Çevreci Memoli

ÇEVRECİ MEMOLİ
















Sayın






“Memoli ve Zeyno”

isimli kitabımı güzel günlerde
okumanız dileğimle. . .




Zeynep Rüveyda Türkçüer





















Yenibosna Doğu Sanayi İlkokulu 1



ÇEVRECİ MEMOLİ




ÖN SÖZ

Benim adım Zeynep Rüveyda Türkçüer. 10 yaşındayım. Yenibosna
Doğu Sanayi ilkokulu 3. sınıf öğrencisiyim. Ayrıca İTO Bilsem öğrenci-
siyim.

4,5 yaşında anaokulunda, 10 kıta İstiklal Marşını kendim okuyarak ez-
berledim. Şiir okumayı, ezberlemeyi ve şiir yazmayı çok severim. Çoş-
kulu, duygulu şiirler okumayı severim.


Kitaplara arkadaşım gözüyle bakıyorum. Hayatımın olmazsa olmazları
arasında. Daha çok iç dünyamı, duygularımı ve kendimi beslediğim
bir ihtiyaç kaynağı gibi. Resim yapmayı çok seviyorum. Resim yapmak
bende bir ihtiyaç. Benim bir parçam, bir yanım. Resim yaparak daha
çok bütün oluyorum. Kendimi tamamlıyorum.


Müzikle uğraşmayı, dinlemeyi, söylemeyi de seviyorum. En çok da
keman çalmayı seviyorum. İlerde belki konser bile verebilirim. Müzik
insanların birbirinin ruhuna, birbirine ulaştığı en güzel yollardan biri.

Büyüyünce beyin cerrahı olacağım. Çalıştığım hastanenin duvarlarına
yaptığım resimleri asacağım. Oraya gelen insanlar resimlerime bak-
tıkça pozitif enerji olacak. Hayata; yaşadığım çevreye, uzak yakın
bütün canlılara renk katacağım ve herkesten her şey den bir parça,
bir renk alıp kendime katarak büyüyeceğim.

Bu kitapta olanlardan benim hayatımda çok şey var. Abim Mehmet
Emir TÜRKÇÜER o on üç yaşında. Bu onun hikayesi aslında. İçinde
benim hayal dünyam da var. İkinci kitabımı yazmayı sabırsızlıkla bek-
liyorum.




Yenibosna Doğu Sanayi İlkokulu 3



ÇEVRECİ MEMOLİ

Merhaba, benim adım Zeyno. 3. sınıfa gidiyorum. Benim bir
ağabeyim var. Adı Memoli. Ağabeyimin çok çılgın fikirleri var.
Mesela saçımı tarıyorum tank motoru yapacağım diyor. Pazar
günleri kahvaltıda patates kızartmasını çok severiz. Ketçap ve
mayonez için önce sen, önce ben, tatlı tatlı kavga ederiz! Ge-
nellikle ben sataşırım. Bayılırım şirret olmaya. Bizim Memoli
hemen bir fikir buldu. Ketçap ve mayonezi aynı şişeye koyucam
dedi. Yaparsın yapamazsın derken şişeyi çizdi boyadı. Babam
bu fikri çok beğendi. Memoli bunu bilgisayarda da çizdi. Bu
Memoli mannnyak zeki. Seviyorum o köfteyi. İlham kaynağım
benim. Sivri zekâm, ağabeyim benim.





































Yenibosna Doğu Sanayi İlkokulu 5

ÇEVRECİ MEMOLİ

Neyse derken babam duruma el attı. Gel bakalım, çırak mü-
hendis dedi. Beraber bilgisayarda Memolinin çizimlerini ve ek-
siklerini tamamladılar. Babam Memoliye bir güzellik yaptı. Şişeyi
3D yazıcıda bastırdı.


Bizim Memoli ketçap ve mayonezi aynı şişeye koymayı başardı.
Pıt diye sıkıyoruz şişeden ketçap ve mayonez aynı anda düşüyor,
patates kızartmasının üstüne. Biz de patateste bu durumdan
çok mutlu.


