บทเรียนสำเร็จรูป
๑
เร่ือง คำสนั ธำน
๒ บทเรียนสำเร็จรูป
เร่ือง คำสนั ธำน
คำนำ
บทเรียนสำเร็จรูปเร่ือง คำสนั ธำน เล่มนี ้ ได้กำหนดวตั ถปุ ระสงค์ไว้
อยำ่ งชดั เจน แบง่ เนือ้ หำออกเป็นขนั้ ตอน โดยเรียงลำดบั จำกง่ำยไปหำยำก ผ้เู รียน
มีโอกำสท่ีจะได้มีปฏสิ มั พนั ธ์กบั บทเรียนตลอดเวลำ มีกำรถำมให้ผ้เู รียนได้ตอบ
เมื่อมีกำรถำมก็จะต้องมีกำรเฉลยภำยหลงั กำรเฉลย ผ้เู รียนจะทรำบคำตอบแล้ว
ก็จะมีกำรให้รำงวลั หรือกำรเสริมแรงโดยให้คำชมเชย หรือชีแ้ นะ ซงึ่ บทเรียนนี ้
จะชว่ ยให้ผ้เู รียนสำมำรถเรียนรู้ได้อย่ำงมีประสิทธิภำพ เพรำะบทเรียนเปิดโอกำส
ให้ผ้เู รียนได้มีส่วนร่วม ได้ทรำบผลทนั ที และมีกำรเสริมแรงตลอดเวลำ ผ้เู รียนสำมำรถเรียน
ไปทีละขนั้ ตำมควำมสำมำรถของผ้เู รียน
กำรเรียนด้วยบทเรียนสำเร็จรูป เป็นกำรให้ผ้เู รียนศกึ ษำเป็นรำยบคุ คล สนองควำม
แตกต่ำงระหว่ำงบคุ คล ผ้เู รียนได้เรียนตำมควำมสนใจ และควำมพร้อมของตวั เอง ผ้สู อน
เป็นเพียงผ้ชู ีแ้ นะ ผ้กู ระต้นุ ผ้เู รียน หรือให้คำปรึกษำเมื่อผ้เู รียนมีปัญหำ เป็นลกั ษณะของ
กำรเรียนท่ียดึ ผ้เู รียนเป็นสำคญั ขอขอบคณุ นำงสำวบญุ เพมิ่ สอนภกั ดี ผ้อู ำนวยกำร
โรงเรียนเทศบำลทำ่ อฐิ ผ้อู ำนวยกำรสถำนศกึ ษำ วทิ ยฐำนะเชี่ยวชำญ
ขอขอบคณุ นำงพชั ดุ ำญ์ จอมประเสริฐ รองผ้อู ำนวยกำรสถำนศกึ ษำ รักษำกำรในตำแหนง่
ผ้อู ำนวยกำรโรงเรียนเทศบำลวดั คลองโพธ์ิ วิทยฐำนะ ชำนำญกำร นำงสรุ ัตน์ แปรงทอง
รองผ้อู ำนวยกำรสถำนศกึ ษำ วิทยฐำนะ ชำนำญกำรพิเศษ
ขอขอบคณุ นำงสำววรรณนิตำ พงษ์พนั ธ์ุ วิทยฐำนะ ครูเชี่ยวชำญ โรงเรียนเทศบำล
วดั คลองโพธ์ิ ที่ได้กรุณำให้คำแนะนำมำเป็นอยำ่ งดี ขอบคณุ พอ่ แม่ ครูอำจำรย์และ
ครอบครัวที่คอยให้กำลงั ใจ ให้ผ้จู ดั ทำด้วยดีเสมอมำ
พรชนก ชำนำญเอือ้
๓ บทเรียนสำเร็จรูป
เร่ือง คำสนั ธำน
สำรบญั
หน้า
คำแนะนำสำหรับครู ๑
คำแนะนำสำหรับนกั เรียน ๒
จดุ ประสงค์กำรเรียนรู้ ๓
แบบทดสอบก่อนเรียน ๔
กรอบที่ ๑ ๗
กรอบท่ี ๒ ๘
กรอบท่ี ๓ ๙
กรอบท่ี ๔ ๑๐
