รายงานปัญหาสุขภาพในชุมชน

รายงานปัญหาสุขภาพในชุมชนโรงเรียนสามเสนวิทยาลัย เสนอ ครูศรีรดา ดอกตาลยงค์ จัดทำโดย นักเรียนชั้นมัธยมศึกษาปีท ี่ 3/7 รายงานนเ ี้ป็นส่วนหนึ่งของวิชาสุขศึกษา (พ23103) ภาคเรียนท ี่ 2 ปีการศึกษา 2565 โรงเรียนสามเสนวิทยาลัย

คำนำ รายงานฉบับน ี้ เป็นส่วนหนึ่งของวิชา สุขศึกษา (พ23103) จัดทำขึ้นโดยมวีัตถุประสงค์เพื่อรวบรวม ข้อมูล สาเหตุของปัญหา และเสนอแนวทางแก้ไขปัญหาสุขภาพในชุมชนในฐานะทเ ี่ ป็นส่วนหนึ่งของชุมชน คณะผจู้ัดทำคาดหวังเป็นอย่างยิ่งว่าการจัดทำรายงานฉบับน ี้ จะมขี้อมูลทเ ี่ ป็นประโยชน์ต่อผู้ท ี่ สนใจ ศึกษาปัญหาสุขภาพเป็นอย่างดี คณะผู้จัดทำ

สารบัญ

เรื่อง หน้า กระบวนการแก้ไขปัญหาสุขภาพในชุมชน 1. การเก็บรวบรวมข้อมูลปัญหาสุขภาพในชุมชน……………………………………………………………...1 2. การวิเคราะห์หาสาเหตขุองปัญหาสุขภาพในชุมชน………………………………………………………..3 3. แนวทางแก้ไขปัญหาสุขภาพในชุมชน…………………………………………………………………………..4 บรรณานุกรม……………………………………………………………………………………………………………………….6 ภาคผนวก - แบบสำรวจปัญหาสุขภาพในชุมชนโรงเรียนสามเสนวิทยาลัย (Google form) - การตอบกลับข้อมูลสรุป (ชื่อ-นามสกุล) - การตอบกลับข้อมูลสรุปแผนภูมิท ี่ 1 (เลขที่) - การตอบกลับข้อมูลสรุปแผนภูมิวงกลมท ี่ 2 (ระดับชั้น) - การตอบกลับข้อมูลสรุปแผนภูมิวงกลมท ี่ 3 (ห้อง) - การตอบกลับข้อมูลสรุปแผนภูมิวงกลมท ี่ 4 (เพศ) - การตอบกลับข้อมูลสรุปแผนภูมิวงกลมท ี่ 5 (ปัญหาสุขภาพท ี่ ทำใหว้ัยรุ่นเจ็บป่วยมากที่สุด) - การตอบกลับข้อมูลสรุปแผนภูมิวงกลมท ี่ 6 (สาเหตุใดท ี่ ทำใหเ้กิดปัญหาสุขภาพท ี่ ส่งผลให้วัยรุ่น เจ็บป่วยมากที่สุด) - การตอบกลับข้อมูลสรุปแผนภูมิวงกลมท ี่ 7 (การแก้ไขปัญหาสุขภาพท ี่ ทำใหว้ัยรุ่นเจ็บป่วยมากที่สุด)

1 กระบวนการแก้ไขปัญหาสุขภาพในชุมชน 1. การเก็บรวบรวมข้อมูลปัญหาสุขภาพ จากการสำรวจปัญหาสุขภาพท ี่ ทำให้คนไทยเสียชีวิตกับกลุ่มเป้าหมาย (นักเรียนชั้นมัธยมศึกษาปีท ี่ 4) ในโรงเรียนสามเสนวิทยาลัย จำนวน 37 คน พบไดด้ังน ี้ ตารางท ี่1 แสดงจำนวนและร้อยละของเพศกลุ่มเป้าหมาย เพศ จำนวน ร้อยละ ชาย 8 21.6 หญิง 29 78.4 รวม 37 100 จากตารางท ี่ 1 พบว่าเป็นเพศหญิงมากที่สุด ร้อยละ 78.4 รองลงมาเป็นเพศชาย ร้อยละ 21.6 ตารางท ี่2 แสดงจำนวนและร้อยละของปัญหาสุขภาพในชุมชนท ี่ ทำให้วัยรุ่นเจ็บป่วยมากที่สุด ปัญหาสุขภาพ จำนวน ร้อยละ ปัญหาการไมใ่ห้ความสำคัญในการดูแลสุขภาพ 13 35.1 ปัญหาความเครียด 22 59.5 ปัญหาโรคท ี่ เกี่ยวข้องกับระบบทางเดินหายใจ 2 5.4 ปัญหาโรคติดต่อทางเพศสัมพันธ์ 0 0 รวม 37 100 จากตารางท ี่ 2 พบว่า ปัญหาสุขภาพท ี่ ทำให้วัยรุ่นเจ็บป่วยมากที่สุดได้แก่ ปัญหาความเครียด ร้อยละ 59.5 รองลงมาปัญหาการไม่ให้ความสำคัญในการดูแลสุขภาพ ร้อยละ 35.1 ปัญหาโรคท ี่ เกี่ยวข้องกับระบบ ทางเดินหายใจ ร้อยละ 5.4 ตามลำดับ

