รายงานผลการดำเนินงาน กิจกรรมพัฒนาชุมชนดีเด่น ประจำปี พ.ศ.2563

44

โครงกำรพฒั นำอำชพี และคุณภำพชวี ติ ผ้มู รี ำยได้น้อยเพ่ือลดควำมเหลือ่ มล้ำทำงสงั คม
กจิ กรรม เยย่ี มเยียนครวั เรือนผู้มรี ำยไดน้ อ้ ย เพ่ือจัดทำข้อมูลกำรแกไ้ ขปัญหำควำมยำกจนรำยครัวเรอื น

บำ้ นโกรก หมทู่ ่ี 6 ตำบลหนองไข่น้ำ อำเภอเมืองนครรำชสมี ำ จงั หวัดนครำชสีมำ
*************************************

45

โครงกำรพัฒนำอำชพี และคุณภำพชวี ติ ผ้มู รี ำยไดน้ อ้ ยเพื่อลดควำมเหลอ่ื มล้ำทำงสงั คม
กจิ กรรม พฒั นำอำชพี และรำยไดค้ รัวเรอื นยำกจน

บ้ำนโกรก หมูท่ ่ี 6 ตำบลหนองไขน่ ำ้ อำเภอเมืองนครรำชสีมำ จงั หวัดนครำชสีมำ
*************************************

46

โครงกำรพฒั นำอำชพี และคุณภำพชีวิตผ้มู รี ำยได้น้อยเพ่ือลดควำมเหลือ่ มล้ำทำงสงั คม
กจิ กรรม พฒั นำอำชีพและรำยไดค้ รวั เรือนยำกจน

บำ้ นโกรก หมทู่ ่ี 6 ตำบลหนองไข่น้ำ อำเภอเมืองนครรำชสมี ำ จังหวดั นครำชสีมำ
*************************************

47

โครงกำรสร้ำงควำมมน่ั คงด้ำนอำชีพและรำยได้ ตำมหลักปรัชญำของเศรษฐกจิ พอเพียง

แนวคดิ
“ชาวบ้านสอนชาวบ้าน” สอนในสิ่ง (อาชีพ) ที่เขาอยากทา ประกอบกับการน้อมนาหลักปรัชญาของ

เศรษฐกิจพอเพียง มาเป็นแนวทาง

กระบวนงานท่ี 1 เตรียมความพรอ้ มการสรา้ งสัมมาชพี ชุมชน

วตั ถปุ ระสงค์

เพ่ือสร้างการรับรู้เกี่ยวกับแนวทางการสร้างสัมมาชีพชุมชน ตามหลักปรัชญาของเศรษฐกิจพอเพียง
และคดั เลือกกล่มุ เป้าหมายเพอ่ื เข้าร่วมโครงการ โดยดาเนนิ การดังน้ี

1. สร้างความเข้าใจเกี่ยวกับการสร้างสัมมาชีพชุมชนตามหลักปรัชญาของเศรษฐกิจพอเพียง ให้แก่
ผู้นาชุมชนในหมู่บ้านเป้าหมาย และร่วมกันวางแผนจัดเวทีประชาคมเพื่อสร้างการรับรู้และการมีส่วนร่วมของ
สมาชกิ ในชมุ ชน

2. จดั เวทปี ระชาคม ในพนื้ ทหี่ มบู่ ้านเปา้ หมาย โดยมีวตั ถุประสงค์เพ่ือ
2.1 สรา้ งความเข้าใจเก่ียวกบั การสรา้ งสมั มาชีพชมุ ชนใหก้ บั สมาชิกในชุมชน
2.2 คัดเลือกกลมุ่ เป้าหมาย
- ค้นหาปราชญ์ชุมชนด้านอาชีพ หมู่บ้านละ 5 คน โดยพิจารณาจากผู้ที่ประกอบ

สัมมาชีพ จนมีความรู้ความชานาญในการประกอบอาชีพ หรือมีความเช่ียวชาญในอาชีพน้ันๆ ที่ประสบ
ความสาเร็จและมีความมั่นคงในอาชพี เป็นท่ียอมรบั ของคนในชมุ ชน และมีจติ อาสาที่จะถ่ายทอดและขยายผล
ไปยงั บุคคลอ่ืนๆ ในชุมชน

- คัดเลือกครัวเรือนเป้าหมาย ที่มีความต้องการฝึกอบรมอาชีพ หมู่บ้านละ 20
ครัวเรือน เพ่ีอร่วมกิจกรรมสร้างและพัฒนาสัมมาชีพชุมชนในระดับหมู่บ้าน โดยพิจารณาจากครัวเรือนท่ีมี
รายได้น้อย (ตามข้อมูล จปฐ.) ทีส่ ามารถพฒั นาได้ และสมัครใจเขา้ รว่ มการฝกึ อบรมอาชีพ เปน็ ลาดบั แรก

