concept ที่ว่า “โปรแกรมบัญชีที่ใช้ง่ายเพียงปลาย นิ้ว” นั่นหมายถึง ทั้งตัวโปรแกรมที่มีความยืดหยุ่นค่อนข้างสูง โดยออกแบบมาเพื่อให้สามารถน าไป ประยุกต์ใช้ได้กับธุรกิจที่หลากหลาย ไม่ว่าจะเป็นธุรกิจซื้อขายสินค้า หรือบริการ แม้ว่าในปัจจุบัน จะมีโปรแกรมทางด้านบัญชีอยู่มากมาแต่ Express เน้นในเรื่องความง่ายและสะดวกรวดเร็วในการ

32 ใช้งานรวมถึงข้อมูลและรายงานต่าง ๆ ที่เป็นประโยชน์และสามารถน าไปใช้ในการประกอบการ ตัดสินใจได้อย่างรวดเร็วและแม่นย า โปรแกรมบัญชีส าเร็จรูป Express เป็นโปรแกรมที่ทางบริ ษัทให้โปรแกรมเมอร์สร้าง ขึ้ น เพื่อจัดท ารายงานภาษีซื้อ ภาษีขายโดยเฉพาะ และสามารถออกใบก ากับภาษีได้มีขั้นตอนดังนี้ 3.2.1 ก่อนน าเอกสารไปกรอกลงในโปรแกรมต้องแยกภาษีต้องห้ามออก ภาษีต้องห้าม หมายถึง ภาษีที่ผู้ประกอบการจดทะเบียนภาษีมูลค่าเพิ่มไม่สามารถน ามาหักออกจากภาษีขายในการ ค านวณภาษีมูลค่าเพิ่มหรือน ามาขอคืนภาษีซื้อ 3.2.2 เมื่อเตรียมเอกสารเสร็จเปิ ดโปรแกรมส าเร็จรูป Express ป้อนรหัส 3.2.3 เลือกบริษัทลูกค้าต้องการบันทึก แล้วป้อน วัน เดือน ปี 3.2.4 เมื่อขึ้นหน้าบริษัทลูกค้าแล้วคือถูกต้อง 3.2.5 เลือกระบบบัญชี สมุดรายวันซื้อ เพื่อบันทึกการซื้อสินค้า และสมุดรายวันจ่าย เพื่อบันทึกค่าใช้จ่าย 3.2.6 บันทึกภาษีซื้อ เข้าไปที่ ซื้อ แล้วคลิกที่ซื้อเงินเชื่อ 3.2.7 เมื่อกรอกข้อมูลภาษีซื้อเสร็จ ให้พิมพ์รางงานภาษีซื้อ โดยเข้าไปที่ รายงาน คลิก ที่พิมพ์รายงาน แล้วใส่เดือนที่ต้องการจะพิมพ์ 3.2.8 เลือกระบบบัญชี สมุดรายวันรับ เพื่อบันทึกรายได้จากการขาย ระบบบัญชีจะเกี่ยวข้อง กับรายงานภาษีขาย 3.2.9 บันทึกภาษีขาย เข้าไปที่ ขาย แล้วคลิกที่ขายเงินสด 3.2.10 เมื่อกรอกข้อมูลภาษีขายเสร็จ ให้พิมพ์รายงานภาษีขาย โดยเข้าไปที่ รายงาน คลิก ที่พิมพ์รายงาน แล้วใส่เดือนที่ต้องการจะพิมพ์ 3.2.11 พิมพ์รายงานเพื่อตรวจสอบความถูกต้อง 3.2.12 ตรวจสอบรายงานกับใบก ากับภาษีซื้อและภาษีขายเพื่อน ายอดรวมในรายงานภาษีซื้อ และภาษีขายไปยื่นแบบภาษีมูลค่าเพิ่ม(ภ.พ.30)