2 ตารางท ี่3 แสดงจำนวนและร้อยละของสาเหตุท ี่ ทำใหเ้กิดปัญหาสุขภาพ สาเหตุของปัญหาสุขภาพ จำนวน ร้อยละ พฤติกรรมสุขภาพท ี่ไม่ถูกต้อง 26 70.3 สภาพเศรษฐกิจและสังคม 6 16.2 เชื้อโรคต่าง ๆ 4 10.8 มีสถานบันเทิง สถานเริงรมยต์ ่าง ๆ มากมาย 1 2.7 รวม 37 100 จากตารางท ี่ 3 พบว่า สาเหตุท ี่ ทำใหเ้กิดปัญหาสุขภาพมากที่สุด ได้แก่พฤติกรรมสุขภาพทไี่ ม่ถูกต้อง ร้อยละ 70.3 รองลงมา สภาพเศรษฐกิจและสังคม ร้อยละ 16.2 เชื้อโรคต่าง ๆ ร้อยละ 10.8 และมีสถาน บันเทิง สถานเริงรมย์ต่าง ๆ มากมาย ร้อยละ 2.7 ตามลำดับ ตารางท ี่4 แสดงจำนวนและร้อยละของการแก้ไขปัญหาสุขภาพ การแก้ไขปัญหาสุขภาพ จำนวน ร้อยละ 1. ศึกษา รวบรวมข้อมูลปัญหาสุขภาพในชุมชน 3 8.1 2. มีสุขนิสัยท ี่ ดีในการป้องกันโรค 5 13.5 3. เข้าร่วมในกิจกรรมของโรงเรียนหรือชุมชนในการส่งเสริมสุขภาพ 2 5.5 4. ช่วยประชาสัมพันธ์ข้อมูลข่าวสารปัญหาสุขภาพในชุมชน 1 2.7 5. ชักชวนเพื่อน สอดส่อง ดูแล แก้ไขปัจจัยต่าง ๆ ท ี่ อาจก่อให้เกิดปัญหาสุขภาพ ในชุมชน 5 13.5 6. หลีกเลี่ยงการกระทำท ี่ อาจก่อให้เกิดปัญหาสุขภาพในชุมชน 14 37.8 7. หากมีปัญหาทางด้านสุขภาพควรรีบปรึกษาผู้ใหญ่ 4 10.8 8. มีส่วนร่วมในการติดตามและประเมินผลในการแก้ไขปัญหาสุขภาพในชุมชน 3 8.1 รวม 37 100