2.3 สารวจอาชีพท่คี รวั เรือนเปา้ หมาย ตามขอ้ 2.2 ต้องการฝึกอบรม
2.4 วเิ คราะห์อาชีพท่ีครัวเรือนฯ ต้องการฝกึ อบรม โดยเจ้าหน้าที่พฒั นาชุมชน ปราชญ์ชมุ ชน
และครัวเรือนเปา้ หมายร่วมกันพจิ ารณาถึงปัจจยั ความสาเร็จของการประกอบอาชีพ โอกาสทางการตลาด หรือ
ขอ้ มูลอนื่ ๆ ทีเ่ กยี่ วข้อง
2.5 ปราชญ์ชุมชนและครัวเรือนเป้าหมาย ร่วมกันกาหนดแผนปฏิบัติการฝึกอบรมอาชีพ
ในกิจกรรมสรา้ งและพฒั นาสมั มาชพี ชมุ ชนในระดับหมู่บ้าน
3. คดั เลือกทีมวทิ ยากรสมั มาชีพชมุ ชน หมู่บ้านละ 2 คน เพอื่ ร่วมทาหน้าทีเ่ ปน็ ผถู้ ่ายทอดความรู้ ดา้ น
อาชีพใหแ้ ก่ครวั เรอื นท่ตี อ้ งการฝกึ อาชีพ ในฐานะทีมสนับสนนุ การขบั เคลือ่ นสมั มาชพี ชมุ ชน โดย
1) คัดเลือก “วิทยากรสัมมาชีพชุมชน” จากหมู่บ้านสัมมาชีพชุมชน ปีงบประมาณ พ.ศ.
2560 - 2562
2) ให้พิจารณา ผู้ท่ีผ่านการอบรมหลักสูตร “วิทยากรผู้นาสัมมาชีพ” หรือ “ปราชญ์หลัก”
เป็นอันดบั แรก
3) มอี งค์ความรใู้ นอาชพี ทสี่ อดคลอ้ งกับความต้องการฝกึ อบรมของครวั เรือน
4) มที ี่พกั อาศัยอยู่ในตาบลหรืออาเภอเดียวกนั กับหมู่บา้ นเปา้ หมาย และ
5) สามารถร่วมสนบั สนุนการขับเคลอื่ นการสรา้ งสัมมาชพี ชมุ ชนไดอ้ ยา่ งต่อเนอื่ ง

48

กระบวนงานที่ 2 สร้างเครอื ข่ายทมี วทิ ยากรสัมมาชพี ชมุ ชน

วตั ถุประสงค์

1. เพ่ือให้ปราชญ์ชุมชนด้านอาชีพ มีความรู้ ความเข้าใจ เก่ียวกับแนวทางการสร้างสัมมาชีพชุมชน
ตามหลักปรัชญาของเศรษฐกิจพอเพียง บทบาทภารกิจและสามารถขับเคล่ือนการสร้างสัมมาชีพชุมชน ได้
อยา่ งมปี ระสิทธิภาพ

2. เพื่อให้ปราชญ์ชุมชนด้านอาชีพ ได้แลกเปล่ียนองค์ความรู้ด้านอาชีพและร่วมกันดาเนินการสร้าง
สมั มาชพี ชมุ ชนในระดับหมู่บา้ น

กลุม่ เปา้ หมาย

1. ปราชญช์ มุ ชนด้านอาชพี หมู่บา้ นละ 5 คน
2. ทีมสนับสนุนการขับเคล่ือนสัมมาชีพชุมชน หมู่บ้าน 2 คน (ดาเนินการคัดเลือกไว้แล้ว ตาม
กระบวนงานที่ 1 เตรยี มการสร้างสัมมาชพี ชุมชน ข้อ 3
3. เจ้าหน้าท่ีพัฒนาชุมชนอาเภอหรือเจ้าหน้าท่ีจากหน่วยงานภาคีพัฒนาในพื้นท่ี เช่น สานักงาน
การศึกษานอกระบบและการศึกษาตามอัธยาศัย (กศน.) สานักงานเกษตรอาเภอ หรือองค์กรปกครองส่วน
ทอ้ งถ่นิ (อปท.) เป็นตน้ อาเภอละ 3 คน
หมายเหตุ ให้พิจารณาคัดเลือกเจ้าหน้าท่ีจากหน่วยงานภาคีการพัฒนาในพื้นที่ร่วมเป็นกลุ่มเป้าหมาย
ในกรณีท่ีเจ้าหน้าท่ีพัฒนาชุมชนไม่เพียงพอตามจานวนที่กาหนด และมีบทบาทเกี่ยวข้องกับการสนับสนุนการ
สร้างสมั มาชพี ชมุ ชนในระดับหมบู่ ้าน
4. เจ้าหน้าทโี่ ครงการ อาเภอละ 1 คน

วิธีการ สานกั งานพัฒนาชุมชนอาเภอ ดาเนินการ ดงั น้ี

1. ดาเนินกิจกรรมสร้างเครือข่ายทีมวิทยากรสัมมาชีพชุมชน ในรูปแบบการจัดประชุมเชิงปฏิบัติการ
ระยะเวลา 1 วัน โดยมีสาระสาคัญการเรยี นรู้ ดังนี้

1) สร้างความรู้ ความเข้าใจ หลักปรัชญาของเศรษฐกิจพอเพียงและการน้อมนาสู่การปฏิบัติ
อย่างเป็นรูปธรรม ใน 3 ด้าน ได้แก่ (1) การสร้างความมั่นคงทางอาหาร โดยการปลูกผัก พืชสวนครัว เล้ียง
สตั ว์ ที่เป็นอาหารของครัวเรอื น และแปรรปู ผลผลิตในบา้ นเพอ่ื ถนอมอาหาร (2) การสร้างสิง่ แวดล้อมใหย้ ั่งยืน
โดยการบรหิ ารจดั การขยะ จัดสุขลกั ษณะในบ้าน และการใชท้ รัพยากรอยา่ งคมุ้ ค่า และ (3) การสรา้ งภูมคิ มุ้ กัน
ทางสังคม โดยการปฏิบัติตามศาสนกิจตามพิธีกรรมความเช่ือเป็นประจา การร่วมกิจกรรมบาเพ็ญประโยชน์
สาธารณะด้วยจิตอาสา และออกกาลังกายเสริมสุขภาพ (ศึกษารายละเอียดจากแนวทางการขับเคลื่อน “การ
พัฒนาหมู่บ้านและชมุ ชนทอ้ งถิ่นตามหลกั ปรัชญาของเศรษฐกจิ พอเพียง”)