Memoli okulda müdüre gitti. Olayı iyice anlattı, müdür çok se-
vindi. Bu arada öğretmeni de havalara uçtu.




































6 Yenibosna Doğu Sanayi İlkokulu

ÇEVRECİ MEMOLİ

— Vay benim mucit öğrencim var. Aferin oğlum. Bunu bütün
arkadaşlarına anlatmalıyız. Senden örnek almalılar.

Memoli okulun mucit çocuğu oldu. Okulun fenomeni Memoli.
Hemen öğretmeler toplantısı yapıldı. Bütün öğretmenlere an-
latıldı. Memoli çağrıldı. Herkes onu tebrik etti. Memoli çok mutlu
oldu.

Bir bilim yarışması vardı. Hem de dünya çapında. Memoli buna
katılacaktı. Herkes çok heyecanlıydı. Müdür, müdür yardımcısı
ve öğretmenler onunla gurur duydu. Arkadaşlarının göz bebe-
ğiydi o. Herkes onu başka seviyordu. Arkadaşlarına örnek oldu.
Herkes bilim dergileri okuyarak, bunun üzerine proje yapmaya
çalışıyordu.


2. BÖLÜM

MEMOLİ’NİN YAĞ MAKİNASI


Abim Memoli ile bir belgesel izledik. Belgeselde atık yağlar de-
nize karışıyordu. Denizlerdeki canlılar ölüyordu. Abimle ben bu
duruma çok üzüldük. Abim: “Bu duruma çözüm bulmalıyız.”
dedi. Bu işe evden başlamalıyız. Ben bir makine yapacağım,
annemin mutfaktaki lavabosunun altına takacağım, yağları
orada biriktireceğim, suları atık yağlardan ayıracağım. Yağlar
denize gidip canlıları öldürmeyecek. Bunu anneme anlattık, çok
beğendi. Akşam bunu babanıza anlatalım dedi. Akşam ba-
bama da bir bir anlattık. Babam Memoli’den bu projeyi öğre-
nince, ”Çırak mühendis hemen işe koyulalım.” dedi. Üçümüz
beraber çizim yaptık. Evin ressamı olarak tabii ki ben resim yap-
tım.

Yenibosna Doğu Sanayi İlkokulu 7

ÇEVRECİ MEMOLİ































Çırak mühendis Memoli ve babam teknik resim olarak çizdiler.
Beraber internetten bol bol araştırma yaptılar. Bu konu ile ilgili
bir sürü video izlediler.


Meğerse ne kadar çok insan bu konu ile ilgileniyormuş. Yani
dünya bu atık yağlarla uğraşıyormuş. Bu videoları izledikçe araş-
tırdıkça daha çok merak ettik. Ailece belgeseller izledik.

Denize karışan atık yağlar denizleri öldürüyor denizlerimiz yok
oluyor. Denizlerde yaşayan birçok canlı çeşidi bundan olumsuz
etkileniyor. Bitkiler ve balıklar ölüyor, yok oluyor. Canlıların nesli
tükeniyor. Canlı çeşitliliği azalıyor.

Eyvaaah! Benim de bir şey yapmam lazım. Ben de bu konuda


8 Yenibosna Doğu Sanayi İlkokulu

ÇEVRECİ MEMOLİ

bir kitap yazacağım. Resimlerini de kendim yapacağım. Bu dü-
şüncemi öğretmenimle paylaştım. Bu fikrimi çok beğendi. Ma-
tematik grubunda Cem Ali Öğretmen’e de anlattım. Bu arada
Cem Ali Öğretmen çok eğlencelidir. Sınıfa: “Sizin beyninizi ya-
kacam!” diyerek girer. Daha henüz benim beynimi yakamadı.
Zaman varken beynim yanmadan dünyayı atık yağlardan kur-
tarmalıyım.




