กรอบที่ ๕ ๑๑
กรอบท่ี ๖ ๑๒
กรอบท่ี ๗ ๑๓
กรอบสรุป ๑๔
แบบทดสอบหลงั เรียน ๑๕
บรรณำนกุ รม ๑๘
ภำคผนวก ๑๙
เฉลยแบบทดสอบก่อนเรียน ๒๐
เฉลยแบบทดสอบหลงั เรียน ๒๑
๑ บทเรียนสำเร็จรูป
เรื่อง คำสนั ธำน
คำแนะนำสำหรับครู
๑. ใช้บทเรียนสำเร็จรูปนี ้ ประกอบแผนกำรสอนในวชิ ำภำษำไทย
ชนั้ ประถมศกึ ษำปีท่ี ๕
๒. ใช้บทเรียนสำเร็จรูปนี ้ เสริมทกั ษะสำหรับเดก็ ท่ีเรียนดี และชว่ ย
นกั เรียนที่เรียนช้ำให้เรียนได้ทนั เพอ่ื น
๓. ศกึ ษำบทเรียนสำเร็จรูป ตงั้ แต่กรอบแรก จนถงึ กรอบสดุ ท้ำยทงั้
เนือ้ หำและกิจกรรมให้เข้ำใจก่อน
๔. ศกึ ษำวำ่ กิจกรรมในกรอบใดท่ีครูต้องเป็นผ้ใู ห้คำแนะนำ
ช่วยเหลือหรือให้คำปรึกษำ
๕. ชีใ้ ห้นกั เรียนอ่ำนคำแนะนำในกำรใช้บทเรียนสำเร็จรูป และปฏบิ ตั ิ
ตำมทกุ ขนั้ ตอนทกุ กรอบ ทงั้ เนือ้ หำ กิจกรรม คำถำม คำตอบ หรือ
แบบทดสอบก่อนเรียนและหลงั เรียน
๒ บทเรียนสำเร็จรูป
เรื่อง คำสนั ธำน
คำแนะนำสำหรับนักเรียน
บทเรียนนีเ้ป็นบทเรียนแบบโปรแกรม จดั ทำขนึ ้ เพอ่ื ให้นกั เรียนได้ศกึ ษำ
ด้วยตวั เอง โปรดอำ่ น คำแนะนำก่อนศกึ ษำบทเรียน ดงั ตอ่ ไปนี ้
๑. บทเรียนนีไ้ มใ่ ช่ข้อสอบ นกั เรียนไมต่ ้องกงั วลใจ พยำยำมทำไปช้ำ ๆ
ทีละกรอบ นกั เรียนจะได้รับควำมรู้ ได้ทำแบบฝึกหดั และได้ทำกิจกรรม
ตำ่ ง ๆ ด้วยตวั ของนกั เรียนเอง
๒. ก่อนท่ีนกั เรียนจะศกึ ษำ ควรทำแบบฝึกหดั ก่อนเรียนก่อน
๓. เร่ิมทำตงั้ แต่กรอบแรก เรียงลำดบั โดยไม่ข้ำมกรอบใดกรอบหนงึ่
๔. อำ่ นคำอธิบำยและคำถำมช้ำ ๆ ให้เข้ำใจ คิดให้ดี แล้วจงึ ตอบคำถำม
๕. เม่ือตอบคำถำมกรอบหนงึ่ แล้วจงึ เปิด ไปดเู ฉลยในกรอบตอ่ ไป
๖. ถ้ำตอบผดิ จงย้อนกลบั ไปอำ่ นข้อควำมในกรอบท่ีผำ่ นมำใหม่
ทำควำมเข้ำใจให้ดี แล้วตอบคำถำมใหม่
๗. ทำไปช้ำ ๆ ไม่ต้องรีบร้อน ถ้ำเหน่ือย หรือเบื่อให้พกั สกั ครู่
แล้วค่อยทำต่อไป
๘. เมื่อศกึ ษำจบทกุ กรอบแล้ว ให้นกั เรียนทำแบบทดสอบหลงั เรียน
เมื่อเสร็จแล้วตรวจคำตอบในเฉลย หน้ำต่อไป เพ่ือดคู วำมก้ำวหน้ำ
ของตนเอง