2) สร้างความรู้ ความเข้าใจ การสรา้ งสัมมาชีพชุมชนตามหลักปรัชญาของเศรษฐกิจพอเพียง
และแนวทางการสร้างสัมมาชีพชุมชน ปีงบประมาณ พ.ศ. 2563 ภายใต้โครงการสร้างความม่ันคงด้านอาชีพ
และรายได้ตามหลักปรัชญาของเศรษฐกจิ พอเพียง

3) สรา้ งความรู้ ความเข้าใจ บทบาทและภารกจิ ของวิทยากรสมั มาชพี ชุมชน

49

4) จัดกิจกรรมแลกเปลี่ยนองค์ความรู้ด้านอาชีพของปราชญ์ชุมชนฯ ที่เป็นกลุ่มเป้าหมาย
(การจัดการความรู้) โดยถอดองค์ความรู้ของปราชญ์ชุมชนท่ีมีความเช่ียวชาญในอาชีพเดียวกัน ผ่านการบอก
เล่า เร่ืองราวการประกอบอาชีพ แลกเปลี่ยนเทคนิค/วิธีการที่ทาให้การประกอบอาชีพดังกล่าวได้ผล
ประกอบการ คุ้มค่า ประหยัด มีประสิทธิภาพ รวมถึงข้อพึงระวังและปัจจัยความสาเร็จท่ีเก่ียวข้อง และสรุป
เป็นองค์ความรู้ ในการประกอบอาชีพน้ัน เพื่อใช้เป็นแนวทางการถ่ายทอดอาชีพของปราชญ์หรือวิทยากร
สมั มาชีพชุมชน และเป็นชุดความรู้เพ่ือเป็นคู่มือประกอบอาชีพ (เมนูอาชพี ) แก่ครัวเรือนท่ีเข้ารับการฝึกอบรม
อาชีพดงั กล่าว

5) จดั ทาเมนูอาชีพ เพ่อื นาไปใชเ้ ป็นคู่มือประกอบอาชพี ในกิจกรรมสร้างและพฒั นาสัมมาชีพ
ชุมชน ในระดับหมู่บ้าน และเผยแพร่แก่ผู้สนใจประกอบอาชีพเพื่อสร้างรายได้เสริมต่อไป โดยการนาองค์
ความรู้ในการ ประกอบอาชีพท่ีได้จากการแลกเปล่ียนของปราชญ์ชุมชนที่มีความเช่ียวชาญในอาชีพเดียวกัน
ตาม ข้อ 4) มาจัดลาดับถ่ายทอดความรู้ในการประกอบอาชีพน้ันอย่างเป็นข้ันเป็นตอน เข้าใจง่าย และผู้สนใจ
สามารถ ปฏิบัติตามได้จริง โดยให้มีองค์ประกอบของเมนูอาชีพ ดังนี้ ช่ือเมนู ส่วนประกอบ/ส่วนผสม วัสดุ/
อุปกรณ์ที่จาเป็นต้องใช้ในการประกอบอาชีพหรือการผลิตผลิตภัณฑ์ วิธีการทา อธิบายรายละเอียดของ
ข้ันตอนในการประกอบอาชีพหรือการผลิต ผลิตภัณฑ์ ควรต้องอธิบายให้ชัดเจน ครบถ้วน อย่างเป็นลาดับ
ข้ันตอน เขา้ ใจงา่ ย สามารถปฏิบัติตามและเกิดผลสาเร็จได้จริง เทคนิค/ข้อพึงระวงั เคลด็ ลับตา่ งๆ หรือเทคนิค
พิเศษท่ีสร้างความโดดเดน่ ให้แกผ่ ลติ ภณั ฑ์หรือผลิตผลที่เกดิ จากการประกอบอาชีพ ประโยชน/์ สรรพคุณ/การ
นาไปใช้ (ถ้ามี) ในบางผลิตภัณฑ์ที่เป็นผลผลิตจากการประกอบ อาชีพอาจจะต้องมีคาแนะนาท่ีเป็น
ลกั ษณะเฉพาะเก่ียวกบั การใช้ประโยชน์

กระบวนงานที่ 3 สรา้ งและพัฒนาสัมมาชพี ชมุ ชนในระดบั หมูบ่ า้ น

วัตถปุ ระสงค์

เพื่อส่งเสริมให้ประชาชนมีความรู้และได้รับการพัฒนาทักษะด้านอาชีพ และสามารถนาความรู้ไป
ประกอบอาชีพ เพ่ือสร้างรายได้ให้กับครัวเรือนตามแนวทางการสร้างสัมมาชีพชุมชนตามหลักปรัชญาของ
เศรษฐกิจพอเพียง

