หน่วยที่ 1 ความสำคัญของหลักฐานทางประวัติศาสตร์

โรงเรยี นฤทธิยะวรรณาลัย ความสาคญั ของหลักฐาน
Rittiyawannawai ทางประวัติศาสตร์

โรงเรียนฤทธิยะวรรณาลัย

Rittiyawannawai จุดประสงค์การเรยี นรู้

ประเมนิ ความนา่ เช่อื ถือของหลักฐานทางประวัติศาสตร์ในลักษณะต่างๆ

วิเคราะหค์ วามแตกตา่ งระหวา่ งความจรงิ กับข้อเทจ็ จริงของเหตกุ ารณท์ าง
ประวัตศิ าสตร์

เห็นความสาคัญของการตีความหลกั ฐานทางประวตั ศิ าสตร์ท่ีนา่ เช่อื ถอื

โรงเรียนฤทธิยะวรรณาลัย
Rittiyawannawai

หลกั ฐานทางประวัตศิ าสตร์คืออะไร

❑ รอ่ งรอยจากพฤติกรรมของมนษุ ยเ์ มื่อในอดตี

โรงเรยี นฤทธยิ ะวรรณาลัย
Rittiyawannawai

รอ่ งรอยจากพฤตกิ รรมของมนษุ ยเ์ มือ่ ในอดีต

o การกระทา หลักฐานทางประวัตศิ าสตร์
o การพดู
o การเขยี น
o การอยูอ่ าศยั
o ความคดิ /ความเชื่อ
o การสรา้ งสรรค์

ใชส้ ืบหาความจริง/ข้อเทจ็ จริง เรอ่ื งราวในอดตี

โรงเรยี นฤทธยิ ะวรรณาลัย
Rittiyawannawai

1. ประเภทของหลักฐานทางประวัตศิ าสตร์

1.1 แบ่งตามลกั ษณะ

1.2 แบ่งตามความสาคญั

โรงเรียนฤทธิยะวรรณาลัย 1.1 แบ่งตามลักษณะ
Rittiyawannawai

1 หลกั ฐานที่เปน็ ลายลกั ษณ์อกั ษร

2 หลักฐานท่ีไม่เป็นลายลักษณอ์ กั ษร

โรงเรยี นฤทธยิ ะวรรณาลัย 1.1 แบ่งตามลักษณะ
Rittiyawannawai

หลักฐานทเ่ี ปน็ ลายลักษณ์อักษร จารึกพระธาตุ พระราช
ศรสี องรัก พงศาวดาร
หลกั ฐานทบ่ี นั ทึกเปน็ ตัวหนังสอื
เชน่ จารกึ ตานาน พงศาสดาร จดหมายเหตุ
จดหมายเหตุ เอกสารราชการ
บันทกึ สว่ นบุคคล

โรงเรียนฤทธยิ ะวรรณาลยั 1.1 แบง่ ตามลกั ษณะ
Rittiyawannawai

หลกั ฐานทไี่ มเ่ ป็นลายลกั ษณ์อักษร
หลักฐานที่ไมถ่ กู บนั ทกึ เปน็ ตวั หนังสอื

เชน่ โบราณสถาน โบราณวตั ถุ
ศลิ ปกรรม คาบอกเล่า

โรงเรยี นฤทธิยะวรรณาลัย 1.2 แบ่งตามความสาคัญ

Rittiyawannawai

1 หลกั ฐานชน้ั ตน้ (ปฐมภูมิ) (primary sources)

2 หลกั ฐานชนั้ รอง (ทุตยิ ภมู ิ) (secondary sources)

โรงเรยี นฤทธิยะวรรณาลัย 1.2 แบ่งตามความสาคญั

Rittiyawannawai

หลักฐานช้นั ต้น(ปฐมภมู )ิ
(primary sources)

หลักฐานทีส่ รา้ งขน้ึ ในสมยั ที่เกิดเหตุการณ์
จากผพู้ บเหน็ หรือเกย่ี วกับเหตุการณโ์ ดยตรง

เชน่ โบราณสถาน โบราณวัตถุ ศิลปกรรม
จดหมายเหตุ เอกสารราชการ
บันทึกส่วนบุคคล ภาพถ่าย

