ไฟล์คดีแพ่งเกี่ยวเนื่องคดีอาญา

คดแี พงเก่ยี วเนือ่ งคดีอาญา

หมายถึง คดีแพงที่ฟองบังคับตามสิทธ�เร�ยกรองอันมีมาตรฐานความรับผิดชอบเนื่องมาจากการ
กระทำความผิดทางอาญา (คดีแพงที่มีสิทธ�เร�ยกรองอันมีมูลฐานมาจากการกระทำความผิดทางอาญา)
ดังน้นั ประมวลกฎหมายว�ธ�พจิ ารณาความอาญามาตรา 40 จง� บัญญัติ ไวด งั น้ี

“มาตรา 40 การฟองคดีแพงที่เกี่ยวเนื่องคดีอาญา จะฟองตอศาลซ�่งพิจารณา
คดีอาญาหร�อตอศาลที่มีอำนาจชำระคดีแพงก็ได การพิจารณาคดีแพงตองเปนไป
ตามบทบัญญัติแหง ประมวลกฎหมายวธ� �พิจารณาความแพง ”

ผูมีอำนาจฟองคดีแพงเกี่ยวเนื่องคดีอาญา (ม.28)

• พนักงานอัยการ • ผูเสียหายตามม.2(4), 5

มีอำนาจพิจารณา ฟองเปนคดีอาญา + เร�ยกคาเสียหายเอง (ม.40)
คดีอาญา
ยืน่ ฟอ ง “กอ น” คดขี อง ยนื่ ฟอ ง “หลัง” คดขี อง
ÁÕÍÓ¹¾Ò¨Ô¨¿ÒÇͳ§µÒ‹Í¤È´ÒÕÍÅÒ·ÞÕ่ÁÕÒÍÓ¹Ò¨ พนักงานอัยการมีคำ พนักงานอัยการมีคำ
พิพากษาเสร็จเด็ดขาด พิพากษาเสร็จเด็ดขาด
พนักงานอัยการฟองคดีแพง ในความผิดทีฟ่ อ ง ในความผดิ ทีฟ่ อง
เกี่ยวเนื่องคดีอาญา
มีอำนาจพิจารณา ศาลพิจารณาคดีตอไป สวนอาญา = ฟองซ้ำตาม
นอกเหนือ 9 ฐานความผิด คดีอาญา ไดทั้งคดีสวนแพงและ สวนแพง ม.39 (4)
ตาม ป.ว�.อ.มาตรา 43 สวนอาญา คดียังไมถึงที่สุด = ฟองซอน
µ‹ÍÈÒÅ·Õ่ÁÕÍÓ¹Ò¨ คดีถึงที่สุด = ฟองซ้ำ,ดำฯซ้ำ
พนักงานอัยการเร�ยกขอใหคืนหร�อ ¾Ô¨ÒóҤ´ÕÍÒÞÒ
ใชราคาทรัพยไมได
ฟองเปนคดีแพง (ม.55 ป.ว�แพง)
พนักงานอัยการฟองคดีแพง
เกี่ยวเนื่องคดีอาญา ¿‡Í§àÃÕ¡¹Í¡ 9 °Ò¹¤ÇÒÁ¼Ô´

ใน 9 ฐานความผิดตามม.43 ศาลพิจารณาคดีไดโดยอาศัยขอเท็จจร�งในสวน

พนักงานอัยการเร�ยกขอใหคืนหร�อ อาญาที่ยุติ
ใชราคาทรัพยไดโดยเปนการใชสิทธ�
มีอำนาจพิจารณา ¿‡Í§àÃÕ¡㹠9 °Ò¹¤ÇÒÁ¼Ô´
แทนผูเสียหาย คดีแพง
ที่อัยการเร�ยกได ที่อัยการเร�ยกไมได
µ‹ÍÈÒÅ·Õ่ÁÕÍÓ¹Ò¨ (เชน ตนเง�น) (เชน ดอกเบี้ย)
¾Ô¨ÒóҤ´Õᾋ§
ฟองไมได เปนฟองซอน, ศาลพิจารณาคดีไดโดย
ฟองซ้ำ หร�อ ดำฯ ซ้ำ อาศัยขอเท็จจร�งในสวน
เพราะ พนักงานอัยการ อาญาที่ยุติ
ฟองแทนผูเสียหายแลว

ยื่นคำรองเร�ยกคาสินไหมทดแทนตามม.44/1

เร�ยกคาเสียหาย เร�ยกคาสินไหม
ในทรัพยสินใน 9 ฐาน ทดแทนนอก 9 ฐาน
ที่อัยการเร�ยกไมได
ความผิดได

µ‹ÍÈÒÅ·Õ่ÁÕÍÓ¹Ò¨¾Ô¨ÒÃ³Ò ศาลพิจารณาคดีไป
¤´ÕÍÒÞÒ ¡‹Í¹Ê׺¾ÂÒ¹ ËÃ×Í ตามม.44/1
äÁ‹ÁÕÊ׺¾ÂÒ¹ãËŒÂ×่¹¡‹Í¹ÈÒÅ

