หน่วยที่ 6 งบกระทบยอด สมบูรณ์

หนว่ ยท่ี 6 งบกระทบยอด เงินฝากธนาคาร

บทนำ

ควบคุมเงินสดของกิจการที่ดีจะมีการกำหนดให้การรับจ่ายเงินทุกรายการต้องเข้าบัญชีธนาคาร กล่าวคือ
จะเปดิ บญั ชีเงินฝากประเภทกระแสรายวัน โดยจะนำเงนิ สทุ ธไิ ดร้ บั แตล่ ะวนั ฝากเขา้ บญั ชเี งินฝากธนาคารทุกวัน
และเบิกจา่ ยเงินหรือถอนเงนิ ดว้ ยเชค็ เพื่อป้องกันการทุจริตสามารถควบคุมและตรวจสอบได้ง่าย โดยปกติแล้ว
ยอดเงินฝากธนาคารตามบัญชีที่กิจการบันทึกไว้ในสมุดบัญชีของกิจการควรจะมียอดตรงกับยอดเงินฝาก
ธนาคารที่คงเหลืออยู่จริงตามบัญชีเงินฝากที่ธนาคารแจ้งมา จึงทำให้ต้องมีการเปรียบเทียบเงินฝากธนาคาร
และสิทธิที่สั่งจา่ ยตามท่ีปรากฏในบัญชขี องธนาคารกลบั ตามที่ปรากฏในสมดุ บญั ชีของกิจการว่าตรงกันหรือไม่
และถ้าไม่ตรงกันเพราะเหตุใด และนำมากระตุกยอดเพื่อปรับปรุงแก้ไขบัญชีเงินฝากธนาคารให้มีจำนวนที่
ถูกตอ้ ง
1. การหารายการกระทบยอดเงินฝากธนาคาร

ในวนั ส้นิ เดือนกจิ การจะได้รับใบแจ้งยอดเงนิ ฝากธนาคาร (Bank Statement) ทธี่ นาคารส่งมาให้
กิจกรรมจะเปรียบเทยี บและตรวจสอบยอดเงนิ ฝากธนาคารและเช็คท่ีส่ังจ่ายตามทปี่ รากฏในบัญชีของ
ธนาคารกลับตามทป่ี รากฏในสมุดบญั ชีของกจิ การวา่ ตรงกนั หรือไม่ และถ้าไมต่ รงกนั กจิ การต้องหาข้อ
แตกตา่ งว่าเกิดขน้ึ เพราะเหตุใด ซงึ่ มีวธิ ีการดังนี้
1.1 เปรยี บเทยี บรายการฝากเงินและรายการท่ีทำใหเ้ งินฝากเพ่ิมข้ึนตามใบแจง้ ยอดของธนาคารกบั

สมดุ บญั ชขี องกิจการ รายการไดถ้ กู ต้องตรงกนั ให้ทำสัญญาไว้ รายการใดไมถ่ ูกต้องตรงกันคือข้อ
แตกตา่ ง
1.2 เปรียบเทียบรายการส่ังจ่ายฉีกรายการหักบัญชีเงินฝากตามใบแจ้งยอดธนาคารกับสมุดบัญชีของ
กิจการ รายการไดถ้ กู ตอ้ งตรงกนั ใหท้ ำสัญญาไว้ รายการใบไมถ้ ูกตอ้ งตรงกันคือข้อแตกต่าง
ข้อแตกต่างที่พบเป็นรายการที่ทำให้ยอดคงเหลือในบัญชีเงินฝากธนาคารตามสมุดบัญชีของ
กจิ การไม่ตรงกับยอดคงเหลือตามใบแจง้ ยอดของธนาคาร ซ่ึงเกิดจากสาเหตุดังนี้
1) กจิ การบันทึกรายการเพมิ่ หรือลดเงินฝากธนาคารแล้วแตธ่ นาคารยงั ไม่ไดบ้ ันทึก ไดแ้ ก่
(1) เงินฝากระหว่างทาง (Deposit in Transit) คือ รายการที่กิจการนำเงินสดหรือเช็คฝาก

ธนาคารเช่นกิจการบันทึกบัญชีแล้ว แต่ธนาคารยังไม่ได้บันทึกบัญชีให้ จึงทำให้ยอดเงินฝาก
ไม่ปรากฏในใบแจ้งยอดธนาคารได้การน้ีทำให้ยอดเงินฝากธนาคารในสมดุ บัญชขี องกิจการสูง
กว่ายอดเงนิ ฝากตามใบแจ้งยอดธนาคาร
(2) เช็คค้างจ่าย (Outstanding Cheque) คือ รายการที่คิดกรรมสั่งจ่ายเช็คไปแล้วแต่ผู้รับเช็ค
ยังไม่ได้นำเช็คไปขึ้นเงินกับธนาคาร ซึ่งกิจการลดยอดบัญชีเงินฝากธนาคาร แต่ธนาคารยัง
ไม่ได้บันทึกลดยอดรายการนี้ทำให้ยอดเงินฝากธนาคารในสมุดบัญชีของกิจการต่ำกว่า
ยอดเงนิ ฝากตามใบแจ้งยอดธนาคาร
2) ธนาคารบันทกึ รายการเพ่ิมหรือลดเงินฝากธนาคารแลว้ แต่กิจการยังไม่ได้บันทกึ ไดแ้ ก่
(1) ดอกเบี้ยเงินฝากธนาคาร (ดอกเบี้ยรับ) คือ ดอกเบี้ยที่ธนาคารคิดให้จากบัญชีเงินฝากของ
กิจการโดยธนาคารจะบันทึกเพิ่มยอดบัญชีเงินฝากของกิจการแล้ว แต่กิจการยังไม่ทราบ

