ธนบัตรไทย แบบต่างๆ

จดั ทำโดย
นำยชตุ เิ ดช จอมคีรี
รหัสนักศกึ ษำ 6106011010

ธนบตั รแบบ 1

• เป็นธนบตั รท่ีพิมพด์ า้ นหนา้ เพยี งดา้ นเดียว จึงเรียกวา่ ธนบตั รหนา้ เดียว มี 7 ชนิดราคา ไดแ้ ก่ 1 บาท 5 บาท 10

บาท 20 บาท 50 บาท 100 บาท และ 1000 บาท พมิ พท์ ่ีบริษทั โทมสั เดอ ลา รู จากดั (THOMAS DE LA
RUE & COMPANY LIMITED) ประเทศองั กฤษ เริ่มทยอยออกใชต้ ้งั แต่พทุ ธศกั ราช 2445
ในรัชกาลท่ี 5 จนถึงรัชกาลท่ี 6

ธนบตั รแบบ 1

ธนบตั รแบบ 2

• เป็นธนบตั รแบบแรกที่เร่ิมพมิ พท์ ้งั สองดา้ น ดา้ นหนา้ เป็นภาพลายเฟ่ื องประกอบรัศมี 12 แฉก ดา้ นหลงั เป็นภาพ

พระราชพธิ ีพชื มงคลจรดพระนงั คลั แรกนาขวญั จึงมกั เรียกกนั วา่ "ธนบตั รแบบไถนา"

• ธนบตั รแบบ 2 มี 2 รุ่น 6 ชนิดราคา ไดแ้ ก่ 1 บาท 5 บาท 10 บาท 20 บาท 100 บาท และ 1000 บาท พิมพท์ ี่บริษทั

โทมสั เดอ ลา รู จากดั เร่ิมทยอยออกใชต้ ้งั แต่พทุ ธศกั ราช 2468 ในรัชกาลท่ี 6 จนถึงรัชกาลที่ 7

• รุ่นที่ 1

• รุ่นที่ 2

ธนบตั รแบบ 2

ธนบตั รแบบ 3

• เป็นธนบตั รแบบแรกที่เชิญพระบรมฉายาสาทิสลกั ษณ์ของพระมหากษตั ริยไ์ ทยเป็นภาพประธานบนดา้ นหนา้ โดย

มีภาพอนั แสดงถึงวฒั นธรรมประเพณีและสถาปัตยกรรมไทย ตลอดจนทศั นียภาพต่าง ๆ เป็นภาพประกอบ ส่วน
ดา้ นหลงั เป็นภาพวดั พระสมุทรเจดีย์ จงั หวดั สมุทรปราการ และมีการพิมพข์ อ้ ความแจง้ โทษของการปลอมแปลง
ธนบตั รเป็นคร้ังแรก มี 4 ชนิดราคา ไดแ้ ก่ 1 บาท 5 บาท 10 บาท และ 20 บาท พมิ พท์ ี่บริษทั โทมสั เดอ ลา รู
จากดั เร่ิมทยอยออกใชต้ ้งั แต่พทุ ธศกั ราช 2477 ในรัชกาลท่ี 7 จนถึงรัชกาลท่ี 8

ธนบตั รแบบ 3

ธนบตั รแบบ 4 (โทมสั )

• ดา้ นหนา้ เชิญพระบรมฉายาสาทิสลกั ษณ์พระบาทสมเดจ็ พระเจา้ อยหู่ วั อานนั ทมหิดลเม่ือทรงพระเยาวเ์ ป็นภาพ

ประธาน โดยมีภาพปูชนียสถานที่สาคญั ไดแ้ ก่ วดั พระสมุทรเจดีย์ พระปฐมเจดีย์ ป้อมมหากาฬกบั บรมบรรพต
พระท่ีนงั่ ดุสิดาภิรมยก์ บั พระท่ีนงั่ จกั รีมหาปราสาท และพระปรางคว์ ดั อรุณราชวราราม เป็นภาพประกอบของ
ธนบตั รแต่ละชนิดราคาตามลาดบั ส่วนดา้ นหลงั เป็นภาพพระที่นงั่ อนนั ตสมาคม

• ธนบตั รแบบ 4 (โทมสั ) มี 2 รุ่น รุ่นหน่ึง พิมพข์ อ้ ความดา้ นหนา้ ธนบตั รวา่ "รัฐบาลสยาม" รุ่นสอง เปลี่ยนเป็นคาวา่

"รัฐบาลไทย" มี 5 ชนิดราคา ไดแ้ ก่ 1 บาท 5 บาท 10 บาท 20 บาท และ 1000 บาท พิมพท์ ่ีบริษทั โทมสั เดอ ลา รู
จากดั ทยอยออกใชเ้ มื่อพทุ ธศกั ราช 2481 ในรัชกาลท่ี 8

