บทละครพูดเรื่องเห็นแก่ลูก ม.3

By Pratchanee P.
2/2015

ตวั ช้ีวดั

- สรุปเน้ือหาวรรณคดี วรรณกรรม และวรรณกรรมทอ้ งถ่ิน
ในระดบั ที่ยากยิง่ ข้นึ (ท ๕.๑ ม. ๓/๑)

- วเิ คราะห์วิถีไทยและคุณคา่ จากวรรณคดีและวรรณกรรมทอี่ ่าน
(ท ๕.๑ ม. ๓/๒)

- สรุปความรู้และขอ้ คิดจากการอา่ นเพอ่ื นาไปประยุกตใ์ ชใ้ นชีวติ จริง By Pratchanee P.
(ท ๕.๑ ม. ๓/๓) 2/2015

แผนผงั สาระการเรียนรู้

วรรณคดศี ึกษา

บทนาเร่ือง บทวเิ คราะห์

คดั สรรวรรณกรรมน่าอา่ น บทละครพูดเร่ือง ความรู้จากวรรณคดี
เวบ็ ไซตแ์ นะนา เห็นแก่ลูก
ขอ้ คดิ นาชวี ติ
ความรู้เพม่ิ เติม ศพั ทานุกรม By Pratchanee P.
2/2015

บทนำเร่ือง

เป็นพระราชนิพนธ์ในพระบาทสมเดจ็ พระมงกุฎเกลา้ เจา้ อยู่หวั
ทรงใชพ้ ระนามแฝงวา่ “พระขรรคเ์ พชร” เป็นเรื่องทีพ่ ระองค์
ทรงคดิ โครงเร่ืองเอง เป็นละครพูดภาษาไทยเร่ืองแรกท่ีทรง

พระราชนิพนธโ์ ดยมใิ ชเ่ ป็นการแปล

ไดร้ บั การแปลเป็นภาษาตา่ งประเทศ ถงึ ๑๓ ภาษา ไดแ้ ก่
ภาษาญ่ปี ่ นุ จนี นอร์เวย์ สเปน รัสเซีย องั กฤษ อนิ โดนเี ซีย
อาหรับ ฮินดี สิงหล มาเลย์ ฝรัง่ เศส เกาหลี เพ่อื เฉลิม
พระเกยี รตใิ นงานฉลองวนั พระบรมราชสมภพครบ ๑๐๐ ปี

ของพระบาทสมเดจ็ พระมงกฎุ เกลา้ เจา้ อยหู่ วั

ททม่ี ่ีมำำของเเรรื่อ่ืองง

พระรำชประทวม่ี ตั ำิผขู้ทอรงงเรพ่ือรงะรำชนพิ นธ์ พระบาทสมเดจ็ พระมงกุฎเกลา้ เจา้ อยู่หวั มีพระอจั ฉริยภาพ
และทรงบาเพญ็ พระราชกรณียกจิ ในหลายสาขา ท้งั ดา้ น
พระบาทสมเดจ็ พระปรเมนทรมหาวชิราวธุ การเมอื งการปกครอง การทหาร การศึกษา
พระมงกฎุ เกลา้ เจา้ อย่หู วั เป็ นพระมหากษตั ริย์ การสาธารณสุข การต่างประเทศ และท่สี าคญั ท่สี ุดคือ
รัชกาลท่ี ๖ แห่งพระบรมราชจกั รีวงศ์ ดา้ นวรรณกรรมและอกั ษรศาสตร์
ทรงพระราชสมภพเมอ่ื วนั ที่ ๑ มกราคม ไดร้ ับการถวายพระราชสมญั ญาเมือ่ เสดจ็ สวรรคตแลว้ ว่า
พ.ศ. ๒๔๒๓ เป็ นพระราชโอรสพระองคท์ ่ี ๒๔ “สมเด็จพระมหาธีรราชเจา้ ”
ในพระบาทสมเด็จพระจลุ จอมเกลา้ เจา้ อย่หู ัว พ.ศ. ๒๕๑๕ UNESCO ไดย้ กย่องพระเกียรติคณุ ของ
ครองราชสมบตั ิเมอ่ื วนั เสาร์ท่ี ๒๓ ตลุ าคม พระบาทสมเดจ็ พระมงกุฎเกลา้ เจา้ อยหู่ ัววา่ ทรงเป็ น
พ.ศ. ๒๔๕๓ และเสด็จสวรรคตเมอ่ื วนั ท่ี บุคคลสาคญั ของโลก ผมู้ ผี ลงานดีเดน่ ดา้ นวฒั นธรรม
๒๖ พฤศจกิ ายน พ.ศ. ๒๔๖๘ ในฐานะทท่ี รงเป็ นนักปราชญ์ นกั ประพนั ธ์ กวี และ
รวมพระชนมพรรษา ๔๕ พรรษา นักแตง่ บทละครไวเ้ ป็ นจานวนมาก
เสดจ็ ดารงราชสมบตั ิรวม ๑๕ ปี

