วิธีการรับมือจาก
Cyber Bullying
วรศ. 411 การเรียนรู้บนฐานของปัญหาและการวิจัย
คณะวิทยาการเรียนรู้และศึกษาศาสตร์
มหาวิทยาลัยธรรมศาสตร์ ปีการศึกษา 2564
สมาชิก
ภัทราภรณ์ ทองบุญ (กิ๊ฟ) 6119610308
สุกัญญา พรมชาติ (ผักกาด) 6119610340
ณัฐชยา โรจนาปิยาวงศ์ (ฟ้า) 6119610209
สุกานดา พลศักดิ์ (ปะแป้ง) 6119610191
วิลาสิ นี ศรภักดี (จิ๊ก) 6119610142
สารบัญ
1.หลักการและเหตุผล หน้ า
1
2.ทฤษฎีและงานวิจัยที่เกี่ยวข้อง 1-2
3.วัตถุประสงค์ 3
4.กลุ่มเป้าหมาย 3
5.วัน เวลา สถานที่ 3
6.อุปกรณ์ 3
7.แผนกระบวนการ 4
8.ผลที่คาดว่าจะได้รับ 5
9.รูปภาพประมวลผลการดำเนิ นกระบวนการ 5-7
10.วิเคราะห์และสรุปผลการดำเนิ นกระบวนการ 8
เอกสารอ้างอิง
1.หลักการและเหตุผล
เนื่องด้วยปัจจุบันสื่อเทคโนโลยีเข้ามามีบทบาทในการดำรงชีวิตมากขึ้น กิจกรรมที่อยู่
ในพื้นที่จริงมีการเคลื่อนย้ายไปในโลกไซเบอร์ ทำให้ผู้คนสามารถเข้าถึงกันได้ง่ายขึ้น
ความง่ายในการเข้าถึงทำให้การกลั่นแกล้งที่มีแค่ในชีวิตจริงเริ่มมามีอิทธิพลในโลก
ไซเบอร์มากขึ้นและรุนแรงขึ้นเรื่อย ๆ ซึ่งการกลั่นแกล้งบนโลกออนไลน์ หรือ Cyber
Bullying เป็นการละเมิดสิทธิต่างๆ จนทำให้ผู้อื่นหวาดกลัว ตกใจ รู้สึกแย่ ไร้ค่าและ
กลายเป็นตัวตลกของสังคม
สถานการณ์การกลั่นแกล้งกันในพื้นที่ไซเบอร์ของไทย ในปี พ.ศ. 2563 ถูกจัด
อยู่อันดับ 5 ของโลก โดยเยาวชนไทย อายุ 13 ปีขึ้นไป ร้อยละ 48 เคยเกี่ยวข้องกับ
การกลั่นแกล้งในพื้นที่ไซเบอร์ ร้อยละ 41 ของเยาวชนไทยเคยถูกกลั่นแกล้งใน
พื้นที่ไซเบอร์
จากที่กล่าวมาข้างต้นจึงมีการจัดกระบวนการรับมือกับการถูก Cyber Bullying
สำหรับช่วงอายุ 13 - 15 ปี เพื่อให้ผู้เรียนได้ตระหนักถึงปัญหาการ Cyber Bullying
แนวทางการรับมือและข้อกฎหมายที่เกี่ยวข้อง อีกทั้งผู้เข้าร่วมยังได้ทักษะของการ
เป็นพลเมืองดิจิทัลที่ดี จากการตระหนักถึงผลกระทบของการกระทำการ Cyber
bullying ที่เป็นผลเสีย และมีทัศนคติเกี่ยวกับการเห็นอกเห็นใจผู้อื่นมากยิ่งขึ้นจาก
การทดลองเป็นผู้ที่ถูกกระทำการ Cyber bullying และหาวิธีการรับมือกับการ
Cyber bullying
2.ทฤษฎีและงานวิจัยที่เกี่ยวข้อง
การรับมือ Cyberbully 5 หลักการ
ข้อที่ 1 Stop หยุดระรานกลับด้วยวิธีการเดียวกัน หยุดตอบโต้ เพื่อไม่ให้เกิดการ
