Full final report PTPGR-01

iii

รายงานสรุป

ร า ย ง า น ฉ บั บ นี้ เ ป็ น ร า ย ง า น ผ ล ก า ร ป ร ะ เ มิ น ค ว า ม ช า น า ญ กิ จ ก ร ร ม เ ป รี ย บ เ ที ย บ ผ ล ร ะ ห ว่ า ง
ห้องปฏิบัติการอีทีฟอน (Ethephon) ในการทดสอบสารออกฤทธ์ิ (Active Ingredient) รหัสกิจกรรม
PTPGR-0161 ครั้งท่ี 1 ประจาปี 2561 ระยะเวลาเริ่มดาเนินกิจกรรมต้ังแต่ สิงหาคม – ธันวาคม 2561 มี
ผู้สมคั รเขา้ ร่วมกิจกรรมทั้งหมด 10 ราย จาแนกเป็น ภาคราชการ 1 ราย คดิ เปน็ รอ้ ยละ 10 มหาวิทยาลัย 1
ราย คิดเป็นร้อยละ 10 และภาคเอกชน 8 ราย คิดเป็นร้อยละ 80 ของผู้เข้าร่วมกิจกรรมทั้งหมด ผู้เข้าร่วม
กิจกรรมสง่ ผลการทดสอบกลบั มายงั กลุ่มวจิ ยั เกษตรเคมภี ายในเวลาคดิ เปน็ ร้อยละ 90

การหาคา่ กาหนด (Assigned value; xpt) ในการทดสอบหาปรมิ าณสารออกฤทธ์ิ ได้จากคา่ มธั ยฐาน
(Median) ของผลการทดสอบของผู้เข้ารว่ มกิจกรรม และคา่ สว่ นเบ่ยี งเบนมาตรฐานของการประเมินกจิ กรรม
(Standard deviation for proficiency assessment; pt) ได้จากการคานวณค่าส่วนเบี่ยงเบนมาตรฐาน
จากสมการ Predicted Standard deviation ซ่ึงการประเมินความชานาญของผู้เข้าร่วมกิจกรรมใช้ค่า
คะแนนมาตรฐาน (z' score) โดยผู้เข้าร่วมกิจกรรมที่มีค่า |z'| น้อยกว่าหรือเท่ากับ 2.0 แสดงว่า ผลการ
ทดสอบเป็นท่ียอมรับ (Acceptable result) แต่ถ้า |z'| มากกว่า 2.0 แต่น้อยกว่า 3.0 แสดงว่าผลการ
ทดสอบอยใู่ นเกณฑ์ทีต่ ้องเฝา้ ระวัง (Warning result) ในขณะทีค่ า่ |z'| มากกว่าหรือเท่ากับ 3.0 แสดงวา่ ผล
การทดสอบไม่เป็นทีย่ อมรับ (Unacceptable result)

ผลการประเมินความชานาญผู้เข้าร่วมกิจกรรม พบว่า ผู้เข้าร่วมกิจกรรมมีผลการทดสอบเป็นที่
ยอมรับ คิดเป็นร้อยละ 55.6 สาหรับผู้เข้าร่วมกิจกรรมท่ีได้รับผลการทดสอบอยู่ในเกณฑ์ที่ไม่เป็นท่ียอมรับ
อาจเกดิ จากการเลอื กใช้เทคนคิ การวิเคราะห์ทีแ่ ตกต่างกนั

ธนั วาคม 2561

iv

สารบัญ

หน้า

รายงานสรุป................................................................................................................................................iii
สารบญั .......................................................................................................................................................iv
สารบัญตาราง ............................................................................................................................................. v
สารบญั ภาพ................................................................................................................................................ v
สารบัญตารางผนวก.................................................................................................................................... v
สารบญั ภาพผนวก....................................................................................................................................... v
1. บทนา.................................................................................................................................................... 1
2. ตวั อย่างอีทีฟอนท่ีใชใ้ นกจิ กรรม............................................................................................................. 1