ทเนมี่ ืำ้อขเรอื่องงเรย่ือง พระยาภกั ดเี กรงวา่ บตุ รสาวจะตอ้ งอบั อายขายหนา้ จึงให้
เงินนายล้าเพอื่ ให้กลบั ไป นายล้าแสดงความเห็นแก่ตวั โดย
พระยาภกั ดีและนายล้าเคยเป็ นเพอ่ื นกนั และรักผหู้ ญิง จะขอพบแมล่ ออ แม่ลออบงั เอญิ มาพบและพดู ดว้ ย
คนเดียวกนั คือ แมน่ วล ซ่งึ เป็ นมารดาของแม่ลออ ความภาคภมู ใิ จในบิดาทใี่ ห้กาเนิดตน นายล้าเกดิ
แมน่ วลไดฝ้ ากลกู สาวไวก้ บั พระยาภกั ดีก่อนสิ้นใจ ความละอายใจและเห็นแก่ลกู ไมเ่ ปิ ดเผยความจริงเพอ่ื ให้
พระยาภกั ดเี ล้ยี งแมล่ ออและรักเหมือนลกู แท้ๆ อบรม แม่ลออมีชวี ติ ทีม่ ีความสุขตอ่ ไป
เล้ยี งดแู ละปลกู ฝงั ให้มคี วามรักต่อบดิ าแท้ๆ

นายล้าบดิ าของแมล่ ออเป็ นคนดืม่ เหลา้ จดั เคยตอ้ งโทษจาคกุ
ถงึ ๑๐ ปี นายล้ากลบั มาเพราะตอ้ งการแสดงตวั วา่ เป็ นบดิ า
ของแม่ลออ เน่ืองจากไดข้ ่าววา่ แม่ลออจะแต่งงานกบั บตุ ร
พระยารณชติ ซ่งึ มฐี านะดี นายล้าจงึ หวงั จะมาขออยกู่ บั ลกู สาว

ตทวั อมี่ ยำ่ำขงอเนงเือ้ รเื่อรง่ือง

นายล้า. (น่ิงอยู่ครู่หน่ึง แลว้ พดู เสียงออกเครือ ๆ.)
เจา้ คณุ ขอรับ ใตเ้ ทา้ พดู ถูก, เดก็ คนน้ีดีเกินที่จะเป็ นลกู ผม
พระยาภกั ดี. ผมมนั เลวทรามเกนิ ท่ีจะเป็ นพอ่ เขา ผมพ่งึ รู้สึกความจริงเดีย๋ วน้ีเอง.
นายล้า. (ตบบา่ นายล้า.) พอ่ ล้า!
หลอ่ นไดเ้ ขียนรูปพอ่ ของหลอ่ นข้นึ ไวใ้ นใจเป็ นคนดไี ม่มที ่ีติ
ผมไม่ตอ้ งการจะลบรูปน้ันเสียเลย. (ถอดแหวนวงหน่ึงจากน้ิว.)
นี่แน่ะครับแหวนน้ีเป็ นของแม่นวล ผมไดต้ ิดไปดว้ ยสิ่งเดียวเทา่ น้ีแหล่ะ
เจา้ คุณไดโ้ ปรดเมตตาผมสกั ที พอถงึ วนั แตง่ งานแมล่ ออ

