หน่วยที่ 9 เทคนิคการบัดกรี

เทคนคิ การบดั กรี

การบัดกรีคอื การเชอื่ มตอ่ โลหะเข้าด้วยกนั โดยใชว้ ัสดตุ วั กลางซง่ึ
เปน็ โลหะผสมของดีบุกและตะกั่วเปน็ ตัวเชอ่ื มประสาน เพอ่ื
จดุ ประสงคใ์ ห้มีการเชอื่ มตอ่ กันทางไฟฟ้า

การบัดกรคี ืออะไร

การเช่อื มวสั ดเุ ขา้ ดว้ ยกันอาจทาไดห้ ลายวธิ ี วิธีทสี่ ะดวกและใชก้ นั มาก
คอื การใชก้ าวเปน็ ตวั ประสาน แต่อย่างไรก็ตามการเชอ่ื มต่อด้วยวิธนี ้ี มี
จุดออ่ นในด้านความแข็งแรงในการเกาะยดึ ตัวและการนาไฟฟ้า ดังน้นั ใน
งานด้านโลหะจงึ มักใชว้ ธิ ีการเชอ่ื มประสาน โดยการเช่ือมตอ่ จะต้องใช้
ความร้อนสูงเพอ่ื หลอมโลหะเขา้ ด้วยกัน แต่ในงานด้านอิเลก็ ทรอนิกส์
นอกจากต้องการในดา้ นความแขง็ แรงในการยึดเหน่ียวแลว้ ยงั ต้องการ
การต่อเชอ่ื มกันทางไฟฟา้ ดว้ ย

การบัดกรีจะต้องมอี ปุ กรณ์หลกั 2 อยา่ ง

1.หวั แร้งบัดกรี

2.ตะกั่วบดั กรี

หัวแร้งบดั กรีทใี่ ชใ้ นงานบดั กรีดา้ นอิเล็กทรอนกิ สส์ ่วนใหญ่ มักจะ
เป็นหวั แร้งท่ีสรา้ งความรอ้ นจากพลงั งานไฟฟา้ เพอ่ื ความสะดวก
ในการใชง้ านซงึ่ เรยี กว่า หัวแรง้ บดั กรไี ฟฟา้ (Electric Soldering
Iron) โดยทัว่ ไปจะมี 2 ชนดิ
1.หัวแรง้ ปนื
2.หัวแรง้ แช่

1.หวั แรง้ ปืน (Electric Soldering Gun)

เปน็ หวั แร้งประเภทท่ีใชค้ วามรอ้ นสงู และรวดเรว็ โดยการทางาน
ของหวั แรง้ ชนิดนีจ้ ะใชห้ ลกั การของหม้อแปลงไฟฟา้ คอื แปลง
แรงดันไฟบา้ น ใหเ้ ป็นไฟฟ้าแรงดันตา่ แตจ่ ่ายกระแสได้สงู โดย
ภายในตวั หัวแร้งจะมีลักษณะเป็นหมอ้ แปลงไฟฟา้ เพ่อื ใหไ้ ด้กระแส
สูงมากและตอ่ เขา้ กบั ชดุ ปลายหวั แรง้ เพอ่ื สร้างความรอ้ นในการ
บัดกรี การปดิ -เปดิ การทางานจะใชส้ วิตช์ ซง่ึ ทาลกั ษณะคล้ายไกปนื
ในการเปดิ -ปดิ การใหค้ วามร้อนในขณะใชง้ าน

1.หวั แร้งปนื (Electric Soldering Gun)

1.หัวแร้งปืน (Electric Soldering Gun)

หวั แร้งชนิดน้จี ะใหค้ วามร้อนสงู เหมาะสาหรบั งานบดั กรีทีต่ ้องการ
ความรอ้ นมาก ๆ เช่น การบัดกรีสายไฟกับหลักต่อสาย, การบัดกรี
อุปกรณ์ตัวโต ๆ และการบดั กรรี อยต่อเพ่ือถอดเปลีย่ นอุปกรณ์
อิเล็กทรอนกิ ส์ เปน็ ต้น

ข้อเสยี คอื ไมเ่ หมาะกบั การบดั กรอี ุปกรณอ์ ิเล็กทรอนิกส์ เพราะอปุ กรณ์

อเิ ล็กทรอนิกส์บางชนดิ มีความไวตอ่ ความร้อน ถ้าใชค้ วามร้อนสูงเกินไป อาจ
ทาใหอ้ ปุ กรณด์ งั กว่าเส่อื มสภาพหรือเสียหายได้ นอกจากน้ียังมกี ารแพร่
สนามแม่เหล็ก จงึ ไมค่ วรบดั กรีอปุ กรณท์ ่ีทางานดว้ ยระบบแมเ่ หลก็ เชน่ หัว
เทป หรือสวิตช์แม่เหลก็

