ขนมปาด

ขนมปาด

ก

คำนิยม

ขนมโบราณดอยเต่า เป็นขนมที่เล่าเรื่องราวความเป็นมา
วัฒนธรรมของอำเภอดอยเต่า ในด้านอาหาร ขนม มีการ
สืบทอดมาตั้งแต่สมัยปู่ย่า ตายาย และบรรพบุรุษในสมัย
โบราณมีจุดเด่น เป็นเอกลักษณ์เฉพาะและมีคุณค่าในตนเอง
ในเรื่องรสชาติ กรรมวิธีในการทำ ความเชื่อการใช้วัตถุดิบ
และวัสดุอุปกรณ์ที่มีอยู่ในท้องถิ่น และเชื่อมโยงกับประเพณี
ต่างๆหนังสืออ่านเพิ่มเติมขนมโบราณดอยเต่าฉบับนี้เป็ น
นวัตกรรมหนึ่งที่จะให้ผู้เรียนได้สืบค้นเรื่องราวต่างๆของ ขนม

โบราณดอยเต่าและสืบทอด
ฝึ กปฎิบัติการทำขนมโบราณดอยเต่าซึ่งนับวันจะเลือนหายไป
ถือว่า ผู้จัดทำหนังสือเล่นนี้ได้ทำคุณประโยชน์ต่อชาวอำเภอ
ดอยเต่า เพื่อท้องถิ่น และเพื่อประเทศชาติอย่างแท้จริงจึงเป็น
หนังสือที่มีคุณค่าที่จะเก็บไว้เพื่อเป็นการศึกษา ค้นคว้า ต่อไป

ว่าที่ร้อยตรีหญิงเอื้อมพร หาญสนามยุทธ
ตำแหน่งครู วิทยาฐานะชำนาญการพิเศษ

4มีนาคม 2565

ข

คำนำ

โครงงาน เรื่อง การทำขนมโบราณขนมปาด จัดทำขึ้นตาม
กิจกรรมการเรียนดารสอนโครงงานกลุ่มสาระการเรียนรู้
วิชาการงานอาชีพ ระดับชั้นมัธยมศึกษาชั้นม.4/5โรงเรียน
ดอยเต่าวิทยาคม โดยมีวัตถุประสงค์จะนำความรู้จากการ
ศึกษาขนมโบราณขนมปาด มาใช้บุรณาการความรู้เรื่องที่
สมาชิกในระดับชั้นมัธยมศึกษาปีที่4/5สนใจ เพื่อนเป็นการ
ศึกษาค้นคว้า และเผยแพร่เรื่องที่สนใจในเรื่องขนมโบราณ
ขนมปาดดอยเต่า หวังเป็นอย่างยิ่งว่าโครงงานนี้จะเป็น
ประโยชน์อย่างยิ่งในการทำให้ผู้ที่สนใจศึกษาในเรื่องขนม

โบราณขนมปาดดอยเต่า ได้รับความรู้ตามสมควร

นักเรียนชั้นมัธยมศึกษาปี ที่4

สารบัญ ค

เรื่อง หน้ า
คำนิยม ก
คำนำ ข
สารบัญ ค
อุปกรณ์ 1
ขั้นตอนการทำ 2
ที่มา 3-4
ความคิดเห็น 5
รูปภาพ
ผู้จัดทำ 6
7-13

1

วัสดุ/อุปกรณ์

-มะพร้าว
-น้ำตาลอ้อย
-แป้ งข้าวเหนียว

2

ขั้นตอนการทำ

เริ่มจากการนำเอาแป้ งข้าวเจ้ามาร่อนเพื่อเอาสิ่ง
สกปรกต่างๆออก จากนั้นก็เอาแป้ งที่ร่อนมาผสมกับ

