รูปแบบของนาฏศิลป์ไทย

ใบความรู้

รูปแบบการแสดงนาฏศิลป์ไทย

นาฏศิลป์ไทย คือ ศิลปะการฟ้อนรำที่มนุษย์สร้างสรรค์และประดิษฐ์ขึ้น มีความงคงาม
ประณีตและให้ความบันเทิงใจแก่ผู้ชม รูปแบบการแสดงนาฏศิลป์ไทยแบ่งประเภทตาม
ลักษณะการรำได้ดังนี้
1.การแสดงเป็นหมู่
การแสดงเป็นหมู่ คือ การแสดงที่มีผู้แสดงตั้งแต่ 2 คนขึ้นไป ใช้เพลงบรรเลงประกอบ
การแสดงทั้งมีเนื้อร้องและ ไม่มีเนื้อร้อง เน้นความพร้อมเพรียงความสมดุลในการแสดง
หรือที่เรียกว่า "ระบำ" อีกทั้งยังหมายความรวมไปถึง "ฟ้อนและเซิ้ง"ด้วยเพราะมีรูป
แบบการแสดงที่เหมือนกันแต่เป็นการแสดงออกให้เห็นถึงความแตกต่างของแต่ละท้อง
ถิ่นนั้นๆเช่น ฟ้อนสาวไหม ฟ้อนเทียน ฟ้อนที ฟ้อนภูไท เซิ้งกระหยัง เซิ้งตังหวาย เซิ้งสวิง
เซิ้งแพรวากาฬสินธุ์ ระบำวิชนี ระบำนพรัตน์ ระบำปาเต๊ะ ระบำตารีบุหงารำไป เป็นต้น

ระ
เซิ้ง
ตังหวาย บำวิชนี

2. การแสดงเดี่ยว

การแสดงเดี่ยว คือการแสดงที่มีผู้แสดงเพียงคนเดียว มุ่งเน้นความสวยงามของการ
เคลื่อนไหวร่างกายเป็นการแสดงฝีมือของผู้แสดงที่ร่ายรำถูกต้องตาท่วงทำนองจังหวะ
เพลงและงคงามตามแบบแผน เช่น รำพลายชุมพล รำฉุขฉายพราหมณ์ ร่ำฉุยฉายเบญ
กายแปลง รำฉุยฉายยอพระกลื่น รำฉุยฉายวันทอง ร่ำฉุยฉายฮเนา เป็นต้น

ฉุยฉายเบญกาย

ฉุยฉายวันทอง

3.การแสดงละคร

การแสคงละคร คือ การแสดงที่ดำเนินเป็นเรื่องราว ผู้แสดงที่รับบทบาทตัวละครเป็นผู้ถ่ายทอดเรื่องราว

ต่างๆ โดยใช้การร้อง การแสดงออกของลีลาท่ารำและการใช้เพลงประกอบตามแบบแผนของการแสดง

ละครแต่ละประเภท ละครไทยมีวิวัฒนาการตามยุคสมัยแบ่งออกได้ดังนี้

ประเภทละครไทย

ละครแบบดั้งเดิม

ละครชาตรี ละครนอก ละครใน

ละครรำแบบปรัปปรุง ละครพันทาง ละครเสภา
ละครดึกดำบรรพ์

ละครพัฒนาขึ้นใหม่ ละครร้อง ละครสังคีต
ละครพูด

4.การแสดงเป็นชุดเป็นตอน

การแสดงเป็นชุดเป็นตอน คือ การแสดงที่สอดแทรกอยู่ในการแสดงละครที่ตัดตอนนำมาแสดงเป็น
ชุดเป็นตอนสั้น จุดประสงค์เพื่อเป็นการรำอวดฝีมือของผู้แสดงการแสดงที่ตัดตอนมาจากการแสดง
เรื่องใหญ่เป็นการแสคงประเภทรำเดี่ยว รำหรือระบำ ขึ้นอยู่กับลักษณะการรำเช่น การแสดงชุด
พระรามตามกวาง อยู่ในการแสดงเรื่องรามเกียรติ์ ตอนลักสีดา การแสดงชุดหนุมานจับนางสุพรรณ
มัจฉา อยู่ในการแสดเรื่องรามเกียรติ์ ตอนจองถนน การแสดงชุดรจนาเสี่ยงพวงมาลัย อยู่ในการ
แสดงเรื่องสังข์ทอง ตอนเลือกคู่การแสดงชุดระบำเริงอรุณ อยู่ในการแสดงเรื่องรามเกียรติ์ ตอนศึกวิ
รุฬจำบัง การแสดงชุดระบำกฤดาภินิหาร อยู่ในละครเรื่องเกียรติศักดิ์ไทย เป็นต้น