รายการนี้ทำให้ยอดเงินฝากธนาคารในสมุดบัญชีของกิจการต่ำกว่ายอดเงินฝากตามใบแจ้ง
ยอดธนาคาร
(2) ธนาคารเรียกเก็บเงินตามตั๋วเงินพร้อมดอกเบี้ย (ถ้ามี) ให้กิจการได้ ธนาคารจากบันทึกเพิ่ม
ยอดบัญชีเงินฝากของกิจการแล้วแต่กิจการยังไม่ทราบ รายการนี้ทำให้ยอดเงินฝากธนาคาร
สมดุ บัญชีของกิจการต้องกว่ายอดเงนิ ฝากตามใบแจง้ ยอดธนาคาร
(3) คา่ ธรรมเนยี มธนาคาร (Bank Service Charge) คือ ค่าธรรมเนียมตา่ งๆ ทจี่ ะนาคารคิดจาก
การให้บรกิ ารแก่กิจการ เชน่ คา่ ธรรมเนียมเรียกเกบ็ เงินตามต๋วั เงิน ค่าธรรมเนียมการโอนเงิน
ธนาคารจะหักจากบญั ชเี งินฝากของกจิ การแล้ว แต่กิจการยงั ไมท่ ราบ รายการนี้ทำใหย้ อดเงิน
ฝากธนาคารในสมดุ บัญชีของกิจการสงู กวา่ ยอดเงนิ ฝากตามใบแจง้ ยอดธนาคาร
(4) เช็คคืน (Cheque Return) คือ เช็คที่กิจการได้รับแนะนำฝากธนาคาร ซึ่งกิจการและ
ธนาคารได้บันทึกเพิ่มยอดบัญชีเงินฝากแล้ว แต่ธนาคารเรียกเก็บเงนิ ไมไ่ ดจ้ งึ รดุ ยอดบญั ชีเงิน
ฝากของกิจการ โดยยังไม่ได้แจ้งให้กิจการทราบ รายการนี้ทำให้ยอดเงินฝากธนาคารในสมุด
บัญชขี องกิจการสงู กวา่ ยอดเงนิ ฝากตามใบแจ้งยอดธนาคาร
(5) คา่ ใชจ้ ่ายตา่ งๆ ท่กี จิ การมอบหมายใหธ้ นาคารเป็นผู้จ่ายแทนกิจการ เช่น ค่าโทรศัพท์ ค่าน้ำ
ค่าไฟฟ้า ธนาคารจะหกั บญั ชเี งนิ ฝากของกจิ การทนั ทีทีจ่ า่ ยเงนิ แตก่ จิ การยงั ไมท่ ราบ รายการ
นี้ทำให้ยอดเงินฝากธนาคารในสมุดบัญชีของกิจการสูงกว่ายอดเงินฝากตามใบแจ้งยอด
ธนาคาร
3) รายการท่กี จิ การหรอื ธนาคารบนั ทกึ ผิดพลาด
(1) ความผดิ พลาดทีเ่ กิดจากธนาคาร

(ก) ธนาคารนำเช็คของกิจการอน่ื ว่าหากบัญชีเงินฝากของกิจการ เรยี กว่า เช็คหากผิด
บัญชี รายการนี้ทำให้ยอดเงินฝากธนาคารในสมุดบัญชีของกิจการสูงกว่ายอดเงิน
ฝากตามใบแจ้งยอดธนาคาร

(ข) ธนาคารนำเช็คของกิจการอื่นมาเพิ่มบัญชีเงินฝากของกิจการ รายการนี้ทำให้ยอดเงิน
ฝากธนาคารในสมุดบญั ชขี องกิจการตำ่ กวา่ ยอดเงินฝากตามใบแจง้ ยอดธนาคาร

(2) ความผดิ พลาดท่ีเกิดจากกิจการ
(ก) กจิ การบันทึกรายการจ่ายเชค็ ด้วยจำนวนเงินที่สงู หรอื ต่ำกวา่ จำนวนเงินทเ่ี ขยี นในเช็ค
(ข) กจิ การบนั ทึกรายการนำฝากเงินสดหรือเชค็ ดว้ ยจำนวนเงินท่ีสูงหรอื ตำ่ กวา่ จำนวนเงนิ ที่

นำฝาก
(ค) กิจการบนั ทึกบัญชีซ้ำ บนั ทึกบัญชผี ดิ เขียนตวั เลขผิด ฯลฯ

2. การจัดทำงบกระทบยอดเงนิ ฝากธนาคาร
งบกระทบยอดเงินฝากธนาคาร (Bank Reconciliation Statement) คอื รายงานทแ่ี สดงรายละเอียด

ความแตกต่างระหวา่ งยอดคงเหลอื ตามใบแจง้ ยอดของธนาคาร (Bank Statement) กบั ยอดคงเหลือตามสงบ
บัญชีเงนิ ฝากของกจิ การ การจัดทำงบและถกู ยอดเงินฝากธนาคารมี 2 วิธี คือ

1.3 วิธีหายอดเงนิ ฝากธนาคารที่ถูกตอ้ ง เป็นวธิ ีทจี่ ะต้องปรับปรงุ ยอดเงนิ ฝากธนาคารของกจิ การ
และธนาคารให้ถกู ต้อง การจัดทำงบกระทบยอดวธิ ีน้มี ีหลกั การว่า รายการทีท่ ำให้ยอดเงินฝากเพ่มิ หรือลด จะมี

ผลให้เงนิ ฝากธนาคารของท้ังดา้ นกจิ การและธนาคารเพ่มิ หรอื ลดเหมอื นกัน ดงั น้นั ยอดเงนิ ฝากคงเหลือตาม

