หน่วย3_ทวีปแอฟริกา

 ภมู ิภำคแอฟริกำตะวนั ออก มีจำนวนประชำกรมำก
ทส่ี ุด เนอื่ งจำกมพี ื้นทก่ี ว้ำงใหญ่ มีทรี่ ำบสูงทีม่ ีอำกำศ
อบอ่นุ เหมำะกับกำรเกษตรกรรมและตง้ั ถ่ินที่อยอู่ ำศยั

 ภมู ิภำคแอฟรกิ ำใต้ มีจำนวนประชำกรน้อยที่สุด
เน่ืองจำกมีเนอื้ ที่เล็กกวำ่ ภูมภิ ำคอ่นื ๆ ซึง่ ประชำกร
สว่ นใหญอ่ ำศยั อยูใ่ นเขตชนบท

การเปลย่ี นแปลงโครงสร้างประชากร

ประชากรทวปี แอฟริกา พ.ศ. 2510 ประชากรทวีปแอฟรกิ า พ.ศ. 2560

 ปัญหำดำ้ นประชำกรของทวีปแอฟรกิ ำ คือ กำรเพ่มิ ขึ้นอยำ่ งรวดเรว็ ของประชำกรวยั เด็กทม่ี อี ตั รำกำรเกิดสูง
เนอ่ื งจำกสำเหตุหลกั คอื กำรต่อต้ำนกำรคมุ กำเนิดและควำมเชื่อทำงศำสนำ

 จำกพรี ะมดิ ประชำกรในปจั จุบันมีลักษณะเปน็ พีระมดิ แบบฐำนกว้ำง ในอนำคตมีกำรคำดกำรณ์ว่ำฐำนพรี ะมดิ
จะแคบลง ซึง่ แสดงถงึ ประชำกรวัยเดก็ เพ่มิ จำนวนช้ำลง และมจี ำนวนประชำกรวยั สงู อำยมุ ำกขึ้น

ลกั ษณะทางสงั คม

กลมุ่ นกิ รอยด์ กลุ่มคอเคซอยด์

ผมสีดาหรอื สีนา้ ตาล เปน็ ผมหยกิ ผม ผมสดี าหรอื สีนา้ ตาล
หรือขมวดตดิ หนังศรี ษะ นยั น์ตา นยั นต์ าดา
นัยนต์ าดาโต จมูก
ปาก สันจมูกโด่ง
จมกู หนาและกวา้ ง ริมฝีปากบาง

รมิ ฝปี ากหนา ผวิ สนี า้ ตาล ค่อนขา้ งขาว หรือขาว
กะโหลกศรี ษะยาว
ผิวดา ผวิ
ขากรรไกรยื่น และกะโหลกศรี ษะคอ่ นข้างยาว ศีรษะ อพยพมาจากทวปี ยโุ รปสมัยโบราณ อาศยั อยบู่ ริเวณ
อย่บู ริเวณตอนใตข้ องทะเลทรายสะฮาราถึงตอนใตข้ องทวีป ถ่นิ อาศย ทะเลทรายจนถึงชายฝ่งั ทะเลเมดเิ ตอร์เรเนียน

ลกั ษณะทางวฒั นธรรม

กลุ่มวฒั นธรรมชนเผา่ กลุ่มวฒั นธรรมอาหรับ กลุ่มวฒั นธรรมตะวนั ตก

มีกำรแตง่ กำย ภำษำพูด ลทั ธิ นบั ถอื ศาสนาอิสลาม ซึ่งถกู เผยแผ่มำ จุดเร่มิ ต้นจากการแสวงหา
ควำมเชอ่ื กำรดำรงชวี ติ และ จำกทำงตะวนั ตกของทวีปเอเชีย โดย อาณานิคมและกำรยึดครอง
แหลง่ ท่อี ยเู่ ป็นเอกลกั ษณป์ ระจา เข้ำมำทำงภำคเหนือของทวีปแอฟริกำ ทวปี ตำ่ ง ๆ ของชำติตะวันตกใน
เผา่ ตั้งแตย่ คุ กลำง ครสิ ตศ์ ตวรรษที่ 19

นบั ถอื ผีและส่ิงลึกลบั ทแ่ี ตกต่ำง ใช้ภาษาอาหรบั หรอื ภำษำอำรบิก เกิดการนับถอื คริสต์ศาสนา
กนั มีแหลง่ ที่อย่กู ระจำยอยทู่ ั่วทงั้ สว่ นมำกมกั อยู่ทำงตอนบนของทวีป กำรปกครองระบอบประชำธปิ ไตย
ทวปี แอฟรกิ ำ เช่น อียิปต์ ลเิ บีย โมร็อกโก กำรใชภ้ ำษำอังกฤษ ฝรง่ั เศส และ
โปรตุเกส เป็นภำษำรำชกำร

