1
บทที่ 1
หลกั การวางแผนเป้าหมายชีวติ ด้วยวงจรควบคุมคุณภาพ
สาระการเรียนรู้
1. ความหมาย และ ความสาคญั ของเป้าหมายชีวิต
2. ลกั ษณะของเป้าหมายชีวติ
3. หลกั การกาหนดเป้าหมายชีวติ ที่ดี
4. วงจรควบคุมคุณภาพ
5. ประโยชน์ของวงจรควบคุมคุณภาพ
6. ชีวิตประจาวนั กบั วงจรควบคุมคุณภาพ PDCA
7. การวางแผนเป้าหมายชีวิตดว้ ยวงจรควบคุมคุณภาพ PDCA
จุดประสงค์การเรียนรู้
1. บอกความหมายของเป้าหมายชีวติ ได้
2. อธิบายลกั ษณะเป้าหมายชีวิตได้
3. บอกหลกั การกาหนดเป้าหมายชีวติ ที่ดีได้
4. อธิบายความหมายวงจรคุณภาพได้
5. บอกประโยชนข์ องวงจรคุณภาพได้
6. สามารถนาวงจรคุณภาพใชใ้ นชีวติ ประจาวนั
7. สามารถวางแผนเป้าหมายชีวิตดว้ ยวงจรคุณภาพได้
สาระสาคญั
เพ่ือให้มีความรู้เก่ียวกับ ความหมายเป้าหมายชีวิต ความสาคัญของเป้าหมายชีวิต ลักษณะ
เป้าหมายชีวิต หลกั การกาหนดเป้าหมายชีวิตที่ดี ความหมายวงจรควบคุมคุณภาพ องคป์ ระกอบของ
วงจรควบคุมคุณภาพ ชีวิตประจาวนั กบั วงจรควบคุมคุณภาพ PDCA การวางแผนเป้าหมายชีวิตดว้ ย
วงจรควบคุมคุณภาพ PDCA
2
การวางแผนเป้าหมายชีวติ ด้วยวงจรควบคุมคุณภาพ
ส่ิงสาคญั อย่างหน่ึงท่ีจะทาให้ชีวิตคนเรามีความกา้ วหนา้ อย่างมีคุณค่า และสร้างประโยชน์
ให้แก่ตน คือ การมีเป้าหมายชีวิตที่ชดั เจน ที่จะทาให้ชีวิตตนมีความสุข ความสบายในทางเศรษฐกิจ
และสังคม ซ่ึงการดาเนินชีวิตไปสู่เป้าหมายที่ตอ้ งการน้นั ตอ้ งหาวิธีการและกิจกรรมปฏิบตั ิท่ีจะนาพา
การดาเนินชีวิต ไปสู่ความสาเร็จตามที่ต้งั เป้าหมายเอาไว้ การกาหนดเป้าหมายชีวิตจะทาให้บุคคล
แสวงหาหนทางที่จะนาทางไปสู่ความสาเร็จได้
1. ความหมายและความสาคญั ของเป้าหมายชีวติ
1.1 ความหมายเป้าหมายชีวติ
เป้าหมาย (Goals) หมายถึง ผลลพั ธส์ ุดทา้ ยที่ตอ้ งการใหเ้ กิดข้ึนในอนาคต เป็นผลลพั ธ์ที่
เฉพาะเจาะจง วดั ผลไดเ้ ป็นจริงได้ และมีกาหนดเวลาที่ทาใหบ้ รรลผุ ลตามตอ้ งการ
เป้าหมายชีวติ ( Goals in Life) เรียกอีกอยา่ งวา่ เป้าหมายในการดาเนินชีวิต หมายถึง สิ่งท่ีมี
คุณคา่ ที่บุคคลอยากมี อยากได้ อยากใหเ้ ป็นตามความตอ้ งการและอยากใหเ้ กิดข้ึนกบั ตนเอง
รูปแบบเป้าหมายชีวติ ของบุคคลมีหลายรูปแบบ เช่น เป้าหมายดา้ นการศึกษา เป้าหมาย
ดา้ นครอบครัว เป้าหมายดา้ นสังคม เป้าหมายดา้ นอาชีพ เป้าหมายดา้ นการเงิน เป้าหมายดา้ นสุขภาพ
และ เป้าหมายดา้ นสันทนาการ หรือเป้าหมายเพื่อการพกั ผ่อนหยอ่ นใจ เป็นตน้ เป้าหมายชีวิตจะถูก
กาหนดไวเ้ พอื่ ใหต้ นและครอบครัวมีความสุข ความพงึ พอใจนน่ั เอง เป้าหมายชีวติ อาจะกาหนดเป็นตวั
เงินหรือไม่ก็ได้
1.2 ความสาคัญของเป้าหมายชีวติ
การกาหนดเป้าหมายชีวิตเป็นปัจจยั สู่ความสาเร็จในชีวติ เพราะเป้าหมายชีวิตเป็นแสงสว่างท่ี
จะช่วยให้เห็นทิศทางที่ทาให้เราบรรลุความต้องการได้ง่ายและชัดเจนยิ่งข้ึน บางคนประสบ
ความสาเร็จในชีวิตไดด้ ีกว่า และเร็วกว่าคนอ่ืน เพราะมีเป้าหมายชีวิตที่ชัดเจนจะทาให้บุคคลเห็น
วธิ ีการหลายอยา่ งท่ีตอ้ งลงมือทา และเรียนรู้ไปพร้อมกนั
2. ลกั ษณะของเป้าหมายชีวติ
เป้าหมายชีวติ มี 2 ลกั ษณะ คือ
2.1 เป้าหมายท่ีไม่เก่ียวข้องกับการเงิน (Non-Financial Goals) หมายถึงความต้องการ หรือ
จุดมุ่งหมายท่ีบุคคลตอ้ งการให้เกิดข้ึนกบั ตนแต่ระบุเป็ นจานวนเงินไม่ได้ เป้าหมายแบบน้ีมีอิทธิพล
มาจากสังคมแวดล้อมของบุคคลคนน้ัน เช่น ครอบครัว ศาสนา ความคิด ทัศนคติ สังคม หรือ
3
อุดมการณ์ของบุคคล ส่วนใหญ่เป็นเป้าหมายดา้ นจิตใจ ดา้ นสังคม เช่น อยากเรียนสูงๆ อยากมีงาน
ทาที่ดีและมีความมน่ั คง อยากใหเ้ มืองไทยสงบร่มเยน็ อยากมีอาชีพเป็นนกั ร้อง เป็นตน้
2.2 เป้าหมายด้านการเงนิ หรือ เป้าหมายการเงิน (Financial Goals) หมายถึง สิ่งท่ีบคุ คลอยากมี
อยากได้ และเป็นเป้าหมายท่ีระบุเป็นจานวนเงินได้ เป้าหมายชีวิตประเภทน้ีจะบรรลุผลสาเร็จไดต้ อ้ ง
ใชเ้ งินสนบั สนุน เช่น อยากมีบา้ น อยากมีรถยนต์ อยากมีเงินออมไวใ้ ชใ้ นวยั เกษียณอยา่ งนอ้ ยจานวน
แปดลา้ นบาทเมื่ออายุ 60 ปี
อยา่ งไรก็ตามบุคคลแต่ละคนยอ่ มมีเป้าหมายชีวิตท่ีแตกต่างกนั เช่น บางคนตอ้ งการมีเงินให้
มากที่สุด บางคนตอ้ งการใหค้ รอบครัวมีความอบอุน่ บคุ คลจะมีเป้าหมายท้งั สองอยา่ งพร้อมๆกนั ก็ได้
ท้งั เป้าหมายที่เกี่ยวกบั เงิน และเป้าหมายที่ไม่เกี่ยวกบั ตวั เงิน
กจิ กรรม ท่ี 1
ข้อ 1 ใหน้ กั เรียน กาหนดจานวนเงินที่ตอ้ งใชใ้ นเป้าหมายต่างๆท่ีกาหนดไว้ และใหก้ าหนด
เป้าหมายท่ีตอ้ งการเพิม่ ไดอ้ ีก และใหก้ าหนดช่วงเวลาท่ีทาใหเ้ ป้าหมายบรรลุผลสาเร็จ
เป้าหมายชีวิตในอนาคต จานวนเงนิ ปี ท่ีกาหนด ระยะเวลา
(บาท) (พ.ศ.) (ก่ี ปี นบั จากปี ปัจจุบนั )
1. ค่าใชจ้ ่ายยามฉุกเฉิน 25...........