ธนบตั รแบบ 4 (โทมสั )

ธนบตั รแบบ 4 (กรมแผนที่)

• ธนบตั รแบบ 4 ซ่ึงพิมพจ์ ากกรมแผนท่ีทหารบก มีรูปแบบเหมือนกบั ธนบตั รแบบ 4 ท่ีพิมพจ์ ากบริษทั โทมสั เดอ

ลา รู จากดั แต่ไดพ้ ิมพค์ าวา่ "กรมแผนที่" ไวท้ ี่ขอบล่างของธนบตั รท้งั ดา้ นหนา้ และดา้ นหลงั และใชก้ ระดาษจาก
โรงงานกระดาษไทย จงั หวดั กาญจนบุรี มี 4 ชนิดราคา ไดแ้ ก่ 1 บาท 10 บาท 20 บาท และ 100 บาท เร่ิมทยอย
ออกใชเ้ มื่อพทุ ธศกั ราช ๒๔๘๕

ธนบตั รแบบ 4 (กรมแผนท่ี)

ธนบตั รแบบ 5

• ดา้ นหนา้ เชิญพระบรมฉายาสาทิสลกั ษณ์พระบาทสมเดจ็ พระเจา้ อยหู่ วั อานนั ทมหิดลเม่ือทรงพระเยาวเ์ ป็นภาพ

ประธาน โดยมีลายเฟ่ื อง อุโบสถและวหิ ารวดั ภูมินทร์ พระอุโบสถวดั เบญจมบพิตรดุสิตวนาราม ประตูซุม้ ยอด
มงกฎุ วดั พระเชตุพนวมิ ลมงั คลาราม พระท่ีนงั่ ไอศวรรยท์ ิพยอาสน์ พระปรางคว์ ดั อรุณราชวราราม และพระที่นง่ั
จกั รีมหาปราสาทกบั พระที่นง่ั ดุสิตมหาปราสาท เป็นภาพประกอบของแต่ละชนิดราคา ส่วนดา้ นหลงั เป็นภาพ
พระบรมมหาราชวงั ดา้ นวดั พระศรีรัตนศาสดาราม

• มี 7 ชนิดราคาไดแ้ ก่ 50 สตางค์ 1 บาท 5 บาท 10 บาท 20 บาท 100 บาท และ 1000 บาท พิมพท์ ี่โรงพิมพธ์ นบตั ร

กระทรวงการคลงั ประเทศญี่ป่ ุน เร่ิมทยอยออกใชเ้ มื่อพทุ ธศกั ราช 2485

ธนบตั รแบบ 5

ธนบตั รแบบ 6

• พมิ พท์ ี่ กรมแผนท่ีทหารบกและกรมอุทกศาสตร์ มี 2 ชนิดราคา ไดแ้ ก่ 20 บาท และ 100 บาท ใชก้ ระดาษที่ผลิตจาก

โรงงานกระดาษไทย จงั หวดั กาญจนบุรี เริ่มออกใชเ้ ม่ือพทุ ธศกั ราช 2488

• ชนิดราคา 20 บาท มีรูปแบบเหมือนกบั ธนบตั รแบบ 4 ซ่ึงพิมพจ์ ากบริษทั โทมสั เดอ ลา รู จากดั
• ชนิดราคา 100 บาท มีรูปแบบเหมือนกบั ธนบตั รแบบ 4 ซ่ึงพมิ พจ์ ากกรมแผนท่ีทหารบก

ธนบตั รแบบ 6

ธนบตั รแบบ 7

• พิมพท์ ี่โรงพิมพเ์ อกชนหลายแห่งท่ีมีผลงานอยใู่ นระดบั มาตรฐานขณะน้นั โดยธนาคารแห่งประเทศไทยไดส้ ่ง

เจา้ หนา้ ท่ีไปควบคุมดูแลการพิมพอ์ ยา่ งใกลช้ ิด แต่เน่ืองจากเป็นช่วงปลายสงครามซ่ึงกระดาษและหมึกพิมพม์ ีอยู่
อยา่ งจากดั คุณภาพและสีของธนบตั รจึงไม่ดีเท่าท่ีควร มี 4 ชนิดราคา ไดแ้ ก่ 1 บาท 5 บาท 10 บาท และ 50
บาท เริ่มออกใชเ้ มื่อพทุ ธศกั ราช 2488

ธนบตั รแบบ 7

ธนบตั รแบบ 8

• เมื่อสงครามมหาเอเชียบูรพายตุ ิลงในเดือนสิงหาคม 2488 รัฐบาลไทยไดส้ ัง่ พิมพธ์ นบตั รไปยงั บริษทั โทมสั เดอ ลา รู

