ผ้าทอโสดา
เป็น ป็ ภูมิปัญปัญาพื้นถิ่นที่สืบทอดกันมาจากบรรพบุรุษ ที่สะท้อนให้เห็นถึงวิถีภูมิปัญปัญาในการดำ รงค์ชีวิตลงไว้บนผืนผ้า ด้วยเทคนิคการทอรูปแบบที่เรียกว่า "ลาวครั่ง" การทอผ้าจกขิดมือ
ชื่อแบรนด์ “ผ้าทอโสดา” ได้มาจากผู้ หญิงคนนี้คือคุณยายโสดา จันทร ปัจจุบันอายุ 85 ปีคุณยายที่ความ หลงไหลในการทอผ้าเป็นอย่างมาก สามารถทำ ได้ทั้งการจกลายแบบลาว ครั่งและการมัดหมี่ ชอบในการ ออกแบบลายผ้าที่สำ คัญคือไม่ต้อง เขียนกราฟเพราะอ่านกราฟไม่เป็น ป็ จะ ใช้จินตนาการและความเชี่ยวชาญ ความชอบในการออกแบบลายลงบน ผืนผ้า เริ่มเรียนรู้ในการทอผ้าตั้งแต่ อายุ 14 ปีโดยมีครูคนแรกเป็น ป็ พี่สาว คนโต(เสียชีวิตแล้ว) Story จุดเริ่มต้นของการก่อตั้งแบรนด์ เรียนรู้ทั้งการย้อมสีธรรมชาติ สี เคมี การมัดหมี่ ขั้นตอนของ การทอผ้าทุกขั้นตอน ทอผ้ามา จนถึงปัจจุบัน ทางแบรนด์เลย นำ ชื่อของคุณยายมาตั้งเป็น ป็ ชื่อ แบรนด์เพื่อความเป็นศิริมงคล และสืบสานต่อยอด สร้างคุณค่า ให้กับศิลปะของการทอผ้าต่อไป
เพราะดอกแก้วเป็นดอกไม้ที่มีกลิ่น หอมอ่อนหวานน่าชื่นชมแต่เมื่อหยั่ง รากลงดินแล้วจะมีลำ ต้นที่แข็งแรง ทนทานต่อสิ่งแวดล้อมทั้งสภาวะ อากาศ ดิน น้ำ ลม เปรียบเสมือนดั่ง คุณยายโสดา จันทร ที่มีความอ่อน หวานดั่งหญิงเพราะต้องดูแลลูกๆ และมีความละเมียดละไมต่องานฝีมือที่ ตนรักและหลงไหล แต่ก็มีความเข้ม แข็งเหมือนดั่งชายเพราะต้องทำ ไร่ ทำ นาเลี้ยงดูลูกๆ (แม่คือผู้ให้กำ เหนิด แม่คือผู้ให้ชีวิต แม่คือแบบอย่างที่ดี รักและเทิดทูนแม่ ดั่งดวงใจ) Logo แบรนด์เป็น รูปดอกแก้ว
การทอผ้าในชุมชนลาวครั่งมีหลาก หลายรูปแบบเช่นการมัดหมี่ การทอจกขิดมือ ซึ่งมีวิธีการและ เอกลักษณ์ที่แตกต่างกันออกไป การ ทอมัดหมี่ของลาวคลั่งจะมีการทอ เป็นผืนที่ไม่ยาวมากนักเพื่อที่จะนำ ตัว ผืนมัดหมี่มาต่อกับลายจกขิดมือ ซึ่ง เป็นอัตลักษณ์ของชุมชนลาวคลั่ง การมัดมี่ที่มีในแบรนด์ ผ้าทอโสดา มี 3 ประเภท คือหมี่โลดหรือหมี่ลวด หมี่ตา หมีน้อย ซึ่งลักษณะการมัด ลายและการทอที่แตกต่างกันออกไป 1. หมี่โลดหรือ หมี่ลวด เป็นการ ทอมัดหมี่ที่ทอเป็นผืนเดียวกัน ส่วนใหญ่เป็นการมัดหมี่ลาย ใหญ่หรือมีการมัดหลายลูก ทอ เป็นผืนเดียวกัน
