หลักธรรม E-BOOK

หลักธรรม





ทางพระพุทธศาสนา





เรื่อง โอวาท 3



































นางธรรศญา เมืองนาค

ครูวิทยฐานะ ครูชำนาญการพิเศษ

ิ
โรงเรียนบ้านบ่อวิน(ลิขตราษฎร์บำรุง)

ี่
สำนักงานเขตพื้นทการศึกษาประถมศึกษาชลบุรี เขต ๓

คำนำ


ื
หนังสืออ่านเพิ่มเติมหลักธรรมทางพระพุทธศาสนา เรื่องโอวาท ๓ ในรูปแบบหนังสอ
อิเล็กทรอนิกส์ E-Book สำหรับนักเรียนชั้นประถมศึกษาปีที่ ๖ กลุ่มสาระการเรียนรู้สังคมศึกษา


ศาสนาและวัฒนธรรม สาระที่ ๑ ศาสนา ศีลธรรม จริยธรรม เพื่อให้นักเรียนสามารถศึกษาเรื่องราว

เกี่ยวกับหลักธรรมที่สำคัญของพระพุทธศาสนา ผู้จัดทำได้รวบรวมข้อมูลเกี่ยวกับหลักธรรม โอวาท ๓

นำเสนอออกมาในรูปแบบหนังสืออิเล็กทรอนิกส์ที่น่าอ่านและเข้าใจง่ายขึ้น ผู้จัดทำหวังเป็นอย่างยิ่ง

ว่าหลักธรรมทางพระพุทธศาสนา เรื่องโอวาท ๓ ในรูปแบบหนังสืออิเล็กทรอนิกส์เล่มนี้จะเป็น

ประโยชน์แก่ผู้ที่สนใจ






นางธรรศญา เมืองนาค

วัตถุประสงค์




๑. เพื่อให้นักเรียนรู้และเข้าใจหลักธรรมของพระพุทธศาสนา ศรัทธา ยึดมั่นและ
ปฏิบัติตาม หลักธรรมเพื่ออยู่ร่วมกันในสังคมอย่างสันติสุข (ส.๑.๑ ป๖/๑)

๒. เพื่อให้นักเรียนได้น้อมนำหลักธรรมโอวาท ๓ ไปประยุกต์ใช้ในชีวิตประจำวัน
( ส.๑.๑ ป ๖/๗)



โอวาท ๓ หมายถึง หลักธรรมที่เป็นหัวใจสำคัญในพระพุทธศาสนา ๓


ประการ ได้แก่



หนทางที่นไปสู่ความเสื่อมเสีย ไม่

ควรกระทำ ๖ ประการ

๑. โลภะ คือความอยากได้ของผู้อื่นมาเป็นของตนเอง เป็นสาเหตุให้ทำความ


ี
ชั่วทางกาย เช่น ลักขโมย วิธีแก้ไข ต้องมีสติ ปฏิบัติตนเป็นผู้มีสัมมาอาชวะ





๒. โทสะ คือ ความคิดประทุษร้าย เป็นสาเหตุให้ทำความชั่วทางกาย เช่น ทำร้าย

ร่างกายกัน ด่าทอกัน วิธีแก้ไขต้องมีสติ ปฏิบัติตนเป็นผู้มีเมตตากรุณา





๓. โมหะ คือ ความลุ่มหลง มัวเมา ความไม่รู้ไม่เข้าใจ เป็นเหตุให้งมงายขาด

สติปัญญาสามารถทำความชั่วได้ทั้งกาย วาจาและใจ วิธีแก้ไข ต้องมี

สติสัมปชัญญะ และหมั่นฝึกอบรมตนให้มีปัญญา

การทำความดี








ความดีแห่งโอวาท ๓ คือการกระทำที่ดีงาม มีผลทำให้เกิดความสุขความ


สบายใจ เกิดประโยชน์แก่ตนเองและผู้อื่น ต้องพึงหมั่นกระทำความดี ซึ่งเป็น

การพัฒนาตนให้มีความประพฤติที่งดงามที่เรียกว่า คุณธรรมและจริยะธรรม



การทำจิตใจให้บริสุทธิ์ผ่องใส






ึ
การทำจิตใจให้บริสุทธิ์ผ่องใส หมายถึง พงตั้งมั่นในจิตที่ดีงาม คนที่มีจิตใจ

งาม มีการกระทำและคำพูดที่ดี ด้วยการฝึกใจของเราให้บริสุทธิ์ มีสติ มีสมาธิ
ไม่ฟุ้งซ่าน คิดในสิ่งที่ดี ไม่คิดร้าย ไม่คิดอจฉาริษยาคนอื่น หมั่นฝึกสมาธิจะ
ิ