สมุดบัญชขี องกิจการกบั ยอดเงนิ ฝากคงเหลือตามใบแจ้งยอดธนาคารจะต้องเทา่ กนั ในการจดั ทำงบกระทบ

ยอดจึงต้องนำข้อแตกต่างทีพ่ บมาพิจารณาว่าจะนำไปแกไ้ ข/ปรบั ปรุง ยอดเงินฝากดา้ นกิจการหรอื ธนาคาร ซึง่

สรุปได้ ดังนี้

ขอ้ แตกตา่ ง การบันทกึ การแก้ไข/ปรับปรุง

กจิ การ ธนาคาร กิจการ ธนาคาร

เงินฝากระหว่างทาง บวก ไม่ได้บกั ทึก บวก

เชค็ ค้างจ่าย หกั ไม่ไดบ้ ักทึก หัก

ดอกเบ้ยี เงินฝากธนาคาร/ดอกเบยี้ รับ ไมไ่ ด้บกั ทึก บวก

ธนาคารเกบ็ เงนิ ตามต๋วั พร้อมดอกเบีย้ ไม่ไดบ้ กั ทึก บวก บวก

ค่าธรรมเนียมธนาคาร ไม่ไดบ้ กั ทึก หัก บวก

เช็คคืน ไม่ได้บกั ทึก หัก หัก

ค่าใช้จา่ ยทธี่ นาคารจา่ ยแทน ไม่ได้บกั ทึก หกั หัก

ความผดิ พลาดของธนาคาร หกั

- เช็คหักผดิ บัญชี หกั บวก/หกั

- ธนาคารนำเชค็ ของกจิ การอื่น มาเพิ่มบัญชี บวก บวก

เงนิ ฝากของกจิ การ หกั

ความผดิ พลาดของกิจการ บวก/หกั

ตวั อยา่ งที่ 6.1 รา้ นศรีอยุธยาได้รบั ใบแจง้ ยอดเงินฝากธนาคารประจำเดือนสิงหาคม 25X1 มียอดคงเหลือ

61,050 บาท แตย่ อดเงินฝากในสมุดรบญั ชีของกจิ การมยี อดคงเหลอื 52,585 บาท จากการตรวจสอบพบ

รายการท่ีแตกต่าง ดังนี้

1. กจิ การนำเงนิ ฝากธนาคารเมื่อวนั ท่ี 31 ธันวาคม 25X1 จำนวน 12,000 บาท ธนาคารยังไม่ได้

บันทกึ บญั ชี

2. ธนาคารคดิ ค่าธรรมเนยี มในการโอนเงิน จำนวน 500 บาท

3. ธนาคารนำเชค็ ของกจิ การอื่นมาหกั บัญชีของกิจการ จำนวน 8,000 บาท

4. เชค็ ส่ังจา่ ยทผ่ี ้รู บั เชค็ ยงั ไม่นำไปขึน้ เงิน จำนวน 2 ฉบับ

เช็คเลขที่ 34502 จำนวน 20,000 บาท

เช็คเลขที่ 34527 จำนวน 15,000 บาท

5. กิจการจา่ ยเช็คซ้ือวัสดุสำนกั งาน 2,450 บาท แตพ่ นักงานบันทกึ บญั ชี 2,540

6. เช็ครับชำระหนจ้ี ากลกู หนี้กจิ การนำเข้าธนาคารแตธ่ นาคารเรยี กเก็บเงินไมไ่ ด้ จำนวน 34,000 บาท

7. ธนาคารเรยี กเก็บเงินตามตั๋วเงนิ ได้จำนวน 27,000 บาท

8. ธนาคารคิดดอกเบ้ียเงนิ ฝากให้ 875 บาท

รา้ นศรอี ยธุ ยา

งบกระทบยอดเงินฝากธนาคาร

วันท่ี 31 สงิ หาคม 25X1

ยอดเงินฝากตามสมดุ บัญชขี องกิจการ 52,585 ยอดเงินฝากตามใบแจ้งหนธี้ นาคาร

บวก จา่ ยเชค็ ลงบัญชีสงู ไป 90 บวก เงนิ ฝากระหว่างทาง 61,050

ธนาคารเก็บเงนิ ตามตัว๋ 27,000 เชค็ หักผดิ บญั ชี 12,000

ดอกเบยี้ รบั 875 27,965 8,000 20,000

80,550 หัก เช็คค้างจา่ ย 81,050

หกั คา่ ธรรมเนยี ม 500 เลขท่ี 34502 20,000

เช็คคืน 34,000 34,500 เลขท่ี 34527 15,000 35,000

ยอดเงนิ ฝากธนาคารที่ถูกต้อง 46,050 ยอดเงินฝากธนาคารท่ีถูกต้อง 46,050

ภายหลังการจดั ทำงบกระทบยอดเงินฝากธนาคาร/ปรับปรุงในสมุดรายวนั ทวั่ ไป โดยจะเดบิตรายการ

ทน่ี ำมาบวกและเครดิตรายการที่นำมาหกั จากยอดเงนิ ฝากของกจิ การ แตไ่ ม่มี จากตัวอยา่ งที่ 6.1 จำบันทกึ