2. ทนุ การศึกษาระดบั ปริญญาตรี 25...........
3. ซ้ือรถยนต์ 25...........
4. เงินออมไวใ้ ชจ้ ่ายยามเกษียณ 25...........
5. ซ้ือบา้ นใหม่ 25...........
6. 25...........
7. 25...........
8.
ข้อ 2 ให้นกั เรียนจดั ลาดบั ความสาคญั ของเป้าหมายจากขอ้ 1โดยเรียงลาดบั เป้าหมายที่สาคญั ท่ีสุด
ต่อชีวติ ท่ีตอ้ งทาใหส้ าเร็จก่อน
ลาดบั ท่ี เหตผุ ล
1.
2.
3.
4
3. หลกั การกาหนดเป้าหมายชีวติ ทด่ี ี
หลกั การกาหนดเป้าหมายท่ีดีคือ “SMART” ไดแ้ ก่ ความชดั เจน สามารถวดั ผลได้ สามารถทาให้
เป็นจริงได้ และมีระยะเวลาแน่นอน มีรายละเอียด ดงั น้ี
3.1 การต้ังเป้าหมายต้องชัดเจนเจาะจง (S :Specific) หมายถึง การกาหนดเป้าหมายชีวิตตอ้ งลง
รายละเอียด ในสิ่งที่ตอ้ งการให้เด่นชดั เจาะจง เช่น นาย ก. มีเป้าหมายจะเก็บออมเงินไวส้ ร้างบา้ น
ความชดั เจนเฉพาะเจาะจง คือ เกบ็ เงินไวส้ ร้างบา้ น
3.2 การต้ังเป้าหมายต้องมีเกณฑ์ท่ีวัดผลได้ (M :Measurable) หมายถึง การกาหนดเป้าหมายตอ้ ง
กาหนดระดบั ความตอ้ งการที่แน่นอนของผลสาเร็จและขอบเขตของเป้าหมายในดา้ นปริมาณ หรือดา้ น
คุณภาพ เช่น ตอ้ งการเกบ็ เงินดาวนบ์ า้ น 400,000 บาท
3.3 การต้ังเป้าหมายต้องสามารถนามาปฏิบัติให้บรรลุผลได้ (A:Achievable) หมายถึง การมี
แนวทางปฏิบตั ิเพื่อใหบ้ รรลุเป้าหมายภายในขอบเขตท่ีตนสามารถควบคุมได้ และทาไดส้ าเร็จน้นั ตอ้ ง
กาหนดเป้าหมายที่สามารถกาหนดวธิ ีปฏิบตั ิท่ีจะทาใหบ้ รรลุเป้าหมายและทาไดด้ ว้ ยตนเอง เช่น ฉนั
อยากมีเงินใชห้ น้ีแทนพอ่ แม่ใหห้ มดภายใน 3 ปี โดยเก็บเงินออมเดือนละ 2,000 บาท ทนั ทีเม่ือเรียนจบ
ช้นั ปวส. และมีงานทา
3.4 การต้ังเป้าหมายต้องมีเหตุผลและเป็ นจริงได้ (R: Realistic) หมายถึง การกาหนดเป้าหมายท่ี
สามารถทาใหส้ าเร็จไดอ้ ยา่ งมีเหตุผล และมีแนวทางเป็นไปไดจ้ ริงหมายความว่าการกาหนดเป้าหมาย
การเงินของแต่ละคนตอ้ งมีเหมาะสมสอดคลอ้ งกบั วิถีชีวิต ฐานะความเป็นอยู่ และฐานะการเงินของ
ตนท่ีจะทาให้บรรลุเป้าหมายตามท่ีตอ้ งการได้ เช่น นายเอ เป็นพนกั งานบริษทั มีรายไดเ้ ดือนละ 9,000
บาท อยากมีเงินเก็บ 100 ลา้ นบาทมีโอกาสเป็นจริงนอ้ ยมาก
3.5 การต้ังเป้าหมายต้องมีกาหนดระยะเวลา ( T:Time Bound ) เป็นการกาหนดกรอบระยะเวลา
ท่ีจะทาให้บรรลุเป้าหมายดว้ ยการกาหนดเวลาเริ่มตน้ และสิ้นสุดการดาเนินการใหบ้ รรลเุ ป้าหมายก็ได้
หรือกาหนดเวลาใหเ้ กิดผลตามเป้าหมาย เช่น อยากมีบา้ นเป็นของตนเองก่อนอายุ 35 ปี จะเรียนใหจ้ บ
ปริญญาตรีภายใน 4 ปี เป็นตน้
5
กจิ กรรมที่ 2 เป้าหมายชีวติ
1. เป้าหมายชีวติ คือ..................................................................................................................
2. เป้าหมายชีวติ มี ....ลกั ษณะ คือ............................................................................................
……………………………………………………………………………………………………………………………..
……………………………………………………………………………………………………………………………..
3. จงอธิบายหลกั SMART ไดแ้ ก่
S ยอ่ มาจาก .................................. หมายถึง.......................................................................
M ยอ่ มาจาก .................................. หมายถึง.......................................................................
A ยอ่ มาจาก .................................. หมายถึง.......................................................................
R ยอ่ มาจาก .................................. หมายถึง.......................................................................
T ยอ่ มาจาก .................................. หมายถึง.......................................................................
