การศึกษาฟิสิกส์

เอกสารประกอบการเรียนการสอน เรอื่ งการศกึ ษาวิชาฟสิ กิ ส์ วิชาฟิสิกส์ 1 รหสั วิชา ว31204
ชั้นมธั ยมศกึ ษาปีที่ 4 ภาคเรียนที่ 1 ปกี ารศกึ ษา 2564

By Kru’Bee page | 1

เอกสารประกอบการเรยี นการสอน เรอื่ งการศกึ ษาวชิ าฟิสกิ ส์ วชิ าฟสิ ิกส์ 1 รหสั วชิ า ว31204
ช้ันมธั ยมศกึ ษาปที ี่ 4 ภาคเรยี นท่ี 1 ปีการศึกษา 2564

ใบงานท่ี 1.1
เร่ือง การศกึ ษาและปริมาณทางฟิสิกส์

คำชแ้ี จง : ใหเ้ ตมิ ขอ้ ความหรอื ความหมายของคำตอ่ ไปนี้ให้สมบรู ณ์
1. วิทยาศาสตร์ (SCIENCE) คือ

..................................................................................................................................................................................
..................................................................................................................................................................................
..................................................................................................................................................................................

2. วิทยาศาสตร์แบ่งได้เป็น 2 สาขาหลกั ได้แก่
..................................................................................................................................................................................
..................................................................................................................................................................................
..................................................................................................................................................................................

3. ฟสิ กิ ส์ (PHYSICS) คอื
..................................................................................................................................................................................
..................................................................................................................................................................................
..................................................................................................................................................................................

4. จงยกตัวอยา่ งการประยกุ ตใ์ ช้ความรทู้ างฟสิ ิกส์
ฟิสกิ ส์ยคุ เกา่ เชน่
..................................................................................................................................................................................
..................................................................................................................................................................................
ฟิสิกสย์ คุ ใหม่ เชน่
..................................................................................................................................................................................
..................................................................................................................................................................................

ปรมิ าณทางฟิสกิ ส์ แบง่ โดยใช้ลักษณะของปริมาณเปน็ เกณฑ์ จะแบ่งไดเ้ ป็น
ปรมิ าณเวกเตอร์

..................................................................................................................................................................................
..................................................................................................................................................................................

ปริมาณสเกลาร์
..................................................................................................................................................................................
..................................................................................................................................................................................

By Kru’Bee page | 2

เอกสารประกอบการเรียนการสอน เรอ่ื งการศกึ ษาวชิ าฟสิ ิกส์ วชิ าฟสิ ิกส์ 1 รหัสวิชา ว31204
ช้ันมัธยมศกึ ษาปที ี่ 4 ภาคเรียนที่ 1 ปีการศึกษา 2564

ใบงานที่ 1.2
เรอ่ื ง หนว่ ยทางฟสิ กิ ส์

ระบบหนว่ ยระหว่างชาติ (System International Units) หรอื เรยี กว่า “หนว่ ยเอสไอ (SI unit)” ประกอบดว้ ย

1. หน่วยฐาน (Base Units) เป็นหนว่ ยหลักของเอสไอ มที ้ังหมด 7 หนว่ ย

ปริมาณฐาน ชอื่ หน่วย สัญลักษณ์
ความยาว
มวล
เวลา
กระแสไฟฟา้
อุณหภมู ิ
ปริมาณของสาร
ความเข้มของการสอ่ งสวา่ ง

2. หน่วยเสรมิ (Supplementary Units) เป็นหนว่ ยท่ไี มม่ ีมิติในทางฟสิ กิ ส์ แต่เป็นหนว่ ยที่ตอ้ งใชใ้ นการวดั ปริมาณ
บางอย่าง ประกอบด้วย 2 หน่วย คอื ......................................................................................................................................

3. หน่วยอนพุ นั ธ์ (Derived Units)

............................................................................................................................................................................................................
............................................................................................................................................................................................................
........................