เจา้ คุณไดโ้ ปรดให้แหวนน้ีแกเ่ ขา บอกวา่ เป็ นของรับไหวข้ องผม ส่งมาแทนตวั .

บทวเิ ครำะห์

๑. คณุ ค่ำด้ำนเนื้อหำ

• บทละครพดู มคี วามยาว ๑ • ตวั ละครหลกั ในเรื่องมี ๓ ตวั
องก์ ไดแ้ ก่ นายล้า พระยาภกั ดีนฤนาถ

๑.๑ ๑.๒ และแม่ลออ
โครงเรื่อง ตวั ละคร

• สานึกของความเป็ นพอ่ ๑.๔ แกน่ เร่ือง ๑.๓ ฉำก • เหตกุ ารณ์ตามเน้ือเรื่องอยู่ในชว่ ง
และความเสียสละของพอ่ ยคุ สมยั รัชกาลท่ี ๖ สถานที่คือ
ทม่ี ีตอ่ ลูก หอ้ งหนังสือภายในบา้ นของ
พระยาภกั ดนี ฤนาถ

๒. คณุ ค่ำด้ำนวรรณศิลป์ บทวเิ ครำะห์

๒.๑ ลกั ษณะกำรประพนั ธ์ ประพนั ธด์ ว้ ยรูปแบบของบทละครพูดร้อยแกว้

๒.๒ ศิลปะกำรประพนั ธ์ ๑). ใชภ้ าษาเขา้ ใจง่าย เป็ นภาษาพดู สนทนากนั และ
มกี ารบรรยายกิริยาอาการ ความรู้สึก
ตวั อยา่ ง นายล้า.
พระยาภกั ด.ี (เสยี งเครือ.) เจา้ คุณ! ผม...ผม... (เชด็ นำ้ ตำ.)
นายล้า. อ๊าย! ไมร่ ับไมไ่ ด้ ไม่รับโกรธกนั เทียว. (ยดั เยียดธนบตั รให้นำยลำ้ .)
(รับธนบตั ร.) ผมจะไม่ลืมพระเดชพระคุณใตเ้ ทา้ จนตายทเี ดียว
ขอใหเ้ ช่ือผมเถอะ.

บทวเิ ครำะห์

๒.๒ ศิลปะกำรประพนั ธ์

๒). มีคาอทุ านในบทสนทนา ทาใหบ้ ทสนทนาดูมชี วี ติ ชีวา น่าสนใจ น่าติดตาม

ตวั อย่าง พระยาภกั ดี. ฮอื ! แลว้ กท็ ายงั ไงล่ะ ฉันหวงั ใจวา่ การที่ทาน้นั ไมเ่ ป็ นสิ่งทีผ่ ดิ กฎหมาย,
แต่ทจี่ ริงน่ีก็ไม่ตอ้ งกลา่ วเพราะถา้ ผดิ กฎหมายแกคงไมม่ าเลา่ ให้ฉนั ฟัง.

นายล้า. ออ้ ! เจา้ คุณน่ีกย็ งั ช่างพดู อยเู่ หมอื นหนุ่ม ๆ น่ะเอง การท่ีผมทาน่ะ
เป็ นการคา้ ขายครับ.