4. วงจรควบคุมคุณภาพ
วงจรควบคุมคุณภาพ คือ วงจรท่ีแสดงกิจกรรมพ้ืนฐานในกระบวนการทางานเพื่อพฒั นา
ประสิทธิภาพและคุณภาพในการดาเนินงาน ให้ไดผ้ ลลพั ธ์ที่ดีมีคุณภาพ วงจรควบคุมคุณภาพเป็ น
เคร่ืองมือที่ใช้ปรับปรุงกระบวนการทางานทุกข้นั ตอนการทางานและช่วยคน้ หาอุปสรรคในแต่ละ
ข้นั ตอนการทางาน วงจรควบคุมคุณภาพน้ีเป็ นที่รู้จักในช่ือว่า “วงจรเดมม่ิง”(Deming Cycle) หรือ
วงจร PDCA ประกอบดว้ ย 4 ข้นั ตอน คือ วางแผน ปฏิบตั ิ ตรวจสอบ และปรับปรุงแกไ้ ข ดงั น้ี
4.1 P : Plan (วางแผน) หมายถึง การกาหนดวิธีการ ข้นั ตอนในการดาเนินงานรวมถึงการ
กาหนดเป้าหมาย วตั ถุประสงค์ วิธีการ ข้นั ตอนการดาเนินงาน และผรู้ ับผดิ ชอบรวมถึงการ กาหนดค่า
ช้ีวดั ความสาเร็จของเป้าหมาย (Key Performance Indicator : KPI's) ไวล้ ่วงหน้า การวางแผนเป็ น
จุดเริ่มต้นของกระบวนการทางาน และเป็ นสิ่งสาคัญที่จะทาให้การทางานบรรลุผลได้อย่างมี
ประสิทธิภาพและประสิทธิผล การวางแผนต้องดาเนินการอย่างรอบคอบ ครอบคลุมทุกหัวขอ้ ที่
ตอ้ งการพฒั นา ปรับปรุง เปล่ียนแปลง เทคนิคการการวางแผนที่ดีจะตอ้ งวิเคราะห์ ดว้ ย 5 W 1 H
ไดแ้ ก่
1) W : Why = ทาไม ไดแ้ ก่ กาหนดจุดประสงค์ /เป้าหมาย
2) W : What = ทาอะไร ไดแ้ ก่การกาหนดภารกิจท่ีตอ้ งทา มีกิจกรรมอะไรบา้ ง
3) W : Where = ท่ีไหน ไดแ้ ก่ การกาหนดสถานที่ หน่วยงานหรือสถาบนั ท่ีเก่ียวขอ้ ง
4) W : When = เม่ือไร ไดแ้ ก่ การกาหนดเวลาดาเนินการ อาจกาหนดเป็นช่วงระยะเวลา
ท่ีเป็นจานวนวนั จานวนเดือน หรือ จานวนปี รวมถึงกรอบเวลาวนั เร่ิมตน้ เมื่อไรสิ้นสุด
6
5) W : Who = ใคร ไดแ้ ก่ การกาหนดผรู้ ับผิดชอบในแตล่ ะกิจกรรม กาหนดผู้
ประสานงาน/ผทู้ ่ีเกี่ยวขอ้ ง
6) H : How = ทาอยา่ งไร ไดแ้ ก่ การกาหนดข้นั ตอนวธิ ีดาเนินการไวอ้ ยา่ งชดั เจน
4.2 D: DO (การปฏิบตั ิ) หมายถึง การลงมือปฏิบตั ิกิจกรรมตามแผนที่วางไวแ้ ลว้ โดยตอ้ ง
ศึกษาขอ้ มูลและเงื่อนไขต่างๆ ของ สภาพงานท่ีเก่ียวขอ้ งปฏิบตั ิงานใหเ้ ป็นไปตามมาตรฐานท่ีกาหนด
ดาเนินการไปตามแผน วธิ ีการและข้นั ตอนที่ได้ กาหนดไว้ และตอ้ งเกบ็ รวบรวมขอ้ มูล และบนั ทึก
ขอ้ มูลท่ีเก่ียวขอ้ งกบั การปฏิบตั ิงานไว้ ดว้ ย เพอื่ ใชเ้ ป็นขอ้ มูลในการดาเนินงานข้นั ตอนต่อไป
4.3 C: Check(ตรวจสอบ) หมายถึง การรับรู้สภาพการทางานท่ีเป็นอยจู่ ริงและนามาเปรียบเทียบ
กบั ส่ิงที่วางแผนไว้ โดยการตรวจสอบ การตรวจติดตาม การประเมินผลการปฏิบตั ิงาน เปรียบเทียบ
กบั เป้าหมาย การตรวจสอบควรดาเนินเป็นระยะอยา่ งสม่าเสมอ เช่น ทุก 1 เดือน ทุก 6 เดือน หรือทุก
ปี ก็ได้ การตรวจสอบเป็นกิจกรรมที่มีข้ึนเพื่อประเมินผลว่ามีการปฏิบตั ิงานเป็นไปตามแผนท่ีวางไว้
หรือไม่ หรือมีปัญหาเกิดข้ึนในขณะปฏิบตั ิการน้นั มีความสาคญั ระดบั ใด หรือ เกิดปัญหาแทรกซอ้ น
ข้ึนขณะการดาเนินงาน ซ่ึงเป็นอปุ สรรคต่อประสิทธิภาพและคุณภาพของการทางาน
ดงั น้นั การติดตามตรวจสอบและการประเมินผล จึงเป็นสิ่งสาคญั ที่ตอ้ งกระทาควบคู่ไปกบั
การดาเนินงานเพ่อื ให้ ทราบขอ้ มลู ที่เป็นประโยชนใ์ นการปรับปรุงคุณภาพของการดาเนินการต่อไป
การตรวจสอบ และการประเมินผลการปฏิบตั ิงานจะตอ้ งตรวจสอบดว้ ยวา่ การปฏิบตั ิน้นั เป็นไปตาม
มาตรฐานที่กาหนดไวห้ รือไม่ ท้งั น้ีเพอ่ื เป็นประโยชน์ ต่อการพฒั นาคุณภาพของงาน
4.4 A: Action (ปรับปรุง แกไ้ ข) หมายถึง การนาผลของการประเมินมาพฒั นาปรับปรุงแกไ้ ข
ให้เหมาะสม ข้นั ตอนน้ีเป็ นการกระทาหลงั ผ่านกระบวนการอ่ืนๆมาแลว้ การปรับปรุงอาจเป็นการ
แกไ้ ขแบบเร่งด่วน เฉพาะหน้า หรือการคน้ หาสาเหตุที่แทจ้ ริงของปัญหาเพื่อป้องกนั ไม่ ให้เกิด
ปัญหาซ้ารอยเดิม การปรับปรุงอาจนาไปสู่ การกาหนดมาตรฐานของวิธีการทางานท่ีต่างจากเดิม
เม่ือมีการดาเนินงานตามวงจร PDCA ในรอบใหม่ขอ้ มลู ท่ีได้ จากการปรับปรุงแลว้ จะช่วยให้ การ
วางแผนมีความสมบรู ณ์ และมีคุณภาพเพม่ิ ข้ึนได้ ดว้ ย กิจกรรมในข้นั ตอนน้ีไดแ้ ก่
1) หาวิธีการแกป้ ัญหา หรือแกจ้ ุดออ่ นใหไ้ ด้
2) หาวธิ ีเสริมขอ้ ดี หรือเสริมจุดแขง็ เพ่ิมข้ึน
3) นาไปใช้ ถา้ วิธีการใดท่ีนามาแกไ้ ขหรือปรับปรุงแลว้ เกิดผลดี ให้นาวิธีการน้นั ไปใช้
ในการวางแผนคร้ังตอ่ ไป
อย่างไรก็ตามการทางานหรือการบริหารงานในระดับใดก็ตามต้ังแต่ระดบั เล็กสุด คือการใช้
ชีวิตประจาวนั ของคนใดคนหน่ึงจนถึงโครงการในระดบั ใหญ่ท่ีตอ้ งใชก้ าลงั คนและเงินงบประมาณ
จานวนมากย่อมมีกิจกรรม PDCA เกิดข้ึนเสมอ โดยมีการดาเนินกิจกรรมท่ีครบวงจรหรือไม่ ครบ
บา้ งแตกต่างกนั ตามลกั ษณะงานและและสภาพแวดลอ้ มในการทางาน
7
5. ประโยชน์ของ วงจร PDCA
5.1 เพื่อป้องกันปัญหา การวางแผนท่ีดีเป็นการป้องกนั ไม่ให้เกิดปัญหา ช่วยลดความสับสนใน
กระบวนการทางาน ลดการสูญเสียในรูปแบบต่างๆ เน่ืองจากการทางานที่ใชว้ งจร PDCA จะมีการ
ตรวจสอบทุกข้นั ตอนทาใหก้ ารปฏิบตั ิงานมีความรัดกมุ ยงิ่ ข้ึน และสามารถแกป้ ัญหาไดร้ วดเร็ว เพราะ
มีการตรวจสอบงานตลอดเวลา เม่ือพบปัญหาก็นาไปปรับปรุงแกไ้ ข และหาทางป้องกนั ปัญหาไม่ให้
เกิดข้ึนอีก หรือ ถา้ หากเกิดข้ึนอีกก็สามารถลดความรุนแรงของปัญหาได้
5.2 เพื่อแก้ปัญหาและปรับปรุงคุณภาพอย่างต่อเน่ือง การใชว้ งจร PDCA จะพบวา่ การทางานใน
แต่ละข้นั ตอนมีการตรวจสอบตลอดเวลา หากพบปัญหาก็นาปัญหาน้นั มาวางแผนแกไ้ ขอีก
5.3 สามารถนามาใช้ในการจัดการงานประจาวันได้ดีกว่าเดิม ในกระบวนการPDCA มีการ
ตรวจสอบ และปรับปรุงเปล่ียนแปลงดว้ ยการทดลองกระบวนใหม่ๆ หรือมีวิธีการท่ีดีกว่าเดิม ยอ่ ม
เป็นการยกระดบั คุณภาพชีวติ และสงั คม
กจิ กรรมเสริมทกั ษะ 3
จงตอบคาถามต่อไปนี้
1. วงจรควบคุมคุณภาพ คือ
............................................................................................................