4. คำอุปสรรค (Prefix)

………………………………………………………………………………………………………………………………

คำอุปสรรคในระบบเอสไอ คำอุปสรรคในระบบเอสไอ

ชอื่ คำอุปสรรค สัญลักษณ์ ตัวพหุคณู ช่ือคำอปุ สรรค สญั ลกั ษณ์ ตัวพหคุ ณู

เดคา เดซิ

เฮกโต เซนติ

กิโล มลิ ลิ

เมกะ ไมโคร

จิกะ นาโน

เทระ พิโก

By Kru’Bee page | 3

เอกสารประกอบการเรยี นการสอน เรอื่ งการศกึ ษาวิชาฟิสิกส์ วิชาฟสิ ิกส์ 1 รหัสวิชา ว31204
ชนั้ มธั ยมศึกษาปที ่ี 4 ภาคเรยี นที่ 1 ปกี ารศึกษา 2564

แบบฝกึ หดั ท่ี 1.3
เรือ่ ง การเปล่ยี นหน่วย

1. จงเปลีย่ นปรมิ าณตอ่ ไปนีใ้ หอ้ ยูใ่ นรปู สญั กรณ์วทิ ยาศาสตร์

1.1) 8,900 โอหม์ ............................................ 1.2) 0.0045 วนิ าที ................................................
1.3) 24,263 เมตร ............................................. 1.4) 163.00 กรมั ................................................
1.5) 14.06 แอมแปร.์ ............................................ 1.6) 444 กรมั ................................................

2. จงเปล่ยี นหนว่ ยปรมิ าณท่ีกำหนดและเขียนคำตอบอยใู่ นรูปสญั กรณว์ ิทยาศาสตร์

2.1) 15 เซนตเิ มตร เขยี นใหอ้ ยูใ่ นหน่วย เมตร 2.6) 0.00042 มลิ ลเิ มตร เขยี นใหอ้ ยใู่ นหนว่ ย เมตร

2.2) 789 กรัม เขียนใหอ้ ยใู่ นหน่วย กโิ ลกรัม 2.7) 700 คลู อมบ์ เขียนใหอ้ ยูใ่ นหน่วย เมกะคลู อมบ์

2.3) 20 มลิ ลิเมตร เท่ากบั กี่ ไมโครเมตร 2.8) 2,400 เซนตเิ มตรตอ่ วนิ าที เทา่ กบั ก่ี เมตรตอ่ วนิ าที

2.4) 100 ตารางเซนตเิ มตร เท่ากบั กต่ี ารางเมตร 2.9) 200 ลกู บาศก์มลิ ลิเมตร เทา่ กับก่ี ลูกบาศก์เมตร

2.5) 108 กิโลเมตรตอ่ ชวั่ โมง เทา่ กบั กี่ เมตรตอ่ วนิ าที 2.10) 20 เมตรต่อวนิ าที เท่ากบั กี่ กโิ ลเมตรตอ่ ชว่ั โมง

By Kru’Bee page | 4

เอกสารประกอบการเรยี นการสอน เรอ่ื งการศกึ ษาวชิ าฟิสกิ ส์ วิชาฟิสิกส์ 1 รหสั วชิ า ว31204
ชน้ั มธั ยมศกึ ษาปีที่ 4 ภาคเรยี นท่ี 1 ปีการศึกษา 2564

แบบฝกึ หัดท่ี 1.4
เรื่อง การเปลย่ี นหนว่ ย

คำชแี้ จง จงเปลี่ยนหนว่ ยปริมาณที่กำหนดและเขียนคำตอบอย่ใู นรปู สญั กรณว์ ิทยาศาสตร์

1. 201 มลิ ลเิ มตร เขยี นให้อยใู่ นหน่วย เมตร

2. 1.5 x 10-5 แอมแปร์ เขียนให้อยใู่ นหนว่ ย ไมโครแอมแปร์

3. 100 กิโลเมตร เทา่ กบั ก่ี นาโนเมตร

4. 0.016 x 10-27 กิโลกรัม เทา่ กบั ก่ี พโิ กกรมั

5. 15 ลูกบาศกเ์ มตร เขยี นใหอ้ ยใู่ นหน่วย ลกู บาศกเ์ มตรมลิ ลเิ มตร

6. 2,400 เซนตเิ มตรตอ่ นาที เท่ากบั กี่ เมตรตอ่ วนิ าที

By Kru’Bee page | 5

เอกสารประกอบการเรียนการสอน เรอื่ งการศกึ ษาวิชาฟิสกิ ส์ วิชาฟสิ ิกส์ 1 รหสั วิชา ว31204
ช้นั มธั ยมศึกษาปีท่ี 4 ภาคเรียนท่ี 1 ปีการศึกษา 2564

แบบฝึกหัดที่ 1.5
เรอ่ื ง เลขนยั สำคัญ

คำช้ีแจง จงเติมขอ้ ความในช่องวา่ งให้ถูกต้อง

หลักการพจิ ารณาเลขนยั สำคญั

ตัวเลขที่นำมาพิจารณา หลักการนบั ตัวอย่าง

1. ตัวเลขทุกตัวทไี่ มใ่ ช่เลขศูนย์ ................................................ .............................................................
............................................... .............................................................