กระทำซ้ำหรือเพิ่มความรุนแรงของเหตุการณ์มากยิ่งขึ้น
ข้อที่ 2 Block ปิดกั้นผู้ที่ระราน ไม่ให้เขาสามารถติดต่อ โพสต์ หรือระรานเราได้อีก
ข้อที่ 3 Tell บอกพ่อแม่ ครู หรือบุคคลที่ไว้ใจ เพื่อขอความช่วยเหลือ หากเป็นเรื่องที่
ผิดกฎหมายหรือถูกข่มขู่คุกคาม ให้เก็บรวบรวมข้อมูลของผู้กระทำ
และเหตุการณ์ระรานรังแกไปแจ้งเจ้าหน้าที่
ข้อที่ 4 Remove ลบภาพหรือข้อความระรานรังแกออกทันที โดยอาจติดต่อ ผู้ดูแล
ระบบหากเป็นพื้นที่สาธารณะบนโลกออนไลน์
ข้อที่ 5 be strong เข้มแข็ง อดทน ยิ้มสู้ อย่าไปให้คุณค่ากับคนหรือคำพูด ที่ทำร้าย
เรา ควรใช้เป็นแรงผลักดันให้เราดีขึ้น ก้าวข้ามปัญหาและอุปสรรคต่าง ๆ
1
กฎหมายไทยกับการกลั่นแกล้งทางออนไลน์
กฎหมายอาญามาตรา 326 ความผิดฐานหมิ่นประมาท โดยเป็นการใส่ความที่
น่าจะทำให้ผู้อื่นเสียชื่อเสียงถูกดูหมิ่น หรือเกลียดชัง ผู้นั้นกระทำความผิดฐาน
หมิ่นประมาท ต้องระวางโทษจำคุกไม่เกิน 1 ปี หรือ ปรับไม่เกิน 20,000 บาทหรือ
ทั้งจำทั้งปรับ
กฎหมายอาญามาตรา 328 ความผิดฐานหมิ่นประมาทโดยการโฆษณาซึ่ง
สามารถนำมาใช้กับการกลั่นแกล้งในช่องทางออนไลน์ได้ ผู้กระทำต้อง
ระวางโทษจำคุกไม่เกิน 2 ปี และปรับไม่เกิน 200,000 บาท
กฎหมายอาญามาตรา 393 ผู้ใดดูหมิ่นผู้อื่นซึ่งหน้าหรือด้วยการโฆษณา
ต้องระวางโทษจำคุกไม่เกิน 1 เดือน หรือปรับไม่เกินหนึ่งหมื่นบาท หรือทั้งจำทั้ง
ปรับ
พรบ.คอมพิวเตอร์ มาตรา 14 เป็นการคุ้มครองบุคคลจากการบิดเบือน ปลอม
แปลงข้อมูลทั้งหมดหรือบางส่วน ซึ่งน่าจะเกิดความเสียหายต่อผู้ถูกกลั่นแกล้ง
บทบัญญัติที่เชื่อมโยง ความผิดจากกรณี Cyber bullying
1) การโพสต์ด่าว่าผู้อื่นเรื่องที่ไม่เป็นจริง ข่าวลือ หลอกลวง และทำให้เกิดความชุ
ลมุนวุ่นวาย ผู้อื่นเสียหาย เดือดร้อน มีโทษจำคุก 3 ปี ปรับ 200,000 บาท
2) การนำภาพและคลิปวิดีโอของบุคคลทั้งที่มีชีวิตและเสียชีวิตมาเผยแพร่โดยไม่
ได้รับอนุญาต และยังนำมาดัดแปลง ตัดต่อ จนทำให้เกิดความเสียหาย สร้าง
ความเดือดร้อน
3) การโพสต์ภาพโป๊เปลือย สิ่งลามกอนาจาร
ทั้งหลายมีโทษจำคุก 5 ปี หรือปรับไม่เกิน 200,000 บาท
4) การส่งภาพหรือข้อมูลใดๆ อันเป็นการ รบกวนผู้อื่น หากมีการฟ้องร้องก็จะมี
โทษปรับไม่เกิน 200,000 บาท
