เรือ่ งนา่ รเู้ ก่ียวกับ
เศรษฐกจิ ชมุ ชนในประเทศไทย
สาระการเรยี นรแู้ กนกลาง
• ระบปุ ัจจยั ท่ีมผี ลต่อการเลอื กซอ้ื สนิ คา้ และบริการ
• บอกสทิ ธพิ ืน้ ฐานและรกั ษาผลประโยชนข์ องตนเองในฐานะผูบ้ ริโภค
• อธบิ ายหลักการของเศรษฐกจิ พอเพยี งและนาไปใชใ้ นชีวิตประจาวนั ของตนเอง
• อธบิ ายความสมั พนั ธท์ างเศรษฐกิจของคนในชุมชน
• อธิบายหน้าท่เี บ้ืองต้นของเงิน
เศรษฐกจิ ชุมชนในประเทศไทย ๓บทที่
เศรษฐกิจชมุ ชน
ลักษณะเศรษฐกจิ ชมุ ชนของประเทศไทย
การผลิต การบริโภค มกี ารผลิตสนิ คา้ ออกสู่ มีการบริโภคสินคา้ มอี าชพี ทแ่ี ตกต่าง มกี ารบริโภคสนิ ค้า
การแลกเปลี่ยน เมอื งโดยเฉพาะสนิ คา้ และบริการประเภท กันไปในแตล่ ะ ท่ีไมซ่ บั ซ้อน ใช้ภมู ิ
สนิ ค้าและบริการ อุตสาหกรรมจาก สภาพแวดล้อม
เกษตรกรรม ของชุมชน ปญั ญาทอ้ งถิ่น
เน้นท่ีชมุ ชนของ สังคมเมือง
ตนเองและต่างชุมชน
ลักษณะอาชพี สนิ ค้า และบรกิ ารในชุมชน
๑ เกษตรกรรม ๒ พาณชิ ยกรรม
การเพาะปลูก การ อาชพี ที่เราจะพบเห็นได้
เลีย้ งสตั ว์ การประมง ทั่วไปในแต่ละชมุ ชน
และการปา่ ไม้ โดยเฉพาะอาชีพคา้ ขาย
๓ หัตถกรรม ๔ บริการ
อาชพี ที่ต้องอาศยั อาชีพท่ชี ่วยอานวย
แรงงานฝีมอื ใน ความสะดวกในด้าน
ครวั เรอื นวัตถดุ บิ ก็เปน็ ตา่ งๆ
ทรพั ยากรทมี่ ีอยู่ใน
ทอ้ งถ่ินนนั้ ๆ
ลักษณะอาชพี สินคา้ และบรกิ ารในชมุ ชน
๑ เกษตรกรรม
ลกั ษณะอาชีพเกษตรกรรมข้นึ อยกู่ บั ปจั จยั ท่ีสาคัญดงั น้ี
๑. สภาพภูมปิ ระเทศและสภาพภูมิอากาศที่จะต้องมคี วามเหมาะสม
๒. แรงงานต้องมีความร้คู วามสามารถด้านการเกษตร
๓. ทุนซง่ึ เปน็ เทคโนโลยจี ะต้องมีความเหมาะสมทุ่นแรงการผลิต
๔. ผ้ปู ระกอบการในชมุ ชนเป็นผูป้ ระกอบการรายย่อย มีทนุ นอ้ ย
ผลติ สนิ ค้าได้จานวนไม่มาก
ดังนน้ั การผลติ สินค้าในชุมชนจึงเป็นสนิ ค้าประเภคเกษตรกรรม เชน่ ข้าว ผัก
สด ผลไม้ เน้ือสัตว์ เปน็ ต้น สนิ คา้ ทผ่ี ลิตไดม้ ุ่งเพ่ือการบรโิ ภคและจาหน่ายภายในชมุ ชน
ลกั ษณะอาชพี สินคา้ และบรกิ ารในชมุ ชน
๒ พาณชิ ยกรรม
อาชพี คา้ ขาย เปน็ อาชพี ท่ีเราจะพบเหน็ ท่ัวไปในแตล่ ะชุมชน
อาชีพค้าขายทมี่ ีมากในชุมชน เชน่ คา้ ขายของชา ขายผักผลไม้
ขายอาหาร ขายเสอื้ ผา้ ขายยารักษาโรค ทงั้ นี้ ถ้าชมุ ชนมีการผลติ