2. เลขศนู ย์จะแบ่งเป็น 4 กรณี ดงั นี้ ................................................ .............................................................
1) เลขศูนยท์ อี่ ยดู่ า้ นซา้ ยมือสดุ ............................................... .............................................................
ของตวั เลขใด ๆ

2) เลขศนู ยท์ ่ีอยู่ระหว่างตวั เลขใด ๆ
................................................ .............................................................
............................................... ............................................................

3) เลขศนู ย์ที่อยู่ดา้ นขวามอื และอยู่
หลงั จดุ ทศนยิ มของตัวเลขใด ๆ ................................................ .............................................................
............................................... .............................................................

4) เลขศนู ย์ท่อี ยู่ดา้ นขวามอื ของ ................................................ .............................................................
จำนวนเตม็ ............................................... .............................................................

3. ค่าคงที่ ................................................ .............................................................
............................................... .............................................................

.............................................................

คำช้ีแจง จงระบเุ ลขนยั สำคญั ของจำนวนตอ่ ไปนี้

1. 0.3002 มีเลขนยั สำคัญ ………...… ตัว 6. 0.040 มีเลขนัยสำคญั ………...… ตวั
7. 50,802 มีเลขนยั สำคัญ ………...… ตวั
2. 3.1415 มเี ลขนยั สำคัญ ………...… ตวั 8. 3.0 มีเลขนยั สำคญั ………...… ตวั
9. 14000.00 มีเลขนัยสำคญั ………...… ตัว
3. 0.00000870 มีเลขนัยสำคญั ………...… ตัว 10. 1,500 มีเลขนัยสำคญั ………...… ตวั

4. 989 มีเลขนยั สำคญั ………...… ตัว

5. 6.02 x 1023 มีเลขนยั สำคญั ………...… ตัว

By Kru’Bee page | 6

เอกสารประกอบการเรียนการสอน เรอ่ื งการศกึ ษาวชิ าฟิสกิ ส์ วชิ าฟิสิกส์ 1 รหัสวชิ า ว31204
ชั้นมธั ยมศึกษาปที ่ี 4 ภาคเรียนที่ 1 ปีการศึกษา 2564

แบบฝึกหดั ที่ 1.6
เรื่อง หลกั การคำนวณเลขนัยสำคญั

คำชี้แจง จงคำนวณหาผลลพั ธ์ตามหลักเลขนัยสำคัญ

1. 1.2 + 62.543 + 10.12 4. 15.7962 + 6.31 - 16.8

…………………………………………………… ……………………………………………………
…………………………………………………… ……………………………………………………

…………………………………………………… ……………………………………………………
…………………………………………………… ……………………………………………………

…………………………………………………… ……………………………………………………

2. 0.028 x 10-3 m – 7.020 x 10-2 m 5. 13.5 x 103 kg – 12 x 102 kg

…………………………………………………… ……………………………………………………

…………………………………………………… ……………………………………………………

…………………………………………………… ……………………………………………………

…………………………………………………… ……………………………………………………
…………………………………………………… ……………………………………………………

3. 123.45 x 2.0 6. 80.00 / 2.0

…………………………………………………… ……………………………………………………

…………………………………………………… ……………………………………………………
…………………………………………………… ……………………………………………………

…………………………………………………… ……………………………………………………

…………………………………………………… ……………………………………………………

ข้อสอบ โควต้า มช 44

ขนมชิน้ หน่งึ มีมวล 2.00 กโิ ลกรัม ถกู แบง่ ออกเป็นสส่ี ่วนเทา่ กนั พอดี แตล่ ะส่วนจะมมี วลกี่กิโลกรัม
1. 0.5 3. 0.500
2. 0.50 4. 0.5000

ขอ้ สอบ PAT2

ผลลัพธ์ของ 16.74 + 5.1 มจี ำนวนเลขนัยสำคัญเทา่ กบั จำนวนในข้อใด

1. -3.04 3. 0.03

2. 19.19 4. 200.00

By Kru’Bee page | 7

เอกสารประกอบการเรียนการสอน เรอ่ื งการศกึ ษาวิชาฟสิ ิกส์ วชิ าฟสิ ิกส์ 1 รหสั วิชา ว31204
ชั้นมัธยมศึกษาปที ่ี 4 ภาคเรียนที่ 1 ปกี ารศึกษา 2564