.................................................................................................................................
2. วงจรควบคุมคุณภาพ PDCA หรือวงจรเดมมิ่ง ประกอบดว้ ย
P ยอ่ มาจาก ......................... หมายถึง...................................................................................
D ยอ่ มาจาก ......................... หมายถึง...................................................................................
C ยอ่ มาจาก ......................... หมายถึง...................................................................................
A ยอ่ มาจาก ......................... หมายถึง...................................................................................
3. จงบอกประโยชน์ของวงจรควบคุมคุณภาพ PDCA
..............................................................................................................................................
..............................................................................................................................................
..............................................................................................................................................
..............................................................................................................................................
..............................................................................................................................................
8
6. ชีวติ ประจาวนั กบั วงจร PDCA
วงจร PDCA ไดร้ ับความนิยมและนามาใชอ้ ยา่ งแพร่หลายในการบริหารงานทุกๆระดบั กล่าว
ไดว้ ่าทุกงานตอ้ งมี PDCA ซ่ึง PDCA สามารถนามาใชใ้ นระดบั บุคคลไดเ้ ช่นกนั และมีความสาคญั ไม่
ยิ่งหย่อนไปกว่าการทางานขององค์กร การนาวงจรคุณภาพ PDCA มาใชใ้ นจุดเล็กๆของการดาเนิน
ชีวิตประจาวนั ได้ เช่น การจัดกระเป๋ า การไปโรงเรียน การไปตลาด หรือการทาการบ้าน เป็ นตน้
กิจกรรมบางอยา่ งเราไดใ้ ช้ PDCA เป็นปกติเพียงแต่ไม่ไดแ้ ยกแยะข้นั ตอน PDCA ออกจากกนั อย่าง
เด็ดขาด และเม่ือใดก็ตามหากเราไดร้ ับมอบหมายใหร้ ับผิดชอบมาก ใชเ้ วลามาก เราจะพบวา่ ใน PDCA
ก็ยงั มี PDCA ย่อยอีกเพ่ือให้งานสาเร็จลงด้วยดี การนาวงจร PDCA ในชีวิตประจาวนั ดังตัวอย่าง
ตอ่ ไปน้ี
ตัวอย่างท่ี 1
นกั เรียนจะเดินทางไปทศั นศึกษากบั โรงเรียน และใช้ PDCA เตรียมตวั เดินทางไปทศั นศึกษา
Plan : การวางแผน -จะนาเส้ือผา้ ไปกี่ชุด ชุดอะไรบา้ ง ของใชส้ ่วนตวั มีอะไรบา้ ง ยารักษา
โรคประจาตัว รองเท้าที่ต้องใช้ ใช้กระเป๋ าเดินทางใบไหน ในวนั
เดินทางจะออกจากบา้ นกี่โมง และจดั กระเป๋ าเดินทางใหเ้ สร็จ
Do: การปฏิบตั ิตามแผน คืนก่อนเดินทาง จัดกระเป๋ าเดินทางให้ครบตามท่ีกาหนดไวใ้ นแผน
และเตรียมเส้ือผา้ ที่จะใส่เดินทางให้พร้อมสาหรับใส่ไปข้ึนรถยนตใ์ น
วนั พรุ่งน้ี
วนั เดินทาง ต่ืนนอนก่อนเวลาเดินทางเพื่ออาบน้าแต่งตวั และออกจาก
บา้ นไปข้ึนรถที่วิทยาลยั ตามเวลาท่ีกาหนดไวใ้ นแผน
Check :ตรวจสอบ - ตรวจสอบเส้ือผา้ ของใช้ส่วนตัว ยารักษาโรคประจาตัวท่ีจัดใส่
กระเป๋ าวา่ ถกู ตอ้ งครบถว้ นตามที่ตอ้ งการหรือไม่
Act:ปรับปรุงแก้ไขการ ความผดิ พลาดในการเดินทางในคร้ังน้ีคืออะไร เช่น
ดาเนินการใหเ้ หมาะสม - ลืมท่ีชาร์ตแบตเตอรี่โทรศพั ท์ ลืมแปรงสีฟัน การปรับปรุงแกไ้ ขคร้ัง
ตอ่ ไปตอ้ งตรวจสอบรายละเอียดใหร้ อบคอบและตอ้ งเขียนชื่อรายการ
ส่ิงท่ีตอ้ งนาไปใชเ้ มื่อจะจดั กระเป๋ าใหจ้ ดั กระเป๋ าตามรายการตามทจ่ี ด
ไว้
- ตื่นสายทาใหไ้ ปถึงท่ีนดั หมายชา้ กวา่ กาหนด ปรับปรุงแกไ้ ขโดยต้งั
นาฬิกาปลุกก่อนเวลาทต่ี อ้ งต่ืนจริงอยา่ งนอ้ ย 10 นาที และใหแ้ มช่ ่วย
ปลุก
9
กจิ กรรมเสริมทักษะท่ี 4
คาส่ัง : ให้นักเรียนเลือกกิจกรรมในชีวิตประจาวนั ของนักเรียนมา 1 กิจกรรมแลว้ แยกแยะดว้ ย
วงจรคุณภาพ PDCA ช่ือกิจกรรม “...........................................................................”