จากดั อีกคร้ัง แต่โรงพมิ พข์ องบริษทั ไดร้ ับความเสียหายจากสงคราม ไม่สามารถพิมพใ์ หไ้ ด้ รัฐบาลไทยจึงติดต่อใหร้ ัฐบาล
สหรัฐอเมริกาจดั พิมพธ์ นบตั รใหช้ ว่ั คราว โดยโรงพมิ พธ์ นบตั ร กระทรวงการคลงั (Bureau of Engraving and
Printing, Treasury Department) ประเทศสหรัฐอเมริกา เป็นผทู้ าแม่แบบแม่พมิ พธ์ นบตั ร และวา่ จา้ งใหบ้ ริษทั
ทิวดอร์ เพรส จากดั (Tudor Press Inc.) เป็นผพู้ ิมพ์
ดา้ นหนา้ เชิญพระบรมฉายาสาทิสลกั ษณ์พระบาทสมเดจ็ พระเจา้ อยหู่ วั อานนั ทมหิดลเมื่อทรงพระเยาวเ์ ป็นภาพประธาน และ
ภาพพระปฐมเจดียเ์ ป็นภาพประกอบของแต่ละชนิดราคา ส่วนดา้ นหลงั เป็นภาพรัฐธรรมนูญประดิษฐานเหนือพานแวน่ ฟ้า มี 5
ชนิดราคา ไดแ้ ก่ 1 บาท 5 บาท 10 บาท 20 บาท และ 100 บาท เร่ิมออกใชเ้ มื่อพทุ ธศกั ราช 2489 ในรัชกาลท่ี 9 เนื่องจาก
ธนบตั รแบบแปดสัง่ พมิ พใ์ นรัชกาลท่ี 8 แต่ส่งเขา้ มาถึงประเทศไทย เมื่อเดือนตุลาคม 2489 ซ่ึงขณะน้นั พระบาทสมเดจ็ พระ
เจา้ อยหู่ วั ภูมิพลอดุลยเดช ไดเ้ สดจ็ ข้ึนเถลิงถวลั ยราชสมบตั ิแลว้

ธนบตั รแบบ 8

ธนบตั รแบบ 9

• มีรูปแบบเหมือนกบั ธนบตั รแบบ 4 แต่เปล่ียนพระบรมฉายาสาทิสลกั ษณ์เป็น พระบาทสมเดจ็ พระปรมินทรมหา

ภูมิพลอดุลยเดช มี 6 ชนิดราคา ไดแ้ ก่ 50 สตางค์ 1 บาท 5 บาท 10 บาท 20 บาท และ 100 บาท พิมพท์ ่ีบริษทั
โทมสั เดอ ลา รู จากดั เร่ิมทยอยออกใชเ้ ม่ือพทุ ธศกั ราช 2491
ดว้ ยเหตุที่ธนบตั รแบบเกา้ มีระยะเวลาการนาออกใชน้ านกวา่ 20 ปี ประชาชนจึงคุน้ เคยกบั สีของธนบตั รแต่ละชนิด
ราคาจนยากท่ีจะเปล่ียนแปลงได้ จึงอาจกล่าวไดว้ า่ สีของธนบตั รแบบเก้า เป็ นต้นแบบของการกาหนดสีของ
ธนบตั รในปัจจุบนั

ธนบตั รแบบ 9

ธนบตั รแบบ 10

• ดว้ ยเหตุที่ธนบตั รแบบ 9 ชนิดราคา 100 บาท ออกใชต้ ิดต่อกนั นานกวา่ 20 ปี และพมิ พด์ ว้ ยการพิมพเ์ ส้นนูนสีแดง

เพียงสีเดียว จึงมีการปลอมแปลงมาก รัฐบาลจึงไดเ้ ปลี่ยนแบบธนบตั รชนิดราคา 100 บาทใหม่ โดยดา้ นหนา้ เชิญ
พระบรมฉายาสาทิสลกั ษณ์พระบาทสมเดจ็ พระปรมินทรมหาภูมิพลอดุลยเดชเป็นภาพประธาน ส่วนดา้ นหลงั เป็น
ภาพเรือสุพรรณหงส์ และกาหนดใหพ้ ิมพส์ อดสีหลายสีและพิมพเ์ ส้นนูนสีน้าเงินเพมิ่ ข้ึนอีกหน่ึงสี ธนบตั รแบบสิบ
มีเพียงชนิดราคาเดียว พิมพท์ ี่บริษทั โทมสั เดอ ลา รู จากดั เริ่มออกใชเ้ ม่ือพทุ ธศกั ราช 2511

ธนบตั รแบบ 10

ธนบตั รแบบ 11

• เป็นธนบตั รแบบท่ีมีเอกลกั ษณ์ความเป็นไทยมากข้ึน ดว้ ยการนาลายไทย สถาปัตยกรรมไทย ซ่ึงมีลกั ษณะโดดเด่น