๙. นกั เรียนท่ีดี จะต้องซอื่ สตั ย์ ต่อตนเองเสมอ จะต้องไมเ่ ปิดดคู ำตอบ
ก่อน
๓ บทเรียนสำเร็จรูป
เรื่อง คำสนั ธำน
จุดประสงค์กำรเรียนรู้
๑. บอกควำมหมำยของคำสนั ธำนได้ถกู ต้อง
๒. บอกจำนวนและชนดิ ของคำสนั ธำนได้ถกู ต้องทกุ ชนิด
๓. บอกลกั ษณะของคำสนั ธำน ชนดิ ตำ่ ง ๆ ได้ถกู ต้อง
๔. เม่ือกำหนดลกั ษณะคำสนั ธำนให้ สำมำรถบอกได้อยำ่ งถกู ต้อง
ทกุ คำวำ่ เป็นคำสนั ธำนชนิดใด
๕. เขียนคำสนั ธำนได้ถกู ต้องอย่ำงน้อย ๕ คำ
ออ๋ ..อยำ่ งนีน้ ่ีเอง
๔ บทเรียนสำเร็จรูป
เรื่อง คำสนั ธำน
แบบทดสอบก่อนเรียน
บทเรียนสำเร็จรูป กล่มุ สำระกำรเรียนรู้ภำษำไทย
ชนั้ ประถมศกึ ษำปีที่ ๕ เรื่อง คำสนั ธำน จำนวน ๑๐ ข้อ
คาชีแ้ จง ให้นกั เรียนทำเครื่องหมำยกำกบำท () ทบั ตวั อกั ษรหน้ำข้อคำตอบท่ีถกู ต้องท่ีสดุ
๑. สนั ธำนคืออะไร
ก. คำขยำย
ข. คำเช่ือม
ค. คำบอกอำกำร
ง. คำแทนผ้พู ดู ผ้ฟู ัง
๒. คำชนิดใดทำหน้ำท่ีเช่ือมประโยคควำมรวม
ก. คำกริยำ
ข. คำบพุ บท
ค. คำวิเศษณ์
ง. คำสนั ธำน
๓. คำบพุ บทตำ่ งกบั คำสนั ธำนในข้อใด
ก. บพุ บทเช่ือมคำ สนั ธำนนำหน้ำคำ
ข. บพุ บทอย่หู น้ำคำ ,สนั ธำนเช่ือมคำ ข้อควำม ประโยค
ค. บพุ บทอย่หู ลงั คำ ,สนั ธำนตอ่ คำ ข้อควำม
๕ บทเรียนสำเร็จรูป
ง. บพุ บทตอ่ คำ ,สนั ธำนเช่ือมคำ ข้อควำม ประโยค เรื่อง คำสนั ธำน
๔. ข้อควำมใดมีคำสนั ธำน
ก. ฝนตกแต่แดดออก
ข. ของหำยสะพำยบำป
ค. ของหำยเมื่อวำนนี ้
ง. เธอซอื ้ เสือ้ จำกที่ไหน
๕. ข้อควำมใดขดั แย้ง
ก. ถงึ เขำเรียนไมเ่ ก่งแต่ก็นสิ ยั ดี
ข. เขำจำกบ้ำนตงั้ แต่เด็ก
ค. พ่ีและน้องหน้ำคล้ำยกนั
ง. เป็ดและไก่เป็นสตั ว์ปีก
๖.“ถงึ แม้ว่ำเขำเรียนไม่เก่ง แตเ่ ขำก็สง่ งำนได้ตำมกำหนด” คำเช่ือมของประโยคข้ำงต้นคือ
คำใด
ก. แต่
ข. ถงึ แม้วำ่
ค. ถึงแม้ว่ำ...แต่
ง. ถึงแม้ว่ำ...จะ
๗.ข้อควำมใดเป็นเหตเุ ป็นผลกนั
ก. เธอต้องไปมิฉะนนั้ จะถกู จบั
ข. เพรำะไม่สบำย เขำจงึ หยดุ เรียน
๖ บทเรียนสำเร็จรูป
ค. เม่ือถบู ้ำนเสร็จ เขำก็ไปเที่ยว เรื่อง คำสนั ธำน
ง. ถึงเขำแก่แตก่ ็ยงั คล่องแคลว่
