โครงงาน เรื่องไม้คีบขยะอเนกประสงค์

ความเป็นมาของโครงงาน
ขยะถือเป็นปัญหาสิ่งแวดล้อมที่สำคัญของประเทศ ซึ่งจำเป็นต้องได้รับการจัดการอย่างเป็นระบบและเหมาะสม เพราะหากไม่มีการจัดการอย่างถูกวิธี อาจทำให้เกิดปัญหาขยะล้นเมือง ส่งผลกระทบต่อคุณภาพชีวิตและสิ่งแวดล้อมได้ โดยกระบวนการจัดการขยะประกอบไปด้วยหลายขั้นตอน และหนึ่งในนั้นคือ ขั้นตอนการคัดแยกขยะ การคัดแยกเป็นกลไกแรกๆ ของการจัดการขยะ มีวัตถุประสงค์เพื่อคัดแยกขยะที่สามารถนำกลับมาใช้ประโยชน์ได้กลับมาใช้ประโยชน์ ก่อนจะนำขยะที่ไม่สามารถใช้ประโยชน์ได้ไปกำจัดต่อไป ซึ่งหากคัดแยกไปใช้ประโยชน์ได้ในปริมาณมาก ก็สามารถช่วยลดปริมาณขยะที่ต้องนำไปกำจัดน้อยลง
ชุมชนควรให้ความรู้และส่งเสริมให้ประชาชนที่อาศัยอยู่ในบ้านเรือน สถานประกอบการ อาคารที่พัก อาคารสำนักงาน สถาบันศึกษา ห้างสรรพสินค้า และโรงแรม ดำเนินการคัดแยกขยะตามข้อกำหนดดังนี้ 1. คัดแยกขยะที่สามารถนำกลับมาใช้ประโยชน์ใหม่ได้หรือขยะรีไซเคิล ออกจากขยะย่อยสลาย ขยะอันตราย และขยะทั่วไป 2. เก็บกักขยะที่ทำการคัดแยกแล้วในถุงหรือถังรองรับขยะแบบแยกประเภทที่หน่วยราชการกำหนด 3. เก็บกักขยะที่ทำการคัดแยกแล้วในบริเวณที่มีอากาศถ่ายเทสะดวก มีแสงสว่างเพียงพอ ไม่กีดขวางทางเดิน อยู่ห่างจากสถานที่ประกอบอาหาร ที่รับประทานอาหาร และแหล่งน้ำดื่ม 4. ให้เก็บกักขยะอันตราย หรือภาชนะบรรจุสารที่ไม่ทราบแน่ชัด เป็นสัดส่วนแยกต่างหากจากขยะอื่นๆ เพื่อป้องกันการแพร่กระจายของสารพิษ หรือการระเบิด แล้วนำไปรวบรวมไว้ในภาชนะรองรับขยะอันตรายของชุมชน 5. ห้ามเก็บกักขยะอันตรายไว้รวมกัน โดยให้แยกเก็บเป็นประเภทๆ หากเป็นของเหลวให้ใส่ถังหรือภาชนะบรรจุที่มิดชิดและไม่รั่วไหล หากเป็นของแข็งหรือกึ่งของแข็งให้เก็บใส่ถังหรือภาชนะที่แข็งแรง 6. หลีกเลี่ยงการเก็บกักขยะที่ทำการคัดแยกแล้ว และมีคุณสมบัติที่เหมาะแก่การเพาะพันธุ์ของพาหะนำโรค หรืออาจเกิดการรั่วไหลของสารพิษไว้เป็นเวลานาน 7. หากมีการใช้น้ำทำความสะอาดวัสดุคัดแยกแล้วหรือวัสดุเหลือใช้ที่มีไขมันหรือตะกอนน้ำมันปนเปื้อน จะต้องระบายน้ำเสียนั้นผ่านตะแกรง และบ่อดักไขมันก่อนระบายสู่ท่อน้ำสาธารณะ 8. ห้ามเผา หลอม สกัดหรือดำเนินกิจกรรมอื่นใด เพื่อการคัดแยก การสกัดโลหะมีค่า หรือการทำลายขยะในบริเวณที่พักอาศัย หรือพื้นที่ที่ไม่มีระบบป้องกันและควบคุมของเสียที่จะเกิดขึ้น
ด้วยเหตุนี้เองทางคณะผู้จัดทำจึงได้คิดค้นสิ่งประดิษฐ์นี้ขึ้นมา เพื่อทำให้การจัดการกับขยะประเภทต่าง ๆ มีความสะดวกและทำให้การแยกประเภทขยะมีประสิทธิภาพมากยิ่งขึ้น