กลุ่มเป้าหมาย

1. ปราชญช์ มุ ชนดา้ นอาชีพ หมบู่ ้านละ 5 คน
2. ครวั เรอื นเปา้ หมาย หมบู่ ้านละ 20 ครัวเรือน (ผแู้ ทนครัวเรอื นละ 1 คน)

วิธกี าร สานกั งานพัฒนาชมุ ชนอาเภอ ดาเนนิ การ ดงั น้ี

1. ดาเนินกิจกรรมสร้างและพัฒนาสัมมาชีพชุมชนในระดับหมู่บ้าน ในรูปแบบการฝึกอบรม
ระยะเวลา 2 วัน โดยให้สนับสนุนให้ทีมวิทยากรสัมมาชีพชุมชน จานวน 5 คน ทาหน้าท่ีเป็นแกนหลักในการ
จัดกระบวนการเรียนรู้ โดยมีเครือข่ายวิทยากรสัมมาชีพชุมชน ทีมสนับสนุนการขับเคลื่อนสัมมาชีพชุมชน ใน
พื้นท่ี ผู้นาชุมชน (ท้องท่ี/ท้องถิ่น) และหน่วยงานภาคีพัฒนาทั้งภาครัฐและเอกชน เข้าร่วมกิจกรรม และ
สนับสนนุ ในส่วนท่เี กีย่ วข้อง รายละเอียด ดงั นี้

50

วันทหี่ นึ่ง ภาควชิ าการ : เสรมิ สรา้ งความรคู้ วามเข้าใจเก่ยี วกับประเด็นการเรียนรู้ ดงั น้ี
1. ชี้แจงและทาความเขา้ ใจ วัตถุประสงค์และการดาเนินกิจกรรมสร้างและพัฒนาสัมมาชีพ ชุมชนใน
ระดับหมู่บ้าน ภายใต้โครงการสร้างความม่ันคงด้านอาชีพและรายได้ตามหลักปรัชญาของเศรษฐกิจ พอเพียง
และแนวทางการสร้างสัมมาชพี ชมุ ชนตามหลักปรชั ญาของเศรษฐกิจพอเพียง โดยเจ้าหน้าท่พี ัฒนา ชมุ ชน
2. เสริมสร้างความรู้ ความเข้าใจ หลักปรัชญาของเศรษฐกิจพอเพียงและการน้อมนาสู่การปฏิบัติ
พรอ้ มยกตัวอย่างประกอบ เช่น โคก หนอง นา โมเดล โดยวิทยากรผูเ้ ชี่ยวชาญ
3. ส่งเสริมให้เกิดการน้อมนาหลักปรัชญาของเศรษฐกิจพอเพียงสู่การปฏิบัติจนเป็นวิถชี ีวิต อย่างเป็น
รปู ธรรม ใน 3 ดา้ น ได้แก่

1) การสร้างความมั่นคงทางอาหาร โดยการปลกู ผกั พืชสวนครวั เล้ยี งสัตว์ ที่เป็นอาหารของ
ครัวเรือน และแปรรปู ผลผลติ ในบ้านเพ่ือถนอมอาหาร

2) การสร้างส่ิงแวดล้อมให้ยั่งยืน โดยการบริหารจัดการขยะ จัดสุขลักษณะในบ้าน และการ
ใช้ทรัพยากรอย่างคุ้มคา่ และ

3) การสร้างภูมิคุ้มกัน ทางสังคม โดยการปฏิบัติตามศาสนกิจตามพิธีตามความเช่ือเป็น
ประจา การร่วมกิจกรรมบาเพ็ญประโยชน์สาธารณะด้วยจิตอาสา และออกกาลังกายเสริมสุขภาพ โดย
มอบหมายให้ทีมวิทยากรสัมมาชีพชุมชน 5 คน ปฏิบัติตนเป็นแกนหลักในการน้อมนาหลักปรัชญาของ
เศรษฐกิจพอเพียงสู่การปฏิบัติจนเป็นวิถีชีวติ และทาหน้าที่เปน็ พ่ีเลี้ยง ติดตาม สนบั สนุนให้ครวั เรือนสัมมาชีพ
ชมุ ชน 20 ครัวเรือน ปฏิบัติตามอย่างเป็น รูปธรรม (วิทยากรสัมมาชีพชุมชน 1 คน ต่อ 4 ครัวเรือนสัมมาชีพ
ชมุ ชน) โดยเจา้ หน้าทพ่ี ฒั นาชมุ ชน

4. วิเคราะห์อาชีพท่ีครัวเรือนเป้าหมายต้องการฝึกอบรม (ปัจจัยความสาเร็จในการประกอบอาชีพ
โอกาสทางการตลาด การต่อยอดขยายผล หรืออื่นๆ ท่ีเก่ียวข้อง) เพื่อให้ครัวเรือนเป้าหมายเข้าใจ แนวโน้ม
ความสาเร็จจากการประกอบอาชีพ โอกาสทางการตลาด และการพัฒนาต่อยอด เพ่ือให้การประกอบ อาชีพ
ดงั กล่าวประสบความสาเร็จ เกดิ รายได้และยงั่ ยืน โดยวิทยากรผเู้ ชย่ี วชาญ

