เล่ม 3 เงื่อนกระหวัดไม้ เงื่อนบ่วงสายธนู เงื่อนประมง เงื่อนเก้าอี้

ก

คำนำ

กิจกรรมลูกเสือ-เนตรนารี ลูกเสือสามญั เพื่อเสริมสร้างทกั ษะชีวติ ระดบั ช้นั ประถมศึกษา
ปี ที่ 6 (ลูกเสือเอก) ประกอบด้วยคาช้ีแจงการใช้กิจกรรมลูกเสือ-เนตรนารี ลูกเสือสามัญ เพ่ือ
เสริมสร้างทกั ษะชีวิต ระดบั ช้นั ประถมศึกษาปี ที่ 6 คาช้ีแจงสาหรบั ครู คาช้ีแจงสาหรับลูกเสือและ
กิจกรรมการเรียนรู้ ซ่ึงลูกเสือตอ้ งศกึ ษาให้เขา้ ใจอยา่ งชดั เจน เพื่อจะสามารถทากิจกรรมการเรียนรู้
ไดอ้ ยา่ งมีประสิทธิภาพและบรรลุผลการเรียนรู้ตามจุดประสงค์ กิจกรรมการเล่มท่ี 3 เง่ือนกระหวดั
ไม้ เง่ือนบว่ งสายธนู เง่ือนประมง สาหรบั ลูกเสือช้ันประถมศึกษาปี ท่ี 6 โดยเป็นกิจกรรมทเ่ี นน้ ผเู้ รียน
เป็นสาคญั ให้ลกู เสือร่วมกนั ทางานเป็นกล่มุ ช่วยเหลอื กนั ในกล่มุ รู้จกั การแบ่งหนา้ ทกี่ นั ภายในกลุ่ม
ซ่ึงกิจกรรมลูกเสือ-เนตรนารี ลูกเสือสามญั น้ีเนน้ ใหผ้ ูเ้ รียนลงมือปฏบิ ตั ิดว้ ยตนเอง รายละเอียดของ
การใช้กิจกรรมลูกเสือ-เนตรนารี ลกู เสือสามญั เพอื่ เสริมสร้างทกั ษะชีวติ ระดบั ช้นั ประถมศึกษาปี ท่ี
6 ครูและลกู เสือจะไดร้ บั ประโยชนจ์ ากการใชเ้ อกสารประกอบการเรียน เลม่ น้ีอยา่ งดียง่ิ

ผู้จัดทาขอขอบพระคุณผูอ้ านวยการ และคณะครูอาจารย์ทุกท่านท่ีให้คาแนะนาและ
คาปรึกษาท่ีดี ตลอดจนการให้กาลงั ใจในการจัดทากิจกรรมลูกเสือ-เนตรนารี ลูกเสือสามญั เพื่อ
เสริมสร้างทกั ษะชีวติ ระดบั ช้นั ประถมศึกษาปี ท่ี 6 เล่มท่ี 3 เงื่อนกระหวดั ไม้ เงื่อนบว่ งสายธนู เง่อื น
ประมง สาหรับลกู เสือช้นั ประถมศกึ ษาปี ที่ 6

มูหัมมดั สามะ

ข

สำรบญั

เร่ือง หน้ำ
คานา...........................................................................................................................................ก
สารบญั .......................................................................................................................................ข
คาช้ีแจงสาหรับการใชก้ ิจกรรมลูกเสือ-เนตรนารี ลูกเสือสามญั .................................................1
คาช้ีแจงสาหรบั ครู......................................................................................................................2
คาช้ีแจงสาหรับลกู เสือ................................................................................................................3
บทบาทของลูกเสือ.....................................................................................................................4
แบบทดสอบกอ่ นเรียน................................................................................................................5
กระดาษคาตอบแบบทดสอบก่อนเรียน......................................................................................8
ใบความรู้ เงอื่ นกระหวดั ไม้ เง่อื นบ่วงสายธนู เง่อื นประมง............................................................9
ใบกิจกรรมท่ี 1...........................................................................................................................14
ใบกิจกรรมที่ 2...........................................................................................................................16
แบบทดสอบหลงั เรียน...............................................................................................................17
กระดาษคาตอบแบบทดสอบหลงั เรียน......................................................................................20
ภาคผนวก..................................................................................................................................21

- เฉลยใบกิจกรรมท่ี 1.....................................................................................................22
- เฉลยใบกิจกรรมที่ 2.....................................................................................................24
- เฉลยแบบทดสอบก่อนเรียน - หลงั เรียน......................................................................25
บรรณานุกรม............................................................................................................................26

1

คำชี้แจงสำหรับกำรใช้กิจกรรมลูกเสือ-เนตรนำรี ลกู เสือสำมญั
เพื่อเสริมสร้ำงทักษะชีวิต
ระดับช้ันประถมศึกษำปี ที่ 6

กิจกรรมลูกเสือ-เนตรนารี ลูกเสือสามญั เพื่อเสริมสร้างทกั ษะชีวิต ระดบั ช้ันประถมศึกษา
ปี ท่ี 6 ประกอบดว้ ยจานวนท้งั หมด 10 เลม่ คอื

