“เคร&ืองหมายเตือน • สมดุ ภาพเลม่ เลก็
สารเคมีอนั ตราย” • จดั ทาํ โดย
• เดก็ หญิงจิรัชยา พรยศุ รี
• เสนอ
• อาจารยพ์ รพรรณ ยงิ; ยง
ประเภทที&7วตั ถุระเบิด
(explosive)
• ของแข็งหรอื ของเหลว หรอื สารผสมท3ีสามารถ
เกิดปฏิกิรยิ าทางเคมีดว้ ยตวั มนั เองทาํ ใหเ้ กิดก๊าซท3ี
มีความดนั และความรอ้ นอยา่ งรวดเรว็ เชน่
• ทีเอน็ ที ดนิ ปืน พลไุ ฟ ดอกไมไ้ ฟ
ประเภทที&?ก๊าซ(Gases)
ก๊าซไวไฟ(Flammable Gases)
• ก๊าซท3ีมีอณุ หภมู ิNOองศาเซลเซียลและมีความดนั
QOQ.Sกิโลปาสกาล สามารถตดิ ไฟไดเ้ ม3ือผสมกบั
อากาศ QSเปอรเ์ ซน็ ตห์ รอื ต3าํ กวา่ โดยปรมิ าตร เชน่
• อะเซทิลนี ก๊าซหงุ ตม้ หรอื ก๊าซแอลพีจี เป็นตน้
ก๊าซไวไฟและไม่เป็ นพิษ
(Non-flammable Non-toxic Gases)
• ก๊าซท'ีมีความดนั ไมน่ อ้ ยกวา่ 345กิโลป่ศคาล ท'ีอณุ หภมู ิ35องศาเซลเซียลหรอื อยใู่ น
สภาพของเหลวอณุ หภมู ิต'าํ สว่ นใหญ่เป็นก๊าซหนกั กวา่ อากาศ ไมต่ ดิ ไฟและ ไมเ่ ป็น
พิษหรอื แทนอกซเิ จนในอากาศ เชน่
• ไนโตรเจน คารบ์ อนไดออกไซด์ อารก์ อน เป็นตน้
ก๊าซพิษ(Poison Gases)
• ก๊าซท3ีมีคณุ สมบตั เิ ป็นอนั ตรายตอ่ สขุ ภาพตอ่ สขุ ภาพ
หรอื ถงึ แก่ชีวิตไดจ้ าก การหายใจ โดยสว่ นใหญ่หนกั
กวา่ อากาศ มีกล3นิ ระคายเคือง เชน่
• ครอรนี เมทิล โบรมไดฟ์ เป็นตน้
ประเภทท&ีG ของเหลวไวไฟ
(Flammable Liquids)
• ของเหลวหรอื ของเหลวผสมท3ีมีจดุ วาบไฟ(Flash
Point)ไมเ่ กิน[O.\องศาเซลเซียล จากการ
ทดสอบดว้ ยวิธีถว้ ยเปิด(Closed-cup Test)
หรอื ไมเ่ กิน[\.[องศาเซลเซียล จากกานทดสอบ
ดว้ ยวธิ ีถว้ ยเปิด(Openned-cup Test)ไอ
ของเหลวไวไฟพรอ้ มลกุ ตดิ ไฟเม3ือมีแหลง่ ประกาย
ไฟ เชน่
• อะซีโตน นา^ํ มนั เชือ^ เพลงิ ทินเนอร์ เป็นตน้
ประเภทท)ี( ของแขง็ ไวไฟ สารทลี( กุ ไหม้ได้เองและสารทสี( ัมผสั กบั นําA แล้วให้ก๊าซไวไฟ
• ของแขง็ ไวไฟ(Flammable Solids)
• ของแขง็ ท+ีสามารถตดิ ไฟไดง้ า่ ยจากการไดร้ บั ความรอ้ นจากประกายไฟ/เปลวไฟ หรอื เกิดการลกุ
ไหมไ้ ดจ้ ากการเสยี ดสี เชน่
• แอมโมเนียมพิเครต(เปียก) ไดไนโตรฟี นอล(เปียก) เป็นตน้
สารที&มีความเสี&ยงต่อการลุกไหมเ้ อง
(Substances Liable to Spontaneous
Combustion)
• สารท3ีมีแนวโนม้ จะเกิดความรอ้ นขนึ^ ไดเ้ องในสภาวะ
การขนสง่ ตามปกติ หรอื เกิดความรอ้ นสงู ขนึ^ ไดเ้ ม3ือ
สมั ผสั กบั อากาศและ มีแนวโนม้ จะลกุ ไหมไ้ ด้ เชน่
• ฟอสฟอรสั ขาว ฟอสฟอรสั เหลอื งโซเดียมซลั ไฟต์