รายการปรบั ปรงุ ในสมดุ รายวนั ทวั่ ไป ดังนี้

สมดุ รายวันทวั่ ไป

วันท่ี รายการ เลขที่บญั ชี เดบิต เครดิต

25X1

ส.ค. 31 เงนิ ฝากธนาคาร 90 -

วัสดุสำนักงาน 90

ปรบั ปรงุ บญั ชีจ่ายเชค็ ลงบัญชสี งู ไป

เงนิ ฝากธนาคาร 27,000 -

ตว๋ั เงินรบั 27,000 -

ปรับปรุงต๋วั เงนิ ทธี่ นาคารเรยี กเกบ็ ได้

เงนิ ฝากธนาคาร 875 -

ดอกเบ้ียรบั 875 -

บันทึกดอกเบยี้ เงินฝากธนาคาร

คา่ ธรรมเนยี มธนาคาร 500 -

เงินฝากธนาคาร 500 -

บนั ทึกค่าธรรมเนยี มธนาคาร

ลูกหน้ี 34,000 -

เงนิ ฝากธนาคาร 34,000 -

ปรับปรุงเช็คทธี่ นาคารเรียกเก็บเงนิ ไม่ได้

2.2 วธิ ีกระทบยอดจากยอดหนงึ่ ไปอกี ยอดหนง่ึ การจัดทำงบกระทบยอดวิธีนีจ้ ะปรบั ยอดเงนิ ฝาก

ธนาคารจากรายการท่ที ำใหย้ อดเงนิ ฝากธนาคารเพ่ิมข้ึนหรือลดลงใหเ้ หมือนกบั ยอดอกี ฝ่ายหน่งึ โดยไมค่ ำนึงว่า

รายการที่นำมากระทบยอดน้ันเกดิ ข้ึนจากความผดิ พลาดของกิจการหรือธนาคาร การจัดทำงบกระทบยอดวธิ นี ี้

สามารถจดั ทำได้ 2 วิธี ดังน้ี

2.2.1 กระทบยอดจากยอดคงเหลอื ตามสมดุ บัญชขี องกจิ การไปหายอดคงเหลือตามใบแจ้ง

ยอดธนาคารจะเรม่ิ จากยอดคงเหลือตามสมุดบญั ชีของกิจการแลว้ ปรับไปหายอดคงเหลือตามใบแจง้ ยอด

ธนาคาร โดยพจิ ารณาวา่ ข้อแตกต่างได้ท่ธี นาคารบนั ทึกหรือไม่ได้บนั ทึก กจิ การจะบันทึกหรอื ไดบ้ บนั ทึกตาม

ธนาคาร เป็นการปรับยอดคงเหลอื ของกิจการใหเ้ ทา่ กับยอดคงเหลอื ของธนาคาร เรียกวา่ Book to Bank

ตัวอยา่ งที่ 6.2 จากตวั อย่างท่ี 6.1 การจดั ทำงบกระทบยอดจากยอดคงเหลือตามสมดุ บัญชีของกจิ การไปหา

ยอดคงเหลือตามใบแจ้งยอดธนาคาร

การพจิ ารณาขอ้ แตกต่างโดยยึดธนาคารเป็นหลัก

ข้อแตกตา่ ง การบันทึก การปรับยอดด้านกจิ การ

ธนาคาร กจิ การ

เงนิ ฝากระหว่างทาง ไมไ่ ดบ้ ันทึก บวก หัก

คา่ ธรรมเนียมธนาคาร หัก ไม่ได้บนั ทึก หกั

เช็คหกั ผดิ บัญชี หัก ไม่ได้บนั ทกึ หัก

เช็คค้างจ่าย ไมไ่ ด้บนั ทกึ หัก บวก

เช็คสง่ั จา่ ยลงบัญชสี งู ไป ความผิดพลาด ความผิดพลาด บวก

เชค็ คนื หกั ไมไ่ ด้บนั ทึก หกั

ธนาคารเรียกเกบ็ เงนิ ตามต๋วั บวก ไม่ได้บันทกึ บวก

ดอกเบ้ียเงนิ ฝาก (ดอกเบย้ี รับ) บวก ไม่ไดบ้ นั ทกึ บวก

การจดั ทำงบกระทบยอดเงนิ ฝากธนาคาร

รา้ นศรีอยธุ ยา

งบกระทบยอดเงินฝากธนาคาร

วนั ท่ี 31 สิงหาคม 25X1

ยอดเงนิ ฝากตามสมุดบัญชีของกจิ การ 52,585

บวก เชค็ คา้ งจ่าย

เลขท่ี 34502 20,000

เลขท่ี 34527 15,000 35,000

ธนาคารเก็บเงินตามตั๋ว 27,000

เช็คสง่ั จา่ ยลงบญั ชสี ูงไป 90

ดอกเบย้ี รับ 875 62,965

115,550

หัก เงินฝากระหว่างทาง 12,000

ค่าธรรมเนียมธนาคาร 500

เชค็ หกั ผิดบญั ชี 8,000

เช็คคนื 34,000 54,500

ยอดเงนิ ฝากตามใบแจ้งยอดธนาคาร 61,050

2.2.2 กระทบยอดจากยอดคงเหลือตามใบแจ้งยอดธนาคารไปหายอดคงเหลือตามสมุดบัญชีของ

กิจการจะเรมิ่ จากยอดคงเหลือตามใบแจ้งยอดธนาคาร แนวปรับไปหายอดคงเหลอื ตามสมดุ บัญชขี องกจิ การ

โดยพิจารณาวา่ ข้อแตกต่างได้ท่ีกจิ การบันทึกหรือไม่ได้บนั ทึก ธนาคารจะบันทกึ หรือไม่บันทึกตามกจิ การ เป็น

การปรบั ยอดคงเหลือของธนาคารให้เทา่ กบั ยอดคงเหลือของกจิ การ เรยี กวา่ Bank to Book

ตวั อย่างท่ี 6.3 จากตวั อย่างท่ี 6.1 การจัดทำงบกระทบยอดจากยอดคงเหลอื ตามใบแจง้ ยอดธนาคารไปหา