เล่มที่ 1 ความรู้เบ้อื งตน้ เกี่ยวกบั เชือกและเง่ือน
เลม่ ที่ 2 เง่ือนพริ อด เงอ่ื นขดั สมาธิ เงือ่ นตะกรุดเบ็ด
เล่มที่ 3 เงอ่ื นกระหวดั ไม้ เงอ่ื นบ่วงสายธนู เงอ่ื นประมง
เล่มที่ 4 เง่อื นผกู ซุง เง่ือนผูกร้งั เงือ่ นปมตาไก่ เง่อื นผกู ร่น
เล่มที่ 5 การผูกแน่น
เลม่ ที่ 6 การปฐมพยาบาล
เล่มที่ 7 การปฐมพยาบาลโดยใชผ้ า้ สามเหลย่ี มและการเขา้ เฝือก
เลม่ ที่ 8 การเคล่ือนยา้ ยผปู้ ่ วย
เล่มที่ 9 ความรู้ทวั่ ไปกบั การอยคู่ า่ ยพกั แรม
เล่มท่ี 10 ความปลอดภยั ในการปฏบิ ตั ิกิจกรรมลูกเสือ
กิจกรรมลูกเสือ-เนตรนารี ลูกเสือสามญั เพื่อเสริมสร้างทกั ษะชีวติ ระดบั ช้ันประถมศึกษา
ปี ท่ี 6 ท้ังหมด 10 เล่ม เน้นให้ลูกเสือได้ลงมือปฏิบัติจริงในการทากิจกรรม การเรียนรู้ การ
ปฏิบตั ิงานรวมกนั เป็นกลุ่ม และทาให้ลูกเสือเกิดทกั ษะกระบวนการ เรื่อง เง่ือนกระหวดั ไม้ เงอ่ื น
บ่วงสายธนู เง่ือนประมง โดยในการจดั กิจกรรมการเรียนรู้ผูเ้ รียนจะไดร้ ับความรู้ ความเขา้ ใจและ
นอกจากน้นั ยงั ไดร้ ับความสนุกสนานเพลิดเพลินจากกระบวนการเรียนเป็นกล่มุ ลกู เสือสามารถนา
ความรู้และทกั ษะกระบวนการดงั กล่าวท่ีไดจ้ ากการทากิจกรรมไปประยุกต์ใชใ้ นชีวิตประจาวนั ได้
เป็นอยา่ งดี

2

คำชีแ้ จงสำหรับครู

กิจกรรมลกู เสือ-เนตรนารี ลกู เสือสามญั เพือ่ เสริมสร้างทกั ษะชีวิต ระดบั ช้นั ประถมศึกษา
ปี ที่ 6 เล่มที่ 3 เงื่อนกระหวดั ไม้ เงือ่ นบว่ งสายธนู เงื่อนประมง เล่มน้ี มขี ้นั ตอนการจดั กิจกรรมการ
เรียนการสอน ดงั น้ี

1. แจกกิจกรรมลูกเสือ-เนตรนารี ลูกเสือสามญั เล่มท่ี 3 เงื่อนกระหวดั ไม้ เง่ือนบ่วงสายธนู
เง่อื นประมง เล่มน้ีให้ลกู เสือ

2. ครูช้ีแจงการใช้กิจกรรมลูกเสือ-เนตรนารี ลูกเสือสามญั เล่มที่ 3 เงื่อนกระหวดั ไม้ เง่ือน
บ่วงสายธนู เงอ่ื นประมง เล่มน้ีใหล้ กู เสือทราบก่อนลงมือปฏิบตั ิ

3. ครูใหล้ ูกเสือทาแบบทดสอบก่อนเรียน เพ่ือดูว่าลูกเสือมีพ้ืนฐาน ความรู้ ความเขา้ ใจมาก
นอ้ ยเพยี งใด

4. ครูให้ลูกเสือศึกษากิจกรรมลูกเสือ-เนตรนารี ลูกเสือสามญั เล่มท่ี 3 เงื่อนกระหวดั ไม้
เงื่อนบ่วงสายธนู เงื่อนประมง และทากิจกรรมการเรียนรู้ เพ่ือให้ลกู เสือไดท้ บทวนและเกิดความรู้
ความเขา้ ใจอยา่ งถกู ตอ้ ง

5. ครูใหล้ ูกเสือทาแบบทดสอบหลงั เรียน เพื่อดูวา่ ลกู เสือมีความรู้ ความเขา้ ใจหลงั เรียนมาก
นอ้ ยเพยี งใด

6. ครูสงั เกตพฤติกรรมคุณลกั ษณะอนั พงึ ประสงคท์ างการเรียนและบนั ทกึ ผล
7. ครูตรวจคะแนนและบนั ทึกผลลงในแบบเก็บคะแนนการทากิจกรรมการเรียนการสอน
จากกิจกรรมลูกเสือ-เนตรนารี ลูกเสือสามัญ เล่มท่ี 3 เง่ือนกระหวดั ไม้ เงื่อนบ่วงสายธนู เง่ือน
ประมง เล่มน้ี
8. ครูแจง้ คะแนนให้ลกู เสือทราบและชมเชยผเู้ รียนพร้อมใหค้ าแนะนาเพ่ิมเตมิ

3

คำชี้แจงสำหรับลกู เสือ

กิจกรรมลกู เสือ-เนตรนารี ลูกเสือสามญั เล่มที่ 3 เงอ่ื นกระหวดั ไม้ เง่ือนบว่ งสายธนู เง่ือน
ประมง เลม่ น้ี ใชป้ ระกอบการจดั กิจกรรมการเรียนการสอนลกู เสือ ระดบั ช้นั ประถมศกึ ษาปี ท่ี 6 โดย
มขี ้นั ตอนการจดั กิจกรรมการเรียนการสอน ดงั น้ี

