งาน

บุบุ บุ ค บุ คคลในสำสำสำสำคัคั คั ญ คั ญ วงการนาฏศิศิ ศิ ล ศิ ลป์ป์ป์ป์

ท่ท่าท่ท่ นผู้หผู้ ญิงญิแผ้ว ผ้ สนิท นิ วงศ์เ ศ์ สนี ผู้หผู้ ญิงญิแผ้ว ผ้ สนิท นิ วงศ์เ ศ์ สนี ท่านผู้หญิงแผ้ว สนิทวงศ์เสนี (สกุลเดิม สุทธิ บูรณ์; 25 ธันวาคม พ.ศ. 2446 – 24 กันยายน พ.ศ. 2543) เป็น ป็ ผู้เชี่ยวชาญด้านนาฏศิลป์ไป์ ทย ทั้งยังเป็น ป็ ผู้คิดค้นท่ารำ ใหม่โดยยึดระเบียบ แบบแผนตามประเพณีโบราณ และมีความ สามารถในการประพันธ์บทโขนละครเคยเป็น ป็ หม่อมในสมเด็จพระอนุชาธิราช เจ้าฟ้า ฟ้ อัษฎางค์ เดชาวุธ วุ กรมหลวงนครราชสีมา ถือเป็น ป็ หญิง สามัญชนที่ไม่ใช่ลูกหลานขุนนางคนแรกที่ได้ เป็น ป็ สะใภ้หลวงหลังสามีทิวงคตจึงสมรสใหม่กับ หม่อมสนิทวงศ์เสนี (หม่อมราชวงศ์ตัน สนิท วงศ์) ท่านผู้หญิงแผ้วถูกประกาศเป็น ป็ ศิลปินปิแห่งชาติ สาขาศิลปะการแสดง (นาฏศิลป์)ป์ เมื่อ พ.ศ. 2528และได้รับรางวัล วั บุคคลดีเด่นของชาติ สาขาศิลปะ ด้านนาฏศิลป์ ประจำ ปี พ.ศ. 2529

เกิด - แผ้ว สุทธิบูรณ์ 25 ธันวาคม พ.ศ. 2446 จังหวัด วั ฉะเชิงเทรา อาณาจักรสยาม เสียชีวิต วิ - 24 กันยายน พ.ศ. 2543 (96 ปี) กรุงเทพมหานคร ประเทศไทย ชื่ออื่น - หม่อมแผ้ว นครราชสีมา คู่สมรส - สมเด็จพระอนุชาธิราช เจ้าฟ้าอัษฎางค์เดชาวุธ วุ กรมหลวงนครราชสีมา (พ.ศ. 2459–2467) หม่อมสนิทวงศ์เสนี (หม่อมราชวงศ์ตัน สนิทวงศ์) บุตร - หม่อมหลวงแต้ว สนิทวงศ์ -ท่านผู้หญิงนวลผ่อง เสนาณรงค์ -หม่อมหลวงเติม สนิทวงศ์ -หม่อมหลวงตวง สนิทวงศ์ รางวัล วั- พ.ศ. 2528 – ศิลปิน ปิ แห่งชาติ สาขาศิลปะการแสดง (นาฏศิลป์) ท่านผู้หญิงแผ้วในวัย วั 17 ปี