๓). มีการใชภ้ าษาพดู ในยุคสมยั น้นั เชน่ กระได หลอ่ น เทยี ว

บทวเิ ครำะห์

๒.๒ ศิลปะกำรประพนั ธ์

๔). มกี ารใชค้ าทบั ศพั ทภ์ าษาองั กฤษ เช่น ออฟฟิศ

๕). มีการใชเ้ คร่ืองหมายวรรคตอนตามรูปแบบของภาษาองั กฤษ

ตวั อย่าง พระยาภกั ดี. ฮอื ! พศิ ๆ ไปกอ็ อกจะจาได้ นายล้าใชไ่ หม ?
นายล้า. ขอรับ นายล้า ทิพเดชะ.
พระยาภกั ดี. ออ้ ๆ นั่งเสียก่อนซิ, (นง่ั ทั้งสองคนด้วยกัน.) เป็ นยงั ไง สบายดีอยู่ดอกหรือ ?

บทวเิ ครำะห์

๓. คณุ ค่ำด้ำนสังคมและวฒั นธรรม

๓.๑ สะทอ้ นให้เห็นถงึ วฒั นธรรมการแตง่ งานวา่ มกี ารรดน้าอวยพร
จากผใู้ หญอ่ นั เป็ นประเพณีการแต่งงานทดี่ ีงาม และผใู้ หญ่จะมี
ของรับไหวต้ ามประเพณี

๓.๒ คา่ นิยมไทยสมยั ก่อนจะใหล้ กู สาวแต่งงานต้งั แต่อายุยงั นอ้ ย
๓.๓ สงั คมไทยสมยั น้ันใชเ้ งินเป็ น “ชง่ั ” เป็ น “บาท” เช่น ห้าสิบชง่ั สามส่ีร้อยบาท
๓.๔ สังคมไทยสมยั น้นั มกี ารถ่ายภาพแลว้
๓.๕ สงั คมไทยยกย่องช่ืนชมการทามาหากินอย่างสุจริต และถา้ ทาผดิ กฎหมายจะถกู ลงโทษ

ผทู้ ไี่ มซ่ ่อื สตั ยส์ ุจริตทาผดิ กฎหมายจะไมไ่ ดร้ ับการยอมรับในสงั คม

๑. ไดค้ วามรู้เกย่ี วกบั รูปแบบ ๒. ไดค้ วามรู้เกย่ี วกบั สภาพ
ของการเขียนบทละครพดู สงั คมไทยสมยั กอ่ นท้งั วถิ ีชวี ติ
และการใชภ้ าษาในบทสนทนา ประเพณี และค่านิยม

ควำมรู้จำกวรรณคดี

๓. ไดค้ วามรู้เกย่ี วกบั มาตราเงนิ ไทย ๔. ไดค้ วามรู้เกี่ยวกบั เทคโนโลยีใน
สมยั น้ันวา่ มีหน่วยเป็ นชง่ั และบาท สมยั รัชกาลท่ี ๖ วา่ มี
การถา่ ยภาพ

ข้อคดิ นำชีวติ

๑. มนุษยท์ ุกคนไม่วา่ ไพร่ ผดู้ ี มคี วามรักลกู เสมอ แมว้ า่ คนท่เี ห็นแก่ตวั อยา่ งนายล้า
สุดทา้ ยกแ็ สดงแกน่ แทข้ องหัวใจทร่ี ักลูก เห็นแก่ลกู ยอมเสียสละเพอื่ ลูก

๒. เม่ือจะเล้ยี งดผู ใู้ ดก็ควรให้ความรัก ความเมตตา ดูแลทะนุถนอมอย่างพระยาภกั ดี
เล้ยี งแม่ลออ

๓. เลอื กประกอบอาชพี ทส่ี ุจริต และมีความซอื่ สตั ยใ์ นหน้าที่ของตน ไม่โลภ
ไมค่ ดโกง

๔. ไมด่ ืม่ สุราและไม่ยุง่ เก่ียวกบั สารเสพติดทุกชนิด เพราะสารเสพติดทาลาย
ท้งั สติปัญญา สุขภาพ และอนาคต