ศึกษำก่อนลงมือปฏิบตั กิ ิจกรรม
1. ลูกเสือฟังคาช้ีแจงการใชก้ ิจกรรมลกู เสือ-เนตรนารี ลกู เสือสามญั เพื่อเสริมสร้างทกั ษะ

ชีวติ ระดบั ช้นั ประถมศึกษาปี ที่ 6
2. ใหล้ กู เสือรบั กิจกรรมลกู เสือ-เนตรนารี ลูกเสือสามญั เล่มที่ 3 เงอ่ื นกระหวดั ไม้ เงอ่ื นบว่ ง

สายธนู เง่ือนประมง
3. ลกู เสือเร่ิมทาแบบทดสอบกอ่ นเรียน เพอ่ื ดูวา่ ลูกเสือมีพ้ืนฐาน ความรู้ ความเขา้ ใจ

มากนอ้ ยเพียงใด
4. ให้ลูกเสือศึกษาและปฏบิ ตั กิ ิจกรรมการเรียนรู้แต่ละกิจกรรมจากกิจกรรมลกู เสือสามญั

เลม่ ที่ 3 เง่อื นกระหวดั ไม้ เงอ่ื นบ่วงสายธนู เงื่อนประมง
5. ลูกเสือศึกษากิจกรรมลูกเสือ-เนตรนารี ลกู เสือสามญั เล่มที่ 3 เงือ่ นกระหวดั ไม้ เง่ือนบ่วง

สายธนู เงอื่ นประมง ต้งั ใจศึกษาเน้ือหาทาความเขา้ ใจให้ดีต้งั แต่หนา้ แรกถงึ หนา้ สุดทา้ ยตามลาดบั
อยา่ ขา้ มข้นั ตอน

6. เมอื่ พบคาช้ีแจงหรือคาถามในแต่ละกิจกรรมใหอ้ ่านและทากิจกรรมอยา่ งรอบคอบ
7. ส่งผลงานการทากิจกรรมการเรียนการสอนจากกิจกรรมลกู เสือ-เนตรนารี ลูกเสือสามญั
เลม่ ที่ 3 เงื่อนกระหวดั ไม้ เง่ือนบว่ งสายธนู เง่อื นประมง เลม่ น้ี เพือ่ ให้ครูตรวจและบนั ทึกผล
8. เม่ือลกู เสือทกุ คนทากิจกรรมครบแลว้ ให้ลกู เสือทาแบบทดสอบหลงั เรียนจากกิจกรรม
ลกู เสือ-เนตรนารี ลูกเสือสามญั เลม่ ที่ 3 เงือ่ นกระหวดั ไม้ เงื่อนบ่วงสายธนู เง่ือนประมง ดว้ ยความ
ต้งั ใจและซ่ือสตั ย์
9. รบั ฟังการบอกคะแนนคาชมเชย และคาแนะนาเพมิ่ เติมจากครู

4

10. ในการเขา้ ร่วมกิจกรรมทุกคร้ัง ลกู เสือควรให้ความร่วมมอื ต้งั ใจในการทากิจกรรม
และตรงต่อเวลาเสมอ

บทบำทของลกู เสือ

ครูต้องแจ้งให้ลูกเสือทรำบถึงบทบำทของลกู เสือ ดังต่อไปน้ี
1. ลูกเสือตอ้ งอ่านคาสง่ั และปฏบิ ตั ติ ามข้นั ตอนอยา่ งระมดั ระวงั
2. ลูกเสือตอ้ งพยายามทากิจกรรมตา่ งๆ จนสุดความสามารถ
3. ลูกเสือตอ้ งต้งั ใจปฏิบตั ิงานอยา่ งจริงจงั ไมช่ วนเพอ่ื นพูดคยุ ออกนอกเรื่อง
4. หลงั จากปฏิบตั ิกิจกรรมแลว้ ลูกเสือจะตอ้ งจดั เก็บอุปกรณท์ กุ ชิ้น เขา้ ทใ่ี หเ้ รียบร้อย
5. เนื่องจากมเี วลาจากดั ลูกเสือตอ้ งต้งั ใจทากิจกรรมให้เสร็จอยา่ งรวดเร็ว
6. ลูกเสือตอ้ งใชส้ ่ือหรืออุปกรณอ์ ยา่ งระมดั ระวงั

5

แบบทดสอบก่อนเรียน

คำชี้แจง ให้ลูกเสือสามญั เลอื กคาตอบทถี่ ูกท่สี ุดเพียงคาตอบเดียวและทาเคร่ืองหมาย () ลงใน
กระดาษคาตอบ (10 คะแนน)

1. เงือ่ นกระหวดั ไมม้ ปี ระโยชน์แบบใด
ก. ใชส้ าหรับผูกสตั วเ์ ล้ียง
ข. ใชต้ อ่ เชือกที่มขี นาดเล็ก
ค. ใชเ้ ป็นบ่วงคลอ้ งช่วยคนทกี่ าลงั ตกน้า
ง. ใชค้ ลอ้ งคนเพอ่ื หยอ่ นตวั จากที่สูงลงทตี่ ่า