พระรามตามกวาง หนุมานจับนางสุพรรณมัจฉา

ได้_______คะแนน


คะแนนเต็ม 10 คะแนน
ใบงานที่ 2


เรื่อง รูปแบบการแสดงนาฏศิลป์ไทย

ชื่อ-นามสกุล_________________________เลขที่________ชั้น________

วันที่______________เดือน________________________พ.ศ________

คำชี้แจง ให้ผู้เรียนตอบคำถามต่อไปนี้
1.จงอิบายลักษณะของการแสดงเป็นหมู่
……………………………………………………………………………………………………………………………
……………………………………………………………………………………………………………………………
……………………………………………………………………………………………………………………………
…………………………………………………………………………………………………………………...........
2.จงอิบายลักษณะของการแสดงเดี่ยว
……………………………………………………………………………………………………………………………
……………………………………………………………………………………………………………………………
……………………………………………………………………………………………………………………………
……………………………………………………………………………………............................................

3.จงอิบายจงอิบายลักษณะของการแสดงละคร
……………………………………………………………………………………………………………………………
……………………………………………………………………………………………………………………………
……………………………………………………………………………………………………………………………
……………………………………………………………………………………...…………………………............
4.จงอิบายจงอิบายลักษณะของการแสดงเป็นชุดเป็นตอน
……………………………………………………………………………………………………………………………
……………………………………………………………………………………………………………………………
……………………………………………………………………………………………………………………………
…………………………………………………………………………………….………………………….............

ได้_______คะแนน
คะแนนเต็ม 10 คะแนน
แบบบันทึกสรุปผลการเรียนรู้สำหรับผู้เรียน
ชื่อ-นามสกุล_______________________เลขที่________ชั้น_______
____

วันที่___________เดือน_________________________พ.ศ___________

คำชี้แจง ให้นักเรียนบันทึกสรุปผลการเรียนรู้จากหน่วยการเรียนรู้นี้
1.ผู้เรียนมีความรู้สึกอย่างไรหลังจากที่เรียนหน่วยการเรียนรู้นี้แล้ว
……………………………………………………………………………………………………………………………
……………………………………………………………………………………………………………………………
……………………………………………………………………………………………………………………………
2.ผู้เรียนได้รับความรู้เรื่องใดบ้าง จากหน่วยการเรียนรู้นี้
……………………………………………………………………………………………………………………………
……………………………………………………………………………………………………………………………
……………………………………………………………………………………………………………………………
3.ผู้เรียนยังไม่เข้าใจเรื่องใดอีกบ้างที่เกี่ยวกับหน่วยการเรียนรู้นี้ซึ่งต้องการให้ผู้สอนอธิบายเพิ่มเติม
……………………………………………………………………………………………………………………………
……………………………………………………………………………………………………………………………
……………………………………………………………………………………………………………………………
4.ผู้เรียนจะสามารถนำความรู้ความเข้าใจจากหน่วยการเรียนรู้นี้ไปใช้ประโยชน์ในชีวิตประจำวันได้อย่างไร
……………………………………………………………………………………………………………………………
……………………………………………………………………………………………………………………………
……………………………………………………………………………………………………………………………
5.ให้ผู้เรียนบอกแนวทางการอนุรักษ์นาฏศิลป์ไทยพร้อมทั้งบอกผล
……………………………………………………………………………………………………………………………
……………………………………………………………………………………………………………………………
……………………………………………………………………………………………………………………………

หมายเหตุ ให้ผู้สอนทำสำเนาแบบบันทึกนี้เพื่อให้นักเรียนบันทึกทุกหน่วยการเรียนรู้