๘.ข้อควำมใดมีใจควำมให้เลือกเอำอยำ่ งใดอยำ่ งหนง่ึ
ก. ไม่ก้อย ก็แก้วต้องไปธุระให้แม่
ข. เพรำะนำ้ เน่ำยงุ จงึ ชมุ
ค. ถึงเขำจะเป็นดำรำ เขำก็ไมห่ ลงตงั เอง
ง. เมื่อเธอไม่ไป ฉนั ก็จะไปเอง
๙.ข้อควำมใดเป็นประโยคที่มีเนือ้ ควำมคล้อยตำมกนั
ก. เขำป่วย แต่เขำก็มำโรงเรียน
ข. เขำต่ืนสำย เพรำะนอนดกึ
ค. เขำกบั หล่อนไปเที่ยวบำงแสนด้วยกนั
ง. อำหำรมือ้ นีค้ วรจะเป็นข้ำวหรือผลไม้
๑๐.สำนวนใดมีคำสนั ธำน
ก. ทรัพย์ในดินสินในนำ้
ข. พอเลีย้ งปำกเลีย้ งท้อง
ค. วำ่ แต่เขำอิเหนำเป็นเอง ทำได้หรือเปลำ่
ง. กว่ำถวั่ จะสกุ งำก็ไหม้ ดเู ฉลยหน้ำท่ี ๒๐ ครับ
๗ บทเรียนสำเร็จรูป
เรื่อง คำสนั ธำน
มำเริ่มเรียนกนั เลย
นะครับ กรอบท่ี ๑
คาสันธาน
คือ คำที่ใช้เช่ือม คำกบั คำ ข้อควำมกบั ข้อควำม และประโยคกบั ประโยค
ให้ตดิ ตอ่ เป็นเรื่องเดียวกนั ซง่ึ ประโยคที่ใช้คำสนั ธำนเชื่อมจะเป็นประโยค
ควำมรวม
หน้ำท่ีของสนั ธำน มีดงั นี ้
เช่ือมคากบั คาคือ ใช้คำสนั ธำนเช่ือมคำกบั คำที่เป็นชนิดเดียวกนั
เช่น ตำกบั ยำยอยดู่ ้วยกนั ตำมลำพงั
เป็ดและไก่ เป็นสตั ว์ปีกที่ให้ประโยชน์
เช่ือมประโยคต่อประโยค
เชน่ นำ้ ท่วมเพรำะฝนตกหนกั
พอ่ ชอบด่ืมนำ้ ชำหรือกำแฟ
เช่ือมข้อความกับข้อความ
เชน่ เน่ืองจำกดฉิ นั ป่วยเป็นไข้หวดั ใหญ่ มีอำกำรหนำวสนั่ ปวดศีรษะ
และปวดเม่ือยตำมตวั มำก ไม่สำมำรถมำเรียนตำมปกติได้
ฉะนนั้ ดิฉนั จงึ ขอลำป่วยเป็นเวลำ ๓ วนั
คาชีแ้ จง ให้นกั เรียนเตมิ คำสนั ธำนเชื่อมประโยคให้ถกู ต้อง
๑. ลมพดั แรง , แจกนั บนโต๊ะล้ม (จน)
๒. ทกุ คนต้องปฏบิ ตั ติ ำมกฎ ,ทกุ คนจะถกู ลงโทษ (มิฉะนนั้ )
๓. ฉนั ปลกู ผกั สวนครัว ,ฉันมีผกั สดรับประทำนเสมอ (เพรำะ...จงึ )
๘ บทเรียนสำเร็จรูป
เร่ือง คำสนั ธำน
เฉลย ๑. ลมพดั แรงจนแจกนั บนโต๊ะล้ม
๒. ทกุ คนต้องปฏิบตั ติ ำมกฎมฉิ ะนนั้ ทกุ คนจะถกู ลงโทษ กรอบท่ี ๒
๓. เพรำะฉนั ปลกู ผกั สวนครัวจงึ มีผกั สดรับประทำน
เสมอ
ชนิดของคาสันธาน
คำสนั ธำนมีทงั้ หมด
๔ ชนดิ ได้แก่
๑. เชื่อมควำมที่คล้อยตำมกนั