3 จากตารางท ี่ 4 พบว่า แนวทางแก้ไขปัญหาสุขภาพทน ี่ ักเรียนอยากมีส่วนร่วมมากที่สุด ได้แก่หลีก เลี่ยงการกระทำท ี่ อาจก่อให้เกิดปัญหาสุขภาพในชุมชน ร้อยละ 37.8 รองลงมา มีสุขนิสัยท ี่ ดีในการป้องกันโรค ร้อยละ 13.5 ชักชวนเพื่อน สอดส่อง ดูแล แก้ไขปัจจัยต่าง ๆ ท ี่ อาจก่อใหเ้กิดปัญหาสุขภาพในชุมชน ร้อยละ 13.5 และหากมีปัญหาทางด้านสุขภาพควรรีบปรึกษาผู้ใหญ่ร้อยละ 10.8 รองลงมา ศึกษารวบรวมข้อมูล ปัญหาสุขภาพในชุมชน ร้อยละ 8.1 และมีส่วนร่วมในการติดตามและประเมินผลในการแก้ไขปัญหาสุขภาพใน ชุมชน ร้อยละ 8.1 รองลงมา เข้าร่วมในกิจกรรมของโรงเรียนหรือชุมชนในการส่งเสริมสุขภาพ ร้อยละ 5.5 และช่วยประชาสัมพันธ์ข้อมูลข่าวสารปัญหาสุขภาพในชุมชน ร้อยละ 2.7 ตามลำดับ 2. การวิเคราะห์หาสาเหตขุองปัญหาสุขภาพในชุมชน จากการสำรวจปัญหาสุขภาพท ี่ ทำให้คนไทยเสียชีวิตกับกลุ่มเป้าหมายในโรงเรียนสามเสนวิทยาลัย จำนวน 37 คน พบว่าปัญหาสุขภาพทท ี่ ำให้วัยรุ่นเจ็บป่วยจากมากที่สุดไปหาน้อยที่สุด มีสาเหตุดังน ี้ อันดับท ี่ 1 ปัญหาความเครียด จัดเป็นปัญหาทางสุขภาพจิต เนื่องจากสังคมเมืองมีการแข่งขันสูงมาก มักมีความเครียดเข้ามาตลอดเวลา เร่ิมตั้งแตอ่อกจากบ้าน เช่น วันนร ี้ ถเมล์จะมีที่นั่งหรือไม่การจราจรวันน ี้ จะ ติดขัดมากหรือไม่จะถึงท ี่ ทำงานทันหรือไม่วันน ี้ จะโดนเจ้านายตำหนหิรือไม่วันนต ี้ ้องเตรียมตัวไปนำเสนอแข่ง กับบริษัทอื่นอย่างไร เพื่อใหบ้ริษัทของผวู้่าจ้างงานสนใจ รวมถึงความเครียดจากสภาพเศรษฐกิจและสังคม อันดับท ี่ 2 ปัญหาการไม่ให้ความสำคัญในการดูแลสุขภาพ โดยทั่วไปบุคคลมักหาเหตผุลเข้าข้างตนเอง หรือหาข้ออ้างว่า “ไมม่ ีเวลา” สำหรับการดูแลสุขภาพ เช่น ไม่มีเวลาในการออกกำลังกาย ไม่มเีวลาไปตรวจ สุขภาพประจำปีไม่มีเวลาในการเลือกบริโภคอาหาร จึงเลือกท ี่ จะบริโภคอาหารจานด่วนหรืออาหารปรุงสำเร็จ เป็นประจำ เพราะคนในชุมชนเมืองส่วนใหญ่มักจะใช้ชีวิตด้วยความเร่งรีบ เช่น ต้องตื่นแตเ่ช้าเพื่อเดินทางไปท ี่ ทำงานเนื่องจากการจราจรค่อนข้างติดขัด มีเวลาว่างในการใชช้ีวิตประจำวันระหว่างวันทำงานน้อยมาก ส่งให้ ผลให้เกิดปัญหาไม่มีเวลาในการดูแลสุขภาพของคนท ี่ อาศัยอยู่ในชุมชนเมืองอันเป็นสาเหตุของโรคอ้วน ซึ่งเป็น ผลมาจากการไม่มีเวลาในการออกกำลังกายและการมีพฤติกรรมการกินท ี่ไมเ่หมาะสม เพราะเมื่อกินอาหาร เข้าไปแต่ไม่มกีารออกกำลังกาย จะทำให้เกิดการสะสมของไขมันทบ ี่ ริเวณส่วนต่าง ๆ ของร่างกาย นอกจากน ี้ โรคอ้วนยังทำให้เกิดโรคต่าง ๆ อีกด้วย เช่น - โรคความดันเลือดสูง คนอ้วนมีความเสี่ยงท ี่ จะก่อให้เกิดภาวะความดันเลือดสูงมากกว่า คนไม่อ้วน เนื่องจากผู้ทม ี่ ีน้ำหนักมากขึ้นจะมีระดับความดันเลือดสูงขึ้น และพบว่าคนอ้วนประมาณร้อยละ 46 เป็นโรคความดันเลือดสูง - โรคเบาหวาน โรคอ้วนมีผลอย่างมากกับอัตราการเกิดโรคเบาหวาน โดยคนอ้วนแบบอ้วน ลงพุงจะมีความเสี่ยงในการเป็นโรคเบาหวานมากกว่าคนอื่น