5) การโพสต์เกี่ยวกับเด็กและเยาวชน โดยไม่ปิดบังใบหน้า ยกเว้นเป็นการเชิดชู
ชื่นชม อย่างให้เกียรติ
6) การเข้าใช้มือถือ คอมพิวเตอร์ เฟซบุ๊ก ไอจี ของผู้อื่นโดยไม่ได้รับอนุญาต มี
โทษจำคุก 6 เดือน
7) การเจาะระบบคอมพิวเตอร์ หรือมือถือ เพื่อเอาข้อมูลไปเผยแพร่ให้คนอื่น
มีโทษจำคุกไม่เกิน 1 ปี
กฎหมายแพ่งและพาณิชย์ มาตรา 420
ผู้ใดจงใจหรือประมาทเลินเล่อทำต่อบุคคลอื่นโดยผิดกฎหมายให้เขาเสียหาย
ถึงแก่ชีวิต ร่างกาย ทรัพย์สิน สิทธิหรือเสรีภาพอย่างใดอย่างหนึ่ง ผู้ละเมิดจะต้อง
ชดใช้ค่าสินไหมทดแทน
กฎหมายแพ่งและพาณิชย์ มาตรา 423
ผู้ใดแพร่ข่าวอันบิดเบือนจากความเป็นจริง ซึ่งสร้างความเสียหายต่อชื่อเสียง
ของผู้อื่น ผู้กระทำผิดจะต้องชดใช้ค่าสินไหมทดแทนต่อผู้เสียหาย 2
3.วัตถุประสงค์
1.เพื่อให้ผู้เข้าร่วมรับรู้วิธีการรับมือจาก Cyber bullying
2.เพื่อให้ผู้เข้าร่วมเห็นถึงผลกระทบที่เกิดจาก Cyber bullying
4.กลุ่มเป้าหมาย
นั กเรียนชั้นมัธยมศึกษาตอนต้น อายุ 13-15 ปี
5.วัน เวลา สถานที่
วันพฤหัสบดีที่ 7 เมษายน พ.ศ. 2565
เวลา 9.30-11.30 น. ในโปรแกรม Zoom Meeting
6.อุปกรณ์
โปรแกรม Zoom Meeting
อุปกรณ์สื่อสารต่าง ๆ ที่สามารถรองรับการใช้งานโปรแกรม
Zoom Meeting ได้ เช่น โทรศัพท์มือถือ ไอแพด แท็บเล็ต โน๊ ตบุ๊ค
คอมพิวเตอร์
สมุด กระดาษ ปากกา ดินสอ สำหรับจดบันทึก
3
7.แผนกระบวนการ
กำหนดการกระบวนการวิธีรับมือจาก Cyberbullying
กิจกรรมที่ เวลา จุดประสงค์ รายละเอียด
ของกิจกรรม
1.Check - in+ทำ 09:30 – 09:40 รวมในห้อง Zoom รวม เเนะ
แบบทดสอบก่อน 09:40 – 10:30 เพื่อสร้างความคุ้นเคยเเละ นำตัว และทำแบบทดสอบ
เข้าร่วมกิจกรรม ทดสอบองค์ความรู้เบื้องต้น ก่อนเริ่มกิจกรรม
2. เริ่มกระบวนการ เพื่อให้ผู้เข้าร่วมได้เเสดง แบ่งกลุ่มเเละร่วมกันหาวิธีการ
จนจบ ความคิดเห็นเเละร่วมกัน รับมือเมื่อถูก cyber bullying
เสนอเเนวทางการรับมือ และนำเสนอในห้อง Zoom รวม
3. สะท้อนคิดการ 10:45 - 11:00
เรียนรู้ เเลกเปลี่ยนความคิดเห็น พูดคุยเเลกเปลี่ยนความคิด
เห็นเเละเเนวทางการรับมือ
4.นำเสนอองค์ความรู้ 11:00 – 11:10 ผู้เข้าร่วมได้รู้เเนวทางการ เมื่อถูก Cyber bullying
รับมือเเละข้อกฎหมายที่
5. แบบทดสอบหลัง 11:10 - 11: 30 เกี่ยวข้อง พูดคุยเเลกเปลี่ยนความคิด