การเปลย่ี นแปลงทางสังคมและวัฒนธรรม

ปัจจบุ นั สงั คมแอฟรกิ ำมคี วำมเปลีย่ นแปลง จำกปญั หำกำรอพยพเขำ้ สเู่ มืองใหญ่ ๆ กำรขยำยตัวทำงเศรษฐกจิ และ
ไปสูส่ ังคมเมอื งมำกขน้ึ มีกำรอพยพเข้ำสู่ ทำใหเ้ มืองหลำยเมืองเกิดกำรเพ่ิมข้ึนของ อุตสำหกรรมกำรทอ่ งเทยี่ วเป็นสำเหตทุ ำให้
เมอื งใหญ่ ๆ ทีเ่ ปน็ เมืองศูนยก์ ลำงทำง คนยำกจน เน่ืองจำกกำรเขำ้ มำอยู่ในเขต จำนวนประชำกรชนเผำ่ ลดลง ในปัจจุบนั มี
เศรษฐกจิ และอตุ สำหกรรม ทำใหเ้ กดิ กำร เมอื งจำเป็นตอ้ งมีค่ำครองชีพสูง ทำให้ กำรปรับเปลย่ี นประเพณขี องกลมุ่ ชนเผำ่ มำ
กระจกุ ตัวของประชำกรเมอื งมำกข้ึน
เมอื งใหญต่ ำ่ ง ๆ มสี ภำพเป็นเมืองโตเด่ยี ว คนที่อพยพมีคณุ ภำพชวี ติ ต่ำ เป็นกำรแสดงต้อนรับนักท่องเที่ยว

ลกั ษณะทางเศรษฐกจิ

?
นกั เรยี นคิดว่า การท่ที วีปแอฟริกามี
ขนาดพ้นื ทก่ี ว้างใหญแ่ ละมีทรัพยากร
แรธ่ าตทุ ่อี ดุ มสมบรู ณ์ จะทาให้เศรษฐกิจ
ของแตล่ ะประเทศดขี ้ึนเทยี บเทา่ กบั
ทวีปอ่นื ได้หรอื ไม่

การเพาะปลูก
การปลูกปาล์มน้ามนั

ปำล์มน้ำมนั ไดก้ ลำยมำเปน็ พืชเศรษฐกิจ
ทม่ี คี วำมสำคัญอยำ่ งมำกของทวปี แอฟรกิ ำ
เนอ่ื งจำกเปน็ วตั ถุดบิ หลกั ในกำรผลิตน้ำมนั
ไบโอดเี ซล พน้ื ทท่ี ป่ี ลูกปำลม์ น้ำมนั มำก คอื
ภูมภิ ำคแอฟริกำตะวนั ตก

การปลกู กาแฟ

กำแฟ เปน็ พืชเศรษฐกจิ ท่สี ร้ำงรำยได้
จำนวนมำกใหแ้ ก่ทวีปแอฟริกำ เนื่องจำก
ผลผลติ กำแฟทไ่ี ด้มจี ำนวนมำกและมี
คณุ ภำพดี แหล่งปลกู กำแฟขนึ้ ชื่อ ได้แก่
บริเวณที่สงู เอธโิ อเปยี และเคนยำ

การปลกู โกโก้

แหลง่ ปลกู โกโกข้ องทวปี แอฟรกิ ำ คือ
ภมู ภิ ำคแอฟรกิ ำตะวนั ตก รอบ ๆ อำ่ ว
กนิ ีในประเทศโกตดวิ วั ร์ กำนำ เซเนกัล
ประเทศท่ีปลูกและส่งออกโกโก้มำกท่สี ดุ
คอื โกตดวิ ัวร์และกำนำ

การปลูกผลไม้

กำรปลูกพชื ผลไมต้ ระกูลส้ม ได้แก่ ส้ม
อง่นุ และมะนำว บรเิ วณท่ีพบ ไดแ้ ก่
แถบชำยฝ่ังประเทศแอฟริกำใต้
ประเทศโมร็อกโก แอลจเี รยี และตูนิเซยี

การเลย้ี งสัตว์
การเลี้ยงโค

ในเขตทีส่ งู บริเวณภมู ิภำคแอฟรกิ ำตะวันออก
และภมู ภิ ำคแอฟริกำใต้นิยมเลี้ยงโคพันธุ์
พื้นเมืองเพ่ือไวใ้ ชง้ ำนและเปน็ อำหำร ส่วนเขต
อบอุน่ ชนื้ และเมดิเตอรเ์ รเนยี นนยิ มเล้ียงโค
พันธุ์ตำ่ งประเทศเพ่อื บรโิ ภคนมและเนื้อ

