โครงงานภาษาไทย
การจัดทำหนงั สืออเิ ลก็ ทรอนกิ ส์ (e – book ) ส่งเสริมการอ่านวรรณคดไี ทย
ชือ่ หนงั สือ“มหาชาตคิ ำหลวง”
ผ้จู ดั ทำ เลขท5่ี
๑.นายกลุ ธวชั วาทีโกวทิ เลขท8ี่
๒.นายพุทธนิ ันท์ จนั ทรอ์ ่อน เลขท1ี่ 9
๓.นางสาวปณชิ า บรรเรอื งทอง เลขท2ี่ 3
๔.นางสาวพัทธธ์ รี า ภัทรพรทวีวัฒน์ เลขท2ี่ 4
๕.นางสาวพมิ ลพรรณ วรี ะนันทาเวทย์
ชนั้ มัธยมศกึ ษาปที ี่ 4/9
ครทู ีป่ รึกษาโครงงาน
นางกรรณิการ์ พลพวก
โรงเรยี นเบ็ญจะมะมหาราช อำเภอเมอื งอบุ ลราชธานี จังหวดั อุบลราชธานี
รายงานนี้เปน็ สว่ นประกอบโครงงานวิชา ท๓๑๑๐๒ ภาษาไทย
ระดบั ช้นั มัธยมศึกษาปที ่ี ๔
วันท่ี 11 พฤศจกิ ายน พ.ศ.2565
ก
หวั ข้อโครงงาน การอา่ นวรรณคดีไทย เรื่องมหาชาตคิ ำหลวง
๑.นายกลุ ธวัช วาทีโกวทิ
๒.นายพทุ ธินนั ท์ จนั ทรอ์ อ่ น
๓.นางสาวปณิชา บรรเรืองทอง
๔.นางสาวพัทธ์ธรี า ภัทรพรทวีวฒั น์
๕.นางสาวพมิ ลพรรณ วีระนันทาเวทย์
ระดบั ชน้ั มธั ยมศกึ ษาปีท่ี ๔
ครูท่ปี รึกษาโครงงาน นางกรรณิการ์ พลพวก
โรงเรียน. เบญ็ จะมะมหาราช
ปี พ.ศ. ๒๕๖๕
บทคดั ย่อ
โครงงานน้มี วี ัตถุประสงค์เพื่อ
1.ศึกษาความเปน็ ของวรรณคดีไทยเร่ืองมหาชาตคิ ำหลวง 2.เขา้ ใจและแสดงความคิดเห็น วิจารณว์ รรณคดี
และวรรณกรรมไทยอยา่ งเห็นคณุ คา่ และนำมาประยุกต์ใชใ้ นชวี ิตจริง 3.เพอ่ื ใหไ้ ดค้ วามรู้เกย่ี วกับวัฒนธรรม
สภาพสงั คม และเหตกุ ารณ์บ้านเมอื ง ควบคูก่ นั ไปกับวิวัฒนาการของวรรณคดีในสมัยสุโขทยั 4.เพ่ิมความเขา้ ใจ
และความซาบซ้งึ ในคุณค่าของวรรณคดอี ีกดว้ ย
กล่มุ ข้าพเจ้าได้รบั มอบหมายใหศ้ กึ ษาคน้ คว้าวรรณคดี เร่ือง มหาชาตคิ ำหลวง ซงึ่ ไดพ้ จิ ารณาร่วมกัน
แล้วเหน็ ว่าควรนำเสนอในรูปแบบหนังสอื อเิ ลก็ ทรอนิกส์ (e – book) เพราะสามารถอ่านไดท้ ุกท่ี ทุกเวลา
สามารถใช้โปรแกรมคอมพิวเตอรส์ รา้ งสรรคห์ นังสอื ทมี่ สี สี ัน ภาพ เสียง ท่นี ่าสนใจ ไมน่ ่าเบอื่ หนา่ ยได้ และยงั มี
ประโยชน์ ใช้เปน็ สือ่ การเรยี นร้เู พือ่ สง่ เสริมการอา่ นวรรณคดี ไดเ้ ปน็ อย่างดี อกี ท้ังได้ฝึกการทำงานรว่ มกัน
เปน็ กลมุ่ รู้จักการประสานงานร่วมกนั ที่ดี ฝกึ ทักษะการใช้ภาษา หรอื การใช้คำในการแต่งเรอื่ ง รวมถงึ ฝกึ
ทักษะการเทคโนโลยี ความคิดสร้างสรรค์ และจนิ ตนาการได้เป็นอยา่ งดี
จากผลการศึกษาพบว่าวรรณคดไี ทยเร่ืองมหาชาตคิ ำหลวง มีความนา่ สนใจ มปี ระโยชน์ เเละมีองค์