2. วัตถุประสงค์ของโครงงาน
2.1. เพื่อส่งเสริมให้ประชาชนรู้จักและเข้าใจการคัดแยกขยะมูลฝอยในครัวเรือน และสร้างรายได้จากการจำหน่ายวัสดุรีไซเคิลที่คัดแยกด้วยตนเอง
2.2. เพื่อร่วมสนับสนุนการสร้างรายได้แก่ประชาชน
2.3. เพื่อกำจัดแหล่งเพาะพันธ์พาหะนำโรคติดต่อมาสู่ชุมชนที่เกิดจากปัญหาขยะมูลฝอยตกค้าง
3. ขอบเขตของโครงงาน
3.1 ถังขยะจะคัดแยกวัสดุได้เพียง 3 ประเภทเท่านั้น คือ ขวดพลาสติกใส กล่องนม และกระป๋องอะลูมิเนียม
3.2 ถังขยะนี้ยังเป็นเพียงนวัตกรรมแบบจำลองอย่างง่ายเท่านั้น อาจยังไม่สามารถใช้งานได้อย่างเต็มประสิทธิภาพ

4. ประโยชน์ที่ได้รับจากโครงงาน
4.1 ประชาชนมีจิตสำนึกในการคัดแยกขยะมูลฝอย
4.2. ประชาชนมีความรู้ความเข้าใจในการคัดแยกขยะมูลฝอยในครัวเรือน
4.3. ประชาชนมีพฤติกรรมในการคัดแยกขยะมูลฝอยที่ดีขึ้น





















บทที่ 2
เอกสารและงานวิจัยที่เกี่ยวข้อง

ในการทำโครงงานสิ่งประดิษฐ์ “ไม้คีบขยะอเนกประสงค์” คณะผู้จัดทำได้รวบรวมแนวคิด ทฤษฎี และหลักการต่าง ๆ จากเอกสารและงานวิจัยที่เกี่ยวข้อง ดังต่อไปนี้

ขยะรีไซเคิล
ขยะรีไซเคิล หมายถึง ขยะ ของเสีย หรือวัสดุเหลือใช้ซึ่งสามารถนำกลับมาใช้ประโยชน์ใหม่ได้ โดยนำมาแปรรูปเป็นวัตถุดิบในกระบวนการผลิต เช่น แก้ว กระดาษ กระป๋องเครื่องดื่ม เศษพลาสติก เศษโลหะ ฯลฯ ขยะรีไซเคิล มีปริมาณ 42% ของขยะทั้งหมดทุกประเภท ขยะพวกนี้มีประโยชน์หลายซ้ำหลายซ้อนเพราะสามารถนำไปผลิตได้ใหม่ไม่รู้จบ

แนวทางการจัดการขยะรีไซเคิล
พลาสติก ขยะรีไซเคิลประเภทพลาสติกมีจำนวนมากขึ้นทุกวัน เพราะสินค้า และบรรจุภัณฑ์ส่วนมากทำมาจากพลาสติก มีความทนทานมาก ซึ่งขยะพวกนี้เมื่อนำมาเผาก็จะทำให้เกิดมลพิษสิ่งแวดล้อม หรือหากนำไปฝังกลบ ก็จะทำให้สิ้นเปลืองเนื้อที่ในการฝังกลบ จึงเหมาะมากที่จะนำมารีไซเคิล โดยพลาสติกสามารถนำกลับมารีไซเคิลได้เกือบทุกประเภท เช่น โพลีโพรพิลีน นิยมนำมาใช้เป็นถ้วยนมเปรี้ยว โพลีเอททิลีน นำมาทำขวดเครื่องดื่ม
การจัดการ : ล้างพลาสติกพร้อมดึงฉลากออกให้หมด จากนั้นทำให้แบนเพื่อประหยัดพื้นที่ แล้วจึงคัดแยกตามประเภทของขยะรีไซเคิล