Dünyada geri dönüşüm çok pahalı oluyormuş. Yani geri dönü-
şümü daha çok zengin ülkeler yapıyormuş. O yüzden Memo-
li’nin yapacağı mekanizma çok ucuz olacağı için herkes
kolayca ulaşabilecek. Bunu yalnız zengin ülkeler değil herkes
kullanabilir. O yüzden çok çevreci. Denizdeki canlılara ve gele-
ceğimize büyük bir fayda sağlayacak bu mekanizma.


Amaaan! Cem Ali duymasın, Memoli’nin mekanizmasının da

Yenibosna Doğu Sanayi İlkokulu 9

ÇEVRECİ MEMOLİ

beynini yakar o! Adı üstünde beyin yakan Cem Ali o.

Neyse, konuyu fazla dağıttık. Kitapta senin de resmini çizeceğim
Cem Ali Öğretmen’im. Gör bak, ben senin beynini nasıl yaka-
cağım. O beni matematik canavarı yapmadan, ben onu çev-
reyi koruma canavarı yapacağım. Bir de bunu Doğan
Öğretmen’e de anlatayım da, çevre türküsünü oluşturmaya
başlasın. Bu arada Doğan Öğretmen kendisi için her zaman
müziğe zaman ayırmaya çalışır. Doğan Öğretmen’in müzik tut-
kusu başka öğretmende yoktur.

Doğan Öğretmenimiz cümbüş çalar. Kendisi Tokatlıdır. Tokat do-
laylarından türküler çalar. Bize halk oyunları öğretir. Bizim ellik gru-
bumuz var. Ellikte ayağını yanlış oynayan oyundan çıkar. Müzik
dersinin olduğu gün çok eğlenceli geçer. Halk oyunları oynarız.
Bazen öğretmenim çalar ben de türkü söylerim. “ Altın yüzüğüm
kırıldı eyyyy…” Türkü bitince arkadaşlarım “Bir daha bir daha!”
diye bağırırlar.


Doğan Öğretmen’im bir hayali var. Ben keman çalmayı ilerle-
tince beraber çalacağız. Keman çalmayı en çok “Farid Farjad”
gibi “Fikrimin İnce Gülü” şarkısını çalmak istiyorum. Bu konuda
pek çok hayallerim var; yalnız keman değil, bağlama, piyano,
gitar ve ney de öğrenmek istiyorum.


Bu çevre kirliliği ile ilgili Doğan Öğretmen’imle birlikte bir türkü
yapacağız. O cümbüş, bense keman çalacağım. Sözlerini
bütün sınıf birlikte yazacağız. Bir klip de çekmek istiyoruz. Olayı
patlatacağız. Bizim sınıf çıldırıyor, benim için tezahürat yapıyorlar.
Ben de onlar için çalışıyorum.



10 Yenibosna Doğu Sanayi İlkokulu

ÇEVRECİ MEMOLİ

Derken şarkıyı yazdım. Aferin bana… Çok ballı kızım.























Ooooo…
Denizlere çöp atmayın,
Ooooo…
Balıkları öldürmeyin,
Ooooo…
Balıkları çok severim,
Ooooo…
Hamsi benim favorim,
Ooooo…
Memoli’nin mekanizması,
Ooooo…
Kurtaracak dünyayı,
Ooooo…

Klipte Cem Ali, Doğan Öğretmen ve hatta bir çok öğretmen
olacak. Bir de benim gece üçlüm var. Onlar bana her zaman
yardım ederler. Bakalım çevre sorununa yardım edecekler mi?

Yenibosna Doğu Sanayi İlkokulu 11

ÇEVRECİ MEMOLİ




































Edeceklerse sevinirim de, Onlar nerde? Aha burdalar!
Pisi pisi pisicikler…
Sütleri içip büyüyecekler.
Bu kediler hiç durmuyor. Üçlü çete bunlar. Adamlarım benim.