ความรมู้ ากมายทส่ี ามารถนำมาปรบั ใชใ้ นชวี ติ ประจำวนั ได้
ข
กติ ติกรรมประกาศ
โครงงานภาษาไทย เร่ือง การอ่านวรรณคดไี ทย เรื่องมหาชาติคำหลวง เป็นโครงงานที่จดั ทำข้ึนเพื่อให้
นกั เรียนได้อา่ นวรรณคดีไทยเรือ่ ง มหาชาติคำหลวง เพอ่ื จะได้รคู้ วามเป็นมา เข้าใจและแสดงความคดิ เห็น
วิจารณ์วรรณคดแี ละวรรณกรรมไทยอยา่ งเห็นคณุ คา่ และนำมาประยุกตใ์ ชใ้ นชวี ติ จริงและเพ่ือให้ไดค้ วามรู้
เก่ยี วกบั วัฒนธรรม สภาพสงั คม และเหตกุ ารณ์บ้านเมอื ง ควบคู่กนั ไปกบั วิวฒั นาการของวรรณคดีในสมัย
สุโขทยั
การจดั ทำโครงงานในครั้งนี้สำเรจ็ ลุล่วงดว้ ยดี ด้วยไดร้ บั ความอนเุ คราะห์และการสนับสนุนด้วยดี จาก
คณุ ครูกรรณิการ์ พลพาก ซ่ึงเปน็ ครูประจำวิชาภาษาไทย ท่ีไดใ้ ห้คำแนะนำต่างๆในการทำโครงงานให้ถูกต้อง
ตามหลกั
คณะผจู้ ัดทำโครงการขอขอบคุณทา่ นมา ณ โอกาสน้ี
คณะผู้จดั
สารบญั ค
หน้า
บทคดั ยอ่ ........................................................................................................................................................ ก
กิตติกรรมประกาศ ......................................................................................................................................... ข
สารบญั ........................................................................................................................................................... ค
บทท่ี 1 บทนำ................................................................................................................................................๑
ทม่ี าและความสำคัญของโครงงาน............................................................................................................๑
วตั ถปุ ระสงค์ ..............................................................................................................................................๑
สมมตุ ิฐานของการศึกษา ...........................................................................................................................๑
ขอบเขตของการศึกษาค้นควา้ ...................................................................................................................๑