วงจรคุณภาพ กจิ กรรม
P:Plan
D : DO
C: Check
A: Action
7. การวางแผนเป้าหมายชีวติ ด้วยวงจรควบคุมคุณภาพ PDCA
ความปรารถนาสูงสุดในชีวิตมนุษย์ คือตอ้ งการประสบความสาเร็จ และความสาเร็จไม่ใช่ส่ิงท่ี
ไดม้ าง่ายๆ บุคคลท่ีประสบความสาเร็จในชีวิตต่างก็มีการบริหารชีวิตอยา่ งรอบคอบ เพื่อให้มน่ั ใจว่า
ไม่หลงลืมบางสิ่งบางอยา่ งในชีวิตไป หรือปล่อยชีวิตล่วงเลยตามเวลาไปโดยเปล่าประโยชน์ เป็นการ
ใชเ้ วลาใหค้ ุม้ ค่า และการที่จะประสบความสาเร็จไดน้ ้นั ยอ่ มเกิดจากการวางแผนที่ดี แลว้ นามาปฏิบตั ิ
หรือลงมือทาด้วยความมุ่งมน่ั ตรวจสอบ แกไ้ ขปัญหาและอุปสรรค เช่นน้ีจะก่อให้เกิดการพฒั นา
ตลอดเวลา
สาหรับเป้าหมายชีวิตหรือความฝัน คือ สิ่งที่บุคคลตอ้ งการให้ตนไดร้ ับและประสบความสาเร็จ
ตามที่ตอ้ งการน้ันก็ตอ้ งเร่ิมจากการวางแผนเช่นเดียวกนั การวางแผนธุรกิจ ดงั น้ันเป้าหมายชีวิตท่ีจะ
ประสบความสาเร็จไดน้ ้นั ตอ้ งมีการวางแผนชีวติ ดว้ ยวงจรควบคุมคุณภาพ PDCA ดงั น้ี
7.1 การวางแผนเป้าหมายชีวิต (P:PLAN)
การวางแผนเป้าหมายชีวิต เป็นการกาหนดวิธีการ หรือหนทางท่ีตอ้ งดาเนินชีวิตไวล้ ่วงหน้า
เพ่ือให้บรรลุเป้าหมายชีวิต การวางแผนชีวิตเป็ นการวางแผนเพื่อเตรียมตวั ให้พร้อม และเป็ นการ
กาหนดทิศทาง หรือเลือกวิธีการดาเนินชีวิตท่ีดีท่ีสุดให้แก่ตนเอง เพ่ือไปสู่จุดมุ่งหมายที่ตอ้ งการ เป็น
เตรียมการล่วงหน้าก่อนลงมือทา โดยคิดล่วงหนา้ วา่ จะทากิจกรรมอะไรบา้ ง ทาอยา่ งไร ทาโดยใคร
ดว้ ยวธิ ีอะไรนนั่ เอง
การวางแผนเป้าหมายชีวิตจะเกิดข้ึนไดต้ อ้ งรวบรวมขอ้ มูลพ้ืนฐานมาสนับสนุนการกาหนด
กิจกรรมท่ีตอ้ งปฏิบตั ิไวใ้ นการวางแผนเป้าหมายชีวติ ขอ้ มูลพ้ืนฐานท่ีตอ้ งใชม้ ี 5 ประการดว้ ยกนั คือ
การประเมินตนเอง การกาหนดปัจจยั แห่งความสาเร็จ การกาหนดเป้าหมายยอ่ ย การกาหนดทางเลือก
ของเป้าหมายยอ่ ย และการวางแผนปฏิบตั ิแตล่ ะทางเลือก ดงั รายละเอียดตอ่ ไปน้ี
10
7.1.1 การประเมนิ ตนเอง เมื่อกาหนดเป้าหมายชีวติ แลว้ ใหป้ ระเมินตนเองดว้ ยพจิ ารณาวา่ ตน
มีจุดแข็ง (Strength) อะไรบา้ งท่ีจะนาไปสู่ความสาเร็จ และ มีจุดอ่อน/จุดดอ้ ย (Weaknesses) คือ การ
คน้ หาขอ้ บกพร่องของตนว่ามีอะไรบา้ งที่ตอ้ งปรับปรุงแกไ้ ข หรือพฒั นาเพื่อบรรลุเป้าหมายชีวิตใน
ขณะเดียวกันก็ตอ้ งพิจารณาสภาพแวดลอ้ มภายนอกที่เป็ นโอกาสเอ้ืออานวย(Opportunities)ให้เรา
ประสบความสาเร็จ และพิจารณาว่ามีอะไรบ้างที่เป็ นอุปสรรค(Threats)ในการเดินทางไปสู่
จุดม่งุ หมาย
นั่นคือการประเมินตนเองดว้ ยเทคนิคการวิเคราะห์ SWOT Analysis จะทาให้เราเขา้ ใจ
ตนเองและยอมรับขอ้ บกพร่องของตนเองและพร้อมที่จะพฒั นาตนให้ถูกตอ้ งเหมาะสมสอดคลอ้ งกบั
เป้าหมายชีวติ
ตัวอย่าง 2 การประเมินตนเองดว้ ยการวเิ คราะห์ SWOT Analysis
เป้าหมายชีวติ คือ อยากเป็นผปู้ ระกอบการ
จุดแข็ง /จุดเด่น (Strength) - มีเงินทนุ เพยี งพอ
ขอ้ ดี ขอ้ ไดเ้ ปรียบที่อยใู่ นตนเอง - เป็นธุรกิจของครอบครัวมาก่อน ปัจจยั ภายใน ที่
นาไปปรับปรุง
- มีประสบการณ์มีความชานาญ ฯลฯ แกไ้ ข/พฒั นาให้
ดีข้ึนดว้ ยตวั เอง
- มีความรู้ดา้ นภาษาองั กฤษเป็นอยา่ งดี
จุดอ่อน/จุดด้อย - เงินทุนมีนอ้ ย
(Weaknesses) - ไม่มีความรู้และประสบการณ์
ขอ้ ดอ้ ย ขอ้ เสียเปรียบ - อายมุ ากเกินไป /อายนุ อ้ ยเกินไป
ขอ้ บกพร่องที่มีในตนเอง - ส่ือสารภาษาองั กฤษไมไ่ ดเ้ ลย
โอกาส(Opportunities) - ทาเลท่ีต้งั ดีในยา่ นชุมชน
คือ เหตุการณ์ปัจจัยแวดล้อม - ไดร้ ับการสนบั สนุนจากรัฐ
ภายนอกที่ส่งเสริ มและเป็ น - เศรษฐกิจอยใู่ นช่วงรุ่งเรืองเขา้ สู่ AEC
ประโยชน์ ต่อการดาเนินการ - เทคโนโลยกี ารสื่อสารกา้ วหนา้ ปัจจัยภายนอก
สภาพแวดลอ้ ม
ตาม - มีโครงการรถไฟรางคู/่ รถไฟความเร็วสูง ท่ีเกิดจากบคุ คล/
องคก์ ารอื่น
อปุ สรรค(Threats) - มีโครงการตดั ถนนส่ีเลนผา่ นหนา้ ร้าน
ปัจจยั แวดลอ้ มภายนอกท่ีทาให้ - อตั ราคา่ แรงข้นั ต่าสูง
เป็นอุปสรรคต่อดาเนินการตาม - คนงานหายาก
แผน - รัฐบาลออกกฎหมายควบคุม
- เศรษฐกิจตกต่าฯลฯ
11
7.1.2 กาหนดปัจจัยสู่ความสาเร็จ คือ การระบุสิ่งท่ีมีความสาคญั ท่ีทาใหเ้ ป้าหมายชีวิตบรรลุผล
ตามตอ้ งการ เรียกว่า"ปัจจยั แห่งความสาเร็จ" เพราะทาให้เป้าหมายชีวิตสาเร็จได้ ถา้ หากมีสิ่งน้ีจะทา
ใหบ้ รรลุเป้าหมาย แตถ่ า้ ขาดสิ่งเหลา่ น้ีจะไม่บรรลเุ ป้าหมาย เช่น ถา้ อยากเป็นผปู้ ระกอบการปัจจยั แห่ง
ความสาเร็จ คือ จานวนเงินทุน ประสบการณ์ ความรู้ความสามารถ ระเบียบ กฎหมาย ครอบครัว เป็น
ตน้ ดงั ตวั อยา่ งขา้ งลา่ ง
เป้าหมายชีวิต ปัจจัยสู่ความสาเร็จ
- เงินทุนดาเนินการ
ตอ้ งการเป็นผปู้ ระกอบการ - ความรู้ดา้ นการจดั การธุรกิจ
- ลกู คา้
- ความรู้
ตอ้ งการเป็นนกั เขียนที่มชี ่ือเสียง - เทคนิคการเขียน
- ผอู้ า่ น
7.1.3 กาหนดเป้าหมายย่อยของปัจจัยแห่งความสาเร็จ
