นางสาวลิชราภรณ์ บุญใหญ่

ชุ ด ฝึ ก ทั ก ษ ะ

เรื่อง นาฏยศัพท์
สำหรับชั้นประถมศึกษาปีที่ 4

นางสาว ลิชราภรณ์ บุญใหญ่

ข

สารบัญ

เรื่อง หน้ า

คำนำ.............................................................. ก

สารบัญ........................................................... ข

สารบัญภาพ.................................................... ค

คำชี้แจงการใช้ชุดฝึกทักษะครู.......................... จ

คำชี้แจงการใช้ชุดฝึกทักษะสำหรับนักเรียน....... ฉ

สาระสำคัญ..................................................... ช

มาตรฐานการเรียนรู้............................... 1

แผนผังสาระการเรียนรู้.............................. 2

แบบทดสอบก่อนเรียน............................... 3

เฉลยแบบทดสอบก่อนเรียน....................... 5

นาฏยศัพท์............................................... 7

นาฏยศัพท์ที่ควรรู้.................................... 8

พลงจีบ เอ๋ย จีบ............................................ 15

การแต่งกาย............................................ 16

เนื้อเพลง จีบ เอ๋ย จีบ............................... 17

ใบงานเรื่อง นาฏยศัพท์............................. 18

เฉลยใบงานเรื่อง นาฏยศัพท์..................... 19

คิวอาร์โค้ดตัวอย่างท่ารำเพลง จีบ เอ๋ย จีบ.. 20

การปฏิบัติท่ารำเพลง จีบ เอ๋ย จีบ............... 21

ใบงานเรื่อง เพลงจีบ เอ๋ย จีบ..................... 27

เฉลยใบงานเรื่อง เพลงจีบ เอ๋ย จีบ............. 28

แบบทดสอบหลังเรียน............................... 29

เฉลยแบบทดสอบหลังเรียน....................... 31

บรรณานุกรม.................................... 33

ประวัติผู้จัดทำ................................... 34

ค

สารบัญภาพ

เรื่อง หน้ า
ภาพที่ 1 จีบหงาย......................................... 8
ภาพที่ 2 จีบคว่ำ........................................... 8
ภาพที่ 3 จีบส่งหลัง...................................... 9
ภาพที่ 4 จีบล่อแก้ว...................................... 9
ภาพที่ 5 จีบปรกข้าง..................................... 10
ภาพที่ 6 จีบปรกหน้ า.................................... 10
ภาพที่ 7 วงล่าง............................................ 11
ภาพที่ 8 วงกลาง.......................................... 11
ภาพที่ 9 วงบน............................................. 12
ภาพที่ 10 ประเท้า........................................ 12
ภาพที่ 11 ยกเท้า......................................... 13
ภาพที่ 12 ก้าวเท้า........................................ 13
ภาพที่ 13 กระทุ้งเท้า................................... 14
ภาพที่ 14 กระดก......................................... 14
ภาพที่ 15 ภาพท่ารำ จีบ เอ๋ย จีบ.................... 20
ภาพที่ 16 มารู้จักการจีบเถอะนะ.................... 21
ภาพที่ 17 อย่ามัวรอช้ารีบมาไวๆ..................... 21
ภาพที่ 18 จีบหงายเป็นแบบนี้นี่ไง................... 22
ภาพที่ 19 จีบหงายเป็นแบบนี้นี่ไง.................... 22
ภาพที่ 20 รีบทำทันใดอย่าได้รีรอ....................... 23
ภาพที่ 21 ต่อไปจีบควา่ำนั้นหนา........................ 23
ภาพที่ 22 ขออย่ารอช้า...................................... 24

ง

สารบัญภาพ (ต่อ)

เรื่อง หน้ า
ภาพที่ 23 รีบทำตามครู.............................. 24
ภาพที่ 24 จีบล่อแก้วนั้นลองทำดู................. 25
ภาพที่่ 25 จีบล่อแก้วนั้นลองทำดู................. 25
ภาพที่ 26 ให้หนูจำไว้อย่าได้ลืมเลือน........... 26