บทท่ี 2 การศกึ ษาเอกสารท่เี ก่ียวข้อง ...................................................................................................... ๒
บทที่ 3 การดำเนินการโครงงาน.............................................................................................................. ๙
บทที่ 4 ผลการศึกษาและอภิปรายผลการศกึ ษา ....................................................................................๑๐
บทที่ 5 สรุปผลการศกึ ษา........................................................................................................................... ๑๑
บรรณานุกรม............................................................................................................................................... ๑๒
ภาคผนวก ................................................................................................................................................... ๑๓
๑
บทที่ ๑
บทนำ
ทมี่ าและความสำคญั ของโครงงาน
การศกึ ษาวชิ าภาษาไทยมปี ระโยชน์ช่วยพัฒนาทักษะสื่อสารในชวี ติ ประจำ ภาษาไทยเป็นเครอ่ื งมอื ใน
การดำเนนิ ชวี ิตประจำวัน การศกึ ษา รวมถึงการทำงาน
หลักสตู รสาระการเรยี นร้วู ชิ าภาษาไทย สาระท่ี ๕ วรรณคดีและวรรณกรรม กำหนดมาตรฐาน
ท ๕.๑ เข้าใจและแสดงความคดิ เห็น วจิ ารณ์วรรณคดีและวรรณกรรมไทยอยา่ งเหน็ คณุ คา่ และนำมา
ประยุกตใ์ ช้ในชีวติ จรงิ และระดับช้ันมัธยมศึกษาปีที่ ๔ ภาคเรียนท่ี 2 กำหนดสาระการเรยี นรูเ้ ร่ือง วรรณคดี
สมยั สโุ ขทัย ให้นักเรยี นได้ศึกษาคน้ ควา้ เพิ่มเติม เพื่อให้ได้ความร้เู กย่ี วกบั วฒั นธรรม สภาพสังคม และ
เหตุการณบ์ า้ นเมอื ง ควบคกู่ นั ไปกับววิ ฒั นาการของวรรณคดใี นสมยั สโุ ขทัย อีกทัง้ ช่วยเพ่ิมความเขา้ ใจและ
ความซาบซง้ึ ในคุณคา่ ของวรรณคดี
กลุ่มข้าพเจา้ ได้รับมอบหมายให้ศกึ ษาคน้ ควา้ เรื่อง มหาชาติคำหลวง ซ่ึงได้พจิ ารณาร่วมกันแล้วเห็นวา่
ควรนำเสนอในรปู แบบหนงั สืออเิ ล็กทรอนิกส์ (e – book) เพราะสามารถอ่านได้ทุกที่ ทุกเวลา สามารถใช้
โปรแกรมคอมพวิ เตอรส์ ร้างสรรค์หนงั สอื ท่ีมีสีสัน ภาพ เสยี ง ทนี่ า่ สนใจ ไมน่ ่าเบ่ือหน่ายได้ และยงั มีประโยชน์