น้ำอ้อย
แล้วก็ใช้ไม้พายคนให้แป้ งละลายเข้ากับน้ำอ้อยจาก
นั้นก็กรองด้วยผ้าขาวบาง และเทน้ำนั้นลงในกระทะ
ทองเหลือง นำไปตั้งไฟใช้ความร้อนปานกลางค่ะ
และใช้ไม้พายกวนจนแป้ งสุก( ขั้นตอนนี้อาจต้องใช้
แรงผู้ชายค่ะ ) เสร็จแล้วก็เทใส่ถาด หรือใบตองที่ทา
น้ำมันเอาไว้ ทิ้งไว้ให้แห้ง หลังจากนั้นก็ตัดเป็นชิ้น

เล็กๆ พอคำ และแต่งหน้ าด้วยมะพร้าวขูด

3

ที่มา

ขนมปาด หรือ เข้าหนมปาด เป็นขนมพื้นบ้านของชาวล้าน
นา บางพื้นที่กล่าวกันว่าเป็นขนมของชาวไทลื้อที่อาศัยอยู่
ตามท้องถิ่นต่างๆของภาคเหนือ เนื่องด้วยประเพณี งาน
บวช งานบุญ ของชาวไทลื้อสมัยโบราณ มักนิยมทำขนม
ปาด ซึ่งเป็นขนมลักษณะ คล้ายกับขนมชั้น แต่จะนิ่มกว่า
ซึ่งเป็นขนมที่นิยม ของชาวไทลื้อ แต่ขนมปาดเก็บรักษา

ได้ ไม่นาน แค่ 2 วัน ก็เน่าเสีย ขนมปาดนั้นมีมานาน
มากกว่า 60 ปี เป็นขนมที่ทำขึ้นเพื่อนำไปทำบุญที่วัด
เทศกาลสงกรานต์หรือปี ใหม่เมืองและเลี้ยงแขกที่มาเที่ยว
บ้านตอนสงกรานต์ ส่วนอีกงานคือ งานปอยหรืองานบวช
(บวชลูกแก้ว อุปสมบทพระ)โดย 1 ปีมีเพียง 1 ครั้งเท่านั้น
ก็จะมีการทำขนมปาดเป็ นงานร่วมสามัคคีของชนในกลุ่ม
เรียกว่า วันกินขนมปาด จะทำก่อนงาน 1 วัน กระทะแรก
สำหรับผู้ทำร่วมกันกิน กระทะที่สองไว้ทำบุญเลี้ยงแขก
กระทะที่สามห่อนแจกแขกในงาน เครื่องปรุงหรือส่วนผสม
ของขนมปาดนั้น ประกอบด้วยข้าวเจ้า น้ำอ้อย มะพร้าว
ทึนทึก ส่ววิธีทำนั้นมีขั้นตอนไม่มากนัก แต่ต้องอาศัยเวลา
ในการทำเป็นอย่างมาก เริ่มจากนำข้าวสารมาเคี่ยวกับน้ำ
อ้อย ในกระทะใบบัว(ใหญ่) ให้ผู้ชาย 2 คน ใช้พายคน กัน
ทิ้งไว้เย็นแล้วตัดเป็นคำ ๆ ใส่กระทงใบตองโรยด้วย
มะพร้าวทึนทึกขูดหยาบ ๆ (รับประทานกับข้าวแคบ)

4

ลักษณะของขนมปาดนั้น จะคล้ายขนมศิลาอ่อน จะมีสีออกจะน้ำตาลเข้ม
มีรสชาติหวานมัน เวลาเคี้ยวจะกรุบกรอบในปากเล็กน้ อยจากมะพร้าว

เเละงาที่ใช้ในการทำขนม ในวันงานบวช เจ้าภาพจะห่อขนมปาดแจกแขก
ถือติดมือไปฝากที่บ้านทุกคน พิธีกวนขนมปาดหรือการคนขนมปาดนั้น

เป็นประเพณีในท้องถิ่นที่สำคัญของชาวล้านนา เป็นกุศโลบายเพื่อการรวม
ลูกหลานหรือคนในท้องถิ่น เพราะการทำขนมปาดนั้น ต้องอาศัยกำลังคน
และอาศัยระยะเวลาในการทำ ในสมัยก่อนนั้นการเตรียมของสำหรับการ
ทำขนมปาด ใช้ระยะเวลาหลายวัน เพราะในสมัยก่อนจะใช้วิธีตำข้าว โดย