2. หมี่ตา เป็นการผสมผสาน ของการมัดหมี่และการคิดมือเข้า ด้วยกัน ส่วนใหญ่จะทำ เป็น ป็ ลาย หน้าหัวไขว้ คั่นตรงกลางลาย ด้วยลายอะไรก็ได้ตามความชอบ ของผู้ทอ แต่ลายที่นิยมใช้กันจะ เป็นลายลอด 3 ดิ้ว 3. หมี่น้อย เป็นการผสมผสาน ลายมัดหมี่หลายลายในผืน เดียวกัน เช่น มีลายตุ้ม ลายขา เปีย ลายเอื้อสลับด้วยการขิ ดมือ เพื่อให้เห็นลายหรือตาที่ ชัดเจน ให้มีหลากหลายสีสันใน ผืนเดียวกัน
การจากทอแบบจกขิดมือเทคนิคลาวครั่ง เป็นการผสมผสานการจกและกาขิ ดมือเข้าด้วยกันให้ออกมาเป็น ป็ ลายผ้าตามจินตาการของคนทอ ซึ่งลักษณะเด่น ของการทอเทคนิคแบบลาวครั่งจะใช้สีทั้งหมด 6 สี คือสีเขียว สีแดง สีเหลือง สีดำ สีส้มและสีขาว เป็นสีดั้งเดิมที่ใช้มาแต่โบราณซึ่งสีที่ได้จะอิงสีที่มีตาม ธรรมชาติที่มีอยู่รอบตัว แต่ปัจปัจุบันมีการพัฒนาเลือกใช้สีที่มีหลายหลายสีสรร เพื่อให้เข้ากับยุคสมัยปัจจุบัน และทางแบรนด์ผ้าทอโสดาได้นำ ผ้าจกขิดมือมา พัฒนาต่อยอดภูมิปัญญา มาเป็น ป็ งานแปรรูปให้มีความทันสมัย ให้ผู้สวมใส่ได้ เลือกใช้สินค้าหลากหลายขึ้น การจากทอแบบจกขิดมือเทคนิคลาวครั่ง
ตัวอย่างการแปรรูปและประยุกต์ให้สวมใส่ได้หลากหลาย
มีทั้งการย้อมเส้นฝ้ายและเส้นไหม พัฒนาต่อยอดไปจนถึงผ้าใยกันชงที่นำ มาใช้ในการตัดเย็บสินค้าจากทางแบรด์ วัตถุดิบที่ใช้ย้อมจะมากจากธรรมที่มีอยู่ รอบตัวในพื้นที่นั้นๆ เช่น สีที่ได้จะมีส่วน ประกอบของน้ำ ดิน อากาศ ในแต่ละ พื้นที่ และตัวประสานที่ทำ ให้สีอ่อน เข้ม นั้น ขึ้นอยู่กับเทคนิคของผู้ย้อมนั้นๆ ด้วยรวมถึงขั้นตอนในแต่ละชุมชม แต่ละ พื้นที่ก็จะมีวิธีการหรือเทคนิคที่ต่างกัน ออกไป การย้อมสีธรรมชาติ
ตัวอย่างการย้อมสีจากธรรมชาติ
ตัวอย่างการย้อมสีจากธรรมชาติ
ตัวอย่างการได้สีจากวัสดุธรรมชาติ เมล็ดคำ แสด ให้สีแดงส้ม ใบขี้เหล็กย้อม ให้สีเหลือง หรือเหลืองอมเขียว ไม้ฝาง ให้สี ชมพูอ่อน - เข้ม ฝักคูน(ราชพฤกษ์) ให้สีน้ำ ตาล ใบมะม่วง ให้สีเขียวอม เหลือง ใบหูกวาง ให้สีเหลืองอ่อน - เข้ม