4 - โรคท ี่ เกี่ยวกับระบบหัวใจ ผู้ท ี่ มีภาวะอ้วนจะหายใจเข้าออกลำบาก เนื่องจากไขมันที่มาก ขึ้นบริเวณทรวงอกจะขัดขวางการขยายตัวของทรวงอกรวมทั้งไขมันในหลอดเลือด ทำให้เหนื่อยง่าย นอกจากน ี้ คนอ้วนมากยังมีความเสี่ยงต่อการเกิดภาวะหัวใจล้มเหลวมากกว่าคนอื่น - โรคข้อเสื่อม คนอ้วนจะมีอาการข้อเสื่อม กระดูกสันหลังเสื่อม ปวดเข่า ปวดหลัง เนื่องจากข้อต่อต่าง ๆ ต้องแบกรับน้ำหนักที่มากเกินจำเป็น อันดับท ี่ 3 ปัญหาโรคท ี่ เกี่ยวข้องกับระบบทางเดินหายใจ เนื่องจากในชุมชนเมืองนั้นจะมฝีุ่นละออง ก๊าซต่าง ๆ และควันพิษจากท่อไอเสียรถยนต์เมื่อหายใจและสูดดมเป็นเวลานาน อาจทำให้เกิดการเวียนศีรษะ คลื่นไส้อาเจียน หรืออาจหมดสติไดใ้นบางราย และหากสะสมนาน ๆ ก็จะกลายเป็นสารก่อมะเร็งให้แก่คนท ี่ หายใจเข้าไปเป็นประจำได้ อันดับท ี่4 ปัญหาโรคติดต่อทางเพศสัมพันธ์ในชุมชนเมืองส่วนใหญ่จะมีสถานบันเทิง สถานเริงรมย์ ต่าง ๆ มากมาย และเนื่องจากมีสถานบันเทิงในชุมชนเมืองมาก ทำให้เกิดโอกาสเสี่ยงสำหรับผทู้ ี่ ชอบท่องราตรี หรือเที่ยวกลางคืนในการติดโรคทางเพศสัมพันธ์เช่น โรคเอดส์โรคซิฟิลิส โรคหนองใน โรคหนองในเทียม และ โรคติดต่อทางเพศสัมพันธอ์ ื่น ๆ 3. แนวทางแก้ไขปัญหาสุขภาพในชุมชน ในฐานะท ี่ นักเรียนเป็นส่วนหนึ่งของชุมชน ควรมีส่วนร่วมในการแก้ปัญหาสุขภาพในชุมชน ดังน ี้ 1. ศึกษา รวบรวมข้อมูลปัญหาสุขภาพในชุมชนของตนจากแหล่งต่าง ๆ เช่น โรงพยาบาล โรงเรียน หรืออาจเก็บรวบรวมข้อมูลด้วยตนเองผ่านการสังเกต การสอบถาม และการสัมภาษณบ์ุคคลท ี่ เกี่ยวข้อง เช่น เจ้าหน้าท ี่ สาธารณสุข อาสาสมัครสาธารณสุข (อสม.) ว่ามีปัญหาสุขภาพในชุมชนอะไรบ้าง เพื่อจะไดท้ราบ ปัญหาท ี่ ชัดเจนและสามารถป้องกันได้อย่างถูกต้อง 2. มีสุขนิสัยท ี่ ดใีนการป้องกันโรคและการแพร่ระบาดของโรคติดต่อสู่ชุมชน เช่น ล้างมือด้วยน้ำและ สบู่ทุกครั้งก่อน,หลังรับประทานอาหารและหลังการใช้ห้องน้ำ ใช้ช้อนกลางในการตักอาหารทุกครั้ง ใส่หน้ากาก อนามัยปิดปากและจมูกเมื่อทราบว่าตนเองมีความผิดปกติเกิดขึ้นท ี่ ระบบทางเดินหายใจ หรือเกิดปัญหาการ แพร่ระบาดของโรคติดต่อในชุมชน เช่น โรคไข้หวัดใหญ่สายพันธุ์ใหม่ โรคไข้หวัดนก 3. เข้าร่วมกิจกรรมของโรงเรียนหรือชุมชนในการส่งเสริมสุขภาพ หรือแก้ไขปัญหาสุขภาพในชุมชน เช่น เป็นอาสาสมัครในการพัฒนาชุมชน หรือพัฒนาสิ่งแวดล้อม เข้าร่วมเป็นสมาชิกของชมรมหรือกลุ่มสนใจ การออกกำลังกาย การคุ้มครองผู้บริโภค การอนุรักษส์ ิ่งแวดล้อม การป้องกันสารเสพติด รวมทั้งชักชวนเพื่อน สมาชิกในครอบครัวและบุคคลใกลช้ิดใหเ้ข้าร่วมในกิจกรรมดังกล่าวตามความเหมาะสม