จ

คำชี้แจงการใช้ชุดฝึกทักษะสำหรับครู



1. ครูแนะนำวิธีการใช้ ชุดฝึกทักษะการปฏิบัติท่ารำ เรื่อง นาฏยศัพท์ให้
นักเรียนเข้าใจก่อนนำไปใช้
2. ครูคอยให้คำปรึกษาแก่นักเรียนเมื่อนักเรียนมีปัญหาในระหว่างเรียน
3. ก่อนการศึกษาชุดฝึกทักษะการปฏิบัติท่ารำ เรื่อง นาฏยศัพท์ ให้
นักเรียนทำแบบทดสอบก่อนเรียน
4. ผู้เรียนสามารถศึกษาค้นคว้าทำกิจกรรมการเรียนและประเมินตนเอง
5. เมื่อนักเรียนศึกษาชุดฝึกทักษะการปฏิบัติท่ารำ เรื่อง นาฏยศัพท์
เรียบร้อยแล้วให้นักเรียนทำแบบทดสอบหลังเรียน

ฉ

คำชี้แจงการใช้ชุดฝึกทักษะสำหรับนักเรียน




ชุดฝึกทักษะการปฏิบัติท่ารำ เรื่อง นาฏยศัพท์ สร้างขึ้นเพื่อให้นักเรียน
ได้ศึกษาด้วยตนเอง โดยนักเรียนจะได้รับประโยชน์จากชุดฝึกทักษะ
การปฏิบัติตามคำแนะนำดังต่อไปนี้
1. นักเรียนศึกษาจุดประสงค์การเรียนรู้ก่อนลงมือศึกษาชุดฝึกทักษะ
การปฏิบัติท่ารำ เรื่อง นาฏยศัพท์
2. ทำแบบบทดสอบก่อนเรียนจำนวน 10 ข้อ
3. นักเรียนศึกษาเนื้อหาตามลำดับโดยทำความเข้าใจกับกิจกรรมและ
ตอบคำถามตามใบงานที่กำหนดให้
4. เมื่อทำกิจกรรมเสร็จแล้วจึงควรตรวจคำตอบจะเฉลยเพื่อทราบผลที่
ได้ทันที
5. นักเรียนต้องไม่ดูเฉลย ก่อนทำกิจกรรมต้องมีความซื่อสัตย์ต่อ
ตนเอง
6. นักเรียนต้องศึกษาชุดฝึกทักษะการปฏิบัติท่ารำนี้ด้วยตนเอง หากมี
ปั ญหาหรือข้อสงสัยให้ถามและปรึกษาครูผู้สอน
7. เมื่อศึกษาชุดฝึกทักษะการปฏิบัติท่ารำจบแล้ว ให้ทำแบบทดสอบหลัง
เรียนจำนวน 10 ข้อ
8. สรุปผลคะแนนที่ได้ เพื่อทราบผลการเรียนและพัฒนาตนเองต่อไป
9. ใช้เวลาในการเรียนชุดฝึกทักษะการปฏิบัติท่ารำตามเวลาที่ครูกำหนด
หรือขึ้นอยู่กับความสามารถและความตั้งใจของนักเรียน
10. ให้นักเรียนส่งชุดฝึกทักษะการปฏิบัติท่ารำ เรื่องนาฏยศัพท์

ช

สาระสำคัญ

การแสดงนาฏศิลป์สร้างสรรค์ "เพลงจีบ เอ๋ย จีบ"
เป็ นการนำเอาท่านาฏยศัพท์มาเป็ นท่าประกอบเพลง

และนำมาใช้ในการจัดการเรียนการสอนในสาระ
การเรียนรู้นาฏยศัพท์ เพื่อเป็นสื่อที่จะช่วย
ให้นักเรียนสามารถจดจำภาษาท่าทาง
นาฏศิลป์ ได้ง่ายขึ้น

1

มาตรฐานการเรียนรู้

ศ 3.1 เข้าใจและแสดงออกทางนาฏศิลป์อย่างสร้างสรรค์วิเคราะห์ วิพากษ์วิจารณ์ คุณค่านาฏศิลป์ถ่ายทอดความรู้สึก
ความคิดอย่างอิสระ ชื่นชมและประยุกต์ใช้ในชีวิตประจำวัน

ตัวชี้วัด

ศ 3.1 ป.4/1 บอกวิธีการแสดงออกผ่านประสาทสัมผัสทั้ง 5 ภาษาท่า
และนาฏยศัพท์ ที่ใช้สื่อความหมายและอารมณ์

จุดประสงค์การเรียนรู้

1.อธิบายเกี่ยวกับนาฏยศัพท์ทางนาฏศิลป์ไทย (K)
2ปฏิบัตินาฏยศัพท์ทางนาฏศิลป์ไทยได้ (P)
3.ชื่นชมและรักในความเป็นเอกลักษณ์ไทย(A)