ทำให้ใจเราสงบและมีสต ิ



นิทาน เทพารักษ์ กับคนตัดไม้








เทพารักษ์กับคนตัดต้นไม้



่
ชายชาวปาผู้หนึ่ง ขณะตัดไม้อยู่ริมบึงน ้า ท าขวานหลุดจากมือตกลงไปในน ้าด้วยความยากจนและ
่
็
ว่ายน ้าไม่เปนจึงนังร้องไห้ เทพารักษ์มีความสงสารจึงปรากฏกายขึ้นและลงไปงมขวานขึ้นมาให้ ครั้งแรก
่
็
เทพารักษ์น าขวานทองมาคืน ชายชาวปาไม่ยอมรับโดยบอกว่าขวานของเขาเปน ขวานเหล็ก ครั้งที่สอง
เทพารักษ์งมขวานเงินขึ้นมา ชายชาวปาก็ยังยืนยันว่าต้องการขวานเหลก ของตน เทพารักษ์จึงให้ทั้ง
่
็

็
ขวานทอง ขวานเงินและขวานเหลกแก่ชายชาวปาผู้นั้น ครั้นเพื่อนของชายชาวปาทราบเรื่อง ก็แกล้งท าท ี
่
่

็
ไปตัดไม้และท าขวานตกน ้าที่เดิม เมื่อเทพารักษ์ปรากฏกายมาช่วย ก็งมขวานทองให้อีก ชายผู้เปนเพื่อนรีบ

็
รับเอาขวานทองไปทันที เทพารักษ์จึงหายตัวไปพร้อมกับขวานทั้งหมด ชายผู้เปนเพื่อนจึงต้องกลับบ้านด้วย

ความผิดหวัง


คำถาม 1 : บทบาทของชายชาวป่าเป็นแบบอย่างที่ดีเรื่องใด และตรงกับเบญจศลข้อใด
ี

……………………………………………………………………………………………………………………………………………………


่
คำถาม 2 : การกระทำของเพื่อนชายชาวป่าสงผลต่อตนเองอย่างไร

นิทานพระมหาชนก










พระมหาชนก

พระมหาชนกเปนพระโอรสของกษัตริย์ผู้ครองกรงมิถิลา พระบิดาของพระมหาชนกถูกพระ
ุ
็
อนุชาพระโปลชนก ปลงพระชนม์ ในขณะที่พระมหาชนกยังอยู่ในพระครรภ์ของพระมารดา

็
พระอินทร์แปลงกายเปนคนขับเกวียนน าพระมารดาหลบหนีไปอยู่เมืองอื่น เมื่อพระมหาชนก
อายุ 16 ป ี


เดินทางไปค้าขายโดยใช้เรือส าเภาเดนทางไปกับพ่อค้า 700 คน ระหว่างทางเกิดลม
ิ
พายุ เรืออับปางกลางมหาสมุทร พ่อค้าอื่นตายหมด เหลือเพียงพระมหาชนกพระองค์เดียว

ิ
ทรงพากเพียรว่ายน ้าในมหาสมุทรถึง 7 วัน นางเมฆขลา เทพธดาผู้ดูแลมหาสมุทร เหนใจใน
็

ความพากเพียรพยายามของพระมหาชนก จึงช่วยพาขึ้นจากมหาสมุทรสู่เมืองมิถิลา ซึ่งพอด ี
็
ี่
มีการเสี่ยงทายหาผู้มีบุญเปนกษัตริย์แทนพระเจ้าโปลชนก ราชรถเสยงทายมาหยุดตรงท ี่

ประทับของพระมหาชนก พระองค์จึงได้เปนกษัตริย์ครองกรงมิถิลาต่อมา
็
ุ


คำถาม : พระมหาชนกเป็นแบบอย่างการมีคุณธรรมความดีใดบ้าง



งานทบทวน