2.1 การเตรียมตัวอย่าง ........................................................................................................................ 1
2.2 การพสิ ูจน์ความเป็นเน้ือเดยี วกนั (Homogeneity testing) .......................................................... 1
2.3 การพสิ ูจน์ความเสถยี ร (Stability testing) ................................................................................... 1
3. การสง่ ตวั อย่างให้ผเู้ ขา้ ร่วมกจิ กรรม ....................................................................................................... 2
4. การรายงานผลการทดสอบ.................................................................................................................... 2
5. สถติ ทิ ่ีใช้ในการประเมนิ (ISO 13528:2015).......................................................................................... 2
5.1 คา่ กาหนดของตัวอย่างอที ีฟอน (Assigned value; xpt)................................................................. 2
5.2 ค่าส่วนเบีย่ งเบนมาตรฐานของการประเมินกจิ กรรมเปรียบเทียบผลระหวา่ งห้องปฏิบตั ิการ
(Standard deviation for proficiency assessment; pt)................................................................ 2
5.3 การหาค่าความไมแ่ น่นอนมาตรฐานของคา่ กาหนด (u(xpt)) ........................................................... 3
6. การประเมินความชานาญผ้เู ข้ารว่ มกิจกรรม........................................................................................... 3
6.1 การคานวณคะแนนมาตรฐาน (z' score)....................................................................................... 3
6.2 ผลการประเมนิ ความชานาญ ......................................................................................................... 4
7. ขอ้ คิดเห็นทางเทคนคิ ............................................................................................................................ 5
8. ขอ้ เสนอแนะอืน่ ๆ .................................................................................................................................. 5
9. เอกสารอา้ งองิ ....................................................................................................................................... 5
ภาคผนวก 1 การพิสูจน์ความเปน็ เนอ้ื เดียวกันและความเสถียรของตัวอย่าง ............................................... 6
ภาคผนวก 2 เทคนิค วธิ ี และเคร่ืองมือท่ีใชใ้ นการทดสอบ .......................................................................... 8
ภาคผนวก 3 รายช่อื หอ้ งปฏบิ ัติการท่เี ข้าร่วมกจิ กรรม...............................................................................10
ภาคผนวก 4 ผลการตรวจรับตัวอย่างของผู้เขา้ รว่ มกิจกรรม......................................................................12
ภาคผนวก 5 แบบข้อตกลงรว่ ม.................................................................................................................14
ภาคผนวก 6 Kernel Density Plot .........................................................................................................16

v

สารบัญตาราง

ตาราง หนา้

1 ค่ากาหนด สว่ นเบย่ี งเบนมาตรฐานของการประเมนิ กิจกรรม และค่าความไมแ่ น่นอนมาตรฐาน

ของค่ากาหนดในการทดสอบปริมาณสารออกฤทธิใ์ นตวั อย่างอีทีฟอน 3

2 สรปุ ผลการประเมนิ ความชานาญผเู้ ข้ารว่ มกจิ กรรมเปรยี บเทียบผลระหว่างห้องปฏบิ ัติการอีทีฟอน 4

3 ผลการทดสอบปริมาณสารออกฤทธิ์ และการประเมนิ คา่ z' score ของผเู้ ขา้ รว่ มกจิ กรรม 4

สารบัญภาพ หนา้
ภาพ 5
1 ค่า z' score ของผลการทดสอบปรมิ าณสารออกฤทธข์ิ องผู้เข้ารว่ มกจิ กรรม

สารบญั ตารางผนวก หน้า
ตารางผนวก 7
1.1 ผลการพิสูจน์ความเป็นเนื้อเดียวกนั ของตวั อย่างอที ีฟอน 7
1.2 ผลการพสิ ูจนค์ วามเสถียรของตวั อย่างอีทีฟอน 9
2.1 วิธีทดสอบท่ผี ู้เข้าร่วมกจิ กรรมนามาใช้ หรอื ประยุกตใ์ ชใ้ นการทดสอบตัวอยา่ งอีทฟี อน 9
2.2 เคร่อื งมอื ท่ีผู้เข้าร่วมกจิ กรรมใช้ในการทดสอบตวั อยา่ งอที ีฟอน 9
2.3 ปริมาณตัวอย่างที่ผเู้ ข้ารว่ มกิจกรรมใชใ้ นการทดสอบตัวอยา่ งอีทีฟอน 11
3.1 รายชอ่ื ห้องปฏบิ ัติการท่ีเข้ารว่ มกิจกรรม 13
4.1 รายละเอียดผลการตรวจรับตัวอยา่ งของผ้เู ข้าร่วมกิจกรรม 15
5.1 การตอบกลบั แบบขอ้ ตกลงรว่ มของผเู้ ข้าร่วมกจิ กรรม