เมื่อมีเป้าหมายชีวติ เป้าหมายหลกั ไวแ้ ลว้ และไดป้ ระเมินตนเองจนทราบจุดอ่อนจุดแขง็ และ
ปัจจยั สู่ความสาเร็จแลว้ ต่อมาให้นาปัจจยั แห่งความสาเร็จมากาหนดเป้าหมายย่อยของปัจจัยแห่ง
ความสาเร็จแต่ละปัจจยั จะทาให้เห็นวิธีการของการดาเนินการให้บรรลุเป้าหมายหลกั ไดม้ ากย่ิงข้ึน
โดยดาเนินการดงั น้ี
1) นาปัจจยั ความสาเร็จมากาหนดเป้าหมายยอ่ ยของแตล่ ะปัจจยั ก่อน ตวั อยา่ งเช่น ถา้ อยาก
เป็นผูป้ ระกอบการ ปัจจยั แห่งความสาเร็จมี สองอยา่ งคือ เงินทุน และความรู้ ประสบการณ์ดา้ นการ
จดั การธุรกิจ กาหนดเป้าหมายยอ่ ยปัจจยั แห่งความสาเร็จดงั น้ี
ปัจจยั แห่งความสาเร็จท่ี 1 คือ เงินทุน เป้าหมายยอ่ ย คือ ตอ้ งการเงินทุน 350,000 บาท
ปัจจยั แห่งความสาเร็จที่ 2 คือ ความรู้ ประสบการณ์การจดั การธุรกิจ เป้าหมายยอ่ ย คือ
ศึกษาระดบั ปริญญาตรี และหาประสบการณ์
ปัจจยั สู่ความสาเร็จคือ เป้าหมายยอ่ ย คือ
“เงินทนุ ” จดั หาเงินทนุ ใหไ้ ดอ้ ยา่ ง
นอ้ ย 350,000 บาท
ปัจจยั สู่ความสาเร็จคือ เป้าหมายยอ่ ย คือ “มี
“ความรู้และประสบการณ์ ความรู้และประสบการณ์
ดา้ นการจดั การธุรกิจ” ดา้ นจดั การธุรกิจ”
12
2) จดั ลาดบั ความสาคญั เป้าหมายยอ่ ยของปัจจยั แห่งความสาเร็จ เป็นการใหค้ วามสาคญั วา่
เป้าหมายย่อยใดมีความสาคญั มากกว่าให้ดาเนินการก่อนเป้าหมายท่ีมีความสาคญั ลาดบั รองลงมา
หลักของการจัดลาดับความสาคญั ของเป้าหมายย่อยให้พิจารณาถึงความยากง่ายของการบรรลุ
เป้าหมาย คือ พจิ ารณาจากระยะเวลาในการดาเนินงานวา่ ใชเ้ วลาเท่าไรใหเ้ ป้าหมายสาเร็จ และพิจารณา
จากการใชค้ วามพยายาม เช่น ถา้ เป้าหมายใดใชเ้ วลานานกวา่ ใชค้ วามพยายามมากกวา่ ใหม้ ีความสาคญั
มากเป็นอนั ดบั แรก เมื่อเป้าหมายยอ่ ยน้ีบรรลุผลสาเร็จแลว้ จึงดาเนินการในเป้าหมายยอ่ ยลาดบั ตอ่ ไป
สมมุติว่า ปัจจยั แห่งความสาเร็จของการเป็นผูป้ ระกอบการ ปัจจยั ความสาเร็จแรก คือ
ความรู้ดา้ นการจดั การธุรกิจ เป้าหมายยอ่ ย คือ ศึกษาต่อระดบั ปริญญาตรี และปัจจยั แห่งความสาเร็จท่ี
สอง คือ ความตอ้ งการเงินทุน เป้าหมายยอ่ ย คือ "ตอ้ งการเงินทุน 350,000 บาทโดยจดั ใหเ้ ป้าหมายยอ่ ย
สาคญั อนั ดบั 1 คือ ศึกษาต่อปริญญาตรีดา้ นบริหารธุรกิจ และ ลาดบั ท่ี 2 คือ เงินทุน 350,000 บาท
เน่ืองจากตอ้ งใช้เวลานานในการศึกษาและเมื่อเรียนจบแลว้ จึงหางานทา และเก็บออมเงินเพื่อเป็ น
เงินทนุ สาหรับประกอบการตอ่ ไป
อย่างไรก็ตามการดาเนินการเพ่ือให้บรรลุเป้าหมายยอ่ ยน้ีไม่จาเป็ นตอ้ งทาทีละอยา่ ง
ตามลาดบั ความสาคญั ก็ได้ ถา้ มีเป้าหมายย่อยหลายเป้าหมายหลายอย่างอาจทากิจกรรมให้บรรลุ
เป้าหมายไปพร้อมๆกนั ก็ได้ ท้งั น้ีข้ึนอยกู่ บั ดุลพินิจของคนๆน้นั ก็ได้ เช่น การศึกษาต่อระดบั ปริญญา
ตรี อาจทางานควบคู่ไปดว้ ยเพ่อื หาประสบการณ์และเกบ็ เงินออมจากการทางานไวเ้ ป็นเงินทุนกไ็ ด้
7.1.4 กาหนดทางเลือกของเป้าหมายย่อย
ในข้นั น้ีเป็นการหาทางเลือกของการดาเนินการให้บรรลุเป้าหมายยอ่ ยน้นั ๆ ดว้ ยการมอง
หาทางเลือกที่เหมาะสมกบั มากท่ีสุด เช่น จากตวั อยา่ งเดิมท่ีตอ้ งการเป็นผปู้ ระกอบการ และมีเป้าหมาย
ย่อยของปัจจยั แห่งความสาเร็จสองอยา่ ง ไดแ้ ก่ เป้าหมายยอ่ ยดา้ นเงินทุนคือตอ้ งการเงินทุน 350,000
และหาความรู้ ประสบการณ์ดา้ นการจดั การธุรกิจ นาเป้าหมายท้งั สองมาพิจารณาหาทางเลือกเพื่อให้
บรรลเุ ป้าหมายยอ่ ย ดงั น้ี กู้ เงินจาก
สถาบนั การเงิน
เป้าหมายย่อย ทางเลือกของ กู้ เงินจากญาติ
หาเงินทุน 350,000 เป้าหมายยอ่ ย พี่นอ้ ง
เกบ็ เงินสะสม
ออมดว้ ย
ตนเอง
13
อบรมหลกั สูตรระยะส้นั
เป้าหมายย่อย ทางเลือก ศึกษาในถาบนั การศึกษา
หาความรู้และ ของ เป็นลูกจา้ งในบริษทั /ร้านคา้
ประสบการณ์
เป้าหมาย
7.1.5. การวางแผนปฏิบตั ิทางเลือกของเป้าหมายย่อย
เมื่อตดั สินใจเลือกทางเลือกใดแลว้ ลาดบั ต่อมาตอ้ งนาทางเลือกที่เลือกไวม้ าจัดทา
แผนปฏิบตั ิให้เหมาะสมกบั ช่วงชีวิตเพ่ือกาหนดว่าจะทาอะไรก่อนหลงั หรืออาจจะตอ้ งทาบางอยา่ ง
ควบคู่ไปพร้อมๆกันโดยนาภารกิจท่ีต้องปฏิบตั ิมาจดั ทาตารางดาเนินชีวิตให้ชัดเจนมากข้ึน ด้วย
แนวทางการวิเคราะห์แบบ 5 W 1H คือหาคาตอบว่าจะทาอะไร ท่ีไหน อย่างไร เม่ือไรนั่นเอง
ขอ้ แนะนาสาหรับการวางแผนปฏิบตั ิคือควรมีแผนสารองของแต่ละทางเลือกในกรณีท่ีแผนหลกั ไม่
สามารถทาไดต้ ามแผนท่ีวางไว้ จากตวั อย่างเดิม เป้าหมายย่อย คือ"หาความรู้และประสบการณ์" มี
การวางแผนปฏิบตั ิ ดงั น้ี คือ เร่ิมจากศึกษาตอ่ ในระดบั ปริญญาตรีดา้ นบริหารธุรกิจและทางานระหวา่ ง
เรียนไปดว้ ย โดยเลือกทากบั ธุรกิจครอบครัวที่เป็นมืออาชีพ และศึกษาหาความรู้เพ่ิมเติมดว้ ยการอ่าน
หนงั สือดา้ นการทาธุรกิจควบคู่ไปดว้ ย และขณะเดียวกนั จะหาเงินทุนดว้ ยการเกบ็ ออมดว้ ยตนเอง
การวางแผนปฏิบตั ิ (Plan)