ใชเ้ ป็นสอื่ การเรียนรู้เพอ่ื ส่งเสริมการอ่านวรรณคดี ได้เป็นอย่างดี อกี ทง้ั ได้ฝกึ การทำงานร่วมกนั เปน็ กล่มุ
รู้จกั การประสานงานร่วมกนั ที่ดี ฝึกทกั ษะการใชภ้ าษา หรือการใช้คำในการแตง่ เร่ือง รวมถึงฝึกทักษะการ
เทคโนโลยี ความคดิ สรา้ งสรรค์ และจินตนาการไดเ้ ปน็ อยา่ งดี
วตั ถุประสงค์
๑. จัดทำหนงั สืออิเลก็ ทรอนิกส์ (e – book) ประกอบการเรยี นเร่ือง วรรณคดสี มัยสโุ ขทยั
๒. เชิญชวนผู้สนใจอ่าน อย่างน้อย ๒๐ คน
๓. ผอู้ ่านมคี วามพงึ พอใจต่อหนังสอื อเิ ลก็ ทรอนิกส์ (e – book) ที่จัดทำขน้ื อยู่ในระดับดี – ดมี าก
สมมุติฐานของการศึกษา
หนงั สืออิเล็กทรอนิกส์ (e – book) ส่งเสรมิ การอ่านวรรณคดไี ทย มคี วามสวยงาม เน้อื หาสาระดี
สนกุ สนาน น่าสนใจ ชว่ ยการเรยี นรเู้ ร่อื ง วรรณคดสี มยั สโุ ขทยั
ขอบเขตของการศกึ ษาค้นคว้า
๑. เนือ้ หาของหนงั สืออเิ ล็กทรอนิกส์ (e – book) เปน็ เน้อื หาเกยี่ วกับวรรณคดีสมยั สุโขทัย เรอ่ื ง
มหาชาตคิ ำหลวง
๒. ระยะเวลาจัดทำ ต้งั แต่ 14 พฤศจิกายน ๒๕๖๕ - 11 ธันวาคม ๒๕๖๕
เชิญชวนผสู้ นใจอ่านและสรุปรายงานผลการจัดทำโครงงาน พฤศจิกายน - ธนั วาคม ๒๕๖๕
นำเสนอโครงงานภาษาไทยในชั้นเรยี น 16 ธนั วาคม ๒๕๖๕
๒
บทท่ี ๒
การศกึ ษาเอกสารทีเ่ กยี่ วข้อง
การจัดทำหนงั สอื หนงั สืออิเล็กทรอนกิ ส์ (e – book) ช่อื หนงั สอื มหาชาตคิ ำหลวง
ในการดำเนนิ การจัดทำ กลุ่มข้าพเจา้ ได้ศึกษาหาความรู้ ดังนี้
1. ศกึ ษาวรรณคดีสมยั อยธุ ยาตอนต้น เรื่อง มหาชาติคำหลวง
2. ศึกษาเรื่อง หนงั สอื อิเล็กทรอนิกส์ (e – book)
3. ศึกษาเรื่อง โปรแกรมทใ่ี ช้จัดทำหนงั สืออเิ ล็กทรอนิกส์ (e – book) โปรแกรมCanva
๑.วรรณคดีสมยั อยุธยาตอนต้น เรอ่ื ง มหาชาติคำหลวง
ผูแ้ ต่ง
สมเด็จพระบรมไตรโลกนาถโปรดฯ ให้นักปราชญ์ราชบัณฑติ ช่วยกนั แต่ง เม่อื จลุ ศักราช ๘๔๔ พทุ ธศักราช
๒๐๒๕ สมเด็จพระบรมไตรโลกนาถเป็นพระราชโอรสของสมเด็จพระบรมราชาธิปดที ี่ ๒ หรอื สามพระยา ก่อน
เสวยราชย์ พระราชบดิ าภิเษกให้เปน็ พระมหาอุปราช และโปรดใหเ้ สดจ็ ไปครองเมืองพิษณโุ ลก มอี ำนาจ
สทิ ธิ์ขาดในหวั เมืองฝา่ ยเหนอื ได้รับราชสมบตั ิสืบตอ่ พระราชบดิ า ระหวา่ ง พ.ศ.๑๙๙๑ – ๒๐๓๑ สมเด็จพระ
บรมไตรโลกนาถทรงสรา้ งความเจริญร่งุ เรอื งแก่กรงุ ศรีอยธุ ยาเป็นอันมาก ทรงแก้ไขการปกครอง โดยแยก
ทหารและพลเรือนออกจากกัน ฝา่ ยทหารมหี ัวหนา้ เป็นสมหุ กลาโหม ฝ่ายพลเรือนมีสมหุ นายก ทรงตั้งยศ