วันท่สี อง ภาคปฏิบัติ : ดาเนินการฝึกอบรมอาชพี ให้ครัวเรือนเป้าหมาย ดงั น้ี
1. สร้างความรู้ ความเข้าใจเก่ียวกับอาชีพท่ีครัวเรือนเป้าหมายต้องการฝึกอบรม (1. ความสาคัญ/
ความจาาเป็น/ความเป็นมา 2. วิธีการ/ขั้นตอน/กระบวนการในการประกอบอาชีพ 3. คุณภาพ มาตรฐาน
4. ตลาด/ช่องทางการตลาด 5. การพัฒนาต่อยอดขยายผล และอื่นๆ ทีจ่ าเป็น) โดยอาจสาธติ วิธีการประกอบ
อาชีพให้ดูเป็นตัวอย่าง เพ่ือให้ผู้เข้ารับการฝึกอบรมเกิดการเรียนรู้จากการสังเกต การฟัง การกระทาหรือการ
สาธิตดังกล่าว โดยดาเนินการ ณ บ้านวิทยากรสัมมาชีพชุมชนหรือปราชญ์ชุมชนด้านอาชีพ ศูนย์เรียนรู้และ
ขับเคลื่อนปรชั ญาของเศรษฐกิจพอเพยี ง ศูนย์การเรียนรู้ด้านอาชีพ หรอื สถานที่ท่ีเหมาะสมที่อยู่ ในชุมชนหรือ
ใกล้เคียง โดยทีมวทิ ยากรสมั มาชพี ชุมชน
2. ฝึกปฏิบัติอาชีพให้ครวั เรือนเป้าหมาย ณ สถานที่ที่ครวั เรือนท่ีเข้ารับการฝึกอบรมอาชีพ จัดเตรียม
ไว้ โดยทีมวิทยากรสัมมาชีพชุมชน และทีมสนับสนุนการขับเคล่ือนสัมมาชีพชุมชนในพ้ืนท่ีติดตาม เป็นพ่ีเลี้ยง
ในการฝึกปฏิบัติ กากับ ติดตามให้ทีมวิทยากรสัมมาชีพชุมชน และทีมสนับสนุนการขับเคลื่อนสัมมาชีพชุมชน
ในพ้ืนที่ ติดตาม สนับสนุนการประกอบอาชีพของครัวเรือนเป้าหมายที่ผ่านการอบรมอาชีพ เพ่ือให้สามารถ
ประกอบ อาชีพท่ฝี กึ อบรมได้อย่างตอ่ เนื่องและยั่งยืน

51

3. สนับสนุนใหส้ ถาบันการเงินชุมชนหรือกองทุนชุมชน จัดระบบบรหิ ารการจดั การเงนิ ทุนชมุ ชน เพ่ือ
สนับสนุนส่งเสริมการประกอบอาชีพและช่องทางการตลาด แก่ครัวเรือนสัมมาชีพชุมชนหรือกลุ่มสัมมาชีพ
ชมุ ชนเพอ่ื ให้สามารถประกอบอาชีพและสรา้ งรายได้ ไดอ้ ยา่ งตอ่ เน่อื ง

4. สนับสนุน ส่งเสรมิ ให้ครัวเรือนเป้าหมายท่ีผ่านการฝึกอบรมท่ีประกอบอาชีพเดียวกนั หรือประเภท
เดียวกัน และประกอบอาชีพอย่างต่อเน่ืองได้มีการรวมกลุ่ม และสนับสนุนการจดั ต้ังและพัฒนาเป็นกลุ่มอาชีพ
ตามหลัก 5 ก

5. เตรียมผู้แทนครัวเรือนสัมมาชีพชุมชน 1 คน/ครัวเรือน สมัครเข้าร่วมเรียนรู้ “โคก หนอง นา
โมเดล : การออกแบบ Landscape ที่เหมาะสมกับภูมสิ ังคม” โดยพิจารณาครวั เรอื นที่มคี ณุ ลักษณะ ดังน้ี

1) มีที่ดินทากิน เป็นของตนเอง
2) นอ้ มนาหลกั ปรชั ญาของเศรษฐกิจพอเพยี งสู่การปฏบิ ตั ิอยา่ งเปน็ รูปธรรม ใน 3 ดา้ น และ
3) ประกอบอาชีพสมั มาชีพท่ีได้รบั การฝึกอบรมอยา่ งต่อเนื่องและมีรายไดเ้ พ่ิม
6. จัดทาฐานข้อมูลครัวเรือนสัมมาชีพชุมชน โดยบันทึกข้อมูลครัวเรือนเป้าหมายในระบบรายงาน
ฐานข้อมลู ของกรมการพฒั นาชุมชน (ออนไลน์)
7. บันทึกผลการใช้จ่ายงบประมาณและผลการดาเนินงานในระบบบริหารงบประมาณและบริหาร
กิจกรรม/โครงการ ( Budget and Project Management: BPM)
8. สรปุ และรายงานผลการดาเนินงานส่งจังหวดั สานกั งานพฒั นาชุมชนจงั หวดั ติดตาม สนับสนุนการ
ดาเนินกิจกรรมสร้างและพัฒนาสัมมาชีพชุมชน ในระดับหมู่บ้าน และตรวจสอบความสมบูรณ์ ถูกต้อง
ครบถ้วน ของการบันทึกข้อมูลครัวเรือนสัมมาชีพชุมชน ในระบบรายงานฐานข้อมูลของกรมการพัฒนาชุมชน
(ออนไลน)์ ตามขอ้ 6

เงื่อนไข

1. ดาเนินกิจกรรมสร้างและพัฒนาสัมมาชีพชุมชนในระดับหมู่บ้าน หลังจากสร้างเครือข่ายทีม
วิทยากร สัมมาชพี ชุมชนเสรจ็ เรียบรอ้ ยแล้ว

