ปฏิกิริยาเคมีระหว่างกรดและเบส

ปฏกิ ริ ยิ าเคมรี ะหว่าง
กรดและเบส

ปฏิกิรยิ าเคมีระหวา่ งกรดและเบส

ปฏิกิรยิ าเคมีระหว่างสารละลายกรดและเบสที่พอดกี ัน เรียกว่า ปฏกิ ริ ยิ าสะเทิน
(neutralization reaction) ซง่ึ อาจเขียนในรปู สมการเคมีทวั่ ไปได้ดังน้ี

HA + BOH BA + H2O

กรด เบส เกลอื น้า

H3O+(aq) + OH-(aq) 2H2O(l)

ปฏิกิรยิ าเคมีระหวา่ งกรดและเบส

น้าซ่ึงมีสมบัติเป็นกลาง เป็นผลิตภัณฑ์ท่ีเกิดจากไฮโดรเนียมไอออน (H3O+) จากกรด
ท้าปฏิกิริยากับไฮดรอกไซด์ไอออน (OH-) จากเบส ส่วนผลิตภัณฑ์ที่เป็นเกลือ (BA) อาจมี
สมบัติเป็นกลาง กรด หรือเบส ขึ้นอยู่กับชนิดของกรดและเบสที่ท้าปฏิกิริยากัน ซึ่งพิจารณา
ได้จากตวั อย่างปฏิกริ ิยาต่อไปนี้

ปฏิกิริยาระหวา่ งกรดแก่กบั เบสแก่

เมื่อน้าสารละลายกรดไฮโดรคลอริก (HCI) และสารละลายโซเดียมไฮดรอกไซด์

(NaOH) มาท้าปฏกิ ริ ิยากนั เขยี นสมการเคมีได้ดังน้ี

HCl(aq) + NaOH(aq) NaCl(aq) + H2O(l)

ผลิตภัณฑเ์ กลอื ท่ีเกดิ ขน้ึ คอื โซเดยี มคลอไรด์ (NaCl) ซงึ่ มีสมบัตเิ ปน็ กลาง

ปฏิกริ ิยาระหวา่ งกรดอ่อนกบั เบสแก่

ปฏิกิริยาระหว่างสารละลายกรดแอซีติก (CH3COOH) และสารละลาย
โซเดยี มไฮดรอกไซด์ (NaOH) เขียนสมการเคมไี ดด้ ังน้ี

CH3COOH(aq) + NaOH(aq) CH3COONa(aq) + H2O(l)
ผลิตภัณฑ์เกลือท่ีเกิดข้ึนคือ เกลือโซเดียมแอซีเตต (CH3COONa) ซ่ึงมีสมบัติ
เปน็ เบส เน่ืองจาก CH3COO- สามารถเกดิ ปฏกิ ริ ยิ าไฮโดรลิซสิ ได้ OH-

ปฏิกริ ิยาระหวา่ งกรดแก่กับเบสอ่อน

ปฏิกิริยาระหว่างสารละลายกรดไฮโดรคลอริก (HCI) และสารละลาย

แอมโมเนยี (NH3) เขยี นสมการเคมีไดด้ ังน้ี
HCl(aq) + NH3(aq) NH4Cl(aq)
ผลิตภัณฑ์เกลือท่ีเกิดขึ้นคือ แอมโมเนียมคลอไรด์ (NH4CI) ซ่ึงมีสมบัติเป็นกรด
เนอื่ งจาก NH4+ สามารถเกดิ ปฏกิ ิริยาไฮโดรลิซสิ ได้ H3O+

ใหน้ กั เรยี นท้าแบบฝกึ หดั 10.6