สินค้าชนดิ ใดมากก็จะมีการขายสนิ คา้ ชนดิ นนั้ มากตามไปด้วย
ทั้งนี้การค้าขายภายในชมุ ชนเองและการค้าขายกับชุมชนอื่น ๆ
ศนู ย์กลางดา้ นพาณิชยกรรมคือ ตลาดตา่ ง ๆ ถา้ ชมุ ชนใดมีการ
ติดต่อซือ้ ขายสนิ ค้ามาก เศรษฐกิจชมุ ชนนัน้ ก็เจริญรุง่ เรอื งมาก
ลักษณะอาชพี สนิ คา้ และบรกิ ารในชมุ ชน
๓ หัตถกรรม เป็นอาชพี ทีต่ ้องอาศยั แรงงานฝมี อื ในครวั เรอื น วตั ถดุ บิ กเ็ ปน็
ทรัพยากรท่มี ใี นท้องถนิ่ นัน้ ๆ และเทคโนโลยีทเ่ี ปน็ ความรทู้ ีส่ ืบทอด
มาจากบรรพบรุ ุษ ผลติ ผลจากการทาอาชพี หัตถกรรมเป็นประเภทขา้ ว
ของเครื่องใชใ้ นชีวติ ประจาวัน เชน่ เครื่องป้นั ดินเผา เครอื่ งจกั รสาน
ผา้ ทอ เปน็ ตน้ บางชมุ ชนมีฝีมอื ในการผลิตงานหัตกรรมเหล่าน้จี น
กลายเปน็ อาชีพและสรา้ งรายไดใ้ หก้ บั คนในชุมชน
เครอื่ งปนั้ ดนิ เผาในชมชนเกาะเกรด็
โดยสว่ นมากจะแกะสลักเปน็ ลายกนก
ซงึ่ เป็นเอกลักษณ์เฉพาะตน
ลักษณะอาชพี สนิ คา้ และบรกิ ารในชมุ ชน
๔ บริการ
เป็นอาชีพท่ชี ว่ ยอานวยความสะดวกในดา้ นตา่ ง ๆ บุคคลท่มี ี
อาชีพดา้ นการบริการ เช่น ตารวจ บุรุษไปรษณยี ์ ครู พยาบาล
พนักงานขับรถโดยสาร ชา่ งตดั ผม ช่างเสริมสวย พนกั งาน
เสริ ์ฟอาหาร พนกั งานตอ้ นรับ เปน็ ต้น
การพง่ึ พาอาศยั กนั ทางเศรษฐกิจในชมุ ชน
ความสมั พนั ธ์ระหวา่ งผซู้ อื้ และผขู้ าย เศรษฐกจิ ของชุมชนจะขยายใหญ่มีความ
เจริญก้าวหนา้ ได้ ผซู้ ื้อกบั ผขู้ ายในชุมชนจะต้อง
ผซู้ อื้ ผู้ขาย มีความสัมพนั ธก์ ันและพ่งึ พาอาศยั กนั
ความสมั พนั ธ์ระหวา่ งผู้ผลิต ผบู้ ริโภค ธนาคาร
ผผู้ ลติ ผู้บรโิ ภค ธนาคาร เศรษฐกิจของชมุ ชนจะเจริญเติบโตได้ดที ัง้
ผู้ผลติ ผ้บู รโิ ภค ธนาคารหรือสถาบนั การเงินต้องมี
ความเข้มแข็ง เพราะมคี วามสัมพนั ธ์เช่ือมโยงกนั
ชุมชนเข้มแขง็
สามารถดาเนนิ การไดห้ ลายรปู แบบ ดังน้ี
รวมกลมุ่ เป็นเครอื ข่าย พฒั นาเอกลักษณ์ความเป็น
ทอ้ งถ่ิน
พัฒนาแหลง่ ทอ่ งเทีย่ วในทอ้ ง เนน้ การผลติ เพือ่ บริโภคอย่าง
ถ่ินให้มีคุณภาพ พอเพียง
ผลิตสินค้าและบริการให้ สรา้ งภมู คิ ้มุ กันใหก้ บั ชุมชน
ไดม้ าตรฐาน
เชื่อมโยงเครือข่ายการผลิต สรา้ งเสรมิ ระบบ พฒั นา
และการบริการอยา่ งเปน็ ระบบ ความรดู้ า้ นการจัดการ
การตลาด