ใช้ “มอง” หรือครกกระเดืองไม้นาดใหญ่ในการตำ เพื่อจะนำข้าวที่ตำ
แบบละเอียดแล้วมาทำขนม แต่ในปัจจุบันจะใช้แป้ งสำเร็จรูปแทน “ขนม
ปาด “ เป็นขนมที่มี นัยยะ คนสมัยก่อนเขาพูด กันว่า ถ้าใครไม่รวย ไม่มี
บริวารมากจะไม่สามารถทำขนมชนิดนี้ได้เลย เพราะใช้ต้นทุนสูง ทั้งเงิน

ทั้งคน เวลาทำจะบ่งบอกด้วยว่าคนทำเป็นคนยังไง อดทนไหม ใจเย็น
หรือไม่ เพราะต้องใช้ความละเอียด ผู้เฒ่าสมัยก่อนจะดูว่าที่ลูกเขยลูก
สะใภ้ก็จากงานกวนขนมปาด และขนมปาดเป็นยอดขนมด้วย เป็นขนม
เอาไว้ไหว้สา เอาไว้ตาน (ถวายพระ) แล้ว ได้บุญ ซึ่งเป็นวิถีอันงดงามของ
สังคมคนเมืองหรือคนล้านนาสมัยเก่า ในปัจจุบัน พิธีกนขนมปาดยังได้รับ
การสืบทอดต่อกันมา ในแต่ละยุคสมัยอาจมีการเปลี่ยนแปลงไปบ้าง เช่น
วิธีการทำ อุปกรณ์ในการทำแต่ในท้องถิ่นต่าง ๆ ของทางภาคเหนือก็ยัง
คงมีการกนขนมปาดหรือคนขนมปาดในงานประเพณีสำคัญๆ ที่เห็นได้ชัด
ก็คือ งานสงกรานต์และงานบวช ถือได้ว่าพิธีกนขนมปาดหรือการคนขนม
ปาดในงานบุญนั้เป็น สร้างความสามัคคีและความรักใคร่ของคนในท้อง
ถิ่นได้อย่างดียิ่ง เป็นพิธีหรือประเพณีที่ควรจะอนุรักษ์ สืบสานเอาไว้ให้คน
รุ่นหลังได้เรียนรู้วิถีชีวิตที่ปู่ย่าตายายได้สั่งสมเอาไว้ นับ ได้ว่ามีความ
สำคัญต่อการดำเนินชีวิตท่ามกลางความเปลี่ยนแปลงของสังคม เป็น

วัฒนธรรมอันดีงามที่ควรค่าแก่การอนุรักษ์

5

ความคิดเห็นผู้ชิม

อร่อย
หวานพอประมาณ

ทำขายได้

ผู้สอน;แม่อุ้ยปอย

6

รูปภาพ

7

จัดทำโดย

8

ชื่อ นาย พงศภัค เงินสุข
ทำหน้าที่ ทำขนม

ประวัติส่วนตัว 27/04/2548

9

ชื่ิิอ นาย พศุตม์ ปู่ก่ำ
ทำหน้าที่ ทำขนม
ประวัติส่วนตัว 19/10/2548

10

ชื่อ นาย กิตตินันท์ แก้วคำ
ทำหน้าที่ ทำขนม

ประวัติส่วนตัว 14/11/4548

11

ชื่อ นาย ณัฐวุฒิ ปู่หล้า
ทำหน้าที่ ทำขนม

ประวัติส่วนตัว 29/5/2548

12

ชื่อ นางสาว ทักษอร ดูจี
ทำหน้าที่ ทำหนังสือในcanva

ประวัติส่วนตัว 28/11/2548

13

ชื่อ นางสาว รุ่งนภา หล้าลี่
ทำหน้าที่ เก็บรูปภาพ

ประวัติส่วนตัว 13/12/2548

14

ชื่อ นางสาว ณัฐชยา หล้าแกละ
ทำหน้าที่ ทำขนม

ประวัติส่วนตัว 10/02/2548

thanks you