2. ขอ้ ใดบอกลกั ษณะเก่ียวกบั เงือ่ นกระหวดั ไมไ้ ดถ้ กู ตอ้ ง
ก. เป็นเงือ่ นทมี่ ีความมน่ั คง สามารถผูกไดง้ า่ ย
ข. เป็นเงือ่ นท่ไี ม่รูด ไมเ่ ลอื่ นเขา้ ไปรัดกบั สิ่งทผี่ ูก
ค. เป็นเงอ่ื นที่ใชส้ าหรบั ต่อเชือกท่ีมขี นาดเดียวกนั
ง. ถกู ทกุ ขอ้ ทกี่ ลา่ วมา

3. รูปที่ปรากฏเป็นข้นั ตอนใดในการผกู เง่อื นกระหวดั ไม้

ก. ข้นั ตอนที่ 1
ข. ข้นั ตอนท่ี 2
ค. ข้นั ตอนท่ี 3
ง. ข้นั ตอนที่ 4

6

4. เง่อื นบว่ งสายธนูมกี ี่ช้นั
ก. 1 ช้นั
ข. 2 ช้นั
ค. 3 ช้นั
ง. 4 ช้นั

5. ขอ้ ใด ไม่ใช่ ประโยชนข์ องเงอ่ื นกระหวดั ไม้
ก. ใชเ้ ป็นเงอ่ื นบุกเบกิ
ข. ใชเ้ ป็นท่ดี กั สัตวท์ ว่ั ไป
ค. ใชส้ าหรับผูกรอกตา่ งๆ
ง. ใชส้ าหรบั ผูกสัตวเ์ ล้ยี ง ผูกเรือ ผกู แพ

6. ขอ้ ใดเป็นรูปเงอ่ื นบว่ งสายธนู 2 ช้นั
ก.

ข.

ค.

ง.

7

7. เงือ่ นประมงมีประโยชนอ์ ยา่ งไร
ก. ใชส้ าหรบั ผกู สตั วเ์ ล้ียง ผกู เรือ
ข. ใชเ้ ป็นบว่ งคลอ้ งช่วยคนทก่ี าลงตกน้า
ค. ใชต้ อ่ เชือกสองเส้นทม่ี ีขนาดเดียวกนั
ง. ถูกทุกขอ้

8. ขอ้ ใด ไม่ใช่ ประโยชน์ของเง่ือนบ่วงสายธนู
ก. ใชต้ ่อสายไฟฟ้า
ข. ใชเ้ ป็นบ่วงคลอ้ งช่วยคนที่กาลงั ตกน้า
ค. ใชค้ ลอ้ งคน เพอ่ื หยอ่ นตวั จากทสี่ ูงลงสู่ทตี่ ่า
ง. ใชผ้ กู สัตวไ์ วก้ บั หลกั เพ่ือให้สตั วเ์ ดินหมนุ ไปไดร้ อบๆ

9. เงอื่ นบ่วงสายธนู 2 ช้นั มีประโยชนแ์ บบใด
ก. ใชค้ ลอ้ งกบั เสาหรือตน้ ไมท้ าใหแ้ ข็งแรง
ข. ใชผ้ ูกคลอ้ งขอ้ เหล็กเพือ่ ใชเ้ กี่ยวสิ่งของ
ค. ช่วยคนไขท้ ห่ี มดสติโดยการคลอ้ งดึงคนไขจ้ ากทต่ี ่าข้ึนสู่ท่ีสูง
ง. ถูกทุกขอ้

10. จงใส่หมายเลขหนา้ วิธีการผูกเงอ่ื นบ่วงสายธนู 2 ช้นั ใหถ้ กู ตอ้ ง
1. จบั ปลายเชือกมาคลอ้ งบว่ งเอ
2. จบั ปลายเชือกสอดเขา้ ไปในบ่วงเลขหกจะเกิดบ่วงเอ
3. ดึงเชือกเส้นบนข้ึน และพลกิ เชือกเส้นล่างกลบั ข้นึ และดึงเชือกใหแ้ น่น
4. ขดเชือกทที่ บกนั ใหเ้ ป็นห่วงคลา้ ยเลขหก
ก. 1 2 3 4
ข. 3 2 4 1
ค. 2 3 1 4
ง. 4 3 2 1

8

กระดำษคำตอบแบบทดสอบก่อนเรียน

ช่ือ..........................................................................................เลขท่ี.................

ขอ้ ก ข ค ง
1
2
3
4
5
6
7
8
9
10

รวม

9

ใบควำมรู้
เร่ือง เงื่อนกระหวดั ไม้ เง่ือนบ่วงสำยธนู เงื่อนประมง
เง่ือนกระหวดั ไม้

เป็นเง่อื นทม่ี ีความมนั่ คง สามารถผูกไดง้ า่ ย และแกอ้ อกง่าย แตล่ นื่ หลุดยาก เพราะเง่อื นน้ี
จะผกู ไวแ้ น่น มวี ิธีผูก ดงั น้ี

1. นาปลายเชือกขา้ งใดขา้ งหน่ึงพนั หลกั หรือเสา 2 รอบ

2. ใชป้ ลายเชือกพนั ทบั เชือกอกี ดา้ นแลว้ สอดกลบั มาดา้ นหนา้ 1 รอบ

10

3. ใชป้ ลายเชือกเส้นเดิมพนั ทบั เหมอื นขอ้ 2 อีก 1 รอบ แลว้ ดึงปลายเชือกท้งั 2 ขา้ งใหแ้ น่น