แบบฝกึ หัดที่ 1.7
เรื่อง หลักการคำนวณค่าความคลาดเคล่ือน

คำช้ีแจง จงคำนวณหาผลลพั ธต์ ามหลกั เลขนัยสำคัญและความคลาดเคลอื่ น

ถา้ ปริมาณ A = 7.2 ± 0.2 เมตร ปรมิ าณ B = 2.4 ± 0.3 เมตร และปรมิ าณ C = 4.5 ± 0.6 เมตร
จงหาผลลพั ธข์ องปรมิ าณต่อไปน้ีตามหลักเลขนัยสำคญั และความคลาดเคล่อื น

1. A + B 2. A - B

……………………………………………. ……………………………………………...

……………………………………………. ……………………………………………...

……………………………………………. ……………………………………………...

……………………………………………. ……………………………………………...

3. A - B + 2C 4. C2

……………………………………………. ……………………………………………...

……………………………………………. ……………………………………………...

……………………………………………. ……………………………………………...

……………………………………………. ……………………………………………...
……………………………………………. ……………………………………………...

……………………………………………. ……………………………………………...

เชือกเส้นหนึ่งยาว 20.68 ± 0.01 เซนตเิ มตร และเส้นท่ีสองยาว 16.32 ± 0.02 เซนติเมตร

1. เชือกเส้นแรกยาวมากทส่ี ดุ เทา่ กบั ......................................................... เซนตเิ มตร

2. เชือกเสน้ แรกยาวนอ้ ยที่สดุ เท่ากับ ......................................................... เซนติเมตร

3. เชอื กเสน้ สองยาวมากท่ีสุดเท่ากบั ......................................................... เซนติเมตร

4. เชอื กเสน้ สองยาวนอยที่สุดเท่ากับ ......................................................... เซนติเมตร

5. ผลบวกความยาวมากท่ีสุดของเชอื กทง้ั 2 เท่ากับ ........................................... เซนตเิ มตร

6. ผลต่างมากทส่ี ดุ ของความยาวเชือกทง้ั 2 เทา่ กับ ........................................... เซนติเมตร

ขอ้ สอบ PAT2 มีนาคม 58

กำหนดคา่ x = 5.4 ± 0.5 และ y = 3.2 ± 0.2 จงหาความคลาดเคลือ่ นมากท่ีสุดของค่า x - y
1. 0.25 3. 0.5
2. 0.3 4. 0.7

By Kru’Bee page | 8

เอกสารประกอบการเรยี นการสอน เรอ่ื งการศกึ ษาวิชาฟสิ ิกส์ วิชาฟสิ ิกส์ 1 รหสั วชิ า ว31204
ช้ันมธั ยมศกึ ษาปที ่ี 4 ภาคเรียนที่ 1 ปีการศึกษา 2564

กิจกรรมการทดลองที่ 1.1
เรื่อง การวดั อย่างละเอียด

วัตถปุ ระสงค์

1. ศึกษาหลักการระบคุ ่าความคลาดเคลือ่ นทเี่ กดิ จากการวดั
2. ฝกึ ทักษะการใชเ้ วอร์เนยี รค์ าลิปเปอร์และไมโครมเิ ตอร์

อุปกรณ์ 2. ไมโครมเิ ตอร์
4. เหรียญ 5 และ 10 บาท
1. เวอร์เนียรค์ าลปิ เปอร์
3. ไมบ้ รรทดั

วิธกี ารทดลอง

ตอนที่ 1 ใชไ้ ม้บรรทัดวัดเสน้ ผา่ นศนู ยก์ ลางภายนอกของเหรียญ 5 และ 10 บาท โดยใหว้ ดั 3 คร้งั

แล้วหาคา่ เฉลี่ย แลว้ บนั ทกึ ในตารางการทดลอง

ตอนที่ 2 ใชเ้ วอรเ์ นยี ร์คาลิปเปอร์ วัดเส้นผ่านศนู ย์กลางภายนอกของเหรยี ญ 5 และ 10 บาท โดยให้

วดั 3 ครงั้ แลว้ หาค่าเฉลย่ี แล้วบนั ทกึ ในตารางการทดลอง

ตอนที่ 3 ใชไ้ มโครมิเตอร์วัดความหนาของเหรียญของเหรยี ญ 5 และ 10 บาท โดยใหว้ ดั 3 คร้งั แล้ว

หาคา่ เฉล่ยี แลว้ บนั ทกึ ในตารางการทดลอง

ผลการทดลอง

ตอนที่ 1

เวอร์เนยี ร์คาลปิ เปอร์ คร้ังที่ 1 คา่ ทีว่ ัดได้ ค่าเฉลยี่
ครงั้ ที่ 2 ครั้งที่ 3

วัดเส้นผา่ นศนู ยก์ ลางของเหรยี ญ 5 บ.