เป็นศิลปะประจาชาติมาเป็นองคป์ ระกอบสาคญั ของธนบตั ร นอกจากน้ี ยงั มีลกั ษณะสาคญั คือ ภาพประกอบ
ดา้ นหนา้ มีความสมั พนั ธ์กบั ภาพประธานดา้ นหลงั ธนบตั รแบบสิบเอด็
มี 5 ชนิดราคา ไดแ้ ก่ 5 บาท(2512) 10 บาท(2512) 20 บาท(2514) 100 บาท(2515) และ 500 บาท(2518)

ธนบตั รแบบ 11

ธนบตั รแบบ 12

• เป็นธนบตั รที่มีจุดมุ่งหมายเพื่อเผยแผพ่ ระเกียรติคุณของสมเดจ็ พระบูรพมหากษตั ริยาธิราชเจา้ ท่ีไดร้ ับการถวายพระ

ราชสมญั ญาภิไธย "มหาราช" จึงไดเ้ ชิญพระบรมราชานุสาวรียข์ องพระมหากษตั ริยท์ ี่ไดร้ ับการเทิดพระเกียรติ
ดงั กล่าว มาเป็นภาพประธานดา้ นหลงั ของธนบตั ร

• มี 3 ชนิดราคา ไดแ้ ก่ 10 บาท(2523) 20 บาท(2524) และ 100 บาท(2521)

ธนบตั รแบบ 12

ธนบตั รแบบ 13

• มีจุดมุ่งหมายเพ่ือร่วมเฉลิมฉลองงานสมโภชกรุงรัตนโกสินทร์ 200 ปี จึงนาภาพเหตุการณ์หรือเรื่องราวท่ีสาคญั ๆ

นบั แต่แรกสถาปนากรุงเทพมหานครเป็นเมืองหลวง และการเปลี่ยนแปลงการปกครองเป็นระบอบประชาธิปไตย
มาเป็นภาพประธานดา้ นหลงั

• มี 2 ชนิดราคา ไดแ้ ก่ 50 บาท(2528) และ 500 บาท(2530)

ธนบตั รแบบ 13

ธนบตั รแบบ 14

• มีจุดมุ่งหมายเพอื่ เผยแผพ่ ระราชกรณียกิจของพระมหากษตั ริยแ์ ห่งพระราชวงศจ์ กั รี ท่ีทรงพฒั นาประเทศในดา้ น

ต่าง ๆ
มี 3 ชนิดราคา ไดแ้ ก่ 100 บาท (2537) 500 บาท (2539) และ 1000 บาท (2535)

ธนบตั รแบบ 14

ธนบตั รแบบ 15

• ธนบตั รแบบน้ียงั คงมีจุดมุ่งหมายเพื่อเผยแพร่พระราชกรณียกิจของพระมหากษตั ริยแ์ ห่งพระราชวงศจ์ กั รีท่ีทรง

พฒั นาประเทศในดา้ นต่าง ๆ และเป็นแบบท่ีเร่ิมปรับขนาดความกวา้ งของธนบตั รใหเ้ ท่ากนั ทุกชนิดราคา เพื่อความ
สะดวกในการพกพา

• มี 5 ชนิดราคา ไดแ้ ก่ 20 บาท(2546) 50 บาท(2540/2547) 100 บาท(2547/2548) 500 บาท(2544) และ 1000 บาท

(2542/2548)

ธนบตั รแบบ 15

ธนบตั รแบบ 15

ธนบตั รแบบ 16

• ธนบตั รแบบน้ี มีจุดมุ่งหมายเพอื่ เฉลิมพระเกียรติพระมหากษตั ริยไ์ ทย ต้งั แต่สมยั สุโขทยั อยธุ ยา ธนบุรี และ

รัตนโกสินทร์ ท่ีทรงบาเพญ็ พระราชกรณียกิจอนั เป็นคุณูปการแก่ประเทศชาติ

• มี 5 ชนิดราคา คือ 20 บาท(2556) 50 บาท(2555) 100 บาท(2558) 500 บาท(2557) และ 1000 บาท(2558)

ธนบตั รแบบ 16

ธนบตั รแบบ 16

ธนบตั รแบบ 17

• ธนบตั รแบบ 17 มีแนวคิดในการออกแบบเพ่อื เทิดพระเกียรติพระมหากษตั ริยท์ ุกพระองคแ์ ห่งราชวงศจ์ กั รี ท่ีทรง

ประกอบพระราชกรณียกิจ ในทุกดา้ น เพื่อบาบดั ทุกขบ์ ารุงสุข นาความร่มเยน็ มาสู่อาณาประชาราษฎร์และชาติ
บา้ นเมือง ชนิดราคา 20บาท 50 บาท 100บาท 500บาท และ1000บาท เริ่มใชเ้ ม่ือ 28 กรกฎาคม 2561

ธนบตั รแบบ 17