1. ตอ้ งศึกษาต่อในระดบั ปริญญาตรีดา้ น
บริหารธุรกิจ
เป้าหมายย่อยปัจจัยแห่งความสาเร็จคือ " หา 2. ตอ้ งหาความรู้เพม่ิ เติมดว้ ยการอา่ นหนงั สือ
ความรู้และประสบการณ์ไปพร้อมๆกนั กบั การ ดา้ นการทาธุรกิจควบคู่ไปดว้ ย
หาเงินทนุ "
3. ตอ้ งทางานกบั ธุรกิจครอบครัวที่เป็นมืออาชีพ
4. ตอ้ งทางานหาเงินไปดว้ ยและจะเก็บออมเงิน
ดว้ ยตนเองใหไ้ ดเ้ งินออมอยา่ งนอ้ ยปี ละ 70,000
บาท
แผนสารอง :
หากเกบ็ เงินออมดว้ ยตนเองไม่ไดต้ ามกาหนดเงินทุนท่ีขาดอยจู่ ะกูจ้ ากสถาบนั การเงินมาลงทนุ
14
ข้อสังเกต : ในการวางแผนเป้าหมายชีวติ ของบุคคลไมม่ ีรูปแบบท่ีแน่นอน สามารถดาเนินการ
ไดต้ ามความเหมาะสมของแต่ละคน ไม่ยึดติดรูปแบบที่เป็นทางการเหมือนกบั แผนขององค์การที่มี
รูปแบบท่ีแน่นอน คือ มีการกาหนดระยะเวลา ตารางปฏิบตั ิการ จานวนเงินงบประมาณ หรือ
ผูร้ ับผิดชอบไวแ้ น่นอน ส่วนการวางแผนเป้าหมายชีวิตของบุคคลอาจทาไดโ้ ดยกาหนดทิศทางสู่
เป้าหมายชีวิตไวใ้ นใจ หรือเขียนไวใ้ นกระดาษแผน่ หน่ึงเพื่อเตือนตนเองกย็ อ่ มทาได้
7.2 การปฏิบัติตามแผน ( D: DO)
เมื่อวางแผนเป้าหมายชีวิตตามหัวขอ้ 7.1 แลว้ ข้นั น้ีเป็ นการนาแผนไปปฏิบตั ิ คือ การลงมือ
ทาโดยการเชื่อมโยงแผนกบั ส่ิงท่ีต้องการให้เกิดข้ึนในอนาคต และ ถา้ ในขณะท่ีปฏิบตั ิตามแผนมี
ขอ้ บกพร่อง /หรือมีปัญหาอุปสรรค/หรือทาตามแผนไม่ได้ เนื่องจากแผนมีขอ้ บกพร่องให้ปรับแผน
ระหว่างปฏิบตั ิตามแผนก็ได้ จากตวั อย่างเดิมถา้ ตอ้ งการเป็ นผูป้ ระกอบการ มีปัจจยั แห่งความสาเร็จ
คือ" หาความรู้และประสบการณ์ไปพร้อมๆกนั กบั การหาเงินทนุ " และไดเ้ ขียนแผนปฏิบตั ิไวแ้ ลว้ ตอ้ ง
ปฏิบตั ิตามแผนทนั ทีเม่ือเรียนจบช้นั ปวส. ตามลาดบั ดงั น้ี อนั ดบั แรก สมคั รเรียนต่อในระดบั ปริญญา
ตรี อนั ดบั สอง สมคั รทางานกบั ธุรกิจครอบครัวอยา่ งใดอยา่ งหน่ึงพร้อมกบั เก็บเงินออมสะสมไปดว้ ย
เพ่ือใหไ้ ดเ้ งินทนุ ตามที่ตอ้ งการอยา่ งนอ้ ยออมเงินใหไ้ ดไ้ มต่ ่าวา่ เดือนละ 6,000 บาท
7.3 การตรวจผลลพั ธ์ (C: Check )
เพื่อให้ทราบผลของการปฏิบตั ิว่ามีผลลพั ธ์เกิดข้ึนเป็นไปตามแผนหรือไม่น้นั ตอ้ งมีการ
ตรวจสอบเป็ นระยะๆ คือ ตรวจสอบความก้าวหน้า หาขอ้ บกพร่องเพ่ือปรับปรุงแก้ไขให้บรรลุ
เป้าหมายชีวิตต่อไป จากตวั อยา่ งเดิม เป้าหมายชีวิต คือตอ้ งการเป็นผปู้ ระกอบการภายใน 5 ปี และ มี
ปัจจยั แห่งความสาเร็จ คือ ตอ้ งมีเงินทนุ 350,000 บาท (เฉลี่ยปี ละ 70,000 บาท) โดยเลือกท่ีจะเก็บออม
ดว้ ยตนเอง การตรวจสอบผลลพั ธ์ดว้ ยการตรวจสอบเงินออมท่ีมีอยวู่ า่ มีจานวนเท่าไรเมื่อออมครบ 1 ปี
มีเงินออมมากกว่า หรือน้อยกว่า 70,000 บาทเท่าไร ถา้ หากมีน้อยกว่า 70,000 บาท แสดงว่าการเก็บ
ออม หรือการเงินมีปัญหาและอุปสรรคจะตอ้ งหาทางปรับปรุงแกไ้ ข พฒั นาหาทางบรรลุเป้าหมายชีวิต
ใหไ้ ด้
7.4 การปรับปรุงแก้ไข (A: Action)
เม่ือตรวจสอบผลลพั ธ์แลว้ หากพบขอ้ บกพร่อง หรืออุปสรรคที่ทาใหแ้ ผนปฏิบตั ิลม้ เหลว
ตอ้ งนาขอ้ บกพร่องปรับปรุงแกไ้ ขให้สอดคลอ้ งกบั เป้าหมาย และถา้ หากแผนมีความสมบูรณ์แลว้ ก็
จดั ทาไวเ้ ป็นหลกั การเพ่อื นาไปใชเ้ พ่ือศึกษาเรียนรู้ในการดาเนินชีวิตต่อไป
สรุ ปได้ว่าการวางแผนเป้ าหมายชี วิตเปรี ยบเสมือนแผนการบริ หารชี วิตท่ีต้องคานึ งถึง
PDCA ตลอดเวลา และวงจร PDCA น้ีนาไปใชท้ ้งั เป้าหมายหลกั ของชีวิต เป้าหมายยอ่ ย หรือเป้าหมาย
สนบั สนุนอื่นๆดว้ ย เช่นแผนการจดั หาเงินทุน แผนการหาความรู้และประสบการณ์ ลว้ นใช้ วงจร
15
PDCA น่ันคือในวงจรคุณภาพ PDCA ใหญ่ จะมีวงจร PDCA ย่อยซ่อนอยู่เสมอและวงจร PDCA
นาไปใชใ้ นทุกระดบั ไม่ว่าจะเป็ นใช้ในการทางาน ในการดาเนินกิจวตั รประจาวนั ของคนทุกๆคน
นน่ั เอง
สรุป
เป้าหมายชีวิต คือ ส่ิงท่ีมีคุณค่าที่บคุ คลอยากได้ อยากมี อยากใหเ้ ป็นไปตามความตอ้ งการและ
อยากใหเ้ กิดข้ึนกบั ตนเอง เป้าหมายมีความสาคญั เพราะเปรียบเสมือนเขม็ ทิศนาทางชีวิต ที่ทาใหเ้ ห็น
วิธีการมากมายหลายอย่างที่ตอ้ งดาเนินการเพ่ือให้บรรลุส่ิงที่ตอ้ งการ ลกั ษณะของเป้าหมายชีวิต 2
ลกั ษณะ คือเป้าหมายที่ไม่เกี่ยวขอ้ งกบั การเงิน และเป้าหมายการเงิน โดยการกาหนดเป้าหมายชีวิตท่ีดี
จะตอ้ งมีลกั ษณะ 5 ประการ คือ เจาะจง วดั ผลได้ สามารถบรรลุผลได้ มีเหตุผลและเป็นจริงได้ และมี
กาหนดเวลา วงจรคุณภาพ คือวงจรท่ีแสดงแผนงานที่กาหนดกิจกรรมพ้ืนฐานในกระบวนการทางาน
เพื่อพฒั นาคุณภาพการทางาน เรียกว่า วงจร PDCA ซ่ึงวงจร PDCA ได้นามาใช้ในการวางแผน
เป้าหมายชีวิตไดอ้ ยา่ งมีคุณภาพ
16
กจิ กรรมเสริมทักษะการเรียนรู้บทที่ 1
คาส่ัง : .ใหว้ างแผนเป้าหมายชีวติ ตนเองดว้ ยวงจรคุณภาพ PDCA
เป้าหมายชีวิต คือ..........................................................................................................