2

แผนผังสาระการเรียนรู้
นาฏยศัพท์
เพลง

การแต่งกายเพลง จีบ เอ๋ย จีบ
เนื้อเพลง จีบ เอ๋ย จีบ
ท่ารำเพลง จีบ เอ๋ย จีบ

3

แบบทดสอบก่อนเรียน
1คำชี้แจง : ให้นักเรียนเลือกคำตอบที่ถูกต้องที่สุดเพียงข้อเดียว

1. ใครคือผู้แต่งเพลง จีบ เอ๋ย จีบ
ก. ลิชราภรณ์ บุญใหญ่ ข. อั้ม พัชราภา ค. พรรณลศา ไชยคิรินทร์ ง. เอ ศุภชัย

2 เนื้อเพลง จีบ เอ๋ย จีบ มีจีบกี่ประเภท ค. 5 ง. 2
ก. 4 ข. 3

3. จีบหงายมีลักษณะอย่างไร
ก. ลำแขนระดับไหล่ งอศอกตั้งฉาก คว่ำมือจีบกรีดเข้าหาหน้าผาก ข. คว่ำตัวจีบลง แขนงอหรือตึงสุด
ค. มือจีบหงายมือขึ้น หักข้อมือเข้าหาลำแขน ง. เหยียดแขนทั้งสองข้างส่งไปข้างหลัง

4. ข้อใดคือเนื้อร้องของเพลง จีบ เอ๋ย จีบ
ก. กรุงศรีอยุธยาราชธานีไทย ข. บรรพบุรุษของไทยแต่โบราณ ค. เสียเลือดเสียเนื้อมิใช่เบา
ง. มารู้จักการจีบกันนะ

5. ทำนองเพลงจีบฟังแล้วทำให้เกิดความรู้สึกใด
ก. สนุกสนาน ข. โศกเศร้า ค. เสียใจ ง. ขำ

6. เพลง จีบ เอ๋ย จีบ เกิดขึ้นเมื่อ พ.ศ ใด
ก. 2565 ข. 2510 ค. 2500 ง. 2564

4

แบบทดสอบก่อนเรียน

7. ใครคือผู้ประดิษฐ์ท่ารำเพลง จีบ เอ๋ย จีบ
ก. ท่านผู้หญิงแผ้ว ข. ครูละมุล ยมคุปต์ ค. พรรณลศาไชยคิรินทร์ ง. ลิชราภรณ์ บุญใหญ่

8. ข้อใดไม่ใช่นาฏยศัพท์ ข. กระทุ้งเท้า ค. ก้าวหน้า ง. ท่ารัก
ก. จีบหงาย ค. 5 ง. 6

9. การตั้งวงมีกี่แบบ
ก. 3 ข. 4

10. รูปภาพนี้คือการจีบแบบใด
ก. จีบหงาย
ข.จีบคว่ำ
ค.จีบส่งหลัง
ง. จีบปรกข้าง

5

เฉลย
แบบทดสอบก่อนเรียน

1. ใครคือผู้แต่งเพลง จีบ เอ๋ย จีบ ค. พรรณลศา ไชยคิรินทร์ ง. เอ ศุภชัย
ก. ลิชราภรณ์ บุญใหญ่ ข. อั้ม พัชราภา ค. 5 ง. 2

/
2 เนื้อเพลง จีบ เอ๋ย จีบ มีจีบกี่ประเภท

ก. 4 ข. 3

3. จีบหงายมีลักษณะอย่างไร
ก. ลำแขนระดับไหล่ งอศอกตั้งฉาก คว่ำมือจีบกรีดเข้าหาหน้าผาก ข. คว่ำตัวจีบลง แขนงอหรือตึงสุด
ค. มือจีบหงายมือขึ้น หักข้อมือเข้าหาลำแขน ง. เหยียดแขนทั้งสองข้างส่งไปข้างหลัง

4. ข้อใดคือเนื้อร้องของเพลง จีบ เอ๋ย จีบ
ก. กรุงศรีอยุธยาราชธานีไทย ข. บรรพบุรุษของไทยแต่โบราณ ค. เสียเลือดเสียเนื้อมิใช่เบา
ง. มารู้จักการจีบกันนะ

5. ทำนองเพลงจีบฟังแล้วทำให้เกิดความรู้สึกใด
ก. สนุกสนาน ข. โศกเศร้า ค. เสียใจ ง. ขำ

6. เพลง จีบ เอ๋ย จีบ เกิดขึ้นเมื่อ พ.ศ ใด
ก. 2565 ข. 2510 ค. 2500 ง. 2564

6

เฉลยแบบทดสอบก่อนเรียน

7. ใครคือผู้ประดิษฐ์ท่ารำเพลง จีบ เอ๋ย จีบ
ก. ท่านผู้หญิงแผ้ว ข. ครูละมุล ยมคุปต์ ค. พรรณลศาไชยคิรินทร์ ง. ลิชราภรณ์ บุญใหญ่

