หน่วยที่ 6 การจัดนิทรรศการทางทัศนศิลป์

หน่วยการเรียนรู้ที่ 6

การจัดนิทรรศการทางทศั นศลิ ป์

ความสาคัญของนิทรรศการทางทัศนศลิ ป์

การจัดนิทรรศการเป็ นความรู้อกี แขนงหนึ่งทผ่ี ู้ศึกษาทศั นศิลป์ จาเป็ นต้องเรยี นรู้ เพราะ
นิทรรศการเปรียบเสมือนเวทที จ่ี ะได้มีโอกาสนาเสนอผลงานทศั นศลิ ป์ ไปจดั แสดง ซง่ึ อาจเป็ นผลงานท่ี
ผู้เรยี นและเพอื่ นในชัน้ เรียนไดส้ ร้างสรรคข์ ึน้ หรือเป็ นผลงานของศลิ ปิ นกไ็ ด้

1 ส่งเสรมิ ความรู้ ความสนใจ

- เป็ นการส่งเสริมความรู้ความสนใจทางทศั นศลิ ป์ ไดอ้ ย่างมปี ระสทิ ธิภาพ

2 ส่งเสริมการแสดงออก

- ได้ลงมอื จัดแสดงนิทรรศการทางทศั นศลิ ป์ เอง จะได้นาความรู้ทผ่ี ่านการศึกษาเล่าเรียน

ซงึ่ เป็ นภาคทฤษฎีมาใช้ถา่ ยทอดเป็ นภาคปฏบิ ตั ถิ อื เป็ นการลงมือปฏบิ ตั ไิ ด้จรงิ

3 ส่งเสริมความสามัคคี
- การจดั นิทรรศการทางทศั นศลิ ป์ ได้ จะตอ้ งอาศัยความร่วมมอื จากบุคลากรหลายฝ่ ายทต่ี อ้ ง
ทางานร่วมกนั ตามแผนทก่ี าหนดไว้

ขัน้ ตอนการจัดนิทรรศการทางทศั นศลิ ป์ สถานทจ่ี ัด

ขนั้ การวางแผน สถานทสี่ าหรับจัดนิทรรศการทางทัศนศลิ ป์ ควรเป็ นพืน้ ทก่ี ว้าง
พอสมควร เพอื่ ใหม้ ีพนื้ ทต่ี ดิ ตั้งผลงานและรองรับจานวนผู้ชม
วัตถปุ ระสงคใ์ นการจดั ซง่ึ อาจมีเป็ นจานวนมากและควรเป็ นพืน้ ทโี่ ปร่ง อากาศถา่ ยเท
ไดส้ ะดวก มแี สงสว่างเพยี งพอปราศจากสิง่ รบกวนต่างๆ
ตอ้ งระบุใหช้ ัดเจนว่าวัตถุประสงคห์ ลักในการจัดต้องการส่ิงใด
ซง่ึ วัตถุประสงคท์ ชี่ ัดเจนจะช่วยทาให้ผู้ปฏบิ ัติงานทงั้ คณะ
มองเหน็ เป้าหมายได้ตรงกัน

ระยะเวลาในการจัด

การระบุเวลาทแ่ี น่นอนและมีเวลาเตรียมการทเี่ หมาะสม จะ
ทาให้สามารถคัดเลอื กผลงานทมี่ ีคุณภาพนามาแสดงไดเ้ ป็ น
จานวนมาก

กลุ่มเป้าหมายในการจดั

การรู้กลุ่มเป้าหมายหลักจะมคี วามสาคัญตอ่ การกาหนด
ปัจจัยอน่ื ๆ ของการจัดนิทรรศการ

งบประมาณ

เป็ นปัจจัยสาคัญอย่างหน่ึงตอ่ ความสาเร็จของงาน การจัด
นิทรรศการจาเป็ นต้องมคี ่าใช้จ่ายถงึ แม้จะมจี านวนไม่มาก แต่
กต็ อ้ งทาบัญชีรายรับ - รายจ่าย ทราบแหล่งทมี่ าและจานวน
งบประมาณทจ่ี าเป็ นตอ้ งใช้