กระดาษ ขยะรีไซเคิลประเภทกระดาษ อาจจะมาจากบ้านเรือนหรือสำนักงาน เช่น หนังสือพิมพ์กระดาษคอมพิวเตอร์ ถุงกระดาษ ลังกระดาษ กระดาษเหล่านี้ส่วนใหญ่สามารถนำกลับมารีไซเคิลได้
การจัดการ : ควรมีการแยกประเภทของกระดาษก่อน เช่น กล่องนม กระดาษย่อยสลาย กระดาษหนังสือพิมพ์ กระดาษลัง ฯลฯ ส่วนการรีไซเคิลนั้น กระดาษษที่รับซื้อมาจากบ้านเรือนหรือแหล่งต่างๆ จะถูกส่งไปยังโรงงานกระดาษ เพื่อใช้เป็นวัตถุดิบผสมในการผลิตกระดาษประเภทต่าง ๆ เช่น กระดาษขาวจะถูกแปรรูปเป็นกระดาษสมุด กระดาษหนังสือพิมพ์จะถูกแปรรูปเป็นกระดาษห่อของขวัญ

แก้ว ขยะรีไซเคิลประเภทแก้ว ที่นำทราย หิน และโซดาไฟเป็นส่วนผสม โดยนำมาหลอมให้ขึ้นรูปเป็น ภาชนะต่าง ๆ แม้ว่าแก้วจะเป็นวัสดุที่ย่อยสลายไม่ได้ แต่สามารถนำมาหลอมขึ้นรูปใหม่ได้ ซึ่งขวดแก้วแต่ละสีมีมูลค่าที่แตกต่างกัน สีที่ได้ราคาดีที่สุด คือขวดแก้วสีขาว รองลงมา คือ สีชาและสีเขียว
การจัดการ : จะมีการคัดแยกตามประเภท เพื่อนำไปทำความสะอาด แล้วนำมาบรรจุสินค้าใหม่อีกครั้ง ส่วนขวดแก้วที่แตกหัก จะถูกคัดแยกตามสี แล้วจึงส่งเข้าโรงงานหลอมแก้ว เมื่อทุบให้แตกละเอียดแล้วล้างด้วย

โลหะ ขยะรีไซเคิลประเภทโลหะ สามารถนำกลับมารีไซเคิลโดยการนำมาหลอมและแปรรูปเป็นผลิตภัณฑ์อื่น ๆ ได้
การจัดการ : เศษเหล็กที่รวบรวมได้พ่อค้ารับซื้อของเก่าจะทำการตัดเหล็กตามขนาดต่าง ๆ ตามที่โรงงานกำหนดเพื่อสะดวกในการเข้าเตาหลอมและการขนส่ง ส่วนโลหะประเภททองเหลือง ทองแดง สแตนเลส สามารถนำกลับมาหลอมใหม่ขึ้นเป็นพระพุทธรูปได้

อะลูมิเนียม ขยะรีไซเคิลประเภทอะลูมิเนียม จะมีแบบบางและแบบหนา ไม่ว่าจะเป็นอะไหล่รถยนต์หม้อ กะละมัง กระป๋องเครื่องดื่ม ฯลฯ
การจัดการ : ขยะรีไซเคิลอลูมิเนียมประเภทกระป๋องน้ำอัดลมเป็นขยะที่มีปริมาณมากก่อนที่จะนำไปขาย ควรอัดกระป๋องให้มีปริมาณเล็กลง เพื่อประหยัดเนื้อที่ในการขนส่ง