ยอดคงเหลือตามสมดุ บญั ชขี องกจิ การ

การพจิ ารณาขอแตกต่างโดยยึดกิจการเปน็ หลัก

ข้อแตกตา่ ง การบันทกึ การปรับยอดดา้ นกจิ การ

ธนาคาร กจิ การ

เงินฝากระหว่างทาง บวก ไม่ไดบ้ นั ทึก บวก

คา่ ธรรมเนียมธนาคาร ไมไ่ ด้บนั ทึก หกั บวก

เชค็ หักผดิ บญั ชี ไมไ่ ดบ้ นั ทกึ หัก บวก

เชค็ คา้ งจา่ ย หกั ไมไ่ ดบ้ ันทึก หกั

เช็คสงั่ จา่ ยลงบัญชสี ูงไป ความผิดพลาด ความผดิ พลาด หัก

เช็คคนื ไมไ่ ด้บนั ทกึ หัก บวก

ธนาคารเรียกเกบ็ เงนิ ตามตั๋ว ไมไ่ ดบ้ ันทึก บวก หัก

ดอกเบ้ยี เงินฝาก (ดอกเบีย้ รบั ) ไม่ไดบ้ นั ทึก บวก หัก

การจัดทำงบกระทบยอดเงนิ ฝากธนาคาร 12,000 61,050
รา้ นศรีอยุธยา 500
8,000 54,500
งบกระทบยอดเงินฝากธนาคาร 115,550
วนั ท่ี 31 สงิ หาคม 25X1 34,000
62,965
ยอดเงินฝากตามใบแจง้ ยอดธนาคาร 35,000 52,585
บวก เงินฝากระหว่างทาง 27,000

คา่ ธรรมเนยี มธนาคาร 90
เช็คหกั ผดิ บญั ชี 875
เช็คคืน

หัก เชค็ ค้างจ่าย 20,000
เลขที่ 34502 15,000
เลขที่ 34527

ธนาคารเก็บเงนิ ตามตวั๋
เช็คสงั่ จา่ ยลงบญั ชีสูงไป

ดอกเบี้ยรบั
ยอดเงนิ ฝากตามสมุดบัญชีของกิจการ

2. การจดั ทำงบกระทบยอดเงนิ ฝากธนาคาร กรณีเงินเบกิ เกินบญั ชี
เงนิ เบิกเกนิ บัญชีธนาคาร (Overdraft) หมายถึง เงินทกี่ ิจการสามารถเบิกเกินกวา่ ยอดคงเหลือในบัญชี

เงนิ ฝากประเภทกระแสรายวันของกิจการ โดยกจิ การได้ทำข้อตกลงไว้กับธนาคารสำหรบั วงเงนิ ที่สามารถ
เบิกเกนิ บัญชีได้ เยอะๆเคธนาคารจะคิดดอกเบ้ียจากยอดเงินท่เี บิกเกินบัญชี เงนิ เบิกเกนิ บญั ชีธนาคารจะมียอด
เครดิตในบัญชเี งนิ ฝากธนาคารจะเป็นหนส้ี นิ หมุนเวียนของกิจการ
การจดั ทำงบกระทบยอดเงนิ ฝากธนาคาร กรณีเงินเบิกเกินบัญชีธนาคาร มวี ิธกี ารจัดทำ 2 วิธี เชน่ เดยี วกับงบ
กระทบยอดเงินฝากธนาคารตามปกติ คือ

2.1 วธิ ีหายอดเงนิ ฝากธนาคารทีถ่ กู ต้อง
2.2 วิธกี ระทบยอดจากยอดหนึง่ ไปอกี ยอดหนึ่ง
สามารถจัดทำได้ 2 วิธี ดงั น้ี

2.2.1 กระทบยอดจากยอดคงเหลอื ตามสมุดบัญชขี องกจิ การไปหายอดคงเหลอื ตามใบแจ้งยอด
ธนาคาร

2.2.2 กระทบยอดจากยอดคงเหลอื ตามใบแจ้งยอดธนาคารไปยอดคงเหลอื ตามสมดุ บัญชขี อง
กจิ การ

ในการจัดทำงบกระทบยอดเงินเบิกเกนิ บัญชี ยอดเงินฝากคงเหลอื ของทางกิจการและธนาคารเป็น
ยอดเงินเบิกเกินบัญชี สามารถจัดทำได้ 2 แบบ ดังนี้

แบบท่ี 1 แสดงยอดเงนิ เบิกเกินบัญชี โดยใส่เครือ่ งหมาย
- หรือวงเล็บ ( ) รายการข้อแตกต่างจะทำเช่นเดียวกับงบกระทบยอดเงินฝากธนาคารตามปกติ กล่าวคือ
รายการใดต้องนำมาบวกยังคงบวก รายการใดต้องนำมาหักยังคงต้องหักตามปกติ เพียงแต่ในการบวก ลบ ใช้
หลกั คณติ ศาสตร์ คือ เครอ่ื งเหมือนกันจะบวก เครื่องหมายต่างกันจะหกั

แบบที่ 2 แสดงยอดเงนิ เบิกเกนิ บญั ชดี ้วยยอดปกติ รายการข้อแตกตา่ งจะนำมาแสดงตรงขา้ มกับงบ
กระทบยอดเงินฝากธนาคารตามปกติ กล่าวคือ รายการใดต้องนำมาบวกจะนำมาหัก รายการได้ต้องนำมาหัก
จะบวก
3.1 การจัดทำงบกระทบยอดเงนิ ฝากธนาคาร กรณเี งนิ