2. การสนับสนุนวัสดุฝึกปฏิบัติอาชีพต้องไม่เป็นลักษณะของการซื้อแจก และจัดทาทะเบียนการรับ
วสั ดฝุ กึ ปฏบิ ัตอิ าชีพไว้เป็นหลักฐาน

กระบวนงานที่ 4 จัดต้ังและพฒั นากลมุ่ อาชพี

วตั ถุประสงค์

เพ่อื ส่งเสริมและสนับสนุนให้ครัวเรือนสมั มาชีพชมุ ชนท่ผี ่านการพฒั นาไดม้ กี ารรวมกลุ่ม และสนับสนุน
การจดั ตัง้ และพัฒนาเป็นกลุ่มอาชพี ท่ีก่อให้เกดิ รายได้ให้กบั ชุมชน

กลุม่ เปา้ หมาย

หมู่บ้านเป้าหมายท่ีครัวเรือนสัมมาชีพชุมชนประกอบอาชีพท่ีฝึกอบรมอย่างต่อเนื่อง มีอาชีพเดียวกัน
หรอื ประเภทเดยี วกัน และรวมกันเปน็ กลุ่ม ร้อยละ 10 ของหมูบ่ า้ นเป้าหมาย

52

วิธกี าร สานักงานพฒั นาชุมชนอาเภอ ดาเนนิ การ ดงั นี้

1. คัดเลือกหมู่บ้านเป้าหมายที่ครัวเรือนสัมมาชีพชุมชนประกอบอาชีพท่ีฝึกอบรมอย่างต่อเนื่อง เป็น
อาชพี เดยี วกนั หรอื ประเภทเดยี วกัน และมคี วามสนใจต้องการรวมเปน็ กลุม่ อาชีพ

2. ดาเนินกิจกรรมการจัดต้ังและพฒั นากลุ่มอาชีพ ในรูปแบบการจัดประชุมเชิงปฏิบัติการ ระยะเวลา
1 วัน โดยมีสาระสาคญั ดังนี้

1) เสริมสร้างความรู้ ความเข้าใจ เกี่ยวกับกระบวนการจัดตั้งและพัฒนากลุ่มอาชีพ โดย
วิทยากร ผู้เชย่ี วชาญ

2) ปฏิบัติการจัดตั้งกลุ่มอาชีพ ตามแนวทางการบริหารกลุ่มอาชีพ 5 ก (ก 1 คือ กลุ่ม/
สมาชิก ก 2 คือ กรรมการ ก 3 คือ กฎ กติกา ระเบียบขอ้ บังคับ ก 4 คือ กองทุน และ ก 5 คือ กิจกรรม โดย
วิทยากร ผเู้ ชี่ยวชาญหรือเจ้าหน้าที่พฒั นาชมุ ชน

3) จัดทาแผนปฏบิ ตั กิ ารพัฒนากลมุ่ อาชพี โดยวิทยากรผูเ้ ช่ยี วชาญหรอื เจ้าหนา้ ทพี่ ฒั นาชมุ ชน
3. สนับสนุนให้กลุ่มที่จัดตั้ง ตามข้อ 2. จดทะเบียนเป็นกลุ่มอาชีพกับสานักงานพัฒนาชุมชนอาเภอ
หรือหนว่ ยงานที่เกย่ี วขอ้ ง
4. ส่งเสริมสนับสนุนให้กลุ่มอาชีพที่มีผลประกอบการต่อเนื่องได้รับการพัฒนายกระดับสู่การเป็น
ผู้ประกอบการชุมชน (Community Entrepreneur: CE) ตามแนวทางท่ีกรมการพัฒนาชุมชนกาหนด โดย
พิจารณาดาเนินการตามศักยภาพและความพร้อมของแตล่ ะกลมุ่
5. สนับสนุนให้หน่วยงานภาครัฐ ภาคเอกชน หรือสถาบันการศึกษาในพ้ืนที่ ร่วมสนับสนุนและ
ส่งเสริม การประกอบกิจการของกลุ่มอาชีพที่มีผลประกอบการต่อเน่ืองให้ได้รับการพัฒนาสู่ความย่ังยืน ใน 5
ด้าน ตั้งแต่ ต้นน้า กลางน้า ปลายน้า ได้แก่ การเข้าถึงปัจจัยการผลิต การสร้างองค์ความรทู้ ี่จาเป็น การตลาด
การสอ่ื สารสร้างการรบั รูเ้ พอื่ ความยง่ั ยนื และการบรหิ ารจดั การ
6. จัดทาฐานข้อมูลกลุ่มอาชีพ โดยบันทึกข้อมูลกลุ่มอาชีพที่จัดตั้งในระบบรายงานฐานข้อมูลของ
กรมการพฒั นาชมุ ชน (ออนไลน์)
7. บันทึกผลการใช้จ่ายงบประมาณและผลการดาเนินงานในระบบบริหารงบประมาณและบริหาร
กิจกรรม/โครงการ ( Budget and Project Management: BPM)
8. สรุปและรายงานผลการดาเนินงานสง่ จังหวดั สานักงานพัฒนาชุมชนจังหวดั ติดตาม สนับสนุนการ
ดาเนินกิจกรรมการจัดตง้ั และพัฒนากลุ่มอาชีพ และตรวจสอบความสมบูรณ์ ถูกต้อง ครบถ้วน ของการบันทึก
ข้อมูลกลมุ่ อาชพี ในระบบรายงานฐานขอ้ มลู ของ กรมการพฒั นาชุมชน (ออนไลน)์ ตามขอ้ 6