๒. เช่ือมควำมท่ีขดั แย้งกนั
๓. เชื่อมควำมที่ให้เลือกอย่ำงใดอย่ำงหนง่ึ
๔. เชื่อมควำมท่ีเป็นเหตผุ ลกนั
คำสนั ธำนแตล่ ะชนิดมี
รำยละเอียดอย่ำงไร
เปิดอ่ำนในกรอบตอ่ ไปเลยครับ
๙ บทเรียนสำเร็จรูป
เรื่อง คำสนั ธำน
คำสันธำนแบ่งเป็นพวก ๆ
ตำมลกั ษณะของเน้ือควำมที่ กรอบท่ี ๓
ใชเ้ ชื่อมไดด้ งั น้ีครับ
๑. คาสันธานท่เี ช่ือมข้อความหรือประโยคท่มี ีเนือ้ ความท่คี ล้อยตาม
กนั ตวั อย่ำง
พอ่ กบั แมไ่ ปสง่ น้องทกุ วนั
“กบั ” เป็นคำสนั ธำน (ตวั เชื่อม)
พอฉนั เข้ำห้องเรียนคณุ ครูก็สอนทนั ที ๒. คณุ ครูสอนทนั ที
“พอ...ก็...” เป็นคำสนั ธำน
จำกประโยค ๑. ฉนั เข้ำห้องเรียน
ข้อควำมคล้อยตำม มีสนั ธำน คือ
และ , กบั , พอ…ก็ , ครัน้ … จงึ , เม่ือ…ก็ , ทงั้ …และ , ก็ดี
คาชีแ้ จง นำคำสนั ธำนท่ีกำหนดให้เชื่อมประโยคให้ถกู ต้องตำมเนือ้ ควำม
เมื่อ...ก็, พอ...ก็, ทงั้ ...และ
๑. เขำไปถงึ บ้ำน เขำอำบนำ้ ทนั ที
๒. มำนะพดู จบเพ่อื น ๆ ปรบมือให้
๓. ฉนั ไม่ชอบหมำ ฉนั ไมช่ อบแมว
๑๐ บทเรียนสำเร็จรูป
เร่ือง คำสนั ธำน
เฉลย ๑. พอเขำไปถงึ บ้ำนก็อำบนำ้ ทนั ที
๒. เม่ือมำนะพดู จบเพื่อน ๆ ก็ปรบมือให้ กรอบท่ี ๔
๓. ฉนั ไม่ชอบทงั้ หมำและแมว
๒. คำสนั ธำนท่ีเช่ือมข้อควำมหรือ
ประโยคท่ีมีเนือ้ ควำมท่ีขดั แย้งกนั
ตวั อยำ่ ง
ฉนั ชอบเรียนภำษำไทยแต่เพ่อื นชอบเรียน
คณิตศำสตร์
แต่ เป็น สนั ธำน
ถึง เขำจะเรียนไม่เก่ง เขำก็เป็นคนดี
ถึง...ก็ เป็น สนั ธำน
ข้อควำมขดั แย้งมีสนั ธำน คือ
แต่, แต่…ก็, กว่ำ...ก็, ถึง...ก็, แต่ว่ำ ฯลฯ
คาชีแ้ จง เขียนเครื่องหมำย หน้ำประโยคท่ีมีคำสนั ธำน
................... ๑. เธอชอบเล่นกีฬำกลำงแจ้ง แต่ฉนั ชอบวำ่ ยนำ้
................... ๒. ถึงวนั ดีไมใ่ ชค่ นสวย วนั ดีก็ทำงำนเก่ง
................... ๓. กว่ำคณุ พอ่ จะกลบั ถงึ บ้ำนลกู ๆ ก็นอนหลบั แล้ว
................... ๔. ฉนั ต่ืนนอนแตเ่ ช้ำ
................... ๕. สมใจมำถึงบ้ำนตงั้ แตเ่ มื่อวำนแล้ว
๑๑ บทเรียนสำเร็จรูป
เร่ือง คำสนั ธำน
เฉลย ๑. ๒. ๓.