8. ข้อใดไม่ใช่นาฏยศัพท์ ข. กระทุ้งเท้า ค. ก้าวหน้า ง. ท่ารัก
ก. จีบหงาย ค. 5 ง. 6

9. การตั้งวงมีกี่แบบ
ก. 3 ข. 4

10. รูปภาพนี้คือการจีบแบบใด
ก. จีบหงาย
ข.จีบคว่ำ
ค.จีบส่งหลัง
ง. จีบปรกข้าง

7

นาฏยศัพท์




นาฏยศัพท์หมายถึง ศัพท์ที่เกี่ยวกับการแสดง
ระบำ รำ ฟ้ อน โขน และละคร ซึ่งสามารถสื่อความ
หมายได้ในวงการนาฏศิลป์

8

นาฏยศัพท์ที่ควรฝึกปฏิบัติ มีดังนี้

จีบ คือ การใช้นิ้วหัวแม่มือจรดข้อแร
กของนิ้วชี้ นิ้วที่เหลือทั้งสาม

เหยียดตรงแล้วกรีดออกไปในลักษณะคล้ายพัดและจะต้องหักข้อมือ
เข้าหาแขนเสมอ แบ่งออกเป็นจีบคว่ำและจีบหงาย

ภาพที่ 1 จีบหงาย ภาพที่ 2 จีบคว่ำ
ที่มา : ลิชราภรณ์ บุญใหญ่ (2565) ที่มา : ลิชราภรณ์ บุญใหญ่ (2565)

จีบหงาย เป็นการหงายข้อมือจีบขึ้นข้างบน จีบคว่ำ เป็นการคว่ำข้อมือลง
หักข้อมือเข้าหาแขน ให้ปลายนิ้วที่จีบชี้ลงล่าง
หักข้อมือ เข้าหาแขน

9



ภาพที่ 3 จีบส่งหลัง ภาพที่ 4 จีบล่อแก้ว
ที่มา : ลิชราภรณ์ บุญใหญ่ (2565) ที่มา : ลิชราภรณ์ บุญใหญ่ (2565)

จีบส่งหลัง คือ การจีบที่ส่งแขนไปด้านหลัง
พลิกข้อมือขึ้นให้ปลายนิ้วที่จีบชี้ขึ้นด้านบน

จีบล่อแก้ว คือ การจีบให้ปลายนิ้วหัวแม่มือทับ
ปลายนิ้วกลางคล้ายวงกลม

แล้วเหยียดนิ้วที่เหลือให้สวยงาม

10



ภาพที่ 5 จีบปรกข้าง ภาพที่ 6 จีบปรกหน้ า
ที่มา : ลิชราภรณ์ บุญใหญ่ (2565) ที่มา : ลิชราภรณ์ บุญใหญ่ (2565)

จีบปรกข้าง คือ การจีบที่หันปลายนิ้วที่จีบเข้าหา
แง่ศีรษะ
จีบปรกหน้ าคือ การจีบโดยยกมือขึ้น
มาด้านหน้ าระดับหน้ าผากงอศอกให้จีบ
เข้าหาใบหน้ าเล็กน้ อย

11

ตั้งวง คือ การแบมือตั้งขึ้น โดยงอนิ้วหัวแม่มือเข้ากลางฝ่ามือเล็กน้ อย
นิ้วทั้ง ๔ เรียงชิดติดกัน หันฝ่ามือออกจากลำตัว

แบ่งเป็นการตั้งวงบน ตั้
งวงกลาง และตั้งวงล่าง

ภาพที่ 7 วงล่าง ภาพที่ 8 วงกลาง
ที่มา : ลิชราภรณ์ บุญใหญ่ (2565) ที่มา : ลิชราภรณ์ บุญใหญ่ (2565)

วงล่าง คือ การตั้งวงโดยทอดส่วนโค้ง วงกลาง คือ การตั้งวงให้ปลายนิ้ว
ของลำแขนให้อยู่ระดับเอว อยู่ระดับไหล่
หรือหัวเข็มขัด

12




ภาพที่ 9 วงบน
ที่มา : ลิชราภรณ์ บุญใหญ่ (2565)
วงบน คือ ให้ปลายนิ้วอยู่ระดับแง่ศีรษะ (ตัวพระ)

หรือให้ปลายนิ้วอยู่ระดับหางคิ้ว (ตัวนาง)