เข้าร่วมกิจกรรม เพื่อทดสอบความเข้าใจของ เห็นเเละเเนวทางการรับมือ
ผู้เข้าร่วมหลังจบกิจกรรม เมื่อถูก Cyber bullying
ทำผู้เข้าร่วมทำเเบบทดสอบ
เพื่อทดสอบความเข้าใจหลัง
จบกิจกรรม
4
8.ผลที่คาดว่าจะได้รับ
ผู้จัดกระบวนการคาดหมายว่าในระหว่างจัดกระบวนการในช่วง 15
นาทีแรก ผู้เข้าร่วมจะรู้สึกตื่นตัว วางใจและกล้าตอบคำถาม หลังจาก
นั้นในช่วงกระบวนการจะรู้สึกสนุก และได้แลกเปลี่ยนความรู้กับเพื่อน
ๆ ในกลุ่มในการหาวิธีการรับมือเมื่อถูก Cyber bullying และในช่วง
สะท้อนคิดและนำเสนอองค์ความรู้ ผู้เข้าร่วมจะรู้สึกประหลาดใจ และ
ได้รับความรู้เพิ่มเติมเกี่ยวกับการรับมือเมื่อถูก Cyber bullying
โดยภาพรวมแล้วผู้เข้าร่วมจะได้รับความรู้เกี่ยวกับเเนวทางการรับมือ
เมื่อถูก Cyber Bullying และข้อกฎหมายที่เกี่ยวข้อง อีกทั้งผู้เข้าร่วมยัง
ได้ทักษะของการเป็นพลเมืองดิจิทัลที่ดี จากการตระหนักถึงผลกระทบ
ของการกระทำการ Cyber bullying ที่เป็นผลเสีย และมีทัศนคติเกี่ยว
กับการเห็นอกเห็นใจผู้อื่นมากยิ่งขึ้นจากการทดลองเป็นผู้ที่ถูกกระทำ
การ Cyber bullying และหาวิธีการรับมือกับการ Cyber bullying
9.รู ปภาพประมวลผลการดำเนิ นกระบวนการ
กิจกรรมที่ 1 : Check in และทำแบบทดสอบก่อนเรียน
5
กิจกรรมที่ 2 : กระบวนการ
6
กิจกรรมที่ 3 : สะท้อนคิดการเรียนรู้
กิจกรรมที่ 4 : นำเสนอองค์ความรู้
กิจกรรมที่ 5 : แบบทดสอบหลังเข้าร่วมกิจกรรม
7
10.วิเคราะห์และสรุ ปผลการดำเนิ นกระบวนการ
จากกิจกรรมที่ 1 เนื่องจากผู้เข้าร่วมกิจกรรมส่วนใหญ่ได้เข้ามารอเข้าร่วม
กิจกรรมตั้งแต่ก่อนเริ่มกิจกรรม ทำให้ผู้เข้าร่วมมาครบตามจำนวนและได้เริ่ม
ต้นดำเนินกิจกรรมเป็นไปตามกำหนดการที่วางไว้
จากกิจกรรมที่ 2 จะเป็นการชวนคุยถึงความหมายของการ Cyber bullying
แบบรวบรัดและกระชับเพื่อให้พอเข้าใจถึงความหมาย จากนั้นจะเป็นการ
เจาะจงถึงประเด็นปัญหาที่เกิดจากการ Cyber bullying เพื่อนำไปสู่ประเด็นการ
ขาดความรู้ในการรับมือเมื่อถูก Cyber bullying ซึ่งสามารถดำเนินกิจกรรมไป
ได้ด้วยดี
หลังจากนั้นจะเป็นการจัดกิจกรรมกลุ่ม ซึ่งเราได้วางแผนไว้ว่าจะแบ่งออก
เป็น 2 กลุ่ม กลุ่มละ 3-4 คน ทว่าจำนวนผู้เข้าร่วมกิจกรรมนั้นมีจำนวนมากเกิน