2.หัวแรง้ แช่ (Electric Soldering)

หัวแร้งชนดิ นี้ เมือ่ ต้องการใชง้ าน จะตอ้ งเสยี บปลกั๊ ท้งิ ไว้ใหร้ ้อนตลอดเวลา
เพราะไม่มสี วติ ชป์ ิด-เปดิ แบบหัวแรง้ ปืน โดยมากจะต้องเสยี บเข้ากับปล๊กั
ไฟฟ้าตลอด จนกวา่ งานจะเสรจ็ เนือ่ งจากเม่ือเสียบใหม่ จะตอ้ งรอเป็น
เวลานานพอควร หวั แร้งจงึ จะรอ้ นถงึ ระดับใช้งาน



ตะกว่ั บดั กรี

ตะกั่วบัดกรีทใ่ี ช้ มักนิยมใชโ้ ลหะผสมระหวา่ งดีบุกกบั ตะกัว่
เพอื่ ใหห้ ลอมเหลวไดท้ ่อี ุณหภมู ิตา่ ๆ โดยจะระบสุ ว่ นผสมเป็น
ดีบุก/ตะกัว่ เช่น ตะกวั่ บดั กรชี นดิ 60/40 จะมีส่วนผสมของ
ดบี กุ 60% และตะกัว่ 40%

การบดั กรีอปุ กรณ์อเิ ล็กทรอนกิ ส์ เปน็ การเป็นเชอื่ มต่ออปุ กรณ์ชนดิ
ต่างๆ ท่ตี ้องการเขา้ ด้วยกันโดยใช้ตะกว่ั บดั กรี เพ่อื ให้มกี ารเชอ่ื มตอ่ กนั
ทางไฟฟ้า ยึดตดิ อปุ กรณ์ต่างๆให้มีความมน่ั คงแขง็ แรงวงจร
อเิ ล็กทรอนิกสก์ ็จะสามารถทางานได้

เปน็ ขัน้ ตอนทีผ่ ปู้ ฏิบัตงิ านบดั กรี จะต้องจัดเตรียมวสั ดุ อปุ กรณ์
และเครอ่ื งมอื ชนดิ ตา่ ง ๆ ให้พรอ้ มก่อนการบัดกรไี ดแ้ ก่

1) หวั แรง้ แช่ ขนาด 20 – 30 วตั ต์
2) ท่ีวางหัวแรง้ แช่
3) ตะก่วั บัดกรี
4) คีมตัดสายไฟฟา้ คมี ปากยาว

5) คตั เตอร์

1) นาหัวแรง้ แช่ ไปเสียบปลก๊ั ไฟทิ้งไว้
2) เตรยี มผวิ ของชิ้นงานทจี่ ะบัดกรี
3) ทาความสะอาดปลายหัวแรง้ ด้วยผา้ น่มุ

4) นาอุปกรณ์อเิ ลก็ ทรอนกิ ส์ มาใส่ลงบนแผน่ วงจรพมิ พ์

5) เมอ่ื ใสอ่ ุปกรณต์ วั ทมี่ ีความสูงใกล้เคยี งกันจดหมดแล้ว ให้ทาการ
บัดกรีอุปกรณเ์ ขา้ กบั แผน่ วงจรพมิ พ์โดยการนาปลายหวั แรง้ แช่ ไปจ้ี
สัมผัสตรงบรเิ วณช้นิ งาน ทีจ่ ะบดั กรี เพ่ือป้อนความร้อนใหก้ ับ
ช้นิ งาน ทั้งจุดบัดกรแี ละขาอปุ กรณ์พร้อม ๆ กนั ปอ้ นตะกว่ั บัดกรีท่ี
ชน้ิ งาน บรเิ วณขาอปุ กรณก์ ับจุดท่ีบดั กรี

6) ยกตะกัว่ บดั กรีและหัวแรง้ ออกจากชนิ้ ใหเ้ ป่าลมด้วย
ปากให้ เพอื่ ตะกวั่ แข็งตัวเร็วข้นึ และเปน็ การระบายความ
ร้อนด้วย

ขั้นตอนการบัดกรี

7) เม่อื บัดกรีเสรจ็ แล้ว ใหใ้ ช้คมี ตดั สายไฟตดั ขาอุปกรณ์
อิเลก็ ทรอนกิ ส์ ทีอ่ ย่นู อกรอยบดั กรีท้งิ ไป

1. ใหค้ วามร้อนกบั ชน้ิ งานท้ังสอง แล้วจา่ ยตะก่ัวบดั กรรี ะหวา่ งตัวช้นิ งาน
2. จ่ายตะก่ัวให้กับชน้ิ งาน
3. เม่อื ตะก่วั หลอมละลาย จงึ คอ่ ยถอนตะกวั่ ออก
4. จากนัน้ จึงค่อยถอนหัวแรง้ ออกจากชน้ิ งานตามลาดบั