สารที&สมั ผสั กบั น<าํ แลว้ ทาํ ใหเ้ กิดก๊าซไวไฟ
(Substances which in Contact with
Water EmitFlammable Gases)
• สารท3ีทาํ ปฏิกิรยิ ากบั นา^ํ แลว้ มีแนวโนม้ ท3ีจะตดิ ไฟได้
เองหรอื ทาํ ใหเ้ กิดก๊าซไวไฟในปรมิ าณท3ีเป็นอนั ตราย
เชน่
• แคลเซียมคารไ์ บด์ โซเดียม
ประเภทท(ี)สารออกซิไดซ์และ
สารอินทรียเ์ ปอร์ออกไซด์
• สารออกซไิ ดซ(์ Oxidizing
Substances)
• วตั ถอุ อกซไิ ดซ์ : ไมต่ ดิ ไฟ แตท่ าํ ใหส้ ารอBืนลกุ
ไหมไ้ ดด้ ีขนึG เชน่
• แคลเซียมไฮโปคลอไรที โซเดียมเปอร์
ออกไซด์ โซเดียมคลอเรต แอมโมเนียมไนเต
รท โปแตสเซียมคลอเรต ไฮโดรเจนเปอร์
ออกไซด์
สารอินทรียเ์ ปอร์ออกไซด์
(Organic Peroxides)
• ของแขง็ ของเหลวท3ีตวั ของสารเองไมต่ ดิ ไฟ แตใ่ ห้
ออกซเิ จนซง3ึ ชว่ ยใหว้ ตั ถอุ 3ืนเกิดการลกุ ไหมแ้ ละ
อาจจะก่อใหเ้ กิดไฟ เชน่
• แคลเซียมไฮโปคลอไนท์ โซเดียมเปอรอ์ อกไซด์
โซเดียมคลอเรต เป็นตน้
ประเภทที9:วตั ถุมีพิษและวตั ถุ
ติดเชBือ
• วัตถุมพี ษิ (Toxic Substances)
• ของแขง็ หรือของเหลวทสี8 ามารถทาํ ใหเ้ สยี ชวี ติ หรือ
บาดเจบ็ ได้ หากกลนื สูดดมหรือหายใจรับสารนีเG ข้าไป
เช่น
• โซเดยี มไซยาไนด์ กลุ่มสารกาํ จดั แมลงศัตรูพชื และ
สัตว์ เป็ นตน้
สารติดเช*ือ(lnfectious. Substances)
• สารท'ีมีเชือU โรคปนเปืUอน เชน่
• แบคทีเรยี เพาะเชือU เป็นตน้
ประเภทท&ีLวตั ถุมนั ตรังสี(Radioactive Materials)
• วตั ถทุ Bีสามารถแผร่ งั สที Bีมองไมเ่ หน็ อยา่ งตอ่ เนBืองมากกวา่ Q.QQS มโครครู ี
ตอ่ กรมั เชน่
• โมนาไซด์ ยเู รเนียม โคบอลต-์ WQ เป็นตน้
ประเภทท&ีN สารกดั กร่อน
(Corrosive Substances)
• ของแขง็ หรืของเหลวซงึ. โดย ปฏกิ ริ ิเคมมี ฤี ทธิ=
กัดกร่อนทาํ ความเสยี หาย เช่น
• กรดเกลอื กรดกาํ มะถนั โซเดยี มไฮดรอกไซด์
เป็ นตน้
• วตั ถกุ ่อใหเ้ กิดการระคายเคือง : อาจก่อใหเ้ กิดการระคาย
เคืองตอ่ ระบบทางเดนิ หายใจ ทาํ ลายเยBือบผุ ิวหนงั เชน่
• กรดแก่ เป็นตน้
ประเภทท(ี)วตั ถุอนั ตรายเบด็ เตลด็ (Miscellaneous.Substances and
Articles)
• สารหรอื ส(งิ ของท(ีในขณะขนสง่ เป็นสารอนั ตรายซง(ึ มจ่ ดั อยใู่ นประเภทท(ี?ถงึ A
เชน่
• ป๋ ยุ แอมโมเนียม ไนเตรด เป็นตน้
• และใหร้ วมถงึ สารท(ีตอ้ ง ควบคมุ ใหม้ ีอณุ หภมู ิไมต่ (าํ กวา่ ?PPองศาเซลเซียวใน
สภาพของเหลวหรอื มีอณุ หภมู ิ ไมต่ (าํ กวา่ STPองศาเซลเซียสในสภาพของแขง็
ในระหวา่ งการขนสง่