ข้าราชการลดลนั่ กนั ตามชน้ั เช่น ขนุ หลวง พระยา พระ ทรงทำสงครามกบั เชียงใหม่ ได้เมืองเชียงใหม่ พ.ศ.
๒๐๑๗ เป็นเหตุให้เกดิ ลลิ ิตยวนพา่ ย พระองค์มีพระราชศรัทธาในพระพุทธศาสนา เสดจ็ ออกผนวชชัว่ ระยะ
หน่ึง ท่วี ดั จุฬามณี จงั หวดั พิษณุโลก การทำนุบำรุงพระศาสนาในรัชกาลน้ที ำให้เกดิ มหาชาติคำหลวง
ประวัติ
มหาชาติคำหลวงเปน็ หนงั สอื มหาชาตฉิ บับภาษาไทย และเปน็ ประเภทคำหลวงเรือ่ งแรก เรื่องเกยี่ วกบั ผู้
แต่งและปีท่ี แตง่ มหาชาตคิ ำหลวง ปรากฏหลกั ฐานในเรือ่ งพงศาวดารฉบบั คำหลวงกล่าวยืนยนั ปที แ่ี ตง่ ไว้ตรง
กบั มหาชาตคิ ำหลวงเดิมหายไป ๖ กณั ฑ์ พระบาทสมเด็จพระพทุ ธเลศิ หลา้ นภาลัย ทรงมีพระบรมราชโองการ
ใหพ้ ระราชาคณะและนักปราชญร์ าชบณั ฑติ แต่งซ่อมใหค้ รอบ ๑๓ กณั ฑ์ เมอื่ จุลศักราช ๑๑๗๖ พุทธศักราช
๒๓๔๗ ได้แก่ กณั ฑ์ หมิ พานต์ ทานกัณฑ์ จลุ พน มัทรี สกั กบรรพ และฉกษัตรยิ ์
ทำนองแตง่
แต่งด้วยคำประพนั ธ์หลายอยา่ ง คือ โคลง รา่ ง กาพย์ และฉนั ท์ มภี าษาบาลี แทรกตลอดเรื่องมหาชาติคำ
หลวงเรือ่ งนี้เปน็ หนงั สอื ประเภทคำหลวง
๓
หนังสือคำหลวงมลี กั ษณะดังนี้
๑.เป็นพระราชนิพนธ์ของพระเจ้าแผน่ ดิน หรอื เจา้ นายช้ันสงู
๒.เป็นเรอื่ งเกย่ี วกบั พระศาสนาและศลี ธรรม
๓.ใชค้ ำประพันธห์ ลายประเภท คือโคลง ฉนั ท์ กาพย์ กลอน และร่าย
๔.ใช้สวดเข้าทำนองหลวง ซ่ึงสมเดจ็ พระบรมไตรโลกนาถโปรดประดษิ ฐ์ข้ึนได้
ความมงุ่ หมาย
เพ่อื ใช้อา่ นหรอื สวดในวันสำคัญทางศาสนา เชน่ วนั เข้าพรรษา และอาจเรียกรอยตามพระพทุ ธธรรมราชา
ลไิ ท ซ่งึ พระราชนิพนธเ์ รื่องไตรภูมพิ ระเรื่อง
เรอื่ งย่อ แบ่งออกเปน็ ๑๓ ตอน ซึง่ เรียกวา่ กัณฑ์ดังน้ี
-กัณฑท์ ศพร เรม่ิ ตัง้ แต่พระพุทธเจา้ ตรัสรู้ แล้วเสดจ็ ไปเทศนาโปรดพระเจา้ พมิ พิสาร ต่อจากนน้ั เสด็จไป
โปรดพทุ ธบิดา และพระประยูรญาตทิ ่ีกรุงกบิลพัสดุ์ เกดิ ฝนโบกขพรรษ พระสงฆส์ าวกกราบทลู อาราธนาให้
ทรงแสดงเร่อื งพระเวสสันชาดก เริ่มตงั้ แตเ่ มอ่ื กัปที่ ๙๘ นับเป็นแตป่ ัจจุบนั พระนางผุสดีซึ่งจะทรงเป็นพระ
มารดาของพระเวสสันดร ทรงอธฐิ านขอเปน็ มารดาของผู้มีใจบญุ จบลงตอนพระนางได้รับพระ ๑๐ ประการ
จากพระอนิ ทร์
- กณั ฑ์หิมพานต์ พระเวสสนั ดรทรงเปน็ พระราชโอรสของพระเจ้าสัญญชัยกับพระนาวผุสดแี ห่งแควน้ สีวี
ราษฎร์ประสูตติ รอกพ่อค้า เม่ือพระเวสสนั ดรไดเ้ วนราชสมบัติจากพระมารดา ได้พระราชทานช้างปจั จยั นาค