P:Plan
D :DO
C: Check
A: Action
17
แบบฝึ กหดั บทที่ 1
คาสั่ง : จงพิจารณาเลือกคาตอบที่ถกู ที่สุด
1. ขอ้ ใดเปรียบเทียบการดาเนินชีวิตกบั เป้าหมายชีวติ ไดด้ ีท่ีสุด
ก. เป้าหมายชีวิตเปรียบเสมือนเขม็ ทิศนาทางชีวติ
ข. เป้าหมายชีวิตเป็นเร่ืองเพอ้ ฝัน
ค. เป้าหมายชีวิตจาเป็นส่ิงที่ตอ้ งทาเพอ่ื ใหม้ ีฐานะร่ารวย
ง. เป้าหมายชีวติ เป็นความคิดของคนที่ขาดความมุ่งมน่ั
จ. เป้าหมายชีวติ เป็นแนวคิดของคนมีการศึกษาสูง
2. “ฉนั อยากเรียนใหจ้ บปริญญาตรี” เป็นเป้าหมายชีวิตแบบใด
ก. เป้าหมายดา้ นอาชีพ
ข. เป้าหมายดา้ นการศึกษา
ค. เป้าหมายดา้ นครอบครัว
ง. เป้าหมายดา้ นสงั คม
จ. เป้าหมายดา้ นสนั ทนาการ
3. “ฉนั อยากทางานราชการ” เป็นเป้าหมายชีวติ แบบใด
ก. เป้าหมายดา้ นอาชีพ
ข. เป้าหมายดา้ นการศึกษา
ค. เป้าหมายดา้ นครอบครวั
ง. เป้าหมายดา้ นสงั คม
จ. เป้าหมายดา้ นสันทนาการ
4. ขอ้ ใดเป็นหลกั การการกาหนดเป้าหมายชีวติ ที่ดี
ก. เป็นจริง วดั ผลได้ มีความเท่ียงตรง เชื่อมน่ั
ข. ชดั เจน แน่นอน ซื่อสัตย์ เท่ียงตรง มน่ั คง
ค. แน่นอน เป็นจริง วดั ผลได้ ซื่อสัตย์ มีกาหนดเวลา
ง. ชดั เจน วดั ผลได้ บรรลผุ ล เป็นจริง มีกาหนดเวลา
จ. ชดั เจน แม่นยา ทา้ ทาย ขยายผลได้ เช่ือถือ
18
5. คาศพั ทข์ อ้ ใดหมายถึง “การต้งั เป้าหมายตอ้ งมีกาหนดเวลา”
ก. Specific
ข. Measurable
ค. Achievable
ง. Time Bound
จ. Realistic
6. คาศพั ทข์ อ้ ใดหมายถึง “การต้งั เป้าหมายชีวิตตอ้ งสามารถนาไปปฏิบตั ิได”้
ก. Specific
ข. Measurable
ค. Achievable
ง. Time Bound
จ. Realistic
7. คาศพั ทข์ อ้ ใดหมายถึง“การต้งั เป้าหมายชีวิตตอ้ งต้งั อยบู่ นพ้ืนฐานความมีเหตุผลและความ
จริง”
ก. Specific
ข. Measurable
ค. Achievable
ง. Time Bound
จ. Realistic
8. วงจรควบคุมคุณภาพ หมายถึง
ก. กิจกรรมพ้ืนฐานในการพฒั นาคุณภาพ ประสิทธิภาพในการทางาน
ข. กิจกรรมที่เกี่ยวขอ้ งกบั การทางานในองคก์ ารเพือ่ เขา้ สู่ AEC
ค. กระบวนการทางานในองคก์ ารใหม้ ีความทนั สมยั
ง. วงจรชีวติ ของสินคา้
จ. วงจรเศรษฐกิจ
9. ขอ้ ใดเป็นช่ือเรียกวงจรคณุ ภาพ
ก. วงจร PDCA
ข. วงจร Deming
ค. วงจร Economic Cycle
ง. ถูกท้งั ขอ้ ก ข
จ. ถกู ท้งั ก ข ค
19
10. คาศพั ทข์ อ้ ใดหมายถึง A ในวงจรคุณภาพ PDCA
ก. Account
ข. Action
ค. Achievable
ง. Air
จ. Arrow
11. การกาหนดวตั ถุประสงค์ เป้าหมาย และผรู้ ับผดิ ชอบ จะถูกกาหนดไวใ้ นข้นั ตอนใดของ
วงจรคุณภาพ PDCA
ก. วางแผน
ข. ตรวจสอบ
ค. ปฏิบตั ิ
ง. ปรับปรุงแกไ้ ข
จ. ประเมินผล
12. ข้ันใดหมายถึง”การรับรู้สภาพการทางานจริ งผลลัพธ์จากการทางานแล้วนามา
เปรียบเทียบกบั ส่ิงท่ีกาหนดไวใ้ นแผน”
ก. วางแผน
ข. ตรวจสอบ ประเมินผล
ค. ปฏิบตั ิ /การดาเนินการ
ง. ปรับปรุงแกไ้ ข
จ. รายงานผล
13. ขอ้ ใดเป็นจุดดอ้ ยของการเป็นผปู้ ระกอบการ
ก. เงินทุนนอ้ ย/ไม่มีเงินทุน
ข. อตั ราค่าจา้ งสูง
ค. มีคู่แขง่ จานวนมาก
ง. คา่ เงินบาทแขง็
จ. ทาเลที่ต้งั ไม่ดี
14. ขอ้ ใดไม่ใช่ปัจจยั สู่ความสาเร็จของการเป็นผปู้ ระกอบการ
ก. ลกู คา้
ข. เงินทนุ
ค. ความรู้และประสบการณ์
ง. รูปร่างหนา้ ตา
20
จ. ทาเลท่ีต้งั
15. ขอ้ ใดกล่าวถูกตอ้ งท่ีสุดเกี่ยวกบั วงจรควบคุมคุณภาพ PDCA
ก. วงจรคุณภาพ PDCA นามาใชเ้ ฉพาะการบริหารงานในองคก์ รทา่ น้นั
ข. วงจรคุณภาพ PDCA นามาใชเ้ ฉพาะในการบริหารธุรกิจเทา่ น้นั
ค. วงจรคุณภาพ PDCA สามารถนามาใชก้ บั การบริหารโครงการขนาดใหญ่
ง. วงจรคุณภาพPDCA สามารถนามาใชก้ บั ทุกระดบั ท้งั ในองคก์ รและบคุ คล
จ. วงจรคุณภาพ PDCAไม่สามารถนามาใชใ้ นการดาเนินชีวติ ประจาวนั ไดเ้ ลย