วิธีการจดั

ท้งั นีต้ อ้ งมกี ารแบ่งหน้าทว่ี ่าใครจะรับผิดชอบงานส่วนใด โดย
อาจแบ่งเป็ นฝ่ ายๆ เช่น ฝ่ ายการเงนิ ฝ่ ายประชาสัมพันธ์
ฝ่ ายสถานท่ี ฝ่ ายคัดเลือกและตดิ ตั้งผลงาน ฝ่ ายประสานงาน
ฝ่ ายพธิ ีการ ฝ่ ายประเมนิ ผล เป็ นตน้

ขนั้ ปฏิบัตงิ าน

การออกแบบงาน

การออกแบบถอื เป็ นหัวใจสาคัญของการจัดนิทรรศการ เพราะช่วยทาให้
งานมคี วามโดดเด่น กระตนุ้ ความสนใจของผู้ชม หรือชมงานด้วยความ
เพลิดเพลิน มองเหน็ คุณค่าและความหมายของงานนิทรรศการ

จดั หาวัสดุ อุปกรณ์

การจัดนิทรรศการทางทัศนศิลป์ แต่ละครั้งต้องใช้วัสดุ อุปกรณเ์ ป็ นจานวนมาก
เพอื่ ใหท้ ราบจานวนทตี่ ้องใช้ ป้องกันความสับสนและการสูญหาย จึงควรทา
ตารางบันทกึ วัสดุ อุปกรณพ์ ร้อมระบุแหล่งทมี่ า

การลงมือตดิ ตัง้ ผลงาน

การตดิ ตัง้ ผลงานควรจัดแบ่งออกเป็ นประเภทตา่ งๆ ได้แก่ จติ รกรรม
ประตมิ ากรรม ภาพพมิ พ์ และส่อื ผสม และผลงานต้องกระทาให้แล้ว
เสรจ็ และทดลองใช้ก่อนวันเปิ ดงาน

ขัน้ แสดงผลงาน

พธิ ีเปิ ดนิทรรศการ

เป็ นกจิ กรรมแรกทแ่ี สดงใหเ้ หน็ ว่า นิทรรศการทางทศั นศิลป์ คร้ังนีพ้ ร้อมที่
จะเปิ ดใหผ้ ู้ชมไดเ้ ข้าชมอยา่ งเป็ นทางการแล้ว

ประชาสัมพันธภ์ ายใน

เป็ นการอานวยความสะดวกแก่ผู้เข้าชม ในกรณีทน่ี ิทรรศการเป็ นงานใหญ่
มีพนื้ ทกี่ ว้าง จาเป็ นต้องใช้สื่อหลากหลายชนิดช่วยในการประชาสัมพนั ธ์

การนาชมและดาเนินกจิ กรรม

เจ้าหน้าทแี่ นะนาควรมีตลอดระยะเวลาของงานกรณีจัดใน
สถานศกึ ษาอาจแบ่งเวลาใหม้ เี จ้าหน้าทแ่ี นะนาเป็ นช่วงๆ ก็ได้

ขนั้ ประเมนิ ผล ผู้ชม

คณะทางาน การประเมนิ ผลจะทาใหท้ ราบว่างานทด่ี าเนินการมาไดร้ ับ
ความสาเรจ็ มากน้อยเพยี งใด โดยพยายามเกบ็ ข้อมูลจาก
แบบประเมินทใี่ ช้เกบ็ ข้อมูลจากกลุ่มนีส้ ามารถใช้แบบทใี่ ห้เขยี น กลุ่มคนหลายเพศ หลายวัย และให้มีจานวนผู้ตอบมาก
แสดงความคดิ เหน็ ได้ เพอ่ื ต้องการให้สะทอ้ นปัญหา อุปสรรค พอสมควร
และแนวทางการแก้ไข ตลอดจนข้อดี ข้อบกพร่องในการ
ปฏบิ ัตงิ านขั้นตอนตา่ งๆ