เบกิ เกินบญั ชี วิธีหายอดเงินฝากธนาคารท่ีถูกต้อง
ตัวอย่างที่ 6.4 ร้านแสงดาวได้รบั ใบแจ้งยอดเงนิ ฝากธนาคารประจำเดือนกันยายน 25X1 มียอดเบิกเกนิ
บัญชี 42,800 บาท แต่ยอดเงินฝากในสมุดบัญชีของกอจการมยี อดเบิกเกินบญั ชี 56,210 บาท จากการ
ตรวจสอบพบรายการที่แตกต่าง ดังนี้
1. ลูกคา้ โอนเงนิ เขา้ บัญชีธนาคารเพ่ือชำระหนี้ 16,500 บาท กจิ การไม่ได้บนั ทกึ บัญชี
2. เชค็ ส่งั จ่ายท่ีผรู้ บั เช็คยังไม่นำไปขึน้ เงนิ จำนวน 2 ฉบบั

เช็คเลขท่ี 11845 จำนวน 18,600 บาท
เชค็ เลขที่ 11910 จำนวน 10,000 บาท
3. ธนาคารจา่ ยค่าโทรศัพท์แทนกจิ การ 1,380 บาท
4. กจิ การนำเงินฝากธนาคารเม่ือวันท่ี 30 กันยายน 25X1 จำนวน 20,000 บาท ธนาคารยงั ไมไ่ ด้บนั ทึก
บัญชีให้

5. ธนาคารนำเช็คของกจิ การอ่นื มาหกั บัญชีของกจิ การ จำนวน 11,000 บาท
6. เช็ครับชำระหนจ้ี ากลกู หน้ีกิจการนำฝากธนาคารแต่ธนาคารเรยี กเกบ็ เงนิ ไม่ได้ จำนวน 24,600 บาท
7. ธนาคารคดิ ดอกเบ้ียเงนิ เบกิ เกินบญั ชี 1,230 บาท
8. กิจการจ่ายเช็คค่าเบยี้ ประกัน 6,900 บาท แต่พนักงานบนั ทึกบญั ชี 6,600 บาท

การพิจารณาข้อแตกตา่ ง

ขอ้ แตกตา่ ง การบันทกึ การปรบั ยอดด้านกิจการ

กจิ การ ธนาคาร

ลูกคา้ โอนเงนิ เขา้ บญั ชชี ำระหน้ี ไม่ได้บันทกึ บวก

เช็คค้างจา่ ย หัก ไมไ่ ดบ้ นั ทกึ หกั

ค่าโทรศพั ทท์ ีธ่ นาคารจ่ายแทน ไม่ได้บนั ทกึ หัก

เงินฝากระหวา่ งทาง บวก ไม่ได้บันทกึ บวก

เชค็ หกั ผิดบัญชี หัก บวก

เชค็ คนื ไม่ไดบ้ นั ทกึ หกั

ดอกเบี้ยเงินเบิกเกินบัญชี (ดอกเบยี้ จา่ ย) ไมไ่ ด้บนั ทกึ หกั

เชค็ ส่ังจา่ ยลงบัญชีต่ำไป ความผิดพลาด ความผดิ พลาด

การจดั ทำงบกระทบยอดเงนิ ฝากธนาคาร กรณีเงนิ เบกิ เกินบัญชี

แบบที่ 1

ร้านแสงดาว

งบกระทบยอดเงินฝากธนาคาร

วนั ที่ 30 กันยายน 25X1

ยอดเงนิ เบิกเกินตามสมุดบัญชธี นาคาร - 42,800 ยอดเงนิ เบิกเกินตามใบแจ้งยอดธนาคาร - 56,210

บวก รบั ชำระหน้ี 16,500 บวก เงินฝากระหว่างทาง 20,000

- 26,300 เช็คหกั ผดิ บัญชี 11,000 31,000

หัก ค่าโทรศัพท์ 1,380 - 25,210

เชค็ คืน 24,600 หัก เช็คคา้ งจา่ ย

ดอกเบ้ยี จา่ ย 1,230 เลขที่ 11845 18,600

เช็คสง่ั จา่ ยลงบัญชีต่ำไป 300 27,510 เลขที่ 11910 10,000 28,600

ยอดเงินเบิกเกินบญั ชที ี่ถกู ต้อง - 53,810 ยอดเงนิ เบิกเกินบญั ชีท่ีถกู ต้อง - 53,810

แบบท่ี 2

รา้ นแสงดาว

งบกระทบยอดเงินฝากธนาคาร

วันที่ 30 กนั ยายน 25X1

ยอดเงินเบิกเกนิ ตามสมุดบัญชีของกจิ การ 42,800 ยอดเงินเบิกเกินตามใบแจ้งยอดธนาคาร 56,210

บวก ค่าโทรศัพท์ 1,380 บวก เช็คคา้ งจา่ ย

เช็คคนื 24,600 เลขท่ี 11845 18,600

ดอกเบี้ยจ่าย 1,630 เลขท่ี 11910 10,000 28,600

เช็คสงั่ จ่ายลงบญั ชีตำ่ ไป 300 27,510 84,810

70,310 หกั เงินฝากระหวา่ งทาง 20,000

หัก รับชำระหน้ี 16,500 เชค็ หักผิดบัญชี 11,000 31,000

ยอดเงนิ เบิกเกนิ บัญชีท่ีถูกต้อง 53,810 ยอดเงนิ เบิกเกินบัญชที ่ีถูกต้อง 53,810

การปรับปรุงในสมุดรายวันท่ัวไป

สมุดรายวนั ทว่ั ไป

วนั ที่ รายการ เลขที่บัญชี เดบติ เครดติ
16,500 - 16,500 -
25X1 1,380 - 1,380 -
24,600 - 24,600 -
ส.ค. 31 เงนิ ฝากธนาคาร 1,230 - 1,230 -