ÇÔ¹Ô¨©ÑªÕ้¢Ò´¤´Õ

คดีแพงเก่ียวเน่ืองคดอี าญา

มมีอีอำคนำคดนาจีดอาพจาีอญิจพาาญิจาราณาราณา มีอำนาจพิจารณา
คดีแพง

การทเี่ ราจะทำความเขาใจเร่อ� ง "คดแี พงเกยี่ วเน่ืองคดีอาญา" น้ัน
เราควรท่ีจะทำความเขาใจเปนลำดบั ดังตอ ไปนี้

1. ความหมายของ "คดแี พง เกยี่ วเนือ่ งคดอี าญา" ?
2. ผูมสี ทิ ธ�ฟอ งคดแี พง เกย่ี วเน่ืองคดอี าญาไดแกใครบา ง ?
3. "คดแี พง เกี่ยวเน่อื งคดีอาญา" ดำเนนิ การอยางไร ?

"คดีแพงเกี่ยวเนื่องคดีอาญา" หมายถึง
คดีแพงที่ฟองบังคับตามสิทธ�เร�ยกรอง
อันมีมาตราฐานความรับผิดชอบมาจาก
การกระทำความผิดทางอาญา หร�อจะ
อธ�บายอีกอยางหนึ่งไดวา คดีแพงที่มี
สิทธ�เร�ยกรองอันมีมูลฐานมาจากการ
กระทำความผิดทางอาญา

(1) พนักงานอัยการ

(2) ผูเสียหาย แบงออกเปน 2 กรณี

(2.1) ผูเสียหายเองโดยตรง คือ ผูเสียหายที่ไดรับผลจากคดีอาญาเอง ตามประมวล
กฎหมายว�ธ�พิจารณาความอาญา มาตรา 2(4)

(2.2) ผูมีอำนาจจัดการแทนผูเสียหาย เชน
กรณีผูเสียหายเปนผูเยาว หร�อผูไรความสามารถ : ผูแทนโดยชอบธรรมหร�อ
ผูอนุบาล มีอำนาจจัดการแทน ตาม ป.ว�.อาญา มาตรา 5 (1)
กรณีผูเสียหายถูกทำรายถึงตายหร�อบาดเจ็บจนไมสามารถจัดการเองได
: ผูบุพการ� ผูสืบสันดาน สามีหร�อภร�ยา มีอำนาจจัดการแทน ตาม ป.ว�.อาญา
มาตรา 5 (2)
กรณีผูเสียหายเปนนิติบุคคล : ผูจัดการหร�อผูแทนอื่นๆ ของนิติบุคคล
มีอำนาจจัดการแทน ตาม ป.ว�.อาญา มาตรา 5 (3)

ต้องดำเนนิ การอยา่ งไร ?

กรณีพนักงานอัยการ

สามารถฟองคดีแพงเกี่ยวเนื่องคดีอาญาแทน
ผูเสียหายได เฉพาะกรณี
คดี 9 ฐาน ดังนี้ อันไดแก คดีลักทรัพย ว�่งราวทรัพย

ช�งทรัพย ปลนทรัพย โจรสลัด กรรโชก ฉอโกง ยักยอก
หร�อรับของโจร

(สูตรจำ : ลัก - ว�่ง - ช�ง - ปลน, โจร-ยัก, รับ - กรร - ฉอ)

ตองเปนกรณีผูเสียหายมีสิทธ�เร�ยกรองทรัพยสิน
หร�อราคาที่เขาสูญเสียไปเนื่องจากการกระทำผิดคืน
พนักงานอัยการก็มีอำนาจเร�ยกทรัพยสินหร�อราคา
แทนผูเสียหายได (ป.ว�อาญา มาตรา 43)

โดยพนักงานอัยการตองยื่นฟองตอศาลที่มี มีอำนาจพิจารณา
อำนาจพิจารณาคดีอาญาเทานั้น โดยยื่นฟอง คดีอาญา
ไปกับคดีสวนอาญา

ต้องดำเนนิ การอยา่ งไร ?

กรณีผูเสียหาย มีอำนาจพิจารณา
คดีอาญา
สามารถยื่นฟองเปนคดีอาญาและ
เร�ยกคาสินไหมทดแทนสวนแพง
ตอ ศาลทม่ี อี ำนาจพจิ ารณาคดอี าญา
ได ตามป.ว.� อาญา มาตรา 40 (กรณี
ราษฎรเปน โจทกฟ อ งคดอี าญาเอง)

มีอำนาจพิจารณา สามารถยื่นฟองเปนคดีสวนแพง ตอศาลที่
คดีแพง มีอำนาจพิจารณาคดีแพงได ตามป.ว�.อาญา
มาตรา 40 ประกอบ ป.ว�.แพง มาตรา 55

มีอำนาจพิจารณา ในกรณีพนักงานอัยการเปนโจทกฟองคดีอาญา
คดีอาญา ผูเสียหายมีสิทธ�ยื่นคำรองเร�ยกคาสินไหมทดแทน
เปนคดีสวนแพง ตามป.ว�อาญา มาตรา 44/1
ได (เฉพาะความผิดนอก 9 ฐาน ที่พนักงานอัยการ
มีอำนาจเร�ยกรองแทนผูเสียหาย)