ชีวิต วิ ช่วงต้น ท่านผู้หญิงแผ้วเกิดที่จั ที่จั งหวัด วั ฉะเชิงเทรา เป็นบุตรคนที่สองจากทั้งหมดสามคนของเฮงและสุทธิ สุ ทธิบูรณ์ มีพี่สาวชื่อทับทิม คลี่สุวรรณ และน้องชายชื่อสหัส สุทธิบูรณ์ ส่วนย่าเคยมีตำ แหน่งเป็น พนักงานฝ่า ฝ่ ยในในพระบาทสมเด็จพระจุลจอมเกล้าเจ้าอยู่หัว และเธอเคยอยู่ในพระบรมมหาราชวัง วั กับย่า แต่หลังพระบาทสมเด็จพระจุลจอมเกล้าเจ้าอยู่หัวเสด็จสวรรคตจึงกลับบ้านเดิมที่จังหวัด วั ฉะเชิงเทรา[6] ขณะอายุได้แปดปี บิดามารดาหมายจะให้เธอไปเรีย รี นหนังสือกับเอ็ดนา ซาราห์ โคล หรือ รื แหม่มโคล เพราะในยุคสมัยนั้นผู้หญิงไม่ใคร่มีโอกาสได้ร่ำ เรีย รี นดั่งบุรุษเพศ ต่อมามีคนจากวัง วั สวนกุหลาบมาบ อกกล่าว ว่า ว่ สมเด็จพระอนุชาธิราช เจ้าฟ้าอัษฎางค์เดชาวุธ วุ กรมหลวงนครราชสีมาทรงก่อตั้งคณะ ละครเด็กเล็กในวัง วั โดยให้เรีย รี นหนังสือและเรีย รี นรำ ละครด้วย ด้วยเหตุนี้ท่านผู้หญิงแผ้วจึงถวายตัว เข้าพระตำ หนักวัง วั สวนกุหลาบ โดยมีท้าวนารีว รี รคณารักษ์ (แจ่ม ไกรฤกษ์) เป็นผู้ปกครอง[6] เมื่ออยู่ ที่นั่นเธอได้เล่าเรีย รี นจนอ่านออกเขียนได้ ทั้งยังแตกฉานสามารถแต่งกลอนได้ดี[ดี7] กอปรกับเป็น หญิงที่มีดวงหน้าสะสวย เพรีย รี บพร้อมด้วยจรรยามารยาท จึงได้รับการสนับสนุนด้านการศึกษาอย่าง เต็มที่

หลังการถวายตัวเข้าวัง วั ท่านผู้หญิงแผ้วได้รับการฝึกฝนนาฏศิลป์จากท้าววรจันทร์ (เจ้าจอม มารดาวาด ในรัชกาลที่ 4) เจ้าจอมมารดาเขียน ในรัชกาลที่ 4 เจ้าจอมมารดาทับทิม ในรัชกาล ที่ 5 หม่อมแย้มในสมเด็จเจ้าพระยาบรมมหาศรีสุ รี สุ ริย ริ วงศ์ (ช่วง บุนนาค) หม่อมอึ่งในสมเด็จ พระบัณฑูรฯ และหม่อมแก้วในเจ้าพระยาสุรวงษ์ฯ ซึ่งล้วนเป็นนางละครผู้มีชื่อ นอกจากวัง วั สวนกุหลาบแล้ว เธอยังมีโอกาสไปฝึกฝนการแสดงที่วั ที่ ง วั แพร่งนราของพระเจ้าบรมวงศ์เธอ กรมพระนราธิปประพันธ์พงศ์ สามารถรับบทเป็นตัวเอกทั้งฝ่า ฝ่ ยชายและฝ่า ฝ่ ยหญิง เช่นแสดง เป็น อิเหนาและดรสาจากเรื่อ รื่ ง อิเหนาหรือ รื สีดา พระพิราพ และทศกัณฐ์ จากเรื่อ รื่ ง รามเกียรติ์ จนทำ ให้เธอกลายเป็นนางละครที่มีชื่อเสียงยิ่งในรัชสมัยพระบาทสมเด็จพระมงกุฎเกล้าเจ้าอยู่ หัว จนถึงรัชสมัยพระบาทสมเด็จพระปกเกล้าเจ้าอยู่หัวโดยเธอเคยออกแสดงถวายหน้าพระ พักตร์พระบาทสมเด็จพระมงกุฎเกล้าเจ้าอยู่หัวมาแล้วหลายครั้ง ท่านผู้หญิงแผ้วสำ เร็จการศึกษาวิช วิ าสามัญจากโรงเรีย รี นในวัง วั สวนกุหลาบ และสำ เร็จการ ศึกษาระดับมัธยมศึกษาปีที่ 3 (ม.ศ. 3) จากโรงเรีย รี นประชาพิทยากรนอกจากนี้เธอยังมีความรู้ ด้านภาษาฝรั่งเศสจากภคินีที่ นี โที่ รงเรีย รี นพระหฤทัยคอนแวนต์ และศึกษาภาษาอังกฤษจากคุณ หญิงดอรีส รี ราชานุประพันธ์ ทั้งมีความรู้ด้านมารยาททางสังคมและการปฏิบัติตน