ลกู หน้ี 300 - 300 -

บันทกึ การรับชำระหน้ี

ค่าโทรศพั ท์

เงินฝากธนาคาร

บนั ทกึ ค่าโทรศพั ท์

ลกู หน้ี

เงนิ ฝากธนาคาร

ปรบั ปรงุ เชค็ ทธ่ี นาคารเกบ็ เงนิ ไมไ่ ด้

ดอกเบยี้ จ่าย

เงนิ ฝากธนาคาร

บันทกึ ดอกเบ้ยี จ่าย

ค่าเบี้ยประกนั

เงินฝากธนาคาร

ปรับปรงุ จ่ายเชค็ ลงบัญชตี ่ำไป

2.3 การจัดทำงบกระทบยอดเงินฝากธนาคาร กรณเี งนิ เบกิ เกินบัญชี วิธกี ระทบยอดจากยอดหนง่ึ ไป

อีกยอดหนึ่ง

3.2.1 การจัดทำงบกระทบยอดเงนิ ฝากธนาคาร กรณนี ้ีเงนิ เบกิ เกินบัญชี วธิ ีกระทบยอดจากยอด

คงเหลอื ตามสมุดบญั ชขี องกิจการไปหายอดคงเหลือตามใบแจง้ ยอดธนาคาร

ตัวอยา่ งท่ี 6.5 จากตวั อย่างท่ี 6.4 การจดั ทำงบกระทบยอดเงนิ ฝากธนาคาร กรณเี งนิ เบิกเกนิ บัญชี

วิธกี ระทบยอดจากยอดคงเหลือตามสมุดบัญชีของกจิ การไปหายอดคงเหลือตามใบแจง้ ยอดธนาคาร

การพิจารณาข้อแตกตา่ งโดยยึดธนาคารเปน็ หลกั

ข้อแตกตา่ ง การบนั ทึก การปรับยอดด้านกจิ การ

ธนาคาร กจิ การ

ลกู คา้ โอนเงินเข้าบัญชีชำระหนี้ บวก ไมไ่ ด้บันทกึ บวก

เช็คค้างจ่าย ไมไ่ ดบ้ ันทกึ หัก บวก

คา่ โทรศัพทท์ ธี่ นาคารจ่ายแทน หัก ไมไ่ ดบ้ นั ทึก หกั

เงินฝากระหว่างทาง ไม่ได้บันทึก บวก หกั

เชค็ หกั ผิดบญั ชี หกั ไมไ่ ด้บันทกึ หัก

เช็คคนื หัก ไม่ได้บนั ทึก หกั

ดอกเบ้ยี เงินเบกิ เกินบญั ชี (ดอกเบ้ยี จา่ ย) หกั ไม่ไดบ้ ันทกึ หกั

เช็คสั่งจ่ายลงบัญชีตำ่ ไป ความผิดพลาด ความผดิ พลาด หัก

การจัดทำงบกระทบยอดเงนิ ฝากธนาคารกรณีเงนิ เบิกเกินบัญชี

แบบท่ี 1

ร้านแสงดาว

งบกระทบยอดเงินฝากธนาคาร

วนั ที่ 30 กันยายน 25X1

ยอดเงินเบิกเกินบญั ชตี ามสมุดบัญชขี องกจิ การ - 42,800

บวก รบั ชำระหน้ี 16,500

เชค็ ค้างจ่าย

เลขท่ี 11845 18,600

เลขท่ี 11910 10,000 28,600 45,100

2,300

หัก ค่าโทรศัพท์ 1,380

เงินฝากระหว่างทาง 20,000

เช็คหักผิดบัญชี 11,000

เช็คคืน 24,600

ดอกเบ้ยี จา่ ย 1,230

เช็คสงั่ จา่ ยลงบญั ชีต่ำไป 300 58,510

ยอดเงินเบิกเกินบัญชีตามใบแจ้งยอดธนาคาร 56,210

แบบที่ 2

รา้ นแสงดาว

งบกระทบยอดเงินฝากธนาคาร

วันท่ี 30 กันยายน 25X1

ยอดเงนิ เบิกเกนิ บญั ชีตามสมุดบญั ชีของกจิ การ 42,800

บวก คา่ โทรศพั ท์ 1,380

เงินฝากระหว่างทา 20,000

เชค็ หกั ผดิ บญั ชี 11,000

เชค็ คนื 24,600

ดอกเบ้ียจา่ ย 1,230

เชค็ ส่ังจ่ายลงบญั ชตี ำ่ ไป 300 58,510

101,310

หกั รับชำระหนี้ 16,500

เชค็ ค้างจ่าย

เลขท่ี 11845 18,600

เลขที่ 11910 10,000 28,600 45,100

ยอดเงินเบิกเกินบัญชตี ามใบแจง้ ยอดธนาคาร 56,210

3.2.2 การจัดทำงบกระทบยอดเงินฝากธนาคาร กรณีเงนิ เบิกเกนิ บญั ชี วิธีกระทบยอดจากยอด

คงเหลอื ตามใบแจง้ ยอดธนาคารไปยอดคงเหลอื ตามสมุดบัญชีของกจิ การ

ตัวอยา่ งที่ 6.6 จากตวั อยา่ งท่ี 6.4 การจดั ทำงบกระทบยอดเงนิ ฝากธนาคาร กรณีเงนิ เบิกเกินบัญชี วธิ ีกระทบ