กระบวนงานท่ี 5 ตอ่ ยอดและขยายผล

วัตถุประสงค์

1. เพื่อส่งเสริมการพัฒนาศักยภาพและขีดความสามารถในการบริหารจัดการกลุ่มอาชีพสัมมาชีพ
ชมุ ชน ให้สามารถดาเนนิ กจิ การไดอ้ ยา่ งมีประสทิ ธิภาพและย่งั ยืน

2. เพ่ือพัฒนาผลิตภัณฑ์ของกลุ่มอาชีพสัมมาชีพชุมชนให้มีคุณภาพ และมูลค่าเพิ่มที่สอดคล้องกับ
ความตอ้ งการของตลาดและผบู้ รโิ ภค

3. เพ่ือสนับสนุนการขับเคลื่อนสัมมาชีพชุมชนแบบบูรณาการในระดับพ้ืนที่ โดยเช่ือมโยงกับ
หนว่ ยงาน ภาคพี ัฒนา ภาครฐั เอกชน และสถาบันการศึกษา

53

4. เพ่ือให้ประชาชนทุกครัวเรือนเขา้ ใจและน้อมนาหลักปรัชญาของเศรษฐกิจพอเพียงสู่การปฏิบัติจน
เป็น วถิ ีชีวติ

กลุ่มเป้ำหมำย

1. ครวั เรอื นสมั มาชพี ชมุ ชน
2. กลมุ่ อาชพี ตามแนวทางการสร้างสัมมาชีพชมุ ชน
3. ประชาชนทุกครวั เรือนในหม่บู ้าน/ชุมชน

วิธีกำร สานักงานพัฒนาชมุ ชนอาเภอ ดาเนนิ การ ดังน้ี

1. ตอ่ ยอดการสร้างสมั มาชีพชุมชน
1.1 ประสานหน่วยงาน องค์กร เครือข่าย ที่มีความรู้ความเช่ียวชาญด้านการพัฒนาธุรกิจ

เช่น บริษัท ประชารัฐรักสามัคคีจังหวัด (วิสาหกิจเพื่อสังคม) จากัด สถาบันการศึกษา สถาบันวิจัยและพัฒนา
สถาบันการเงิน หน่วยงานภาครัฐ ภาคเอกชน หรือเครือข่ายองค์กรท่ีเกี่ยวข้อง เพ่ือเป็นท่ีปรึกษาหรือร่วมเป็น
ทีมสนบั สนุนการขับเคลื่อนการพัฒนากลมุ่ อาชีพสมั มาชีพชมุ ชน ทั้งในระดบั จงั หวัดและอาเภอ

1.2 พัฒนาศักยภาพและขีดความสามารถของกลมุ่ อาชีพสมั มาชพี ชมุ ชน
1.3 พัฒนายกระดับกลุ่มอาชีพสัมมาชีพชุมชนสกู่ ารเป็นผู้ประกอบการชุมชน (Community
Entrepreneur: CE) หรอื ผปู้ ระกอบการ OTOP ตามแนวทางกรมการพฒั นาชุมชน
1.4 ประสานแหล่งทนุ ต่าง ๆ ในการสนบั สนุนการดาเนินกจิ การของกลุ่มอาชพี เชน่ กองทนุ
พฒั นา บทบาทสตรี กลมุ่ ออมทรัพยเ์ พ่อื การผลิต กองทุนชมุ ชนต่าง ๆ หรอื สถาบนั การเงนิ ในพ้นื ท่ี
1.5 เชอ่ื มสนิ คา้ ชุมชนส่ภู าคธุรกจิ ผ่าน “กระดานสินค้าชมุ ชน” และตลาดทอ้ งถ่ิน เช่น ศูนย์
สาธิต การตลาด ร้านคา้ ประชารัฐสุขใจ shop ตลาดนัดชมุ ชน โรงเรียน โรงพยาบาล โรงงาน และโรงแรม เป็น
ตน้
2. ขยายผลการนอ้ มนาหลกั ปรชั ญาของเศรษฐกิจพอเพยี งสู่การปฏบิ ตั จิ นเป็นวิถชี วี ติ
2.1 ส่งเสริม สนับสนุนให้ทีมวิทยากรสัมมาชีพชุมชน ปฏิบัติตนเป็นแกนหลักในการน้อมนา
หลกั ปรัชญาของเศรษฐกจิ พอเพยี งสู่การปฏบิ ตั ิจนเปน็ วถิ ชี วี ิต
2.2 สนับสนุนให้ครัวเรือนสัมมาชีพชุมชน 20 ครัวเรือน เป็นครัวเรือนตัวอย่างในการน้อม
นา หลักปรัชญาของเศรษฐกิจพอเพียงสู่การปฏิบัติจนเป็นวิถีชีวิตอย่างเป็นรูปธรรม ใน 3 ด้าน ได้แก่ 1) การ
สร้าง ความมั่นคงทางอาหาร โดยการปลูกผัก พืชสวนครัว เลี้ยงสัตว์ที่เป็นอาหารของครัวเรือน และแปรรูป
ผลผลิต ในบ้านเพื่อถนอมอาหาร 2) การสร้างส่ิงแวดล้อมให้ยั่งยืน โดยการบริหารจัดการขยะ จัดสุขลักษณะ
ในบ้าน และการใช้ทรัพยากรอย่างคุ้มค่า และ 3) การสร้างภูมิคุ้มกันทางสังคม โดยการปฏิบัติตามศาสนกิจ
ตามพิธี ตามความเช่ือเป็นประจา การร่วมกจิ กรรมบาเพ็ญประโยชนส์ าธารณะด้วยจิตอาสา และออกกาลังกาย
เสริมสุขภาพ และขยายผลส่คู รัวเรือนอื่นในชมุ ชนให้ครอบคลมุ ทั้งหมบู่ า้ นชุมชน
2.3 มอบรางวัล/ยกย่องเชิดชูเกียรติแก่ครัวเรือนท่ีน้อมนาไหลักปรัชญาของเศรษฐกิจ
พอเพียง สูก่ ารปฏบิ ัติจนเปน็ วถิ ีชีวติ ได้อย่างเป็นรูปธรรม
2.4 จัดกิจกรรมแลกเปลี่ยนเรียนรู้และศึกษาดูงานหมู่บ้าน/ชุมชนท่ีน้อมนาหลักปรัชญาของ
เศรษฐกิจพอเพียงสู่การปฏบิ ตั ิจนเปน็ วถิ ชี ีวิตไดอ้ ยา่ งเปน็ รูปธรรม