Aslında en çevreci onlar…
Onlar olmasa çöpler yalnız kalacak. Bir kaçamak besliyorlar ken-
dilerini. Çöp kahramalarım benim, çevre dostu canlarım
benim…


Pisi pisi pisicikler…
Sütleri içip büyüyecekler.

12 Yenibosna Doğu Sanayi İlkokulu

ÇEVRECİ MEMOLİ























3. BÖLÜM


Abim okuldan geldi. Daha apartmanın kapısından girdi,

— Annnnneee…


— Ne vaaaaaaar? Oğluuummmm.


— Ona oğlum, bana gelince :

— Cadı naber?


— Ayrım var. Bir ara bu konuyu da tartışmak lazım.

Cadı olmak iyi midir? Değilse nedendir? Ben neden cadıyım?
“Çevreci yeşil cadıyım.” oldu bile. Sevdim ben ya, bu cadı du-
rumlarını…




Yenibosna Doğu Sanayi İlkokulu 13

ÇEVRECİ MEMOLİ

Her şeyden de şikâyet etmemek lazım Mutlu çocuğum ben,
çok pozitifim. Ben bile seviyorum kendimi. Balım ben bal…


— Neyse, neymiş bunum bunun derdi?


Arşimet gibi girdi içeri. “Buldum anne buldum. Bu sefer oldu.“

— Okulda grup kurduk. Yağ makinasını tanıtacağız. Video çe-
kecek, afiş yapacağız. Ortam kuracak Youtube’a koyacağız.
Ver çoşkuyu…Dikkati üstüne çekeceğiz.

— Bu yağları ayrıştırmamız lazım anne, sponsor bulmalıyız. Atık
yağlar denizlere karışıyor. Canlılar ölüyor. Bu hepimizin suçu.


Öyle heyecanlı ki?

Annem “Dur biraz oğlum” dedi. “Önce üstünü değiştir. Sonra ye-
meğini ye. Ondan sonra kurtarırsın dünyayı.”

























14 Yenibosna Doğu Sanayi İlkokulu

ÇEVRECİ MEMOLİ

Derken zil çaldı. Abimin arkadaşları...


— Anne masayı beşleyelim. Bizim grup geldi.

Buyur demeden daldılar içeri. Masa kuruldu. Kuru fasulye pilav.
Herkes çok acıkmış.

— Mithat Can!


— Asker Cevdet!


— Tombiş Osman!

— Sakin Mustafa!


— Hakkı Korkmaz!

Sınıfın en yaramaz, yerinde durmaz beşlisi. Okul yılmış onlardan.
Bir tek kantinci seviyor.


Onlar olmasa batar iflas eder. Onlar her şeyi yer. Pek çöp çıkar-
mazlar. Bu yüzden çok çevrecidirler zaten. Yemekler bitti. Hakkı
Korkmaz daha mutfaktan çıkmadan:

— Meyveyi de odada yeriz artık, dedi.


Yani midesinde yer kaldı mı acaba? Önce yediklerini eritmesi
gerekiyor.


Mithat Can’ın babası tekstilci. Yağ makinası için tişört yaptırıyor.
Bizim sınıfa dağıtacak.

Yenibosna Doğu Sanayi İlkokulu 15

ÇEVRECİ MEMOLİ

Müdürden de izin aldılar. Bir hafta okulda formanın üzerine giyip
gezecekler.


Bütün okul, servis, herkes tanıyacak yağ makinesini. Asker Cev-
det’in babası yerel bir kanalda program sunuyor. Abimleri ve
grubunu davet edecek. Programda herkese anlatacaklar.

Sakin Mustafa’nın babası matbaacı. El ilanı ve afişleri basacak.
Öyle bir program yürütüyorlar ki, çok organize olmuşlar.


Yalnız sınıftaki kızlardan üçü yeşil peruk aldırmış. Müdüre de söy-
lemişler. Onlar da böyle destekleyeceklermiş. Dikkat çekecekler
konuya.