เกณฑก์ ารคัดเลอื กผลงานทศั นศลิ ป์ เพอ่ื จัดนิทรรศการ

เนือ้ หาสาระตรงตามหวั ข้อทกี่ าหนด

ใหค้ วามรู้ตรงตามหัวข้อ วัตถุประสงคข์ องงาน หรอื สอดคล้องกับเป้าหมายของนิทรรศการ ซง่ึ สามารถจะ
ประเมนิ ได้ง่าย

คุณค่าความงามทางสุนทรยี ภาพ

สุนทรียภาพควรเป็ นส่ิงทบ่ี ุคคลสามารถสัมผัสได้สอดคล้องกัน ไม่ควรเป็ น
นามธรรมทซี่ ับซ้อนมากจนเกนิ ไปจนผู้ชมทาความเข้าใจไดย้ าก

ความสมดุลระหว่างความคดิ

รูปแบบวิธีการแสดงออก การพจิ ารณาจะเน้นดูจากผลงานทส่ี ร้างสรรคข์ ึน้
สามารถสร้างความสมดลุ ระหว่างความคดิ รูปแบบ วิธีการแสดงออกว่ามี
ความสอดคล้องกันมากน้อยเพยี งใด

ความคิดริเรม่ิ สร้างสรรค์

การพจิ ารณาความคดิ รเิ ริ่มสร้างสรรคจ์ ะต้องดูถงึ ความสาเรจ็ ด้วย
ความคดิ รเิ ร่มิ สร้างสรรคส์ ามารถมองไดห้ ลายประเด็น ดังน้ันผู้พจิ ารณา
ผลงานจึงควรมีกรอบเพอ่ื จะไดไ้ ม่พจิ ารณางานในมุมทก่ี ว้างเกนิ ไป

มีเอกลักษณใ์ นการแสดงออก ความละเอียดประณีต

มีเอกลักษณอ์ ย่างชัดเจนในการแสดงออกเฉพาะตน ตัวชนิ้ งานจะสะท้อนให้เห็นถงึ ความตั้งใจ หรอื เอาใจใส่ของ
โดยมกี ารผลิตผลงานในแนวทางนั้นๆ ออกมาหลายชิน้ ผู้สร้างสรรค์ ซง่ึ ความละเอียดประณีตจะขนึ้ อยกู่ ับประเภท
ทมี่ คี วามโดดเด่น ทาให้ผู้ชมสามารถจดจาไดว้ ่าศลิ ปิ น ของผลงานด้วย
ท่านนีน้ ิยมใช้เทคนิค วิธีการ หรอื รูปแบบในการ
สร้างสรรคผ์ ลงานแบบใด

ใบงาน 6.1 ใบงานท่ี 6.1 เร่ือง เกณฑ์ทใ่ี ช้สาหรับคดั เลือกผลงานทศั นศิลป์

ใบงานท่ี 6.1 เร่ือง เกณฑ์ทใ่ี ช้สาหรับคดั เลือกผลงานทศั นศิลป์ (ตัวอย่าง)
คาชี้แจง ใหน้ กั เรียนคิดเกณฑท์ ี่ใชใ้ นการคดั เลือกผลงาน มา 7 เกณฑ์
พร้อมอธิบายประกอบ 1. คุณคา่ ความงามทางสนุ ทรยี ภาพ สามารถแสดงคณุ ค่าความงามทาง

1. ......................................................................................... สนุ ทรยี ภาพไดอ้ ยา่ งชดั เจนหรอื ไม่ มากน้อยเพยี งใดทงั้ น้ีสนุ ทรยี ภาพควร
............................................................................................. เป็นสงิ่ ทบี่ ุคคลสามารถสมั ผสั ไดส้ อดคลอ้ งกนั ไม่ควรเป็นนามธรรมที่
............................................................................................. ซบั ซอ้ นมากเกนิ ไปจนผชู้ มทาความเขา้ ใจยาก

2. .........................................................................................
.............................................................................................
.............................................................................................