การจัดการศึกษาพหุวัฒนธรรม
สำหรับเด็กปฐมวัย
วิ ท ย า ก ร
ดร.ทองเหรียญ วงค์จันตา และคณะครู
โรงเรียนอนุบาลเทศบาลตำบลเจดีย์แม่ครัว
ตำบลแท่แแฝกใหม่ อำเภอสันทราย จังหวัดเชียงใหม่
จั ด ทำ โ ด ย
นางสาวกรกมล จันต๊ะคาด รหัสนักศึกษา 62121204
สาขาการศึกษาปฐมวัย
องค์ความรู้ที่ได้รับ
และกิจกรรมที่ทำ
ด้านความรู้
ความหมายพหุวันธรรม
หมายถึง ความหลากหลายทางวัฒนธรรม วิธีการดำรงชีวิตของผู้คนที่มีลักษณะ
แตกต่าง หลากหลาย
ความสำคัญของการจัดกิจกรรมการศึกษาในสังคมพหุวัฒนธรรม
ยุคศตวรรษที่ 21 การเคลื่อนย้ายของคน และข้อมูลข่าวสาร ทำให้มีการเปลี่ยนแปลง
ทางเศรษฐกิจและการเมือง การเคลื่อนย้ายแรงงานเสรีกลุ่มชาติพันธุ์ต่าง ๆ บน
แผ่นดินไทย การตื่นตัวในเรื่องของสิทธิมนุษยชน " ที่ว่าเด็กทุกคนควรมีโอกาสเข้า
ถึงระบบการศึกษาของโรงเรียนอย่างเสมอภาค "
แนวทางและรูปแบบการจัดการศึกษาในสังคมพหุวัฒนธรรม
- หลักสูตรแกนกลาง
- หลักสูตรท้องถิ่น
- หลักสูตรสถานศึกษา
- คู่มือประสบการณ์ การเรียนรู้พหุวัฒนธรรมศึกษาสำหรับเด็กปฐมวัย
ออกแบบการประเมินกิจกรรมเพื่ อส่งเสริมการรียนรู้สำหรับเด็กปฐมวัยใน
สังคมพหุวัฒนธรรม
หลักสูตรจะสมบูรณ์ได้ก็ต่อเมื่อมีการประเมินหลังการทำกิจกรรม
ด้านเจตคติ
นโยบาย (ของสถานศึกษา) ปรับให้มีความหลากหลายของวัฒนธรรมนั้น ๆ
- ปรัชญา
- วิสัยทัศน์
- พันธกิจ
- หลักสูตรสถนาศึกษา
โอกาสทางสังคม
- ทุนทางสังคมและวัฒนธรรมในระดับพื้นที่เพื่อการหนุนเสริม
- ผู้บริหารองค์การปกครองส่วนท้องถิ่น
- คณะกรรมการสถานศึกษาขั้นพื้นฐาน
- คณะครู/ผู้ปกครอง/ชุมชน ให้ความร่วมมือปัญหา
- การสื่อสารการใช้ภาษาที่มีความหลากหลาย (ของครูผู้สอน)
- วัฒนธรรมประเพณีที่ถูกต้องของกลุ่มชาติพันธุ์
- สื่อของจริง (หายาก)
ด้านทักษะกระบวนการ
รูปแบบแนวทางการจัดการศึกษาสำหรับเด็กปฐมวัยในสังคมพหุวัฒธรรม
แนวคิดทฤษฎี แนวทางการจัดการศึกษาพหุวัฒนธรรมของ James A.Banks
1. บรูณาการเนื้อหา กิจกรรม
2. เสมอภาคกัน
3. มองให้เท่าเทียมกัน
4. จัดการเรียนการสอนเพื่อสร้างความรู้
5. ครูต้องเรียนรู้ไปพร้อมกันเด็ก
แนวคิดทฤษฎี จอห์น ดิวอี้ จัดการเรียนรู้ด้วยการปฏิบัติ
แนวคิดทฤษฏีที่เกี่ยวกับพัฒนาการเด็กปฐมวัย Gesell, Erikson,Vygotsky
; Gatdner
รูปแบบการจัดการประสบการณ์การเรียนรู้แบบบูรณาการแนวคิดพหุ