สารบญั ภาพผนวก หน้า
ภาพผนวก 17
6.1 แผนภมู ิแสดงการกระจายของผลการทดสอบอีทีฟอนจากผ้เู ข้ารว่ มกิจกรรม

1/17

1. บทนา
กจิ กรรมเปรียบเทยี บผลระหวา่ งห้องปฏิบัติการอีทีฟอน (Ethephon) จัดข้นึ โดยกลุ่มงานวิจัยระบบ

ตรวจสอบคณุ ภาพดินและน้า กลุ่มวจิ ยั เกษตรเคมี กองวจิ ัยพัฒนาปจั จยั การผลติ ทางการเกษตร กรมวชิ าการ
เกษตร มีวัตถุประสงค์เพื่อเปรียบเทียบผลการวิเคราะห์ปริมาณสารออกฤทธิ์ (Active Ingredient) ใน
ตัวอย่างอีทีฟอน ซ่ึงเป็นผลิตภัณฑ์วัตถุอันตรายทางการเกษตรตามพระราชบัญญัติวตั ถุอันตราย พ.ศ. 2535
ท่ีกรมวิชาการเกษตรมีหน้าท่ีในการการควบคุมท้ังการผลิต นาเข้า หรือครอบครอง โดยทาหน้าท่ีตรวจสอบ
และควบคุมคุณภาพของผลิตภัณฑ์วัตถุอันตรายทางการเกษตร และเพ่ือการประกันคุณภาพภายนอกของ
ห้องปฏิบัติการตามมาตรฐาน ISO/IEC 17025 ทาให้เกิดความมั่นใจ และเกิดการยอมรับระหว่าง
ห้องปฏิบัติการต่างๆ อีกทั้งยังช่วยเพิ่มประสิทธิภาพของแต่ละห้องปฏิบัติการให้มีการพัฒนามากขึ้น การ
ดาเนินการจัดกิจกรรมเปรียบเทียบผลระหว่างห้องปฏิบัติการในการทดสอบสารออกฤทธิ์ (Active
Ingredient) ของตัวอย่างอีทีฟอน มีผู้เข้าร่วมกิจกรรมท้ังจากภาคราชการ มหาวิทยาลัย และภาคเอกชน
จานวน 10 ราย และสง่ ผลการทดสอบกลับมายังกลุม่ วจิ ัยเกษตรเคมี ภายในเวลากาหนด คดิ เปน็ รอ้ ยละ 90

2. ตวั อย่างอีทฟี อนทีใ่ ชใ้ นกิจกรรม

2.1 การเตรียมตัวอย่าง

จัดหาอีทีฟอนที่ใช้เป็นตัวอย่างทดสอบสาหรับกิจกรรม โดยใช้ตัวอย่างอีทีฟอน 2 ลิตร แบ่งใส่
ขวดแก้วสีชาขนาด 10 มิลลิลิตร จานวน 135 ขวด ปริมาตรขวดละ 8 มิลลิลิตร กาหนดหมายเลขของ
ตัวอย่างอที ฟี อนแตล่ ะขวด เก็บในทีแ่ หง้ และพ้นจากแสงแดด

2.2 การพสิ จู นค์ วามเปน็ เน้อื เดยี วกัน (Homogeneity testing)

สุ่มตัวอย่างอีทีฟอนที่เตรียมจากข้อ 2.1 จานวน 10 ขวด แบ่งตัวอย่างแต่ละขวดออกเป็น 2
ส่วน ทาการทดสอบหาปริมาณสารออกฤทธิ์ โดยกลุ่มงานวิเคราะห์วิจัยพืช วัตถุเคมีการเกษตร และ
นิวเคลียร์เทคนิคการเกษตร กลุ่มวิจัยเกษตรเคมี และนาผลการทดสอบที่ได้มาพิสูจน์ความเป็นเนื้อ
เดียวกัน เพ่ือเป็นการพิสูจน์ว่าตัวอย่างมีความเหมาะสมท่ีจะนาไปเป็นตัวอย่างทดสอบสาหรับกิจกรรม
เปรียบเทียบผลระหว่างห้องปฏิบัติการตามมาตรฐาน ISO 13528:2015 โดยการเปรียบเทียบส่วน
เบยี่ งเบนมาตรฐานระหว่างตวั อย่าง (ss) กับสว่ นเบี่ยงเบนมาตรฐานของการประเมินกิจกรรม (pt) หาก
ค่า ss น้อยกว่าหรือเท่ากับ 0.3 เท่าของค่าส่วนเบี่ยงเบนมาตรฐานของการประเมินกิจกรรม (≤0.3pt)
แสดงว่าตัวอย่างมีความเป็นเนื้อเดียวกัน ผลการประเมิน พบว่า ตัวอย่างอีทีฟอนท่ีจัดเตรียมขึ้นมีความ
เป็นเนื้อเดียวกันเหมาะสมท่ีจะเป็นตัวอย่างทดสอบในกิจกรรมเปรียบเทียบผลระหว่างห้องปฏิบัติการ
(ภาคผนวก 1 ตารางผนวก 1.1)