ภาพที่ 10 ประเท้า
ที่มา : ลิชราภรณ์ บุญใหญ่ (2565)
ประเท้า คือ ย่อเข่าทั้งสองข้างแล้วใช้จมูกเท้า
ข้างที่เหลื่ิมตบกับพื้นเบาๆ

13




ภาพที่ 11 ยกเท้า
ที่มา : ลิชราภรณ์ บุญใหญ่ (2565)
ยกเท้า คือ ปฏิบัติต่อเนื้องจากประเท้าโดยยกเท้าข้างที่ประขึ้นมา ย่อเข่าเล็กน้ อย

ภาพที่ 12 ก้าวเท้า
ที่มา : ลิชราภรณ์ บุญใหญ่ (2565)
ก้าวเท้า คือ การก้าวเท้าข้างใดข้างหนึ่งไปข้างหน้ า
ย่อเข่าลงเล็กน้ อยโดยให้น้ำหนักตัวอยู่ที่เท้าหน้ าเปิดส้นเท้าหลัง

14




ภาพที่ 13 กระทุ้งเท้า
ที่มา : ลิชราภรณ์ บุญใหญ่ (2565)
กระทุ้งเท้า คือ การใช้จมูกเท้าที่อยู่ด้านหลังยกขึ้นแล้วกระทบพื้นเบาๆ

ภาพที่ 14 กระดก
ที่มา : ลิชราภรณ์ บุญใหญ่ (2565)
กระดก คือ การยกเท้าที่อยู่ด้านหลังขึ้นส่งเข่าไปด้านหลัง
หนีบน่องติดกับโคนขา หักข้อเท้าลง ย่อเข่าข้างที่ยืนเล็กน้ อย

15

เพลง จีบ เอ๋ย จีบ




เพลง จีบ เอ๋ย จีบ เป็นเพลงประกอบท่ารำที่จัดทำขึ้น
โดยนางสาวลิชราภรณ์ บุญใหญ่ นักศึกษาชั้นปริญญาตรีปีที่ 4 สาขานาฏศิลป์ศึกษา
โดยได้หยิบยกเนื้อหาบทเรียนสาระการเรียนรู้นาฏศิลป์ของชั้นประถมศึกษาปีที่ 4
เรื่อง นาฏยศัพท์ มาสร้างสรรค์เนื้อร้องขึ้นใหม่ มีเนื้อหาเกี่ยวกับวิธีการ
ปฏิบัตินาฏยศัพท์ เพื่อสร้างหลักการจำในการปฏิบัติท่ารำง่ายๆโดยใช้ทำนองเพลง จีบ

โอกาสที่ใช้ใสการแสดง

ใช้ประกอบการเรียนการสอนในรายวิชา ศิลปะ (สาขานาฏศิลป์)

รูปแบบการแสดง

เป็นการสร้างสรรค์ท่ารำขึ้นใหม่ โดยยึดหลักตามนาฏยศัพท์
เป็ นการแสดงแบบท่ารำประกอบเพลง

16

การแต่งกาย




ผมรวบมวยด้านหลังปักปิ่นสีทอง สวมเสื้อแขนกระบอกสีขาว
นุ่งโจงกระเบนสีม่วง ห่มสะไบลูกไม้สีทองรองด้วยสะไบสีฟ้ า สวมเครื่องประดับทอง
ได้แก่ สร้อย ต่างหู เข็มขัด และกำไล

กำไล ปิ่ นสีทอง
เสื้อแขนกระบอก สร้อย

เข็มขัด สะไบสีฟ้า
โจงกระเบน สะไบลูกไม้

17

เนื้อเพลง จีบ เอ๋ย จีบ




ทำนองเพลง : จีบ

มารู้จักการจีบกันนะ อย่ามัวรอช้ารีบมาไวๆ
จีบหงายเป็ นแบบนี้นี่ไง จีบหงายเป็ นแบบนี้นี่ไง
ต่อไปจีบควาำนั้นหนา
รีบทำทันใดอย่าได้รีรอ จีบล่อแก้วนั้นลองทำดู
อย่ามัวรอช้ารีบทำตามครู ให้หนูจำไว้อย่าได้ลืมเลือน

จีบล่อแก้วนั้นลองทำดู

18

ใบงาน
เรื่อง นาฏยศัพท์

คำชี้แจง : ให้นักเรียนอธิบายวิธีการ
ปฏิบัติท่านาฏยศัพท์การตั้งวง ลง
ในช่องที่กำหนดให้