ประโยชน์ของเงื่อนกระหวดั ไม้

1. ใชส้ าหรบั ผูกสตั วเ์ ล้ียง ผูกเรือ ผูกแพไวก้ บั หลกั
2. ใชส้ าหรบั ผูกรอกตา่ งๆ
3. ใชเ้ ป็นเง่อื นบกุ เบกิ เพราะเป็นเงอ่ื นสาคญั ทใี่ ชใ้ นการผูกมดั

เงื่อนบ่วงสำยธนู

เงอ่ื นบ่วงสายธนู เป็นเง่อื นท่ีไม่รูด ไม่เลือ่ นเขา้ ไปรดั กบั สิ่งที่ผูกตวั บว่ งจะคงทม่ี ีวธิ ีผกู ดงั น้ี
1. ขดเชือกใหเ้ ป็นบว่ งคลา้ ยเลข 6

11

2. จบั ปลายเชือกสอดเขา้ ไปในบว่ ง (สอดจากทางดา้ นลา่ ง)

3. จบั ปลายเชือกออ้ มหลงั ตวั เลข 6 แลว้ วกสอดปลายลงในบว่ งตวั เลข 6 ดึงเชือก

ให้แน่น

ประโยชน์ของเง่ือนบ่วงสำยธนู

ธนู

1. ใชผ้ กู สตั วไ์ วก้ บั หลกั เพ่ือใหส้ ัตวเ์ ดินหมนุ ไปไดร้ อบๆ
2. ใชผ้ กู เรือกบั หลกั เมือ่ เวลาน้าข้นึ หรือลง บ่วงจะเลื่อนข้นึ ลงไดเ้ อง
3. ใชเ้ ป็นบว่ งคลอ้ งช่วยคนทกี่ าลงั ตกน้า
4. ใชค้ ลอ้ งคน เพือ่ หยอ่ นตวั จากทส่ี ูงลงสู่ทตี่ ่า

12

เง่ือนบ่วงสำยธนู 2 ช้ัน 2
วธิ ผี ูก

1

34

5

1. ขดเชือกทีท่ บกนั ให้เป็นห่วงคลา้ ยเลข 6
2. จบั ปลายเชือกสอดเขา้ ไปในบ่วงเลขหกจะเกิดบว่ งเอ
3. จบั ปลายเชือกมาคลอ้ งบ่วงเอ
4. ดึงเชือกเสน้ บนข้ึน และพลกิ เชือกเสน้ ลา่ งกลบั ข้ึน และดึงเชือกใหแ้ น่น

13

ประโยชน์ของเง่ือนบ่วงสำยธนู 2 ข้นั

1.ช่วยคนไขท้ ห่ี มดสติ โดยการคลอ้ งดึงคนไขจ้ ากทตี่ ่าข้นึ สู่ท่สี ูง เช่น ช่วยคนข้ึน
จากกน้ เหว จากบ่อ เป็นตน้ หรือช่วยคนจากที่สูงลงสู่พ้ืนดิน

2.ใชค้ ลอ้ งกบั เสาหรือตน้ ไม้ ทาใหแ้ ขง็ แรงทนทานจากการยึด
3.ใช้ผกู คลอ้ งขอเหลก็ เพ่ือใชเ้ ก่ียวยกสิ่งของหรือหยอ่ นลงในท่ีต่าๆ

เงื่อนประมง ( Fisherman's Knot )

เป็นเง่ือนที่ใชส้ าหรับต่อเชือกที่มีขนาดเดียวกนั ซ่ึงเป็นท่รี ู้จกั กนั อกี ช่ือหน่ึงว่า
เงือ่ นหัวลา้ นชนกนั

ประโยชน์ของเง่ือนประมง

1. ใชต้ ่อเชือกทม่ี ีขนาดเล็ก
2. ใชต้ อ่ เชือกสองเส้นทมี่ ีขนาดเดียวกนั
3. ผูกคอขวดแยมสาหรบั เป็นท่ีถือหิ้ว (คอขวดท่ีมขี อบขวด)
4. ใชต้ ่อเชือกทม่ี ขี นาดใหญท่ ี่ลากจูง
5. ใชต้ ่อเชือกดา้ ย ดา้ ยทอ สายเบ็ด ใชต้ อ่ เชือกกนั เป็นเกลยี ว
6. ใชต้ ่อสายไฟฟ้า

14

ใบกจิ กรรมท่ี 1

คำชี้แจง ให้หมูล่ ูกเสือสามญั ของท่านตอบคาถามตอ่ ไปน้ี (15 คะแนน)

1. จงอธิบายข้นั ตอนการผูกเงือ่ นกระหวดั ไมแ้ ละประโยชนม์ าใหถ้ กู ตอ้ ง

...........................................................................................................................................
...........................................................................................................................................
...........................................................................................................................................
...........................................................................................................................................
...........................................................................................................................................
...........................................................................................................................................
...........................................................................................................................................
...........................................................................................................................................
...........................................................................................................................................
...........................................................................................................................................