Zaten sınıfa girerken koridor duvarını çevreye hazırladılar. Öyle
bir anlattılar ki okulda herkes çevreye nasıl katkı sağlarız diye
beyin patlatıyor. Yani aslında daha yolun başında büyük farkın-
dalık başardılar.

























16 Yenibosna Doğu Sanayi İlkokulu

ÇEVRECİ MEMOLİ

Hakkı Korkmaz’ın babası belediyede müdür. Bize sponsoru o bu-
lacak.

Bizi okulda belediyenin çöp ayrıştırma merkezine götürdüler.
Orada daha iyi anladık. Bu konu çok önemli. Bunun için çok ya-
tırım yapılıyor ve yapılacak. Kemerburgaz’da çöp merkezinde
görevliler bize çok iyi davrandılar. Tesis çok büyüktü ve bizi gez-
dirdiler. Devasa makinalar vardı. Orada iki tane de köpek vardı.
Biri siyah biri beyaz. Onların adı Sırmalı ve Çımbıdık…


İsimleri bile ayrı güzeldi. Daha ayrılırken özledim. Bir canlı, bir
diğer canlıya, ayrı türden olsa da nasıl iyi geliyor. Onların sevil-
meye, bizim ise sevmeye ihtiyacımız var.

Sırmalı ve Çımbıdık…


Bir gün yollarımız tekrar kesişsin…

Tombiş Osman’ın babası fırıncı. O da ikramlıkları hazırlayacak.
Yarın teneffüste dağıtacağız. Önce kısa bir tanıtım sonra ikram.
Videosunu da çekip Youtube’a koyacağız. Ses getireceğiz biz.


Derken akşam oldu. Afişleri tasarladık. Ben de yardım ettim. Ti-
şörtü tasarladık. Bu arada sponsorumuz bizim için şapka da
yaptıracakmış. Tanıtım için dağıtacağız.












Yenibosna Doğu Sanayi İlkokulu 17

ÇEVRECİ MEMOLİ























Yağ makinası için katıldığımız yarışmada abimler ikinci oldu. Bi-
rinci, elektrikli bir bisiklet tasarımı idi. Helal olsun güzel yapmışlar.
Abimler ikinci oldu ama abimlere ilgi daha çoktu. Ulusal bir
kanal bizimle röportaj yaptı. Daha çok insana sesimiz duyurur-
duk.


























18 Yenibosna Doğu Sanayi İlkokulu

ÇEVRECİ MEMOLİ

Abim plaketini okula hediye etti. Müdürümüz yağ makinası kö-
şesini küçük bir müzeye çevirdi. Kalıcı oldu. Afişler, bir iki tişört,
şapka hep sergilenecek.

Bütün okulda bir yarışma düzenlendi. İsteyen herkes bu konu ile
ilgili resim yaptı. Abimin çevre köşesinde sergileniyor.

Sponsor, ürünü abimlerden satın aldı. ARGE daha da geliştiriyor.
İstanbul’daki bir üniversitenin tekno bölümüne davet edildiler.
Abimlere imkân verildi. Okuldan arta kalan zamanlarda proje
geliştirip dünyamızın çevre sorunlarını çözmeye çalışacaklar.


Öyle hevesliler ki bu konuda, çalışırken öyle mutlular ki bu bile
herkese örnek oluyor. Aslında her şeyden önemlisi böyle önemli
bir konuda örnek olmaları. Birkaç çocuğun birleşince nasıl dev-
leşeceklerini gösterdiler. “Bana ne”, dememeyi hatırlattılar. İşin
ucundan tutarsak imkânsız gibi görünen çok şeyi aşabileceği-
mizi gösterdiler.


Bizim sınıfsa artık ünlü bir koro. Ödüllerin dağıtıldığı gece, sahne
aldık. Doğan Hoca çaldı, biz söyledik. Cem Ali daha matema-
tikten beynimizi yakamamış. Kendi bestelerimizi şarkılarımızı söy-
ledik.