วัฒนธรรมผ่านการกิจกรรม 6 หลัก
- กิจกรรมเคลื่อนไหวและจังหวะ
- กิจกรรมเสริมประสบการณ์
- กิจกรรมกลางแจ้ง
- กิจกรรมสร้างสรรค์
- กิจกรรมเสรี
- กิจกรรมเกมการศึกษา
ด้านทักษะกระบวนการ
บทบาทของครู ผู้ปกครองและครอบครัว
1. สนับสนุนการเรียนรู้สำหรับเด็กปฐวัยทุกคน โดยไม่เลือกเชื้อชาติ เพศ ศาสนา
ชาติพนธุ์ ภูมิหลังทางวัฒนธรรมสถานภาพทางสังคม เช่น ความเชื่อ ศาสนา ภาษา
ขนบธรรมเนียบประเพณี และวัฒนธรรมท้องถิ่น
2. ผู้สนับสนุนการสร้างความตระหนักและความเข้าใจในความแตกต่างและความ
ลากหลายของเด็กปฐมวัย เช่น เชื้อชาติ ภาษา วัฒนธรรม ที่ควรค่าแก่การอนุรักษ์
สืบทอดมรดกวัฒนธรรมให้คงอยู่สืบไป
3. ผู้สบับสนุนให้มีการยอมซึ่งกันและกัน
4. มีความพร้อมได้รับการอบรมให้มีความสามารถ ในการจัดการเรียนรู้ในชั้น
เรียน ที่มีความหลากหลายทางวัฒนธรรม การแสวงหาความรู้จากแหล่งเรียนรู้ที่หลาก
หลาย ทั้งในและนอกห้องเรียน
กิจกรรมในการจัดประสบการณ์การเรียน
รู้ตามแนวคิดพหุวัฒนธรรมศึกษา
ตัวอย่างกิจกรรมส่งเสริมพั ฒนาการด้านร่างกาย
- รถล้อเลื่อนไม้
- เล่นล้อโทร
- เล่นเสือข้ามห้วย
- เล่นกระโดดหนังยาง
: เกิดการใช้กล้ามเนื้อมัดใหญ่ กล้ามเนื้อมัดเล็กในการเล่นได้อย่างถูกต้อง
คล่องแคร่ว ชัดเจน ปรับตัว การแสดงออกสนใจ ยอมรับ การละเล่นตามวัฒนธรรม
ตัวอย่างกิจกรรมส่งเสริมพัฒนาการด้านอารมณ์ จิตใจ
- ฟ้อนนกกิงกะหล่า
- ฟ้องเพลงโอ้ละหนอเชียงใหม่
- ฟ้องดาบ
: มีพฤติกรรมกล้าแสดงออกกระตือรือร้น ร่าเริง แจ่มใส ขณะแสดงกิจกรรมได้
อย่างถูกต้อง คล่องแคล่ว ชัดเจน ปรับตัวร่วมกับผู้อื่นที่มีความแตกต่างทาง
วัฒนธรรมอย่างมีความสุข
กิจกรรมในการจัดประสบการณ์การเรียน
รู้ตามแนวคิดพหุวัฒนธรรมศึกษา
ตัวอย่างกิจกรรมส่งเสริมพั ฒนาการด้านสังคม
- มุมชุมชนคนไทยใหญ่
- มุมชุมชนคนม้ง
- มุมคนเมือง
- มุมหนังสือ
: มีพฤติกรรมในการปฏิสัมพันธ์ที่ดี รู้จักแบ่งปัน และมีความไว้วางใจผู้อื่นที่มี
ความแตกต่างทางวัฒนธรรมทุกคน
ตัวอย่างกิจกรรมส่งเสริมพั ฒนาการด้านสติปัญญา
- เกมการศึกษา
: มีพฤติกรรมการปรับตัวเข้าร่วมกิจกรรมด้วยความสนใจ ด้วยการสนทนาฟัง พู ด
โต้ตอบ เข้าใจ และเชื่อมโยง การนำไปใช้ในชีวิตประจำวันร่สวมกับผู้อื่น ที่มีความแตก
ต่างทางวัฒนธรรม
การจัดประสบการณ์การเรียนรู้
ตามแนวคิดพหุวัฒนธรรมศึกษา