19

เฉลยใบงาน
เรื่อง นาฏยศัพท์

คำชี้แจง : ให้นักเรียนอธิบายวิธีการปฏิบัติ
ท่านาฏยศัพท์การตั้งวง ลง

ในช่องที่กำหนดให้

วงกลาง คือ การตั้งวง
ให้ปลายนิ้วอยู่ระดับไหล่

วงล่าง คือ การตั้งวง วงบน คือ ให้ปลายนิ้ว
โดยทอดส่วนโค้งของ อยู่ระดับแง่ศีรษะ
ลำแขน (ตัวพระ)
ให้อยู่ระดับเอวหรือ หรือให้ปลายนิ้ว
หัวเข็มขัด
อยู่ระดับหางคิ้ว

(ตัวนาง)

20

ตัวอย่างวิดีโอการปฏิบัติท่ารำ
เพลง จีบ เอ๋ย จีบ




ภาพที่ 15 ท่ารำเพลง จีบ เอ๋ย จีบ
ที่มา : ลิชราภรณ์ บุญใหญ่ (2565)

ท่ารำ เพลง จีบ เอ๋ย จีบ

21

การปฏิบัติท่ารำ




ภาพที่ 16 มารู้จักการจีบกันนะ
ที่มา : ลิชราภรณ์ บุญใหญ่ (2565)
ดนตรี : มือท้าวสะเอวย่ำเท้าขวา ซ้าย ตามจังหวะ
มารู้จักการจับกันเถอะนะ: มือซ้ายท้าวสะเอว มือขวาชี้ไปด้านข้าง
แขนอยู่ระดับหน้ า พร้อมกับย่ำเท้าตามจังหวะ

ภาพที่ 17 อย่ามัวรอช้ารีบมาไวๆ
ที่มา : ลิชราภรณ์ บุญใหญ่ (2565)
อย่ามัวรอช้ารีบมาไวๆ: มือทั้ง 2 ข้างอยู่ระดับไหล่ทำท่ามา
สลับไปด้านซ้าย-ขวาพร้อมกับย่ำเท้าตามจังหวะ

22

การปฏิบัติท่ารำ




ภาพที่ 18 จีบหงายเป็นนี้นี่ไง
ที่มา : ลิชราภรณ์ บุญใหญ่ (2565)
จีบหงายเป็นแบบนี้นี่ไง : มือซ้ายท้าวสะเอวมือขวาจีบหงายอยู่ข้างลำตัว

พร้อมกับย่ำเท้าตามจังหวะ

ภาพที่ 19 จีบหงายเป็นแบบนี้นี่ไง
ที่มา : ลิชราภรณ์ บุญใหญ่ (2565)
จีบหงายเป็นแบบนี้นี่ไง : มือทั้ง 2 ข้างทำจีบหงายอยู่ข้างลำตัว

ย่ำเท้าตามจังหวะ

23

การปฏิบัติท่ารำ




ภาพที่ 20 รีบทำทันใดอย่าได้นี้รอ
ที่มา : ลิชราภรณ์ บุญใหญ่ (2565)
รีบทำทันใดอย่าได้รีรอ : มือทั้ง 2 ข้างจีบหงายข้างลำตัวพร้อมกับ
สะดุ้งแขน และย่ำเท้าตามจังหวะ

ภาพที่ 21 ต่อไปจีบคว่ำนั้นหนา
ที่มา : ลิชราภรณ์ บุญใหญ่ (2565)
ต่อไปจีบคว่ำนั้นหนา : มือขวาจีบคว่ำในระดับศีรษะมือซ้ายชี้ไปที่

มือขวาถอนเท้าขวาย่ำเท้าซ้าย

24

การปฏิบัติท่ารำ




ภาพที่ 22 ขออย่ารอช้า
ที่มา : ลิชราภรณ์ บุญใหญ่ (2565)
ขออย่ารอช้า : ถอนเท้าขวาแล้วย่ำเท้าซ้าย มือทั้ง 2 ข้างจีบคว่ำ

งอแขนเล็กน้ อย

ภาพที่ 23 รีบทำตามครู
ที่มา : ลิชราภรณ์ บุญใหญ่ (2565)
รีบทำตามครู : ถอนเท้าขวาแล้วย่ำเท้าซ้าย มือทั้ง2 ข้าง