ด้านคุณภาพ ทางแบรนด์ได้รับมาตรฐาน ในงานผ้าไหมตรานกยูงพระราชทาน มาตรฐาน มผช. จากกระทรวงอุตสาหกรรม สินค้า 5 ดาวจากกรมการพัฒนาชุมชน
รางวัลที่ได้รับ ทางแบรนด์ได้รับรางวัลชนะเลิศในการประกวดค้นหาลายผ้าประจำ จังหวัด ชื่อว่าลายอุทัยสุพรรณิการ์ ลายอุทัยสุพรรณิการ์ ลายประจำ จังหวัดอุทัยธานี สืบเนื่องมาจากทางจังหวัดอุทัยธานีได้มีการจัดประกวดค้นหาลายผ้าที่เป็น ป็ ลาย เอกลักษณ์ประจำ จังหวัดอุทัยธานีลายใหม่ ชื่อว่าลายอุทัยสุพรรณิการ์ และทาง แบรนด์ผ้าทอโสดา(แบรนด์หลัก)ได้ชนะเลิศการประกวด ทางแบรนด์ผ้าทอโสดา จึงนำ ลายอุทัยสุพรรณิการ์ ซึ่งทางผู้ว่าราชการจังหวัดอุทัยธานีประกาศเป็น ป็ ลาย เอกลักษณ์ประจำ จังหวัดอย่างเป็น ป็ ทางการเมื่อวันที่ 3 พฤศจิกายน 2563 นำ มา ต่อยอดโดยการนำ ลายสุพรรณิการ์ไปทอลงในกี่ทอผ้าที่เป็น ป็ วัฒนธรรมการทอแบบ พื้นถิ่นของลาวครั่ง อ.บ้านไร่ จ.อุทัยธานี ด้วยการทอมือ ลายอุทัยสุพรรณิการ์ประกอบไปด้วย 7 ลายหลักคือ
ลายอุทัยสุพรรณิการ์
1: ลายดอกแก้ว(ผู้หญิงที่มีความสวยงามดั่งดอกไม้แต่มีความอดทนเข้มแข็ง ) 2: ลายดอกตุ้ม(เครื่องประดับที่ผู้หญิงทุกคนต้องมีคือต่างหู) 3: ลายคอง(ให้ทำ ตัวเสมอต้นเสมอปลายอยู่ในทำ นองคลองธรรมซื่อสัตย์) 4: ลายอ้อแอ (การอ่อนน้อม นุ่มนวล ) 4: ลายกาบ (ขอบคุณกาบหมาก กายพลู ที่คนโปราณใช้เป็นประจำ ) 5: ลายขอ (เครื่องมือทำ สวน ทำ ไร่ ทำ นา ไม่ลืมบุญคุณจึงนำ มาทอบนผืนผ้า) 6: ลายมะเขือผ่าโผง (พืชผักสวนครัวที่อุดมสมบูรณ์ ชื่อลาย “อุทัยสุพรรณิการ์” เป็นเอกลักษณ์ของจังหวัดอุทัย มีคุณลักษณะดังนี้ ลายสุพรรณิการ์ เป็นป็ช่อดอกไม้ประจำ จังหวัดอุทัยธานี ลายสุพรรณิการ์ มีช่องกราฟขนาด 121 คูณ 121 ช่อง ลานสุพรรณิการ์ ประกอบด้วยลายหลัก / แม่ลายหลัก จำ นวน 7 ลาย ประกอบ ด้วย 1.ลายกาบ ขนาด 4 คุณ 4 ช่อง 2.ลายขอขนาก 7 คูณ 7 ช่อง 3.ลายตุ้ม ขนาด 5 คูณ 5 ช่อง 4.ลายดอกแก้ว ขนาด 7 คูณ 7 ช่อง 5.ล้ายอ้อแอ้ ขนาด 3 คูณ 13 ช่อง 6.ลายมะเขือผ่าโพง ขนาด 20 คูณ 20 ช่อง 7. ลายคลอง ขนาด 4 คูณ 5 ช่อง