Sonunda da hep beraber sahnede gönlümüzce dans ettik.
Bekli bunların hiçbiri çevre sorununu çözmedi ama dikkat çektik
konuya…

Biraz daha düşündük.
Herkes aklında “Ben ne yapabilirimi” canlandırdı. Biz de katkı
sağlamış olduk ve abimlere yardım ettik. Renk kattık. Tıpkı do-

Yenibosna Doğu Sanayi İlkokulu 19

ÇEVRECİ MEMOLİ

ğamız gibi rengarenk olduk.

Ama en çok da yeşil olduk. Biliyor musunuz, abimin sınıfındaki
üç kız arkadaşının yeşil perukları da okulda oluşturulan çevre kö-
şesinde sergileniyor.

Ne kadar çok kişi olaya dahil oldu ve biz, hepimiz olay olduk.
Ve sonunda sponsor sayesinde lavobaların altına takılan basit
atık yağ ayrıştırıcı yağ makinesi isteyen herkese ulaşabiliyor.


Sponsor bunu çok da kâr amacı gütmeden yaptı. Hayata kattı.
Abim annelerin çok seveceği bir şey bulmuş oldu. Hem de çok
para ödemeden alacaklar, ama çok canlıya hayat katacak
bir üründü bu.


Beraber izlediğimiz bir belgesel bize bir serüven ve yolculuk ya-
şattı. Birlikte başardık. Müdürümüz, öğretmenlerimiz, bütün oku-
lumuz bir sınıf oldu sanki. Herkes bize yardım etti. Büyüklerimiz
hep yanımızda oldu.


Bu dünya bizim, kaynaklarımız gittikçe tükeniyor. Biz mutlu bel-
geseller izlemek istiyoruz. Bir gün bizim de bir belgeselimizi ya-
parlar belki. Ama bu ruhu kaybetmeden arkadaşlarımızla,
dostlarımızla daha çok şeyler üretmeliyiz.


Müdürümüz beni okulumuzdaki yazarlık sınıfına aldı. Ben abimin
hikayesini yazdım. Kitabımın resimlerini yaptım. Öğretmenlerim
bana bir şans verdi. Çok güzel bir yolculukta içimdekileri, aklım-
dakileri, yaşadıklarımı, yaşamayı düşlediklerimi bu hikâyede yaz-
dım.



20 Yenibosna Doğu Sanayi İlkokulu

ÇEVRECİ MEMOLİ

En çok da canım abimi yazdım. O benim ilk arkadaşım, can
dostum. Herkesin bir kardeşi olmalı. Bence her çocuğun bir kar-
deşi olma hakkı var.



















































Yenibosna Doğu Sanayi İlkokulu 21

ÇEVRECİ MEMOLİ

Abim üniversitelerin TEKNO sunda kim bilir ne yapacak arkadaş-
ları ile? Bu dünyanın abim ve arkadaşları gibi çocuklara ihyacı
var.Çünkü kurtarmamız ve yeniden hayat bulmasına olanak
sağlayacağımız çok şey var dünyamızda. Biz mutlu belgeseller
çekeceğiz, geleceğe hediye…

Benim de daha çok yazacaklarım var…


“Bu yolculukta onlara hep eşlik edeceğim. Kalemim, resimlerim,
hayal gücüm ve ruhumla onları anlatacağım”

Bu ekip daha çok güzel şeyler başaracak.


En çok da anne ve babamıza teşekkür ediyorum. Onlar bize
hep inandı.

Çocukların büyük işler, yani boyundan büyük işler başarması için
onlara inanan büyüklere ve ebeveynlere ihtiyaçları var.


Tekrar satırlarda konuşmak, hayal dünyamızda buluşmak kısa-
cası görüşme dileği ile…



















22 Yenibosna Doğu Sanayi İlkokulu