2.3 การพสิ จู น์ความเสถียร (Stability testing)

สุ่มตัวอย่างอีทีฟอนท่ีเป็นชุดเดียวกับที่ส่งใหผ้ ู้เข้าร่วมกิจกรรม จานวน 3 ขวด แบ่งตัวอย่างแต่
ละขวดออกเป็น 2 ส่วน ทดสอบหาปริมาณสารออกฤทธ์ิ โดยกลุ่มงานวิเคราะห์วิจัยพืช วัตถุเคมี
การเกษตร และนิวเคลียร์เทคนิคการเกษตร กลุ่มวิจัยเกษตรเคมี โดยใช้วิธีวิเคราะห์เดียวกับการพิสูจน์
ความเป็นเนื้อเดียวกัน ทาการพิสูจน์ความเสถียรของตัวอย่างทดสอบในวันท่ี 31 ตุลาคม 2561 ซ่ึงเป็น
วันที่ปิดรับรายงานผลการทดสอบ และประเมินผลทางสถิติตามมาตรฐาน ISO 13528:2015 โดย
พจิ ารณาจากความแตกต่างของค่าเฉลี่ยที่ได้จากการพิสจู น์ความเสถยี รของตัวอย่างและค่าเฉล่ียที่ได้จาก

2/17

การพิสูจน์ความเป็นเนื้อเดียวกัน ต้องน้อยกว่าหรือเท่ากับ 0.3 เท่าของค่าส่วนเบี่ยงเบนมาตรฐานของ

การประเมนิ กจิ กรรม (≤0.3pt) ผลการประเมิน พบวา่ ตัวอย่างอที ฟี อนมคี วามเสถยี รเพียงพอเหมาะสม
ท่ีจะเป็นตัวอย่างทดสอบในกิจกรรมเปรียบเทยี บผลระหว่างห้องปฏบิ ัติการอีทีฟอนในครั้งน้ี (ภาคผนวก
1 ตารางผนวก 1.2)

3. การสง่ ตวั อยา่ งให้ผู้เข้าร่วมกิจกรรม
ผู้เข้าร่วมกิจกรรมจะได้รับตัวอย่างอีทีฟอนเพ่ือทดสอบหาปริมาณสารออกฤทธ์ิ จานวน 1 ขวด

ปริมาตร 8 มิลลิลิตร ตัวอย่างทดสอบบรรจุในขวดแก้วสีชาท่ีมีฝาปิด ฉลากระบุรหัสผู้เข้าร่วมกิจกรรม
(Participant ID) รหัสตัวอย่าง (Sample ID) และรายการที่ต้องวิเคราะห์ไว้อย่างชัดเจน ซึ่งบรรจุในซอง
พลาสตกิ ท่ีปิดสนิท โดยรหสั ผู้เข้าร่วมกจิ กรรม (Participant ID) และรหสั ตัวอยา่ ง (Sample ID) จะถกู รกั ษา
เป็นความลับ สาหรับใช้ในการรายงานผลและอ้างถึงในการสรุปผล ตัวอย่างทดสอบและเอกสารที่เกี่ยวข้อง
ประกอบด้วย ข้อแนะนาสาหรับผู้เข้าร่วมกิจกรรม แบบรายงานผลการทดสอบ แบบบันทึกการรับตัวอย่าง
รายละเอียดที่ใช้ในการทดสอบ และแบบข้อตกลงร่วม ถูกจัดส่งให้กับผู้เข้าร่วมกิจกรรมทางไปรษณีย์ โดย
ผู้เขา้ รว่ มกิจกรรมจะไดร้ ับตัวอย่างพร้อมเอกสาร ภายในวนั ท่ี 30 กันยายน 2561