ท่อพีวีซี
ท่อพีวีซี คือท่อที่ทำมาจากเม็ดพลาสติก PVC (โพลิไวนิลคลอไรด์) เป็นท่อที่นิยมใช้ในระบบประปา และการเกษตร และใช้แทนท่อเหล็กที่ขึ้นสนิมง่ายและมีราคาแพง ท่อพีวีซีทั่วไปมีขนาด ½” ถึง 12” และยาว 4 เมตร ท่อพีวีซีเป็นวัสดุที่มีความทนทาน ขนาดเบา และ ราคาไม่แพงหากเทียบกับอายุการใช้งาน 50 ปี วัสดุสำหรับก่อสร้างและการประปาชนิดนี้เป็นที่นิยมของช่างประปาและผู้รับเหมาครับ ในการทำระบบประปา สิ่งที่ผู้ใช้อยากได้คือท่อที่สามารถลำเลียงน้ำได้ มีความยืนหยุ่นทนทาน มีน้ำหนักเบาเพื่อการขนส่งที่ง่าย และมีราคาไม่แพงมาก (ถ้าเทียบกับท่อเหล็ก ท่อพีวีซีทั้งเบาและราคาถูกกว่ามาก)
ท่อพีวีซีที่ผลิตทั่วไปมีส่วนผสมของเรซิ่นพีวีซี (PVC Resin) ไทเทเนียมไดออกไซด์ (TiO2) แคลเซี่ยม (Calcium) และสีผสมเฉพาะท่อเช่นสีฟ้าหรือสีเหลือง เป็นต้น









บทที่ 3
วิธีดำเนินโครงงาน

1. เครื่องมือและวิธีการดำเนินงาน
1.1 เครื่องมือ อุปกรณ์
1.1.1 ท่อพีวีซี
1.1.2 ล้อขนาดเล็ก
1.1.3 น๊อตและสกรู
1.1.4 สายเคเบิ้ลไทน์
1.1.5 เบรกรถจักรยาน
1.1.6 ใบเลื่อยและสว่าน
ผลการดำเนินงาน

จากการทำโครงงานวิทยาศาสตร์สิ่งแวดล้อม ด้านนวัตกรรมการคัดแยกขยะ เรื่อง “ไม้คีบขยะอเนกประสงค์” สรุปผลได้ว่า ปัญหาขยะล้นเมืองนั้นมีสาเหตุมาจากพวกเราทุกคนที่ยังขาดความเข้าใจในการคัดแยกขยะก่อนนำไปทิ้ง ซึ่งส่งผลกระทบทั้งทางตรงและทางอ้อมต่อสภาพแวดล้อมและสิ่งมีชีวิตอื่นๆ ที่อาศัยอยู่ร่วมกับเรา ในวันนี้ปัญหาขยะล้นเมืองไม่ได้มีแค่ตามชุมชนหรือเมืองใหญ่เท่านั้น ยังมีขยะทั้งในแม่น้ำและทะเลอีกเป็นจำนวนมาก และจะก่อให้เกิดผลเสียระยะยาวต่อสภาพแวดล้อมและระบบนิเวศได้ในอนาคตร่วมเป็นส่วนหนึ่งในการลดปริมาณขยะลงด้วยตัวของเราเอง ด้วยการคัดแยกประเภทของขยะก่อนนำไปทิ้งทกครั้ง เพื่อให้ง่ายต่อการคัดแยกขยะก่อนนำไปกำจัดหรือใช้ประโยชน์ต่อไปได้

สรุปผลโครงงาน
ประชาชนรู้จักและเข้าใจการคัดแยกขยะมูลฝอยในครัวเรือน และสร้างรายได้จากการจำหน่ายวัสดุรีไซเคิลที่คัดแยกด้วยตนเอง และส่งผลให้เกิดการกำจัดแหล่งเพาะพันธ์พาหะนำโรคติดต่อมาสู่ชุมชนที่เกิดจากปัญหาขยะมูลฝอยตกค้าง

ปัญหาจากทาโครงงาน
1. ปัญหาในด้านเครื่องมือและอุปกรณ์ยังไม่มีความชำนาญในการใช้
2. ปัญหาอาจไม่ปฏิบัติตามแผนงานที่วางไว้ทาให้เกิดความล่าช้าต่อการประสานงานที่ไม่เป็นขั้นตอน

ข้อเสนอแนะ
1. ต้องพยายามที่จะเรียนรู้ในสิ่งต่าง ๆ เพราะการใช้เครื่องมือถ้าใช้ผิดวิธีก็สามารถที่จะก่อให้เกิดอันตรายต่อร่างกาย และสิ้นเปลืองงบประมาณในการจัดซื้อมาทดแทนถ้าเกิดความเสียหาย
2. ต้องมีการหาความรู้หรือหาข้อมูลต่าง ๆ มาเป็นแนวทางในการปรับใช้ให้เกิดประโยชน์ต่อการดำเนินงานต่อไป