การเลี้ยงแกะและแพะ

นยิ มเลยี้ งแบบเรร่ อ่ นในภมู อิ ำกำศแบบกงึ่ แหง้ แลง้
เขตรอ้ นทีม่ ีทงุ่ หญำ้ สำหรับเลย้ี งสัตว์ บริเวณ
ทีเ่ ลย้ี งแพะมำกท่สี ดุ คือ ตอนกลำงของภมู ิภำค
แอฟรกิ ำใต้ และตอนเหนือของประเทศแอลจีเรีย
ส่วนแกะเลีย้ งมำกทำงภมู ภิ ำคแอฟรกิ ำใต้

การประมง

แหล่งประมงสำคญั ของทวปี แอฟริกำ ไดแ้ ก่
น่ำนนำ้ ชำยฝ่ังตะวนั ตกเฉียงใตต้ ้งั แต่แหลมกดู๊ โฮป
จนถงึ อำ่ วกนิ ี ในเขตน้ีมีกระแสน้ำเยน็ เบงเกวลำ
ไหลผ่ำนประเทศแอฟรกิ ำใตเ้ ป็นประเทศทจ่ี บั ปลำ
ไดม้ ำกท่สี ดุ ในทวีปแอฟริกำ

อตุ สาหกรรม

อุตสาหกรรมเหมืองแร่

ทวีปแอฟริกำมที รัพยำกรแรท่ อ่ี ดุ มสมบูรณ์ เชน่ ถ่ำนหนิ ทองคำ
เพชร เหล็ก ดบี ุก บริเวณประเทศแอฟริกำใตม้ ีกำรทำเหมืองแร่ท่ี
เจริญกำ้ วหน้ำท่สี ดุ ในทวปี มกี ำรใชเ้ ทคโนโลยสี มัยใหม่ในกำรทำ
เหมือง นอกจำกนี้ ยังมถี ำ่ นหินในปรมิ ำณมำกพบในบริเวณ
ภมู ิภำคแอฟรกิ ำใต้ แอฟรกิ ำตะวันตก และแอฟรกิ ำกลำง

อตุ สาหกรรมปิโตรเลียม

พบมำกบรเิ วณตอนเหนอื ของทะเลทรำยสะฮะรำ
ในประเทศแอลจีเรีย ลเิ บีย อียิปต์ สว่ นภูมิภำคแอฟรกิ ำ
ตะวันตกพบแก๊สธรรมชำติตำมแนวชำยฝ่ังของโกตดวิ ัวร์
และดินดอนสำมเหล่ียมปำกแมน่ ำ้ ไนเจอร์

อุตสาหกรรมอาหารแปรรปู

กำรเกษตรเปน็ พื้นฐำนของเศรษฐกิจในภูมิภำคแอฟริกำตะวนั ตก
มีกำรทำอตุ สำหกรรมอำหำรแปรรปู สนิ ค้ำทำงกำรเกษตร
สว่ นบรเิ วณภมู ภิ ำคแอฟรกิ ำใต้มีสินคำ้ แปรรปู จำกทะเล
นำมิเบียมกี ำรส่งออกเนอ้ื กระปอ๋ งและผลิตภัณฑ์จำกนม

การคมนาคมทางนา้  ทวีปแอฟริกำมีเส้นทำงขนสง่ ทำงน้ำท่ีสำคญั เช่น
แม่น้ำไนล์ แมน่ ้ำไนเจอร์ คลองสุเอซ
คลองสุเอซ

 คลองสุเอซ เปน็ เส้นทำงเดนิ เรือสนิ ค้ำที่สำคญั ของทวปี
ชว่ ยยน่ ระยะทำงให้สน้ั และประหยดั เวลำในกำรเดินทำง
ปจั จุบันเป็นจุดแวะพกั เรือขนสนิ ค้ำท่สี ำคญั ของโลก

การคมนาคมทางบก

 ปจั จบุ นั สหภำพแอฟริกำได้ร่วมมือกบั จีนในกำร
วำงแผนสรำ้ งเสน้ ทำงโครงข่ำยทำงหลวงแอฟรกิ ำ
(Trans-African Highway) เพ่อื เป็นเสน้ ทำงเชอ่ื ม
ระหว่ำงเมืองหลวงและเมืองใหญ่ต่ำง ๆ ทัว่ ทัง้ ทวปี

 เส้นทำงคมนำคมทำงบกของทวีปแอฟรกิ ำมี
อปุ สรรคในกำรพัฒนำ คือ ภูมิประเทศสว่ นใหญ่
เป็นทะเลทรำยและป่ำดิบช้นื มปี ระชำกรอำศยั อยู่
เบำบำง ไมค่ ุ้มทุนต่อกำรกอ่ สรำ้ ง

 ทำงรถไฟสว่ นใหญ่สรำ้ งเช่อื มพื้นท่ีท่ีมคี วำมสำคญั
ทำงเศรษฐกจิ หรอื เมอื งทมี่ ีประชำกรหนำแนน่
เทำ่ นนั้