กว่าที่คาดการณ์ไว้ จึงมีการปรับเปลี่ยนให้มีทั้งหมด 4 กลุ่ม กลุ่มละ 6-7 คน
และกระจายสมาชิกผู้จัดกระบวนการไปยังแต่ละกลุ่ม เพื่ออธิบายกิจกรรม แจก
โจทย์ปัญหา รวมไปถึงการตอบคำถามผู้เข้าร่วมในกรณีที่เกิดความไม่เข้าใจ
จากกิจกรรมที่ 3 เนื่องจากเป็นกิจกรรมที่สะท้อนการเรียนรู้จากการทำ
กิจกรรมกลุ่มที่ผ่านมา ผู้เข้าร่วมกิจกรรมสามารถสะท้อนคิด แชร์ความรู้สึก
อย่างหลากหลาย ทว่าผู้เข้าร่วมส่วนใหญ่สะดวกที่จะแชร์ความคิดเห็นผ่านช่อง
การสนทนา (Chat) ในโปรแกรม Zoom มากกว่าการสนทนาผ่านเสียง จึงทำให้
เกิดการปฏิสัมพันธ์ผ่านการพูดคุยค่อนข้างน้อย
จากกิจกรรมที่ 4 เนื่องจากเป็นกิจกรรมที่ให้ความรู้เรื่องการรับมือเมื่อถูก Cyber
bullying โดยการบรรยาย ซึ่งมีเนื้อหาค่อนข้างเยอะพอสมควร ผู้จัดกิจกรรมจึงเน้น
การพูดให้เข้าใจง่าย มีความกระชับ ทว่าข้อมูลยังคงครบถ้วนสมบูรณ์
จากกิจกรรมที่ 5 เนื่องจากเป็นกิจกรรมสุดท้ายและเป็นการทดสอบความรู้หลังจาก
ทำกิจกรรม ผู้เข้าร่วมกิจกรรมทำแบบทดสอบครบตามจำนวนอย่างรวดเร็ว ผลคะแนน
จากการทำแบบทดสอบค่อนข้างสูง จะเห็นได้ว่าผู้เข้าร่วมกิจกรรมให้ความร่วมมือเป็น
อย่างดี รวมไปถึงได้รับความรู้เพิ่มมากขึ้นหลังจากเข้าร่วมกิจกรรม
8
เอกสารอ้างอิง
รัชชา สถาพรพงษ์. (2563). ความรุนแรงในสื่อผ่านการประทุษร้ายบนโลก
ไซเบอร์กับช่องว่างของการรับผิดทาง กฎหมาย. สืบค้นจาก
https://webcache.googleusercontent.com/search?q=cache:
7tAU3uHTZpsJ:https://so06.tci-thaijo.org/index.php/apheit-
ฃss/article/download/240655/164590/839600+&cd=1&hl=
th&ct=clnk&gl=th
วีรวิชญ์ เลิศรัตน์ ธารงกุล. (2564). การกลั่นแกล้งกันในพื้นที่ไซเบอร์ของ
นั กเรียนระดับมัธยมศึกษาตอนต้น: ความชุก วิธีการจัดการปัญหา และ
พฤติกรรมเสี่ยง. สืบค้นจาก https://webcache.googleusercontent.
com/search?q=cache:nirOuArAhWkJ:https://so04.tci-thaijo.org/
index.php/neuarj/article/download/249043/170480/888611
+&cd=1&hl=th&ct=clnk&gl=th
สำนั กงานกองทุนสนั บสนุนการสร้างเสริมสุขภาพ. (2563). Cyberbully
คืออะไร? ส่งผลอย่างไร? และเราควรรับมือกับมันอย่างไรดี?. สืบค้นจาก
Cyberbully คืออะไร?และควรรับมือกับมันอย่างไรดี? (thaihealth.or.th)