จีบคว่ำแขนเหยียดตึง

25

การปฏิบัติท่ารำ




ภาพที่ 24 จีบล่อแก้วนั้นลองทำดู
ที่มา : ลิชราภรณ์ บุญใหญ่ (2565)
จีบล่อแก้วนั้นลองทำดู : ถอนเท้าขวาแล้วย่ำเท้าซ้าย มือขวาจีบล่อแก้ว
หงายมือขึ้น แขนอยู่ในระดับหัวเข็มขัด มือซ้ายจีบล่อแก้วตั้งวงในระดับหัว
เข็มขัดแล้วพลิกมือขึ้นให้เหมือนท่าสอดสร้อยมาลา

ภาพที่ 25 จีบล่อแก้วนั้นลองทำดู
ที่มา : ลิชราภรณ์ บุญใหญ่ (2565)
จีบล่อแก้วนั้นลองทำดู : ถอนเท้าขวาแล้วย่ำเท้าซ้ายมือขวาจีบล่อแก้ว
หงายมือขึ้น แขนอยู่ในระดับหัวเข็มขัด มือซ้ายจีบล่อแก้วตั้งวงใน
ระดับหัวเข็มขัดแล้วพลิกมือขึ้นให้เหมือนท่าสอดสร้อยมาลา

26

การปฏิบัติท่ารำ




ภาพที่ 26 ให้หนูจำไว้อย่าได้ลืมเลือน
ที่มา : ลิชราภรณ์ บุญใหญ่ (2565)

ให้หนูจำไว้อย่าได้ลืมเลือน : มือขวาชี้ไปด้านข้างแขนอยู่ระดับศีรษะ
มือซ้ายท้าวสะเอวย่ำเท้าตามจังหวะ

27

ใบงาน
เรื่อง เพลงจีบ เอ๋ย จีบ


คำชี้แจง : ให้นักเรียนบอกเครื่ิงแต่ง
กายของเพลง จีบ เอ๋ย จีบให้ถูกต้อง

28

เฉลยใบงาน
เรื่อง เพลงจีบ เอ๋ย จีบ


คำชี้แจง : ให้นักเรียนบอกเครื่ิงแต่งกา
ยของเพลง จีบ เอ๋ย จีบให้ถูกต้อง

กำไล ปิ่ นสีทอง
เสื้อแขนกระบอก สร้อย

เข็มขัด สะไบสีฟ้า
โจงกระเบน สะไบลูกไม้

29

แบบทดสอบหลังเรียน

1คำชี้แจง : ให้นักเรียนเลือกคำตอบที่ถูกต้องที่สุดเพียงข้อเดียว

1. ใครคือผู้แต่งเพลง จีบ เอ๋ย จีบ
ก. ลิชราภรณ์ บุญใหญ่ ข. อั้ม พัชราภา ค. พรรณลศา ไชยคิรินทร์ ง. เอ ศุภชัย

2 เนื้อเพลง จีบ เอ๋ย จีบ มีจีบกี่ประเภท ค. 5 ง. 2
ก. 4 ข. 3

3. จีบหงายมีลักษณะอย่างไร
ก. ลำแขนระดับไหล่ งอศอกตั้งฉาก คว่ำมือจีบกรีดเข้าหาหน้าผาก ข. คว่ำตัวจีบลง แขนงอหรือตึงสุด
ค. มือจีบหงายมือขึ้น หักข้อมือเข้าหาลำแขน ง. เหยียดแขนทั้งสองข้างส่งไปข้างหลัง

4. ข้อใดคือเนื้อร้องของเพลง จีบ เอ๋ย จีบ
ก. กรุงศรีอยุธยาราชธานีไทย ข. บรรพบุรุษของไทยแต่โบราณ ค. เสียเลือดเสียเนื้อมิใช่เบา
ง. มารู้จักการจีบกันนะ

5. ทำนองเพลงจีบฟังแล้วทำให้เกิดความรู้สึกใด
ก. สนุกสนาน ข. โศกเศร้า ค. เสียใจ ง. ขำ

6. เพลง จีบ เอ๋ย จีบ เกิดขึ้นเมื่อ พ.ศ ใด
ก. 2565 ข. 2510 ค. 2500 ง. 2564

30

แบบทดสอบหลังเรียน

7. ใครคือผู้ประดิษฐ์ท่ารำเพลง จีบ เอ๋ย จีบ
ก. ท่านผู้หญิงแผ้ว ข. ครูละมุล ยมคุปต์ ค. พรรณลศาไชยคิรินทร์ ง. ลิชราภรณ์ บุญใหญ่

8. ข้อใดไม่ใช่นาฏยศัพท์ ข. กระทุ้งเท้า ค. ก้าวหน้า ง. ท่ารัก
ก. จีบหงาย ค. 5 ง. 6