ยอดจากการพจิ ารณาข้อแตกตา่ งโดยยึดกิจการเป็นหลัก

ขอ้ แตกตา่ ง การบนั ทกึ การปรับยอดดา้ นกิจการ

ธนาคาร กิจการ

ลูกคา้ โอนเงินเขา้ บญั ชีชำระหน้ี ไมไ่ ด้บันทกึ บวก หกั

เช็คค้างจา่ ย หกั ไมไ่ ดบ้ นั ทกึ หัก

ค่าโทรศัพท์ท่ีธนาคารจา่ ยแทน ไม่ได้บนั ทกึ หัก บวก

เงนิ ฝากระหวา่ งทาง บวก ไม่ได้บันทึก บวก

เช็คหกั ผิดบัญชี ไมไ่ ด้บันทกึ หัก บวก

เช็คคืน ไมไ่ ด้บันทกึ หกั บวก

ดอกเบย้ี เงนิ เบิกเกินบญั ชี (ดอกเบย้ี จา่ ย) ไม่ไดบ้ ันทึก หกั บวก

เช็คสง่ั จ่ายลงบญั ชตี ำ่ ไป ความผดิ พลาด ความผดิ พลาด บวก

การจดั ทำงบกระทบยอดเงนิ ฝากธนาคาร กรณีเงนิ เบิกเกนิ บัญชี 1,380 - 56,210
แบบที่ 1 20,000
11,000 58,510
รา้ นแสงดาว 24,600 2,300
งบกระทบยอดเงินฝากธนาคาร 1,230
45,100
วันที่ 30 กันยายน 25X1 300 42,800
ยอดเงนิ เบิกเกินบัญชตี ามใบแจ้งยอดธนาคาร
บวก คา่ โทรศพั ท์ 16,500 56,210

เงนิ ฝากธนาคาร 28,600 45,100
เช็คหกั ผิดบัญชี 101,310
เช็คคืน 16,500
ดอกเบี้ยจ่าย 58,510
เชค็ ส่ังจา่ ยลงบัญชีต่ำไป 28,600 42,80

หกั รับชำระหนี้ 1,380
20,000
เชค็ คา้ งจา่ ย 11,000
24,600
เลขท่ี 11845 18,600 1,230

เลขท่ี 11910 10,000 300

ยอดเงินเบิกเกินบัญชีตามสมุดบัญชกี ิจการ

แบบที่ 2

รา้ นแสงดาว

งบกระทบยอดเงินฝากธนาคาร

วันท่ี 30 กันยายน 25X1

ยอดเงินเบิกเกินบัญชีตามใบแจง้ ยอดธนาคาร

บวก รับชำระหนี้

เช็คค้างจา่ ย

เลขท่ี 11845 18,600

เลขท่ี 11910 10,000

หัก ค่าโทรศัพท์
เงนิ ฝากระหวา่ งทาง
เช็คหักผิดบัญชี
เช็คคนื
ดอกเบ้ยี จ่าย
เชค็ สั่งจา่ ยลงบญั ชีตำ่ ไป

ยอดเงินเบิกเกนิ บัญชีตามสมุดบัญชีกิจการ

สรปุ ทา้ ยหน่วย

งบกระทบยอดเงินฝากธนาคาร คือ รายงานที่แสดงรายละเอียดความแตกต่างระหว่างยอดคงเหลือ
ตามใบแจ้งยอดของธนาคารกับยอดคเหลือตามสมุดบัญชีเงินฝากของกิจการ โดยกิจการจะต้องเปรียบเทียบ
และตรวจสอบรายการที่ทำให้เงินฝากเพิ่มขึ้นหรือลดลงตามใบแจ้งยอดของธนาคารกับสมุดบัญชีของกิจ การ
เพื่อหาข้อแตกต่าง การจัดทำงบกระทบยอดเงินฝากธนาคารมี 2 วิธี คือ วิธียอดเงินฝากธนาคารที่ถูกต้องและ
วิธีกระทบยอดจากยอดหนึ่งไปอีกยอดหนึ่งซึ่งจัดทำได้ 2 วิธี คือ กระทบยอดจากยอดคงเหลือตามสมุดบัญชี
ของกจิ การไปหายอดคงเหลอื ตามใบแจ้งยอดธนาคารและกระทบยอดจากยอดคงเหลือตามใบแจง้ ยอดธนาคาร
ไปยอดคงเหลอื ตามสมดุ บญั ชีของกจิ การ

เงนิ เบกิ เกนิ บัญชธี นาคาร หมายถงึ เงนิ ท่กี ิจการสามารถเบกิ เกินกวา่ ยอดคงเหลือในสมดุ บัญชีเงินฝาก
ประเภทกระแสรายวนั ของกิจการ โดยกิจการได้ทำข้อตกลงไวก้ ับธนาคารสำหรบั วงเงนิ ท่สี ามารถเบิกเกินบัญชี
ได้ ธนาคารจะคิดดอกเบี้ยจากยอดเงินที่เบิกเกินบัญชี เงินเบิกเกินบัญชีธนาคารจัดเป็นหนี้สินหมุนเวียนของ
กิจการ การจัดทำงบกระทบยอดเงินฝากธนาคาร กรณีเงินเบิกเกินบัญชีธนาคาร มีวิธีการจัดทำ 2 วิธี
เช่นเดียวกับงบกระทบยอดเงินฝากธนาคารตามปกติ สามารถจัดทำได้ 2 แบบ ได้แก่ แบบที่ 1 แสดงยอดเงิน
เบิกเกินบัญชีโดยใส่เครื่องหมายลบ - หรือวงเล็บ ( ) รายการข้อแตกต่างจัดทำเช่นเดียวกับงบกระทบยอดเงนิ
ฝากธนาคารตามปกติ แบบที่ 2 แสดงยอดเงินเบิกเกินบัญชีด้วยยอดปกติ รายการข้อแตกต่างจะนำมาแสดง
ตรงขา้ มกบั งบกระทบยอดเงนิ ฝากธนาคารตามปกติ