(กิจกรรม 6 ฐาน)
ฐานที่ 1 กิจกรรมเคลื่่อนไหวและจังหวะ
(ครูแม่สา,ครูแม่ก๋า)
หน่วย อาหารของเราชาวพหุวัฒนธรรม
พหุของคนไทใหญ่ เพลง "รำวงไต"
พหุของคนเมือง เพลง "แอ่วกั๋นเนอะ"
พหุของคนม้ง เพลง "เทพทิดาดอย"
สรุปกิจกรรม
: มีการใช้กล้ามเนื้อมัดใหญ่และกล้ามเนื้อมัดเล็ก
: มีความเพลิดเพลินไปกับบทเพลงที่ร่าเริง
แจ่มใส อารมณ์ดี
: ทุกคนมีปฏิสัมพันธ์ มีการช่วยเหลือซึ่งกันและ
กัน มีการสื่อสารแลกเปลี่ยนเรียนรู้ เกี่ยวกับ
ภาษาพหุ เช่น สวัสดี โย๊ะยง
: เด็ก ๆ ฟังเนื้อเพลงแล้วร้องตาม ทำท่าตาม
จังหวะเพลง
ฐานที่ 2 กิจกรรมเสริมประสบการณ์
(ครูใหม่)
หน่วย อาหารของเราชาวพหุวัฒนธรรม
ลงมือประกอบอาหาร โดยแบ่งกลุ่มกันทำ
และรับประทานอาหารของแต่ละชาติพั นธ์ุ
วิเคราะห์และบอกรสชาติ สรุปวิธีการทำอาหาร
เด็กได้รับการส่งเสริมพัฒนาการทั้ง 4
ด้าน เด็ก ๆ ได้เรียนรู้เรื่องอาหารของชาวพหุ จาก
สื่อของจริง และได้ลงมือปฏิบัติจริงผ่านประสาท
สัมผัสทั้ง 5 ได้เรียนรู้จากวิทยากรที่เด็กเคารพ
นับถือ เช่น แม่ ยาย ที่ครูได้เชิญมา
เมื่อเด็กเรียนรู้แล้วเด็กจะเกิดการยอมรับ
ความเหมือน ความแตกต่าง เกี่ยวกับเรื่องอาหาร
ของแต่ละชาติพันธุ์ ทำให้เด็กอยู่ร่วมกันภายใต้
สังคมพหุวัฒนธรรมที่มีความแตกต่างแต่ไม่
แตกแยก
ฐานที่ 3 กิจกรรมสร้างสรรค์
(ครูกุ้ง, ครูติ๊ก)
หน่วย อาหารของเราชาวพหุวัฒนธรรม
กิจกรรมดูดสีของผัก และกิจกรรม
ระบายสีส่วนประกอบ ส่วนผสมขออาหารแต่ละชาติ
พันธ์ุ ได้แก่
1. อาหารของคนเมือง "แกงผัดกาด"
2. อาหารของคนไทยใหญ่ "ผักกาดส้ม"
3. อาหารของคนม้ง "ต้มผักกาด"
โดยใช้สีเทียนในการระบายสี และแบ่งกลุ่มเด็ก
ออกเป็น 3 กลุ่ม เมื่อเด็กทำกิจกรรมเสร็จ ขอตัว
แทนกลุ่มมานำเสนอผลงานของแต่ละกลุ่ม และ
คุณครูสรุปกิจกรรมที่ได้ทำในวันนี้ให้เด็ก ๆ ฟัง
ส่งเสริมให้เด็กได้ใช้กล้ามเนื้อมัดเล็กและกล้าม
เนื้อมัดใหญ่ในการจับสีเทียน มือประสานสัมพันธ์
กับตา การทำกิจกรรมกลุ่มกับเพื่อน และวิเคราะห์
สังเคราะห์ ในการคิดสื่อสารผ่านรูปภาพ
ฐานที่ 4 กิจกรรมเกมการศึกษา
(ครูนุ่น)
หน่วย อาหารของเราชาวพหุวัฒนธรรม
ประเภทของเกมการศึกษา เช่น
1. เกมจับคู่ภาพ 2. ภาพที่เหมือนกัน
3. ภาพกำจำนวน 4. โดมิโน
5. การเรียงลำดับ 6. จิ๊กซอ
7. เกมลอตโต 8. พื้อฐานการบวก
9. เกมตารางความสัมพันธ์
สรุปกิจกรรม