4. การรายงานผลการทดสอบ
ผู้เข้าร่วมกิจกรรมรายงานผลการทดสอบปริมาณสารออกฤทธ์ิ (Active Ingredient) ลงในแบบ

รายงานผลการทดสอบ ในหน่วยร้อยละ (% W/V) ทศนิยม 2 ตาแหน่ง พร้อมบันทึกสภาพโดยท่ัวไปของ
ตัวอย่างอีทีฟอนท่ีได้รับ และวิธีท่ีใช้ในการทดสอบซ่ึงเป็นวิธีท่ีแต่ละห้องปฏิบัติการใช้ทดสอบอยู่เป็นประจา
โดยส่งผลการทดสอบกลบั มายังกลุม่ วจิ ัยเกษตรเคมี ภายในวนั ท่ี 31 ตลุ าคม 2561

5. สถติ ทิ ่ใี ชใ้ นการประเมนิ (ISO 13528:2015)

5.1 ค่ากาหนดของตวั อยา่ งอีทฟี อน (Assigned value; xpt)

คา่ กาหนดของตัวอย่างอที ฟี อน ไดจ้ ากคา่ มธั ยฐาน (Median, med(x)) ของผลการทดสอบของ

ผู้เข้าร่วม (ตาราง 1) สามารถคานวณไดด้ ังนี้

x{(p+1)/2} p odd

Med(x) = {x{p/2} + x{1+p/2}} p even (1)

2

โดย x คอื ผลการทดสอบของผ้เู ข้ารว่ มกิจกรรม
p คอื จานวนผลทดสอบ

5.2 ค่าส่วนเบี่ยงเบนมาตรฐานของการประเมนิ กิจกรรมเปรยี บเทยี บผลระหว่างห้องปฏิบัติการ

(Standard deviation for proficiency assessment; pt)

คา่ สว่ นเบ่ียงเบนมาตรฐานของการประเมนิ กิจกรรม (ตาราง 1) คานวณจากสมการ Predicted

Standard Deviation (George W. L. Jr, 2016) ดงั นี้

RSDp = 21 - 0.5log C

Predicted Standard Deviation () = (RSDp/100) × Mean (2)

3/17

โดย c คือ Mass fraction ของตวั อยา่ งทดสอบ
Mean คอื ค่าเฉลีย่ ของตัวอยา่ งทดสอบ

5.3 การหาค่าความไมแ่ นน่ อนมาตรฐานของคา่ กาหนด (u(xpt))

u(xpt) = 1.25 × s*/√ p (3)

โดย u(xpt) คือ คา่ ความไม่แนน่ อนมาตรฐานของคา่ กาหนด

s* คอื ส่วนเบย่ี งเบนมาตรฐานโรบัสต์

p คอื จานวนผลการทดสอบ

ค่าความไม่แน่นอนมาตรฐานของค่ากาหนดของตัวอย่างอีทีฟอนท่ีเหมาะสม คือ น้อยกว่าหรือ

เท่ากับ 0.3 เท่าของค่าส่วนเบี่ยงเบนมาตรฐานของการประเมินกิจกรรม (≤0.3pt) ผลการประเมิน

พบว่า ค่าความไม่แน่นอนมาตรฐานของค่ากาหนด (ตาราง 1) มีค่ามากกว่า 0.3pt จึงใช้ z' score ใน

การประเมิน (ISO 13528, 2015)

ตาราง 1 คา่ กาหนด สว่ นเบ่ียงเบนมาตรฐานของการประเมนิ กิจกรรม และค่าความไมแ่ น่นอนมาตรฐาน

ของคา่ กาหนดในการทดสอบปรมิ าณสารออกฤทธิ์ในตัวอย่างอีทฟี อน

รายการทดสอบ ค่ากาหนด ส่วนเบี่ยงเบนมาตรฐาน คา่ ความไมแ่ นน่ อนมาตรฐาน
(xpt) ของการประเมนิ กจิ กรรม ของค่ากาหนด
(u(xpt))
(pt)