การทำ งาน ด้วยความที่เป็นผู้เชี่ยวชาญด้านนาฏศิลป์ไทย นายธนิต อยู่โพธิ์ หัวหน้ากองการ สังคีต กรมศิลปากร ได้เรีย รี นเชิญให้ท่านผู้หญิงช่วยปรับปรุงฟื้นฟู และวางรากฐาน ด้านการละคร การรำ ให้กับกรมศิลปากร ท่านเป็นผู้ออกแบบท่ารำ เป็นผู้ฝึกสอน และอำ นวยการฝึกซ้อมการแสดงโขน ละคร ฟ้อนรำ ต่างๆ เป็นจำ นวนมาก ท่านผู้หญิงแผ้ว สนิทวงศ์เสนี ได้รับการยกย่องเชิดชูเกียรติให้เป็นศิลปิน ปิ แห่งชาติ ประจำ ปี พ.ศ. 2528 และ บุคคลดีเด่นของชาติ สาขาศิลปะ ด้านนาฏศิลป์ ประจำ ปี พ.ศ. 2529

ผลงาน ผลงานเกี่ยวกับการแสดงศิลปะนาฏกรรม เช่น ท่ารำ ของตัวพระ นาง ยักษ์ ลิง และตัวประกอบ การ แสดงโขน ละครชาตรี ละครนอก ละครใน ละครพันทาง และระบำ ฟ้อนต่างๆ เป็นผู้คัดเลือกการ แสดง จัดทำ บทและเป็นผู้ฝึกสอน ฝึกซ้อม อำ นวยการแสดงถวายทอดพระเนตรหน้าพระที่นั่ง ใน วโรกาสต้อนรับพระราชอาคันตุกะ อาคันตุกร และงานของรัฐบาล หน่วยงานองค์กรต่างๆ จัดต้อนรับ เป็นเกียรติแก่แขกผู้มาเยือนประเทศไทย เป็นผู้คัดเลือกตัวละครให้เหมาะสมตามบทบาทในการแสดง ต่างๆ เป็นผู้คัดเลือกการแสดงวางตัวศิลปิน ปิ ผู้แสดงต่างประเทศเพื่อเชื่อมสัมพันธไมตรี และเผยแพร่ ศิลปวัฒนธรรมไทยเป็นผู้ฝึกสอนและอำ นวยการฝึกซ้อมในการแสดงโขน ละคร การละเล่นพื้นเมิง ระบำ รำ ฟ้อนต่างๆ ที่กรมศิลปากรจัดแสดงแก่ประชาชน ณ โรงละครแห่งชาติ สังคีตศาลา ในต่าง จังหวัดและทางสถานีโทรทัศน์ต่างๆ ตลอดทั้งร่วมในงานของหน่วยราชการ องค์กร สถาบันการศึกษา และเอกชน เป็นวิท วิ ยากรบรรยายและตอบข้อซักถามในการอบรมวิช วิ านาฏศิลป์และวรรณกรรม และ เป็นที่ปรึก รึ ษาในการสร้างนาฏกรรมต่างๆ ที่จัดขึ้นด้วย

THANK YOU นัทธ์ชนัน สิทธิเสนา 12 6/15