: พัฒนาการด้านกล้ามเนื้อมัดเล็กและกล้ามเนื้อมัด
ใหญ่
: ใช้ประสาทสัมผัสระหว่างมือกับตาในการเล่น
หยิบจับสิ่งของ
: ความคิดสร้างสรรค์และพัฒนาการเด็กสามารถ
เลือกเล่นตามความสนใจของเด็ก
: การเลือกข้อมูลทางการเรียนรู้ตามความสนใจ
ของเด็กอย่างอิสระ
: ได้เลือกเปลี่ยนความคิดเห็นและเกิดการยอมรับ
ความแตกต่างทางวัฒนธรรม
ฐานที่ 5 กิจกรรมกลางแจ้ง
(ครูเอ๋)
หน่วย อาหารของเราชาวพหุวัฒนธรรม
เป็นกิจกรรมพัฒนาเด็กในทุก ๆ ด้าน เป็น
กิจกรรมที่เด็กเรียนรู้ผ่านการเล่น โดยจะมีอยู่ 3
โซน หรือ 3 กลุ่มชาติพันธุ์ (คนเมือง คนไทยใหญ่
และคนม้ง)
โซนที่ 1 คนไทยใหญ่ มีเครื่องเล่น ได้แก่ ล้อโท
ไม้โก๋งเก๋ง และเดินกะลา
โซนที่ 2 คนเมือง มีเครื่องเล่น ได้แก่ ปืนก้าน
กล้วย ม้าก้านกล้วย และหนังยาง
โซนที่ 3 คนม้ง มีเครื่องเล่น ได้แก่ ล่าม้ง
ลูกช่วง และล้อโท
ฐานที่ 6 กิจกรรมเสรี
(ครูอ้อย)
หน่วย อาหารของเราชาวพหุวัฒนธรรม
กิจกรรมบทบาทสมมุติ
มุมไทยใหญ่ จำลองการทำอาหาร "ผักกาดส้ม"
มุมคนม้ง จำลองการทำอาหาร "ต้มผักกาด"
มุมคนเมือง จำลองการทำอาหาร "แกงผักกาด"
สร้างข้อตกลงและถามความสนใจของเด็ก ว่า
อยากเล่นมุมไหน ให้เด็กสามารถเลือกมุมตามความ
สนใจ และเปลี่ยนมุมเมื่อได้ยินเสียงเพลง
สรุปกิจกรรม
: ส่งเสริมกล้ามเนื้อมือและการทำงานของประสาท
ระหว่างมือกับตา
: ทักษะทางสังคมที่มีความหลากหลายและ
วัฒนธรรม
: ฝึกการแยกภาพกับตัวเลข
: แสดงอารมณ์ได้อย่างเหมาะสม
การนำควมรู้ไปประยุกต์ใช้ในวิชาชีพครู
สามารถนำความรู้ จากการจัดการศึกษาพหุวัฒนธรรมของ
โรงเรียนอนุบาลเทศบาลตำบลเจดีย์แม่ครัว ไปปรับใช้ให้เหมาะสมสำหรับการ
จัดการเรียนการสอนให้กับเด็กปฐมวัย เช่น การละเล่นของแต่ละชาติพันธุ์
โดยสอดแทรกกิจกรรมการละเล่นลงไปในกิจกรรมกลางแจ้ง เพื่อให้เด็กได้
รู้จักการละเล่นของแต่ละชาติพั นธุ์และความแตกต่างแต่ไม่แตกแยก
แนวทางการจัดกิจกรรม
ตัวอย่างกิจกรรม : กิจกรรมกลางแจ้ง (การละเล่นแต่ละชาติพันธุ์)
วิธีการเล่นที่เหมือนกัน แต่ชื่อเรียกแตกต่างกัน วิธีทำที่แตกต่างกัน และยัง
ได้รับการส่งเสริมพัฒนาการทั้ง 4 ด้านอีกด้วย
ภาพประกอบขณะทำกิจกรรม
จัดทำโดย
นางสาวกรกมล จันต๊ะคาด รหัสนักศึกษ 62121204
เสนอ
อาจารย์จันทรา แซ่ลิ่ว
วิชาEC3413-62 การจัดกิจกรรมส่งเสริมการเรียนรู้
สำหรับเด็กในสังคมพหุวัฒนธรรม