9. การตั้งวงมีกี่แบบ
ก. 3 ข. 4

10. รูปภาพนี้คือการจีบแบบใด
ก. จีบหงาย
ข.จีบคว่ำ
ค.จีบส่งหลัง
ง. จีบปรกข้าง

31

เฉลย
แบบทดสอบหลังเรียน

1. ใครคือผู้แต่งเพลง จีบ เอ๋ย จีบ ค. พรรณลศา ไชยคิรินทร์ ง. เอ ศุภชัย
ก. ลิชราภรณ์ บุญใหญ่ ข. อั้ม พัชราภา ค. 5 ง. 2

/
2 เนื้อเพลง จีบ เอ๋ย จีบ มีจีบกี่ประเภท

ก. 4 ข. 3

3. จีบหงายมีลักษณะอย่างไร
ก. ลำแขนระดับไหล่ งอศอกตั้งฉาก คว่ำมือจีบกรีดเข้าหาหน้าผาก ข. คว่ำตัวจีบลง แขนงอหรือตึงสุด
ค. มือจีบหงายมือขึ้น หักข้อมือเข้าหาลำแขน ง. เหยียดแขนทั้งสองข้างส่งไปข้างหลัง

4. ข้อใดคือเนื้อร้องของเพลง จีบ เอ๋ย จีบ
ก. กรุงศรีอยุธยาราชธานีไทย ข. บรรพบุรุษของไทยแต่โบราณ ค. เสียเลือดเสียเนื้อมิใช่เบา
ง. มารู้จักการจีบกันนะ

5. ทำนองเพลงจีบฟังแล้วทำให้เกิดความรู้สึกใด
ก. สนุกสนาน ข. โศกเศร้า ค. เสียใจ ง. ขำ

6. เพลง จีบ เอ๋ย จีบ เกิดขึ้นเมื่อ พ.ศ ใด
ก. 2565 ข. 2510 ค. 2500 ง. 2564

32

เฉลยแบบทดสอบหลังเรียน

7. ใครคือผู้ประดิษฐ์ท่ารำเพลง จีบ เอ๋ย จีบ
ก. ท่านผู้หญิงแผ้ว ข. ครูละมุล ยมคุปต์ ค. พรรณลศาไชยคิรินทร์ ง. ลิชราภรณ์ บุญใหญ่

8. ข้อใดไม่ใช่นาฏยศัพท์ ข. กระทุ้งเท้า ค. ก้าวหน้า ง. ท่ารัก
ก. จีบหงาย ค. 5 ง. 6

9. การตั้งวงมีกี่แบบ
ก. 3 ข. 4

10. รูปภาพนี้คือการจีบแบบใด
ก. จีบหงาย
ข.จีบคว่ำ
ค.จีบส่งหลัง
ง. จีบปรกข้าง

33

บรรณานุกรม

กรม ศิลปากร', ๒๕๕๒. วิพิธทัศนา : เซเว่น พริ้นติ้งกรุ๊ป. กระทรวงศึกษาธิการ
สำนักวิชาการและมาตรฐานการศึกษา สำนักงานคณะกรรมการการศึกษาขั้นพื้นฐาน

๒๕๕๑. ตัวชี้วัด และสาระการเรียนรู้แกนกลาง กลุ่มสาระการเรียนรู้
ศิลปะ. กรุงเทพมหานคร : ชุมนุมสหกรณ์การเกษตรแห่งประเทศไทยจำกัด.

34

ประวัติผู้จัดทำ

ชื่ อ นางสาวลิชราภรณ์ บุญใหญ่
วัน เดือน ปี เกิด วันจันทร์ ที่ 3 กรกฎาคม 2543
สถานที่เกิด อำเภอเดชอุดม จังหวัดอุบลราชธานี
ประวัติการศึกษา
-สำเร็จการศึกษาระดับประถมศึกษา
ปั จจุบัน จาก โรงเรียนชุมชนบ้านหนองยาว
-สำเร็จการศึกษาระดับมัธยมศึกษา
ตอนต้น
จาก โรงเรียนชุมชนบ้านหนองยาว
-สำเร็จการศึกษาระดับมัธยมตอนปลาย
จาก วิทยาลัยนาฏศิลปร้อยเอ็ด

กำลังศึกษาระดับปริญญาตรีชั้นปีที่ 4
คณะศิลปศึกษา สาขานาฏศิลป์ศึกษา
แขนงวิชา นาฏศิลป์ไทย
วิทยาลัยนาฏศิลปร้อยเอ็ด
สถาบันบัณฑิตพัฒนศิลป์
กระทรวงวัฒนธรรม