33 3.3 วิธีการพัฒนางาน 3.3.1 การเตรียมเอกสาร 3.3.1.1 ติดต่อลูกค้าเพื่อขอรับใบก ากับภาษีประจ าเดือน 3.3.1.2 แยกใบก ากับภาษี เนื่องจากลูกค้าอาจส่งใบเสร็จ ใบวางบิลและอื่น ๆ แนมมาด้วย จึงต้องท าการแยกใบชนิดอื่นออกจากใบก ากับภาษี ภาพที่3.1 เอกสารที่ได้รับจากลูกค้า (ใช้ส าหรับประกอบการเรียนการสอนเท่านั้น)

34 3.3.1.3 ตรวจสอบใบก ากับภาษีซื้อและภาษีขาย ว่ามีรายการครบถ้วนและถูกต้อง สามารถน ามาค านวณภาษีซื้อ-ภาษีขายได้หรือไม่ โดยใบก ากับภาษีที่ได้ต้องเป็นใบก ากับภาษีแบบ เต็มรูปแบบ และมีรายการตามที่ก าหนด ตามภาพที่ 3.2 และต้องเป็นข้อมูลที่ถูกต้องตามความจริง 3.3.1.3.1 ใบก ากับภาษีค่าน้ ามันรถ ต้องมีเลขทะเบียนรถที่ใช้ในกิจการ ระบุในใบก ากับภาษี 3.3.1.3.2 ใบก ากับภาษีที่ไม่ใช่ต้นฉบับต้องมีค าว่า “เอกสารออกเป็นชุด” 3.3.1.3.3 ใบก ากับภาษีซื้อสามารถลงรายงานภาษีซื้อในเดือนถัดไป ได้ ไม่เกิน 6 เดือน 3.3.1.3.4 ใบก ากับภาษีขายลงรายงานภาษีขายได้ภายในเดือนที่ออก ใบก ากับภาษีเท่านั้นไม่สามารถน าไปลงรายงานภาษีขายในเดือนอื่นได้ 3.3.1.3.5 ใบก ากับภาษีที่ยกเลิกจะต้องน ามาบันทึกในรายงานภาษีด้วย ภาพที่ 3.2 ใบก ากับภาษีเต็มรูปแบบ (ใช้ส าหรับประกอบการเรียนการสอนเท่านั้น) ชื่อ,ที่อยู่,เลขประจ าตัวผู้เสียภาษี และสาขาที่ออกใบก ากับภาษี ค าว่า “ใบก ากับภาษี” วัน เดือน ปี ที่ออกใบก ากับภาษี เลขที่ใบก ากับภาษี ชื่อ,ที่อยู่, เลขประจ าตัวผู้เสียภาษี และสาขาของผู้ซื้อ ชื่อ,ปริมาณ, มูลค่าของสินค้า หรือบริการ ราคาสินค้าก่อน ภาษีมูลค่าเพิ่ม และรวมทั้งสิ้น

35 3.3.1.4 เรียงใบก ากับภาษีซื้อและภาษีขายตามล าดับวันที่และเดือน จาก น้อยไปมาก และเขียนล าดับเลขที่ด้วยดินสอก ากับไว้เพื่อง่ายต่อการบันทึกข้อมูล 3.3.2 การบันทึกข้อมูลภาษีซื้อ 3.3.2.1 เข้าโปรแกรม Expressพิมพ์รหัส เลือกฐานข้อมูลบริษัทที่ต้องการ ภาพที่ 3.3การเข้าใช้โปรแกรม (ใช้ส าหรับประกอบการเรียนการสอนเท่านั้น) ภาพที่ 3.4การเลือกบริษัทลูกค้า (ใช้ส าหรับประกอบการเรียนการสอนเท่านั้น)

36 3.3.2.2 เมนูซื้อ ซื้อเงินเชื่อ ซื้อเงินเชื่อน้ ามัน ภาพที่ 3.5 เลือกเมนูเพื่อบันทึกซื้อน้ ามัน (ใช้ส าหรับประกอบการเรียนการสอนเท่านั้น) 3.3.2.3 คลิก เพื่อเริ่มพิมพ์ข้อมูล ภาพที่ 3.6ขั้นเริ่มต้นของการบันทึกซื้อ(ใช้ส าหรับประกอบการเรียนการสอนเท่านั้น) ส่วนที่ 1 ส่วนที่ 2 ส่วนที่ 3