Ethephon (% W/V) 48.10 1.03 0.43

6. การประเมินความชานาญผ้เู ขา้ ร่วมกจิ กรรม

6.1 การคานวณคะแนนมาตรฐาน (z' score)
การประเมินความชานาญผู้เข้ารว่ มกิจกรรม ดังสมการ

z' = xi - xpt (4)
√pt2 + u2(xpt)

โดย xi คือ ผลการทดสอบของผเู้ ข้ารว่ มกิจกรรม
xpt คือ ค่ากาหนดของตวั อย่างทดสอบ
pt คอื ส่วนเบ่ียงเบนมาตรฐานของการประเมนิ กิจกรรม
u(xpt) คือ คา่ ความไมแ่ น่นอนมาตรฐานของค่ากาหนด

เกณฑ์การประเมินค่า z' score หากผู้เข้าร่วมกิจกรรมมีค่า |z'| น้อยกว่าหรือเท่ากับ 2.0 แสดงว่า ผล
การวิเคราะห์เป็นที่ยอมรับ (Acceptable result) แต่ถ้า |z'| มากกว่า 2.0 แต่น้อยกว่า 3.0 แสดงว่าผลการ
วิเคราะห์อยู่ในเกณฑ์ท่ีต้องเฝ้าระวัง (Warning result) จะแสดงด้วยอักษร “W” (Warning signal) ข้าง

4/17

ตวั เลข ในขณะทค่ี า่ |z'| มากกวา่ หรือเทา่ กบั 3.0 แสดงว่า ผลการวิเคราะห์ไมเ่ ป็นทย่ี อมรบั (Unacceptable
result) จะแสดงดวั ยอกั ษร “A” (Action signal) ข้างตวั เลข

6.2 ผลการประเมินความชานาญ
ผลการประเมินความชานาญของผู้เข้าร่วมกิจกรรมเปรียบเทียบผลระหว่างห้องปฏิบัติการอีที

ฟอน ในการทดสอบปริมาณสารออกฤทธ์ิ สรุปได้ดังตาราง 2 ผลการทดสอบและค่า z' score ของ
ผเู้ ข้าร่วมกจิ กรรมแสดงอยใู่ นตาราง 3 และภาพ 1

ตาราง 2 สรปุ ผลการประเมนิ ความชานาญผู้เข้ารว่ มกจิ กรรมเปรยี บเทยี บผลระหว่างห้องปฏิบัติการ
อที ีฟอน

รายการทดสอบ | z' score | ≤ 2 จานวนผเู้ ขา้ ร่วมกจิ กรรม | z' score | ≥3
Ethephon (% W/V) 5 (55.6 % ) 2< | z' score | < 3 1 (11.1 % )

3 (33.3 % )

ตาราง 3 ผลการทดสอบปริมาณสารออกฤทธ์ิ และการประเมนิ ค่า z' score ของผูเ้ ข้ารว่ มกิจกรรม

Participant ID Ethephon (% W/V) SD z' score
Replicate 1 Replicate 2 Average

61-PGR-02 44.98 45.01 45.00 0.02 -2.78 W

61-PGR-03 48.79 48.76 48.78 0.02 0.61

61-PGR-04 46.18 45.40 45.79 0.55 -2.07 W

61-PGR-05 54.85 55.63 55.24 0.55 6.40 A

61-PGR-06 48.70 48.72 48.71 0.01 0.55

61-PGR-07 47.86 48.00 47.93 0.10 -0.15

61-PGR-08 48.21 47.98 48.10 0.16 0.00

61-PGR-09 50.14 50.84 50.49 0.49 2.14 W

61-PGR-10 46.17 46.02 46.10 0.11 -1.79

5/17

ภาพ 1 ค่า z' score ของผลการทดสอบปริมาณสารออกฤทธิ์ของผ้เู ขา้ ร่วมกจิ กรรม

7. ขอ้ คิดเหน็ ทางเทคนคิ
จากข้อมูลวิธีทดสอบท่ีผู้เข้าร่วมกิจกรรมตอบกลับ พบว่า ผู้เข้าร่วมกิจกรรมส่วนใหญ่เลือกใช้วิธี