โรงเรียนฤทธยิ ะวรรณาลยั 1.2 แบง่ ตามความสาคญั

Rittiyawannawai

หลกั ฐานชน้ั รอง (ทุตยิ ภูม)ิ
(secondary sources)

หลกั ฐานทีส่ ร้างจากบันทกึ เรอื่ งราวต่าง ๆ
ของผูท้ ีร่ บั ทราบ เหตุการณ์จากคาบอกเลา่
ของบุคคลหนึง่ อีกตอ่ หน่ึงไมเ่ กีย่ วกับ
เหตกุ ารณโ์ ดยตรง

เชน่ อนสุ าวรีย์ ตานาน พงศาวดาร

โรงเรยี นฤทธยิ ะวรรณาลัย 2. วธิ กี ารทางประวตั ศิ าสตร์
Rittiyawannawai Historical Method

โรงเรยี นฤทธยิ ะวรรณาลัย 2. วิธกี ารทางประวัตศิ าสตร์
Rittiyawannawai Historical Method

o กระบวนการ (Process)
o ข้ันตอน

ความจริง/ขอ้ เทจ็ จริง 5
23 4
1

โรงเรียนฤทธิยะวรรณาลยั ความหมายวิธกี ารทางประวัตศิ าสตร์
Rittiyawannawai Historical Method

ทาใหเ้ กดิ เร่ืองราวกจิ กรรมเหตกุ ารณ์ทเ่ี กิดข้ึน
ในประวตั ิศาสตรม์ ีความน่าเช่อื ถอื มีความ
ถูกตอ้ งเปน็ จริงมากที่สดุ เพราะมีการศึกษา
อยา่ งเปน็ ระบบ มีขน้ั ตอน

โรงเรียนฤทธิยะวรรณาลัย
Rittiyawannawai

2.

โรงเรียนฤทธยิ ะวรรณาลัย 1. กาหนดหวั ขอ้ เรอ่ื งทจ่ี ะศกึ ษา
Rittiyawannawai
อยากไดค้ าอธิบายเพม่ิ
สมัยใด อยากรู้

สงสยั เพราะอะไร
กาหนดหัวขอ้

โรงเรยี นฤทธยิ ะวรรณาลัย

Rittiyawannawai 1. กาหนดหวั ขอ้ เรอ่ื งทจ่ี ะศกึ ษา

อาจจะกาหนดประเดน็ ไวก้ วา้ งๆกอ่ นแลว้ จากัด
ประเดน็ ใหแ้ คบลงเพือ่ ความชัดเจนในภายหลัง

กาหนดหัวเร่อื งอาจเก่ยี วกับเหตุการณ์ ความเจริญ
ความเสือ่ ม อาณาจกั ร ตัวบุคคล ในชว่ งเวลาใด
เวลาหน่ึง

โรงเรียนฤทธยิ ะวรรณาลัย 2. การรวบรวมหลกั ฐาน
Rittiyawannawai

หลกั ฐานทเ่ี ปน็ ลายลกั ษณ์อกั ษร
+หลกั ฐานช้นั ต้น
หลักฐานชน้ั รอง

หลักฐานทไ่ี ม่เป็นลายลักษณอ์ ักษร มากที่สดุ
+หลกั ฐานชั้นตน้
หลกั ฐานชั้นรอง

โรงเรียนฤทธิยะวรรณาลัย 3. ตรวจสอบและประเมินหลักฐาน
Rittiyawannawai
1.ภายนอก
จริงหรอื ปลอม ?
อายขุ องหลกั ฐาน

ผู้สรา้ ง/ผเู้ ขยี น
จุดม่งุ หมาย

รูปเดิมของหลักฐาน

โรงเรียนฤทธยิ ะวรรณาลัย 3. ตรวจสอบและประเมินหลักฐาน
Rittiyawannawai
1.ภายใน
น่าเช่ือถือ ? พิจารณาเน้ือหาสาะ

ตรวจสอบกบั หลักฐานช้ินอ่ืน

โรงเรยี นฤทธิยะวรรณาลัย 3. ตรวจสอบและประเมินหลักฐาน
Rittiyawannawai
1.ภายใน
1.ภายนอก