15

2. จงอธิบายข้นั ตอนการผูกเงื่อนบ่วงสายธนูท้งั 2 ข้นั พร้อมท้งั บอกประโยชนใ์ หถ้ กู ตอ้ ง

...........................................................................................................................................
...........................................................................................................................................
...........................................................................................................................................
...........................................................................................................................................
...........................................................................................................................................
...........................................................................................................................................
...........................................................................................................................................
...........................................................................................................................................
...........................................................................................................................................
...........................................................................................................................................
...........................................................................................................................................
...........................................................................................................................................
...........................................................................................................................................
...........................................................................................................................................
...........................................................................................................................................
...........................................................................................................................................

16

ใบกิจกรรมท่ี 2

คำชี้แจง ให้หม่ลู กู เสือสามญั ผูกเงอ่ื นประมงพร้อมท้งั อธิบายข้นั ตอนการผกู ใหถ้ ูกตอ้ ง
(10 คะแนน)

หมู่ท่ี.......... ชื่อ..............................................................................เลขท่ี............
ช่ือ..............................................................................เลขที.่ ...........
ชื่อ..............................................................................เลขที่............

โรงเรียน...............................................ช้ัน..............วันที่.....................................
ข้นั ตอนกำรผกู เงอ่ื น

............................................................................................................................................
............................................................................................................................................
............................................................................................................................................
............................................................................................................................................
............................................................................................................................................
............................................................................................................................................
............................................................................................................................................
............................................................................................................................................
............................................................................................................................................
............................................................................................................................................

17

แบบทดสอบหลังเรียน

คำชีแ้ จง ให้ ลกู เสือสามญั เลือกคาตอบทถี่ กู ท่สี ุดเพียงคาตอบเดียวและทาเครื่องหมาย
กากบาท () ลงในกระดาษคาตอบ (10 คะแนน)

1. จงเรียงลาดบั หมายเลขการผกู เง่ือนบว่ งสายธนู 2 ช้นั ใหถ้ กู ตอ้ ง
1. จบั ปลายเชือกมาคลอ้ งบว่ งเอ
2. จบั ปลายเชือกสอดเขา้ ไปในบว่ งเลขหกจะเกิดบ่วงเอ
3. ดึงเชือกเสน้ บนข้ึน และพลกิ เชือกเสน้ ล่างกลบั ข้นึ และดึงเชือกใหแ้ น่น
4. ขดเชือกทีท่ บกนั ใหเ้ ป็นห่วงคลา้ ยเลขหก
ก. 1 2 3 4
ข. 3 2 4 1
ค. 2 3 1 4
ง. 4 3 2 1

2. เง่อื นบว่ งสายธนู 2 ช้นั มีประโยชน์แบบใด
ก. ใชค้ ลอ้ งกบั เสาหรือตน้ ไมท้ าให้แขง็ แรง
ข. ใชผ้ ูกคลอ้ งขอ้ เหลก็ เพ่ือใชเ้ กี่ยวสิ่งของ
ค. ช่วยคนไขท้ หี่ มดสติโดยการคลอ้ งดึงคนไขจ้ ากทต่ี ่าข้นึ สู่ท่สี ูง
ง. ถกู ทกุ ขอ้

3. ขอ้ ใด ไมใ่ ช่ ประโยชน์ของเงื่อนบวงสายธนู
ก. ใชต้ ่อสายไฟฟ้า
ข. ใชเ้ ป็นบ่วงคลอ้ งช่วยคนท่ีกาลงั ตกน้า
ค. ใชค้ ลอ้ งคน เพอ่ื หยอ่ นตวั จากที่สูงลงสู่ทีต่ อ่
ง. ใชผ้ ูกสัตวไ์ วก้ บั หลกั เพ่อื ใหส้ ัตวเ์ ดินหมุนไปไดร้ อบๆ

18

4. เงอื่ นประมงมปี ระโยชน์อยา่ งไร
ก. ใชส้ าหรับผูกสัตวเ์ ล้ยี ง ผูกเรือ
ข. ใชเ้ ป็นบ่วงคลอ้ งช่วยคนทีก่ าลงตกน้า
ค. ใชต้ ่อเชือกสองเสน้ ทม่ี ีขนาดเดียวกนั
ง. ถกู ทกุ ขอ้

5. ขอ้ ใดเป็นรูปเง่ือนบ่วงสายธนู 2 ช้นั
ก.

ข.

ค.

ง.

6. ขอ้ ใด ไมใ่ ช่ ประโยชนข์ องเง่ือนกระหวดั ไม้
ก. ใชเ้ ป็นเงอื่ นบกุ เบิก
ข. ใชเ้ ป็นทีด่ กั สตั วท์ วั่ ไป
ค. ใชส้ าหรบั ผูกรอกต่างๆ
ง. ใชส้ าหรบั ผูกสัตวเ์ ล้ยี ง ผกู เรือ ผูกแพ
จ.