5 4. ช่วยประชาสัมพันธ์ข้อมูลข่าวสารเกี่ยวกับปัญหาสุขภาพในชุมชน หรือสถานการณ์ของโรคต่าง ๆ ในปัจจุบันให้แก่บุคคลในครอบครัวและสมาชิกอื่น ๆ ในชุมชน 5. ชักชวนเพื่อน สมาชิกในครอบครัว บุคคลท ี่ คุ้นเคย และสมาชิกของชุมชนให้ร่วมกันสอดส่อง ดูแล แก้ไขปัจจัยต่าง ๆ ท ี่ อาจก่อให้เกิดปัญหาสุขภาพในชุมชน เช่น เมื่อพบภาชนะทม ี่ ีน้ำขัง เช่น กะลา ยางใน รถยนต์กระถางต้นไม้ท ี่ แตก ควรคว่ำทิ้งเสียเพื่อไมใ่ห้เป็นแหล่งเพาะพันธุ์ยุง หรือเลี้ยงปลาหางนกยูงในอ่างน้ำ เพื่อขจัดลูกน้ำยุงลาย 6. หลีกเลี่ยงการกระทำหรือพฤติกรรมท ี่ อาจก่อให้เกิดปัญหาสุขภาพในชุมชน เช่น การเผาขยะ เพราะ ทำให้เกิดมลพิษทางอากาศ ควรใช้วิธีการแยกขยะและนำไปทิ้งในสถานท ี่ ที่ทางเทศบาล เขต หรือหน่วยงาน ส่วนท้องถิ่นจัดเตรียมไว้ 7. หากมีปัญหาทางด้านสุขภาพควรรีบปรึกษาผู้ใหญ่และเลือกใช้บริการสุขภาพทม ี่ อียู่ในชุมชนให้ตรง กับปัญหาสุขภาพนั้น 8. นักเรียนมีส่วนร่วมในการติดตามและประเมินผลในการแก้ไขปัญหาสุขภาพในชุมชนทุกครั้ง เพื่อจะ ไดท้ราบว่าปัญหาสุขภาพในชุมชนนั้นลดลงไปหรือไม่เช่น การสังเกต สอบถาม หรือสัมภาษณ์บุคคลท ี่ เกี่ยวข้อง การศึกษาข้อมูลสถิติทางด้านสุขภาพท ี่ หน่วยงานต่าง ๆ เก็บรวบรวมไว้

6 บรรณานุกรม กิตติปรมัตถผลและคณะ. 2563. สุขศึกษา 3. กรุงเทพฯ: สำนักพิมพ์เอมพันธ์.

ภาคผนวก

แบบสำรวจปัญหาสุขภาพในชุมชนโรงเรียนสามเสนวิทยาลัย (Google form)

การตอบกลับข้อมูลสรุป (ชื่อ-นามสกุล) การตอบกลับข้อมูลสรุปแผนภูมิท ี่1 (เลขที่)

การตอบกลับข้อมูลสรุปแผนภูมิวงกลมท ี่2 (ระดับชั้น) การตอบกลับข้อมูลสรุปแผนภูมิวงกลมท ี่3 (ห้อง)

การตอบกลับข้อมูลสรุปแผนภูมิวงกลมท ี่4 (เพศ) การตอบกลับข้อมูลสรุปแผนภูมิวงกลมท ี่5 (ปัญหาสุขภาพท ี่ ทำใหว้ัยรุ่นเจ็บป่วยมากที่สุด)

การตอบกลับข้อมูลสรุปแผนภูมิวงกลมท ี่6 (สาเหตขุองปัญหาสุขภาพท ี่ ส่งผลใหว้ัยรุ่นเจ็บป่วย) การตอบกลับข้อมูลสรุปแผนภูมิวงกลมท ี่7 (การแก้ไขปัญหาสุขภาพ)

คณะผู้จัดทำ 1. เด็กหญิงณฐพัชร์พรรณบัวหลวง เลขท ี่ 7 หน้าท ี่ ทำรายงาน 2. นางสาวณัฏฐ์นรีมาลัยวงศ์เลขท ี่ 9

หน้าท ี่ ส่งแบบสอบถาม 3. เด็กหญิงณิชาดา มุ่งจิตวิศวกร เลขท ี่ 12 หน้าท ี่ ทำรายงาน 4. เด็กหญิงนันท์นภัส ธนชัยประเสริฐ เลขท ี่ 20 หน้าท ี่ จัดทำ E-Book 5. เด็กหญิงปาณนพิณ ปึงศิริเจรญิเลขท ี่ 27 หน้าท ี่ ทำรายงาน 6. เด็กหญิงปุณยวีร์วงษ์นรา เลขท ี่ 30 หน้าท ี่ ส่งแบบสอบถาม 7. เด็กหญิงภัทรนิษฐ์มหาศาลประเสริฐ เลขท ี่ 34 หน้าท ี่ ทำแบบสอบถาม 8. เด็กหญิงรมณ โสภณธนะศิริเลขท ี่ 37 หน้าท ี่ ส่งแบบสอบถาม