พ.ศ. 2319 พ.ศ. 1782

โรงเรียนฤทธิยะวรรณาลยั 4. การวเิ คราะห์ สงั เคราะห์ และจดั หมวดหมู่ข้อมูล
Rittiyawannawai

การตีความ ข้ันลึก

ข้นั ต้น

ตคี วามตามตวั อักษร หาข้อมูลทไี่ ม่ไดบ้ อกตรง

o มีความรูภ้ าษา o มีความรู้ภาษา
o มคี วามเข้าใจดา้ นสภาพแวดล้อม o มคี วามเข้าใจด้านสภาพแวดลอ้ ม
o มรี พู้ ้นื ฐาน + ข้อมูล ทีเ่ ก่ียวขอ้ ง o มีรพู้ ืน้ ฐาน + ข้อมลู ท่เี ก่ยี วข้อง

โรงเรยี นฤทธิยะวรรณาลัย 4. การวเิ คราะห์ สงั เคราะห์ และจัดหมวดหมูข่ ้อมูล
Rittiyawannawai

ความยตุ ธิ รรม นามาจัดหมวดหมู่ ศกึ ษาหา
จดุ ม่งุ หมาย
ความสมบูรณ์ o ความเปน็ มาของเหตกุ ารณ์ o ความสัมพันธ์ประเดน็
o สาเหตสุ าคัญทที่ าใหเ้ หตกุ ารณ์ o ข้อเท็จจรงิ
ขอ้ มลู o ความเป็นไปของเหตกุ ารณ์
o ผลของเหตุการณ์ ซอ่ นเรน้
อาพราง
ไมก่ ลา่ วถึง
เกินความจรงิ

โรงเรียนฤทธิยะวรรณาลัย
Rittiyawannawai

ขอ้ มลู ทไ่ี ดจ้ ากการตคี วาม

ความจรงิ ข้อเท็จจริง ความคดิ เหน็

โรงเรยี นฤทธยิ ะวรรณาลยั
Rittiyawannawai

ความจริง ขอ้ เท็จจริง ความคดิ เหน็
o ความคิด / ความเชื่อ
o ขอ้ มูลท่ีทุกคน o เปล่ียนแปลงได้ o ความรูส้ ึก/ทัศนคติ
ยอมรบั วา่ เปน็ ความ
จริงไมม่ ีข้อโตแ้ ยง้ o แสดงออกเป็นคาพดู
หรือเขียน
o ไม่เปลี่ยนแปลง

โรงเรยี นฤทธิยะวรรณาลยั

Rittiyawannawai เปรยี บเทยี บความจรงิ /ขอ้ เทจ็ จรงิ

ความจริง ขอ้ เทจ็ จรงิ

❑ เสยี กรุงครั้งท่ี 1 พ.ศ. 2112 ❑ การเสยี กรุงเกิดจากคนในชาติ
❑ เสยี กรงุ ครงั้ ที่ 2 พ.ศ. 2310 ขาดความสามคั คี
❑ ส่งผลให้เกดิ ความเสียหายเป็น
❑ ทาใหป้ ระเทศชาติอ่อนแอ
อนั มาก จึงเป็นเหตใุ ห้ชาติอนื่ รกุ ราน

โรงเรียนฤทธยิ ะวรรณาลัย 4. การวิเคราะห์ สังเคราะห์ และจดั หมวดหม่ขู ้อมลู
Rittiyawannawai

คณุ สมบตั ิของผู้ตคี วาม

o มคี วามรดู้ า้ นภาษา
o มคี วามรดู้ า้ นสภาพแวดลอ้ ม
o มีความละเอยี ดรอบคอบ
o วางตวั เป็นกลาง
o มีจนิ ตนาการ

โรงเรียนฤทธิยะวรรณาลยั 5. การนาเสนอขอ้ มลู
Rittiyawannawai

นาขอ้ มลู ทงั้ หมดมาเรยี บเรียงหรอื นาเสนอ
นาเสนอให้ตรงประเดน็ หรือหวั ข้อทต่ี นเอง
สงสัย

**(ขั้นตอนนสี้ าคญั มาก)**

โรงเรยี นฤทธิยะวรรณาลัย
Rittiyawannawai

จบแลว้ คะ่