19

7. เงื่อนบ่วงสายธนูมีก่ีช้นั
ก. 1 ช้นั
ข. 2 ช้นั
ค. 3 ช้นั
ง. 4 ช้นั

8. รูปทปี่ รากฏเป็นข้นั ตอนใดในการผกู เงอื่ นกระหวดั ไม้

ก. ข้นั ตอนที่ 1
ข. ข้นั ตอนท่ี 2
ค. ข้นั ตอนท่ี 3
ง. ข้นั ตอนท่ี 4

9. ขอ้ ใดบอกลกั ษณะเก่ียวกบั เง่ือนกระหวดั ไมไ้ ดถ้ กู ตอ้ ง
ก. เป็นเง่ือนที่มคี วามมนั่ คง สามารถผูกไดง้ ่าย
ข. เป็นเงอื่ นทีไ่ มร่ ูด ไมเ่ ลอื่ นเขา้ ไปรัดกบั สิ่งที่ผูก
ค. เป็นเงื่อนท่ีใชส้ าหรบั ตอ่ เชือกทม่ี ขี นาดเดียวกนั
ง. ถกู ทุกขอ้ ทก่ี ลา่ วมา

10 เงือ่ นกระหวดั ไมม้ ีประโยชนแ์ บบใด
ก. ใชส้ าหรับผูกสัตวเ์ ล้ียง
ข. ใชต้ อ่ เชือกท่มี ขี นาดเล็ก
ค. ใชเ้ ป็นบว่ งคลอ้ งช่วยคนที่กาลงั ตกน้า
ง. ใชค้ ลอ้ งคนเพอ่ื หยอ่ นตวั จากท่ีสูงลงทต่ี ่า

20

กระดำษคำตอบแบบทดสอบก่อนเรียน

ช่ือ..........................................................................................เลขท่ี.................

ขอ้ ก ข ค ง
1
2
3
4
5
6
7
8
9
10

รวม

21

\

ภำคผนวก

22

เฉลยใบกจิ กรรมท่ี 1

คำชีแ้ จง ให้หมลู่ ูกเสือสามญั ตอบคาถามต่อไปน้ี (15 คะแนน)
1. จงอธิบายข้นั ตอนการผกู เงอ่ื นกระหวดั ไมแ้ ละประโยชน์ใหถ้ ูกตอ้ ง

ข้นั ตอนในการผกู
1. นาปลายเชือกขา้ งใดขา้ งหน่ึงพนั หลกั หรือเสา 2 รอบ
2. ใชป้ ลายเชือกพนั ทบั เชือกอีกดา้ นแลว้ สอดกลบั มาดา้ นหนา้ 1 รอบ
3. ใชป้ ลายเชือกเส้นเดิมพนั ทบั เหมือนขอ้ 2 อีก 1 รอบ แลว้ ดึงปลายเชือกท้งั 2

ขา้ งใหแ้ น่น

ประโยชน์ของเง่ือนกระหวัดไม้
1. ใชส้ าหรบั ผูกสตั วเ์ ล้ยี ง ผูกเรือ ผูกแพไวก้ บั หลกั
2. ใชส้ าหรบั ผูกรอกตา่ งๆ
3. ใชเ้ ป็นเง่อื นบกุ เบกิ เพราะเป็นเงื่อนสาคญั ท่ใี ชใ้ นการผูกมดั

23

2. จงอธิบายข้นั ตอนการผูกเงอ่ื นบ่วงสายธนูท้งั 2 ข้นั พร้อมท้งั บอกประโยชน์ใหถ้ ูกตอ้ ง

1. เงื่อนบ่วงสำยธนู
เงื่อนบว่ งสายธนู เป็นเงอ่ื นท่ีไมร่ ูด ไมเ่ ลื่อนเขา้ ไปรัดกบั ส่ิงทีผ่ กู ตวั บ่วงจะคงท่ี

มวี ธิ ีผกู ดงั น้ี
1. ขดเชือกให้เป็นบ่วงคลา้ ยเลข 6
2. จบั ปลายเชือกสอดเขา้ ไปในบ่วง (สอดจากทางดา้ นล่าง)
3. จบั ปลายเชือกออ้ มหลงั ตวั เลข 6 แลว้ วกสอดปลายลงในบ่วงตวั เลข 6 ดึง

เชือกใหแ้ น่น
ประโยชน์ของเง่ือนบ่วงสำยธนู

1. ใชผ้ ูกสัตวไ์ วก้ บั หลกั เพื่อใหส้ ัตวเ์ ดินหมุนไปไดร้ อบๆ
2. ใชผ้ ูกเรือกบั หลกั เมือ่ เวลาน้าข้นึ หรือลง บ่วงจะเล่ือนข้ึนลงไดเ้ อง
3. ใชเ้ ป็นบ่วงคลอ้ งช่วยคนทีก่ าลงั ตกน้า
4. ใชค้ ลอ้ งคน เพื่อหยอ่ นตวั จากที่สูงลงสู่ทต่ี ่า

2. เง่ือนบ่วงสำยธนู 2 ช้ันวธิ ผี กู
1. ขดเชือกทที่ บกนั ใหเ้ ป็นห่วงคลา้ ยเลข 6
2. จบั ปลายเชือกสอดเขา้ ไปในบว่ งเลขหกจะเกิดบว่ งเอ
3. จบั ปลายเชือกมาคลอ้ งบ่วงเอ
4. ดึงเชือกเส้นบนข้นึ และพลิกเชือกเสน้ ลา่ งกลบั ข้นึ และดึงเชือกให้แน่น

ประโยชน์
1.ช่วยคนไขท้ ่หี มดสติ โดยการคลอ้ งดึงคนไขจ้ ากทตี่ ่าข้ึนสู่ที่สูง เช่น ช่วยคน

ข้นึ จากกน้ เหว จากบ่อ เป็นตน้ หรือช่วยคนจากท่ีสูงลงสู่พ้นื ดิน
2. ใชค้ ลอ้ งกบั เสาหรือตน้ ไม้ ทาใหแ้ ข็งแรงทนทานจากการยึด
3.ใช้ผูกคลอ้ งขอเหลก็ เพือ่ ใชเ้ ก่ียวยกส่ิงของหรือหยอ่ นลงในที่ต่าๆ

24

เฉลยใบกิจกรรมท่ี 2

คำชี้แจง ใหห้ ม่ลู กู เสือสามญั ผูกเงอื่ นประมงพร้อมท้งั อธิบายข้นั ตอนการผกู ให้ถูกตอ้ ง
(15 คะแนน)

หมู่ที่.......... ชื่อ..............................................................................เลขท.่ี ...........
ชื่อ..............................................................................เลขที่............
ชื่อ..............................................................................เลขที.่ ...........