๓. คำสนั ธำนที่เช่ือมข้อควำมหรือ กรอบท่ี ๕
ประโยคให้เลือกอยำ่ งใดอยำ่ งหนง่ึ
ตวั อย่าง
เธอจะไปกบั ฉนั หรือกบั นริศรำ
หรือ เป็น สนั ธำน
พวกเรำตอ้ งขยนั มิฉะน้นั จะสอบตก
มิฉะน้นั เป็น สนั ธำน
ข้อควำมให้เลือกอยำ่ งใดอยำ่ งหนง่ึ มีสนั ธำน คือ
หรือ , ไม…่ ก็ , มฉิ ะนนั้ , หรือไม่…ก็ , ไม่เช่นนนั้ ฯลฯ
ไมย่ ำกเลยใชไ่ หมครับ
เพื่อน ๆ
บทเรียนสำเร็จรูป
๑๒
เร่ือง คำสนั ธำน
กรอบท่ี ๖
เม่ือเพ่อื น ๆ ศกึ ษำคำสนั ธำนท่ี
ให้เลือกอยำ่ งใดอยำ่ งหนงึ่ แล้ว ลองมำ
ทบทวนควำมจำกนั หนอ่ ยนะครับ
๑. ข้อใดเป็นคำสนั ธำนท่ีให้เลือกอย่ำงใดอย่ำงหนง่ึ
ก. แต่
ข. และ
ค. หรือไม่...ก็
ง. ถงึ ...ก็
๒. ข้อใดมีคำสนั ธำนที่ให้เลือกอย่ำงใดอยำ่ งหนง่ึ อย่ใู นประโยค
ก. คณุ ต้องพดู ภำษำไทยให้ชดั เจนมิฉะนนั้ คณุ จะเสียโอกำส
หลำยอย่ำง
ข. ถึงฉนั จะจนแตฉ่ นั ก็ไมเ่ คยขโมยของใคร
ค. พอสมชำยพดู จบ ทกุ คนก็ปรบมือให้
มำนะและมำนีเป็นเพือ่ นกนั
๓. คำที่ขีดเส้นใต้ ข้อใดเป็นคำสนั ธำนที่ให้เลือกอยำ่ งใดอย่ำงหนง่ึ
ก. กว่ำสมศรีจะทำงำนเสร็จ เพื่อน ๆ ก็กลบั บ้ำนกนั หมดแล้ว
ข. คณุ ต้องกินยำ หรือไม่คณุ ก็ต้องไปหำหมอ
ค. ฉนั ไม่ชอบทงั้ ผกั และผลไม้
ง. ฉนั ชอบสีแดงแต่สดุ ำชอบสีเหลือง
๑๓ บทเรียนสำเร็จรูป
เรื่อง คำสนั ธำน
เฉลย ๑. ค ๒. ก ๓. ข
กรอบท่ี ๗
๔. เช่ือมสนั ธำนที่เชื่อมข้อควำมหรือ
ประโยคเป็นเหตเุ ป็นผลแก่กนั
ตวั อยำ่ ง
นำ้ ฝนวิ่งเร็วมำกจงึ ล้มลง
จงึ เป็น สนั ธำน
ครูมีเมตตำต่อนกั เรียนดงั นนั้ นกั เรียนจงึ รักครู
ดงั นนั้ ...จงึ เป็น สนั ธำน
ข้อควำมท่ีเป็นเหตเุ ป็นผลกนั มีสนั ธำน คือ
จงึ , เพรำะฉะนนั้ , ดงั นนั้ ...จงึ , ฉะนนั้ , เหตเุ พรำะ, เพรำะ…จงึ
คำชีแ้ จง เติมคำสนั ธำนที่กำหนดให้ ลงในช่องว่ำงให้เหมำะสม
เพรำะฉะนนั ้ เพรำะ…จงึ เพรำะ
๑. เขำถกู ตำรวจจบั .......................เขำทำผิดกฎจรำจร
๒. .....................เขำไมส่ นใจทำงำน เขำ.........................ถกู ตำหนิ
๓. ตอนนีใ้ กล้เวลำจะสอบแล้ว.................พวกเรำต้องขยนั ดหู นงั สือให้มำก
๑๔ บทเรียนสำเร็จรูป
เฉลย ๑. เพรำะ ๒. เพรำะ...จงึ ๓. เพรำะฉะนนั้ เรื่อง คำสนั ธำน
กรอบสรุป
ขอให้สังเกตอีกหน่อยนะครับว่า
๑. คำสนั ธำนอำจเป็นคำเดียว หรือ หลำยคำที่แยกกนั ก็ได้
๒. คำสนั ธำนอย่หู น้ำประโยค กลำง หรือหลงั ประโยคก็ได้
๓. คำบำงคำอำจใช้เป็นคำสนั ธำน หรือ บพุ บทด้วย
แนวคิด
คำสนั ธำน เป็นคำท่ีใช้เช่ือมข้อควำมหรือ
ประโยคให้เป็นเนือ้ ควำมเดียวกนั ถ้ำรู้จกั เลือกใช้