54

โครงกำร สร้ำงควำมมัน่ คงด้ำนอำชีพและรำยได้ ตำมหลักปรชั ญำของเศรษฐกจิ พอเพียง
กิจกรรม สร้ำงและพฒั นำสมั มำชพี ชุมชนในระดับหมู่บ้ำน

ณ บ้ำนหัวสระ หมู่ที่ 6 ตำบลโคกสูง อำเภอเมืองนครรำชสมี ำ จังหวดั นครำชสีมำ
*************************************

55
โครงกำร สร้ำงควำมมน่ั คงด้ำนอำชพี และรำยได้ ตำมหลักปรัชญำของเศรษฐกจิ พอเพยี ง

กจิ กรรม สร้ำงและพัฒนำสัมมำชีพชุมชนในระดบั หมู่บำ้ น
ณ บำ้ นหวั สระ หมู่ที่ 6 ตำบลโคกสงู อำเภอเมืองนครรำชสีมำ จังหวดั นครำชสีมำ

*************************************

0

ส่วนที่ 5

ภำคผนวกแนบทำ้ ย









ชือ่ เอกสำร รายงานผลการดาเนินงานกิจกรรมพัฒนาชมุ ชนดีเดน่ ปี พ.ศ.2563
ทป่ี รกึ ษำ
รวมข้อมูล/พิมพ/์ เรียบเรียง นายชนะ ธรณีทอง นายอาเภอเมืองนครราชสมี า
นายอเนก วิทยาพิรุณทอง ปลดั อาเภอ(เจ้าพนักปกครองชานาญการพิเศษ)
ออกแบบปก นายพงษเ์ ทพ จันทร์นอก ปลัดอาเภอ(เจ้าพนักปกครองชานาญการพเิ ศษ)
วนั เดือน ปี ท่ีผลติ นายสมั ฤทธ์ิ ใจรกั เรียน พัฒนาการอาเภอเมอื งนครราชสมี า
ผลิตโดย
สถำนท่เี ผยแพร่ นายนารากร หวงั บญุ กลาง นกั วิชาการพัฒนาชุมชนชานาญการ
นางสาวชนากานต์ มูกขุนทด นกั วิชาการพัฒนาชุมชนชานาญการ
นางสาววาสนา แย้มกระโทก นกั วิชาการพัฒนาชมุ ชนชานาญการ
นางสาวสุดจิต พิศพล นักวชิ าการพัฒนาชมุ ชนชานาญการ
นางสาวพูลทรพั ย์ รอดสาอางค์ นักวิชาการพัฒนาชุมชนชานาญการ
นายสรุ ิยน สุวรรณโคตร นกั วชิ าการพัฒนาชมุ ชนชานาญการ
นายอมร ฉิมนอก นักวิชาการพัฒนาชมุ ชนปฏิบตั ิการ
นายพรพจน์ สมพงษ์ นกั วชิ าการพัฒนาชุมชนปฏบิ ัติการ
นายสรุ ศกั ด์ิ หลนิ เจริญ นักวิชาการพัฒนาชมุ ชนปฏบิ ตั ิการ
นางสาวสิรยิ ากร ขาวภมิ นต์ นกั วชิ าการพัฒนาชมุ ชนปฏิบัติการ
นางอรพิน ประยงค์ นักวชิ าการพัฒนาชุมชนปฏบิ ัติการ

นายสุรยิ น สวุ รรณโคตร นักวิชาการพัฒนาชุมชนชานาญการ

1 ตุลาคม 2563

สานักงานพฒั นาชุมชนอาเภอเมอื งนครราชสีมา
ทวี่ า่ การอาเภอเมืองนครราชสีมา ถนนสรรพสทิ ธิ์ ตาบลในเมอื ง
อาเภอเมืองนครราชสมี า จังหวดั นครราชสีมา 30000
โทรศัพท์ 044-260280

สานกั งานพัฒนาชมุ ชนอาเภอเมืองนครราชสีมา
สานักงานพัฒนาชุมชนจังหวดั นครราชสมี า