Acid-Base Neutralization (Dobrat, W. and Martijn, A, 1998) และ Sangathan MKS, (1996) คิดเป็น
ร้อยละ 88.9 ของผู้เข้าร่วมกิจกรรมที่ส่งผลการทดสอบกลับภายในเวลา และใช้เครื่องมือ LC-MS/MS คิด
เปน็ ร้อยละ 11.1 ของผเู้ ขา้ ร่วมกิจกรรมทีส่ ่งผลการทดสอบกลบั ภายในเวลา ดังนั้น ผู้เข้าร่วมกิจกรรมท่ีได้ผล
ของ |z'| มากกวา่ หรอื เทา่ กบั 3.0 อาจเกดิ จากเทคนคิ วิธวี ิเคราะห์ที่แตกตา่ งกัน

8. ข้อเสนอแนะอื่นๆ
8.1 ห้องปฏิบัติการควรมีการทวนสอบเคร่ืองชั่ง เคร่ืองมือ เช่น pH meter, Auto-tritrator หรือ

LC-MS/MS และเครื่องแก้ว เช่น Burette ก่อนการใช้งาน เพ่ือให้ม่ันใจว่าเครื่องมือ หรือเครื่องแก้วดังกล่าว
อยใู่ นสภาพพรอ้ มใช้งาน

8.2 การอ่านจุดยุติในการไทเทรต ควรเทียบสีกับสีของ Blank และควรหาค่าความเข้มข้นของ
สารละลายมาตรฐาน NaOH ทีใ่ ช้ในการไทเทรตทุกครง้ั

9. เอกสารอ้างองิ
Dobrat, W. and Martijn, A. 1998. CIPAC Handbook H, Collaborative International Pesticides

Analytical Council, Harpenden, UK.
George W. L. Jr. 2016. Official Methods of Analysis of AOAC INTERNATIONAL, 20th Edition,

Gaithersburg, MD, USA.
ISO 13528, 2015. Statistical Methods for Use in Proficiency Testing by Interlaboratory

Comparisons. ISO, Geneva, Switzerland.
Sangathan MKS. 1996. Indian Standard: Ethephon Technical Specifications (IS: 14408),

New Delhi, India.

6/17

ภาคผนวก 1
การพิสจู น์ความเป็นเน้ือเดยี วกัน
และความเสถยี รของตวั อย่าง

7/17

ตารางผนวก 1.1 ผลการพสิ จู น์ความเป็นเน้อื เดียวกนั ของตวั อย่างอีทฟี อน

ตัวอย่างท่ี ส่วนที่ 1 อีทีฟอน (% W/V) สว่ นท่ี 2

1 46.85 45.75 45.25
2 44.44 0.43 47.14
3 46.72 0.00 45.39
4 45.56 1.03 47.33
5 46.16 0.31 46.95
6 45.45 Adequate 45.39
7 45.49 46.39
8 45.77 45.55
9 44.77 44.47
10 45.90 44.02

̅

u(xpt)
ss

pt

0.3pt
ss ≤ 0.3pt

ตารางผนวก 1.2 ผลการพิสูจน์ความเสถียรของตัวอยา่ งอที ีฟอน

ตัวอย่างท่ี อที ีฟอน (% W/V)

1 สว่ นท่ี 1 ส่วนท่ี 2
2
3 47.33 45.56
Mean (ȳ2)
Mean (ȳ1) 44.92 46.66
| ȳ1 - ȳ2 |
45.55 44.90
pt
45.82
0.3pt
| ȳ1 - ȳ2 | ≤0.3pt 45.75

0.07

1.03

0.31

Adequate

โดยที่ ȳ1 = คา่ เฉล่ยี ที่ได้จากการพสิ จู น์ความเป็นเน้ือเดยี วกัน
ȳ2 = คา่ เฉล่ยี ท่ีได้จากการทดสอบความเสถยี ร

8/17

ภาคผนวก 2
เทคนิค วิธี และเครอ่ื งมือทใ่ี ช้ในการทดสอบ

9/17

ตารางผนวก 2.1 วธิ ีทดสอบที่ผ้เู ขา้ ร่วมกจิ กรรมนามาใช้ หรือประยกุ ตใ์ ช้ในการทดสอบตวั อย่างอีทีฟอน

Reference Method number Year Vol./edn. Participant ID
CIPAC method 373 1998 - 61-PGR-02, 61-PGR-03,
61-PGR-06, 61-PGR-07,
Ethephon, Technical - 61-PGR-09, 61-PGR-10
Specifications, Indian
Standard IS 14408 1996 - 61-PGR-04, 61-PGR-08
QuPPc (Quick Polar
Pesticide) Method form - - - 61-PGR-05
the EU Reference