แก่กษตั ริยแ์ ห่งแคว้นกลิงรางราษฎรป์ ระชาชนไม่พอใจ พระเวสสนั ดรจงึ ถูกเนรเทศไปอยู่ป่าหิมพานต์
-กัณฑท์ านกณั ฑ์ กอ่ นเสดจ็ ไปอยูป่ ่า พระเวสสันดรได้พระราชทานสตั ตดกทาน คือ ชา้ ง ม้า รถ ทาสชาย
ทาสหญิง โคนม และนางสนม อย่าง ๗๐๐
-กัณฑว์ นประเวสน์ พระเวสสนั ดรทรงพาพระนางมัทรีพระชายา พระชาลแี ละพระกันหาพระโอรส
พระธิดา เสดจ็ จากเมอื งผา่ นแคว้นเจตราษฏร์จนเสดจ็ ถึงเขาวงกตในป่าหมิ พานต์
-กัณฑ์ชชู ก ชูชกพราหมณข์ อทานได้นางอมติ ดาเปน็ ภรรยา นางใชใ้ หไ้ ปขอสองกมุ าร ชูชกเดินทางไปสบื
ขา่ วในแควน้ สีวรี าษฏร์ สามารถหลบหลกี การทำรา้ ยของชาวเมือง พบเจตบตุ ร ลวงเจตบุตร ให้บอกทางไปยงั
เขาวงกต
-กัณฑ์จุลพน ชูชกเดนิ ทางผา่ นปา่ ตามเส้นทางตามท่ีเจตบตุ รแนะจนถึงทีอย่ขู องอจั จุตฤษี
-กณั ฑม์ หาพน ชชู กลวงอัจจุจฤษี ใหบ้ อกทางผา่ นป่าใหญ่ไปยงั ทีป่ ระทบั ของพระเวสสันดร
-กณั ฑ์กุมาร ชชู กทูลขอสองกุมาร ทุบตสี องกุมารเฉพาะพรพักตร์พระเวสสันดร แล้วพาออกเดนิ ทาง
-กัณฑ์มทั รี พระนางมัทรเี สด็จกลบั มาจากหาผลไม้ทปี่ ่า ออกติดตามสองกุมารตลอกคนื จนถงึ ทางวิสัญญี
เฉพาะพระพักตร์พระเวสสันดร เม่อื ทรงพน้ื แล้ว พระเวสสนั ดรเลา่ ความจริงเก่ียวกบั สองกุมาร พระนางทรง
อนโุ มทนาด้วย
๔
-กัณฑส์ กั กบรรพ พระอินทรท์ รงเกรงว่าจะผู้ท่มี าพระนางมทั รไี ปเสยี ทรงเปลงเปน็ พราหมณ์ชรามาทลู
ของพระนางมัทรีแลว้ ฝากไวท้ ่ีพระเวสสนั ดร
-กณั ฑ์มหาราช ชูชกเดินทางเขา้ แคว้นสวี รี าษฎร์ พระเจ้าสญชัยทรงไถส่ องกุมาร ชชู กได้รับพระราชทาน
เล้ยี ง และถงึ แกก่ รรมด้วยการบริโภคอาหารมากเกนิ ควร
-กัณฑฉ์ กษัตริย์ พระเจ้าสัญญชยั พระนางผสุ ดี พระชาลี และพระกันหาเสดจ็ ไปทูลเชญิ พระเวสสนั ดรและ
พระนางมัทรีกลบั เมอื่ กษัตรยิ ์หกพระองค์ ทรงพบกนั ก็ทรงวสิ ัญญี ต่อฝนโบกขพรรษตก จงึ ทรงฟน้ื ขึ้น
-กัณฑ์นครกัณฑ์ กษัตริย์ทัง้ หกพระองคเ์ สดจ็ กลับพระนคร พระเวสสันดรได้ครองราชย์ดังเดิม บา้ นเมือง
สมบูรณพ์ ูนสุข
ตวั อย่างบางตอน
นางมัทรโี ศกถึงชาลกี ณั หาหสํ าว ดจุ หงษโปฏก กระเหว่าเล่านนก พลัดแมส่ ูญหาย อุปรปิ ลฺลเล ตกต่ำติด
ตม อดนมปางตาย ดุจแกว้ แม่หาย ไม่คอยมารดา เต มิคา วิย อุกกณฺณา หน่ึงบตุ รเนื้อทราย มิโรทกบวย
ทรามรกั ษาเสนหา สมนตฺ ามฺมภธิ าวโิ น ยกหูชคู อ คอยถ้ามารดา เห็นแม่กลบั มา วงิ่ เขา้ เชยชม อานนทฺ ิโน ปมุทิ