วดั เสน้ ผา่ นศนู ยก์ ลางของเหรียญ 10 บ.

ตอนที่ 2 ครงั้ ท่ี 1 คา่ ที่วัดได้ ค่าเฉลย่ี
ครง้ั ท่ี 2 ครงั้ ท่ี 3
เวอรเ์ นยี ร์คาลิปเปอร์

วดั เส้นผ่านศูนย์กลางของเหรยี ญ 5 บ.
วัดเสน้ ผ่านศูนยก์ ลางของเหรยี ญ 10 บ.

ตอนที่ 3 ครง้ั ท่ี 1 คา่ ทวี่ ัดได้ คา่ เฉลยี่
ครง้ั ท่ี 2 ครงั้ ที่ 3
ไมโครมเิ ตอร์

วัดความหนาของเหรยี ญ 5 บาท
วดั ความหนาของเหรียญ 10 บาท

By Kru’Bee page | 9

เอกสารประกอบการเรียนการสอน เรอ่ื งการศกึ ษาวิชาฟสิ กิ ส์ วิชาฟิสิกส์ 1 รหัสวิชา ว31204
ชั้นมธั ยมศกึ ษาปีท่ี 4 ภาคเรียนที่ 1 ปกี ารศกึ ษา 2564

กจิ กรรมทา้ ทายการคิดขัน้ สูง

จงศึกษาผลการทดลองทก่ี ำหนดให้ แล้วตอบคำถาม

เด็กชายยทุ ธต้องการทราบคา่ ที่ละเอียดและแมน่ ยำของวัตถุต่าง ๆ จึงจำเปน็ ตอ้ งใช้เคร่อื งมอื วดั ทเ่ี หมาะสม ในการ

ทดลองเพอ่ื ทราบค่าสิ่งทต่ี อ้ งการ ซึง่ ได้ผลการทดลอง ดังตารางที่ 1 และ 2

ตารางท่ี 1 : ผลการวดั ความกว้าง ความยาว และความหนาของแทง่ แก้ว

ส่ิงที่วดั ครั้งที่ 1 คา่ ท่วี ดั ได้ ครง้ั ที่ 3 คา่ เฉลีย่
ครง้ั ท่ี 2

ความกว้าง 7.08 7.08 7.08 7.08

ความยาว 10.02 10.02 10.02 10.02

ความหนา 1.15 1.15 1.15 1.15

ตารางที่ 2 : ผลการวัดเส้นผ่านศนู ย์กลาง ความลึก และความหนาของวัตถุ

ส่ิงทวี่ ัด ค่าทว่ี ัดได้ ครั้งท่ี 3 ค่าเฉลยี่
คร้งั ท่ี 1 ครง้ั ที่ 2 18.20
21.95 18.20
เสน้ ผ่านศูนย์กลางภายในของทอ่ PVC 18.20 18.20 1.35 21.95
1.30 1.35
เส้นผา่ นศนู ย์กลางภายนอกของทอ่ PVC 21.95 21.95 86.6 1.30
86.6
ความหนาของเหรยี ญบาท (วดั ท่ีตำแหนง่ ท่ี 1) 1.35 1.35

ความหนาของเหรียญบาท (วัดท่ตี ำแหนง่ ที่ 2) 1.30 1.30

ความลึกขอทอ่ PVC 86.6 86.6

1. จากผลการทดลองทไ่ี ด้ นักเรียนคิดวา่ เด็กชายยทุ ธใชเ้ คร่อื งมืออะไรในการวัด
………………………………………………………………………………………………….
………………………………………………………………………………………………….
………………………………………………………………………………………………….

2. เปอร์เซน็ ต์ความแตกต่างของความหนาของเหรยี ญบาททีว่ ดั ตำแหน่งตา่ งกันมีค่าเป็นเท่าไร และคา่ ที่ได้บง่
บอกถึงอะไร
………………………………………………………………………………………………….
………………………………………………………………………………………………….
………………………………………………………………………………………………….
………………………………………………………………………………………………….
………………………………………………………………………………………………….

By Kru’Bee page | 10