คำสนั ธำนได้เหมำะสมจะทำให้กำรพดู เขียนเรื่องรำว
ต่ำง ๆ ได้สำนวนกะทดั รัด สละสลวยได้ใจควำม
สมบรู ณ์
๑๕ บทเรียนสำเร็จรูป
เร่ือง คำสนั ธำน
แบบทดสอบหลังเรียน
บทเรียนสำเร็จรูป กลมุ่ สำระกำรเรียนรู้ภำษำไทย
ชนั้ ประถมศกึ ษำปีท่ี ๕ เรื่อง คำสนั ธำน จำนวน ๑๐ ข้อ
คำชีแ้ จง ให้นกั เรียนทำเครื่องหมำยกำกบำท () ทบั ตวั อกั ษรหน้ำข้อคำตอบท่ีถกู ต้องที่สดุ
๑. คำชนดิ ใดทำหน้ำท่ีเชื่อมประโยคควำมรวม
ก. คำกริยำ
ข. คำบพุ บท
ค. คำวเิ ศษณ์
ง. คำสนั ธำน
๒. ข้อควำมใดมีคำสนั ธำน
ก. ฝนตกแตแ่ ดดออก
ข. ของหำยสะพำยบำป
ค. ของหำยเม่ือวำนนี ้
ง. เธอซอื ้ เสือ้ จำกที่ไหน
๓. สนั ธำนคืออะไร
ก. คำขยำย
ข. คำเชื่อม
ค. คำบอกอำกำร
ง. คำแทนผ้พู ดู ผ้ฟู ัง
๔. ข้อควำมใดเป็นประโยคที่มีเนือ้ ควำมคล้อยตำมกนั
ก. เขำป่วย แต่เขำก็มำโรงเรียน
ข. เขำตื่นสำย เพรำะนอนดกึ
ค. เขำกบั หล่อนไปเท่ียวบำงแสนด้วยกนั
ง. อำหำรมือ้ นีค้ วรจะเป็นข้ำวหรือผลไม้
บทเรียนสำเร็จรูป
๑๖
เร่ือง คำสนั ธำน
๕.“ถึงแม้ว่ำเขำเรียนไม่เก่ง แต่เขำก็สง่ งำนได้ตำมกำหนด” คำเชื่อมของประโยคข้ำงต้นคือ
คำใด
ก. แต่
ข. ถึงแม้วำ่
ค. ถงึ แม้ว่ำ...แต่
ง.ถึงแม้วำ่ ...จะ
๖. ข้อควำมใดเป็นเหตเุ ป็นผลกนั
ก. เธอต้องไปมิฉะนนั้ จะถกู จบั
ข. เพรำะไม่สบำย เขำจึงหยดุ เรียน
ค. เมื่อถบู ้ำนเสร็จ เขำก็ไปเที่ยว
ง. ถึงเขำแก่แตก่ ็ยงั คลอ่ งแคล่ว
๗. ข้อควำมใดมีใจควำมให้เลือกเอำอยำ่ งใดอย่ำงหนงึ่
ก. ไมก่ ้อย ก็แก้วต้องไปธุระให้แม่
ข. เพรำะนำ้ เน่ำยงุ จงึ ชมุ
ค. ถึงเขำจะเป็นดำรำ เขำก็ไม่หลงตงั เอง
ง. เมื่อเธอไมไ่ ป ฉนั ก็จะไปเอง
๘. ข้อควำมใดขดั แย้ง
ก. ถงึ เขำเรียนไมเ่ ก่งแต่ก็นิสยั ดี
ข. เขำจำกบ้ำนตงั้ แตเ่ ดก็
ค. พ่ีและน้องหน้ำคล้ำยกนั
ง. เป็ดและไก่เป็นสตั ว์ปีก
๙. สำนวนใดมีคำสนั ธำน
ก. ทรัพย์ในดินสนิ ในนำ้
ข. พอเลีย้ งปำกเลีย้ งท้อง
ค. วำ่ แต่เขำอิเหนำเป็นเอง
ง. กวำ่ ถว่ั จะสกุ งำก็ไหม้
๑๗ บทเรียนสำเร็จรูป
เรื่อง คำสนั ธำน
๑๐. คำบพุ บทต่ำงกบั คำสนั ธำนในข้อใด
ก. บพุ บทเชื่อมคำ สนั ธำนนำหน้ำคำ
ข. บพุ บทอย่หู น้ำคำ ,สนั ธำนเช่ือมคำ ข้อควำม ประโยค
ค. บพุ บทอยหู่ ลงั คำ ,สนั ธำนต่อคำ ข้อควำม
ง. บพุ บทตอ่ คำ ,สนั ธำนเชื่อมคำ ข้อควำม ประโยค
ทำได้หรือเปล่ำครับ
เฉลยหน้ำ ๒๑ นะครับ
๑๘ บทเรียนสำเร็จรูป
เร่ือง คำสนั ธำน
บรรณำนุกรม
กระทรวงศกึ ษำธิกำร. หนงั สือเรียนรำยวิชำพนื ้ ฐำน ภำษำไทย ชนั้ ประถมศกึ ษำ
ปีที่ ๕ . กรุงเทพมหำนคร : ครุ ุสภำลำดพร้ำว, ๒๕๖๓.