ตารางผนวก 2.2 เครื่องมือที่ผ้เู ข้ารว่ มกจิ กรรมใชใ้ นการทดสอบตัวอยา่ งอีทฟี อน

Determination Participant ID
Burette 61-PGR-02, 61-PGR-03, 61-PGR-04, 61-PGR-06,
61-PGR-07, 61-PGR-08, 61-PGR-09
LC/HPLC MS-MS 61-PGR-05
Auto titrator
61-PGR-10

ตารางผนวก 2.3 ปรมิ าณตวั อยา่ งทผี่ เู้ ข้าร่วมกิจกรรมใช้ในการทดสอบตวั อย่างอีทีฟอน

Sample amounts Participant ID
0.1xxx g 61-PGR-10
0.2xxx g 61-PGR-09
0.3xxx g 61-PGR-04, 61-PGR-08
0.4xxx g 61-PGR-02
0.5xxx g 61-PGR-06, 61-PGR-07
0.6xxx g 61-PGR-03

1 ml 61-PGR-05

10/17

ภาคผนวก 3
รายช่อื หอ้ งปฏบิ ตั กิ ารทเ่ี ขา้ รว่ มกจิ กรรม

11/17

ตารางผนวก 3.1 รายชื่อห้องปฏิบตั กิ ารท่เี ข้าร่วมกิจกรรม

ลาดบั ท่ี ห้องปฏิบัตกิ ารทีเ่ ขา้ ร่วมกจิ กรรม

1 กลุม่ งานวิเคราะห์วจิ ยั พชื วัตถเุ คมีการเกษตร และนิวเคลยี ร์เทคนิคการเกษตร

กลมุ่ วิจัยเกษตรเคมี

2 ศูนยบ์ รกิ ารวิชาการฯ คณะเกษตรศาสตร์ มหาวทิ ยาลัยเชียงใหม่

3 บรษิ ทั โกลบอล ครอปส์ จากัด

4 บริษัท ไบเออร์ไทย จากัด

5 บรษิ ทั ศนู ย์ห้องปฏบิ ัติการและวิจัยทางการแพทยแ์ ละการเกษตรแหง่ เอเซีย จากดั

6 บรษิ ทั อาดามัส เคม จากัด

7 บริษัท เอราวณั เคมีเกษตร จากดั

8 บริษทั เอสจเี อส (ประเทศไทย) จากัด

9 บริษัท แอ็กโฟรีแพก็ ซ์ อนิ ดัสตรสี ์ จากัด

10 บรษิ ทั ไอ ซี พี ลดั ดา จากัด

12/17

ภาคผนวก 4
ผลการตรวจรบั ตัวอย่างของผเู้ ขา้ รว่ มกิจกรรม

13/17

ตารางผนวก 4.1 รายละเอยี ดผลการตรวจรบั ตวั อย่างของผู้เข้าร่วมกิจกรรม

Participant ID รายละเอยี ดตวั อยา่ ง สภาพ ปกติ สภาพ ไมป่ กติ ไมต่ อบกลบั หมายเหตุ
1. ลกั ษณะตัวอย่าง
61-PGR-02, 2. ภาชนะบรรจุ - --
61-PGR-03, -
61-PGR-04, - --
61-PGR-05,
61-PGR-06, - - -
61-PGR-07,
61-PGR-08,
61-PGR-09,
61-PGR-10

61-PGR-01

14/17

.

ภาคผนวก 5
แบบข้อตกลงรว่ ม

15/17

ตารางผนวก 5.1 การตอบกลับแบบข้อตกลงร่วมของผูเ้ ข้ารว่ มกจิ กรรม

Participant ID ตอบกลับ ไม่ตอบกลับ
61-PGR-02, 61-PGR-03, 61-PGR-04, 61-PGR-05,  
61-PGR-06, 61-PGR-07, 61-PGR-08, 61-PGR-09,
61-PGR-10

61-PGR-01

16/17

ภาคผนวก 6
Kernel Density Plot

17/17
ภาพผนวก 6.1 แผนภมู แิ สดงการกระจายของผลการทดสอบอที ีฟอนจากผู้เขา้ รว่ มกิจกรรม