โรงเรียน...............................................ช้ัน..............วันท่ี.....................................
ข้นั ตอนกำรผกู เง่อื น

...........................................................................................................................................
...........................................................................................................................................
...........................................................................................................................................
...........................................................................................................................................
...........................................................................................................................................
...........................................................................................................................................
...........................................................................................................................................
...........................................................................................................................................
...........................................................................................................................................

ข้นึ อยกู่ บั ดุลพินิจของครูผูส้ อน

25

เฉลยแบบทดสอบก่อนเรียน-หลงั เรียน

ก่อนเรียน หลังเรียน

ข้อ ก ข ค ง ข้อ ก ข ค ง
1 1
2 2
3 3
4 4
5 5
6 6
7 7
8 8
9 9
10  10 

รวม.....................คะแนน รวม.....................คะแนน

26

บรรณำนุกรม

กวี พนั ธุม์ ีเชาวน์. เง่ือนเชือก. พิมพค์ ร้ังที่ 5. กรุงเทพฯ : โรงพมิ พค์ รุ ุสภาลาดพร้าว, 2548.
กระทรวงศกึ ษาธิการ. (2550) หลกั สูตรลูกเสือสามญั
http://www.holy.ac.th/holy/website/scountindex.htm.

คู่มอื การจดั กิจกรรมลกู เสือสามญั ทเี่ นน้ ทกั ษะชีวติ (ของ สสส) สมาคมวางแผนครอบครวั
แห่งประเทศไทย ในพระราชูปถมั ภส์ มเดจ็ พระศรีนครินทราบรมราชชนนี 226 หนา้ ปี ท่ี
พิมพ์ 2010www.ppat.or.th (โครงการการพฒั นาหลกั สูตรและการบริหารจดั การกิจกรรม
ลกู เสือเพอื่ เสริมสร้างทกั ษะชีวิต)

เฉลิมพร จนั ทรทีประ. เงอ่ื นเชือก คมู่ ือประกอบการสอนกิจกรรมลูกเสือ, เนตรนารี, ยวุ กาชาด และ
บคุ คลทว่ั ไป. กรุงเทพฯ: โรงพมิ พธ์ รรมสาร, 2549.

นงลกั ษณ์ ทองสัมฤทธ์ิ. (2553) การผกู เงือ่ น. http://koel.itgo.com/fisherman%20knot.html.
มีชยั ขาศิริ. การบกุ เบิกสาหรับลกู เสือสามญั . กรุงเทพฯ: การพิมพไ์ ทยกรุ๊พ, 2537.
มลู นิธิคณะลูกเสือแห่งชาต.ิ หนงั สือเรียน กิจกรรมพฒั นาผเู้ รียน กิจกรรมลกู เสือ – เนตรนารี

ช่วงช้นั ที่ 3. กรุงเทพฯ : อกั ษรเจริญทศั น์, 2551.
สันต์ ยวุ ยทุ ธ.์ คู่มือการสอนวิชาพเิ ศษลูกเสือ เนตรนารีสามญั เพอื่ เสริมสร้างทกั ษะชีวิต ระดบั ช้ัน

ประถมศกึ ษาปี ท่ี 6 (ลูกเสือโลก) สามญั (ฉบบั เพ่ิมเตมิ ).
พมิ พค์ ร้งั ท่ี 4. กรุงเทพฯ: โรงพมิ พค์ รุ ุสภาลาดพร้าว, 2543.
สมบตั ิ ก่อแกว้ , มนดั เทศทอง. (2550) การผูกเงื่อนและการผูกแน่น. กิจกรรมลูกเสือ เนตรนารี
สามญั เพื่อเสริมสร้างทกั ษะชีวิต ระดบั ช้ันประถมศึกษาปี ท่ี 6 (ลูกเสือโลก),
http://www.thaigoodview.com/library/contest2551/dev03/07/index.html.
สมมาต สังขพนั ธ์. หนงั สือเรียนหมวดกิจกรรมพฒั นาผเู้ รียน ลกู เสือ – เนตรนารี (ลกู เสือโลก).
กรุงเทพฯ : เอมพนั ธ์, 2551.
อานาจ ช่างเรียน, เชาวลิต ภูมิภาค และเทพฤทธ์ิ พรประสิทธ์ิ. กิจกรรมพฒั นาผเู้ รียน
ลกู เสือ เนตรนารีสามญั เพือ่ เสริมสร้างทกั ษะชีวิต ระดบั ช้นั ประถมศึกษาปี ที่ 6
(ลูกเสือโลก). พมิ พท์ ี่ บริษทั โรงพิมพว์ ฒั นาพานิช จากดั , 2551.