กระทรวงศกึ ษำธิกำร. แบบฝึกหดั รำยวิชำพืน้ ฐำน ภำษำไทย ชดุ ภำษำเพอื่ ชีวิต
ทกั ษะภำษำ ชนั้ ประถมศกึ ษำปีท่ี ๕. พมิ พ์ครัง้ ที่ ๕.
กรุงเทพมหำนคร : ครุ ุสภำลำดพร้ำว, ๒๕๖๔.
กระทรวงศกึ ษำธิกำร. แบบฝึกหดั รำยวิชำพืน้ ฐำน ภำษำไทย ชดุ ภำษำเพ่ือชีวติ
ทกั ษะภำษำ ชนั้ ประถมศึกษำปีท่ี ๖. พมิ พ์ครัง้ ท่ี ๕.
กรุงเทพมหำนคร : ครุ ุสภำลำดพร้ำว, ๒๕๖๔.
จริยำ จงจิระศริ ิ. สนกุ กบั ภำษำไทย แนวใหม่ ชนั้ ประถมศกึ ษำปีที่ ๕.
กรุงเทพมหำนคร : รุ่งเรื่องสำส์นกำรพมิ พ์, ม.ป.ป.
ณฐั ิณำ โตประเสริฐพงศ์และปำนี ตงั้ อนรุ ัตน์. หลกั และกำรใช้ภำษำไทย
ชนั้ ประถมศกึ ษำปีที่ ๖. กรุงเทพฯ :
บริษัทไฮเอ็ดพบั ลชิ ชิ่ง จำกดั , ม.ป.ป.
นฤภร รุจิเรข. ชดุ กิจกรรมกำรเรียนรู้พฒั นำกำรคิดวิเครำะห์ กลมุ่ สำระ
กำรเรียนรู้ภำษำไทย ชนั้ ประถมศกึ ษำปีที่ ๕. กรุงเทพมหำนคร :
พฒั นำคณุ ภำพวิชำกำร, ๒๕๖๑.
รัชนี เหรัญกิจ และคณะ. ชดุ กิจกรรมสำหรับครูเพื่อพฒั นำศกั ยภำพกำรเรียนรู้
กลมุ่ สำระกำรเรียนรู้ภำษำไทย ชนั้ ประถมศกึ ษำปีที่ ๕. กรุงเทพมหำนคร :
ไทยวฒั นำพำนชิ , ๒๕๔๖.
สถำบนั พฒั นำคณุ ภำพวิชำกำร. หนงั สือเสริมทกั ษะภำษำไทย. กรุงเทพมหำนคร :
สถำบนั พฒั นำคณุ ภำพวิชำกำร, ม.ป.ป.
สนุ นั ทำ สนุ ทรประเสริฐ. กำรสร้ำงแบบฝึก. กรุงเทพมหำนคร : ชมรมพฒั นำ
ควำมรู้ด้ำนระเบียบกฎหมำย, ม.ป.ท., ม.ป.ป.
บทเรียนสำเร็จรูป
๑๙
เรื่อง คำสนั ธำน
ภาคผนวก
๒๐ บทเรียนสำเร็จรูป
เร่ือง คำสนั ธำน
เฉลยแบบทดสอบก่อนเรียน
บทเรียนสำเร็จรูป กล่มุ สำระกำรเรียนรู้ภำษำไทย
ชนั้ ประถมศกึ ษำปีที่ ๕ เรื่อง คำสนั ธำน จำนวน ๑๐
ข้อ
๑. ข ๒. ง
๓. ข ๔. ก ๕. ก
๖. ค ๗. ข
๘. ก ๙. ค ๑๐. ง
ทำได้กี่ข้อครับ
บทเรียนสำเร็จรูป
๒๑
เรื่อง คำสนั ธำน
เฉลยแบบทดสอบหลังเรียน
บทเรียนสำเร็จรูป กลมุ่ สำระกำรเรียนรู้ภำษำไทย
ชนั้ ประถมศกึ ษำปีที่ ๕ เร่ือง คำสนั ธำน จำนวน ๑๐ ข้อ
๑. ง ๒. ก
๓. ข ๔. ค ๕. ค
๖. ข ๗. ก
๘. ก ๙. ง ๑๐. ข
เก่งมำกครับ
ตอบถกู ทกุ ข้อหรือเปลำ่ ครับ