ตา วิ่งซา้ ยวง่ิ เข้ามา ชมรอบมารดา แลว้ เขา้ กนิ นม วคฺคมานาว กมฺปเร ลองเชองเรองไป ใหแ้ ม่ชนื่ ชม ใหล้ มื
อารมณ์ ดุจสองพงงงา ตยฺ ชฺช ปตเฺ ต น ปสสฺ ามิ พระแก้วแมเ่ อย บรุ โพน้ ยอ่ มคอย คอนรบั มารดา ชาลิง กณหฺ า
ชินํ จุโภ วนนี้ไปไหน ไมร่ ้เู ห็นหา โอส้ องพงงงา กัณหาชาลี
มหาชาติคำหลวง เปน็ วรรณคดีเกี่ยวกับศาสนาโดยตรง เปน็ หนังสอื มหาชาตฉิ บับภาษาไทยเล่มแรก ที่
ปรากฏหลักฐานเหลอื อยู่ มใี จความใกลเ้ คียงกับข้อความทแี่ ต่งเปน็ ภาษาบาลี แสดงถึงความสามารถในการแปล
และเรยี บเรยี ง ข้อความ การแทรกบาลลี งไว้มากมายเชน่ น้ี ทำให้ฟงั ยากจนต้องมีการแต่งกาพย์มหาชาตขิ น้ึ
ใหมใ่ นสมยั สมเด็จพระเจ้าทรงธรรม มหาชาตคิ ำหลวงท้งั ของเดิมและท่ีแต่งซ่อมใหม่ในรัชกาลท่ี ๒ แหง่ กรงุ รัต
โกสินทร์ นกั ปราชญ์ราชบัณฑิตทเี่ ป็นกวีหลายทา่ นชว่ ยกันแตง่ จึงมีสำนวนโวหารและถ้อยคำไพเราะเพราะพริ้ง
อย่มู าก แทรกไวด้ ้วยรสวรรณคดีหลายประการ เชน่ ความโศก ความอาลัยรัก ความน้อยใจ และความงามของ
ธรรมชาติ เปน็ ตน้ นอกจากน้ียงั ให้ความร้ทู างดา้ นภาษา ทำใหท้ ราบคำโบราณ คำแผลง และ
ภาษาตา่ งประเทศ เชน่ สันสกฤต และเขมรเปน็ ตน้
มหาชาตคิ ำหลวงแสดงถงึ ความเลอ่ื มใสในพทุ ธศาสนา และความเช่ือในบญุ กสุ ลท่เี กิดจากฟังเทศน์เรื่อง
มหาชาตขิ องคนไทยสืบต่อมาจากสโุ ขทยั นอกจากนี้ยงั แสดงใหเ้ ห็นว่าสมเด็จพระบรมไตรโลกนาถมพี ระราช
ศรัทธาในพระพุทธศาสนาอย่างยิ่ง การโปรดเกลา้ ฯให้ประชุมนกั ปราชญ์ราชบัณฑิตแต่งมหาชาติคำหลวง ก็
เทยี บได้พญาลิไททรงพระราชนิพนธไ์ ตรภูมพิ ระร่วง
๒. หนงั สืออเิ ลก็ ทรอนิกส์ (e – book)
หนังสืออิเลก็ ทรอนิกส์ (E-Book)
๕
E-Book ย่อมาจากคำวา่ Electronic Book หมายถงึ หนงั สอื ที่สร้างขน้ึ ด้วยโปรแกรมคอมพิวเตอร์มี
ลกั ษณะเป็นเอกสารอิเล็กทรอนกิ ส์ โดยปกตมิ กั จะเป็นแฟม้ ขอ้ มลู ท่ีสามารถอา่ นเอกสารผ่านทางหนา้
จอคอมพิวเตอร์ ทง้ั ในระบบออฟไลน์ และออนไลน์
คณุ ลกั ษณะของหนงั สอื อเิ ล็กทรอนิกสส์ ามารถเช่ือมโยงจุดไปยงั ส่วนตา่ งๆของหนงั สือ เวบ็ ไซต์ตา่ ง ๆ
ตลอดจนมีปฏสิ มั พนั ธแ์ ละโต้ตอบกบั ผเู้ รยี นได้ นอกจากนัน้ หนังสอื อเิ ล็กทรอนิกสส์ ามารถแทรกภาพ เสยี ง
ภาพเคลือ่ นไหว แบบทดสอบและสามารถสั่งพิมพเ์ อกสารท่ีตอ้ งการออกทางเครื่องพมิ พไ์ ด้ อกี ประการหนึ่งที่
สำคัญกค็ ือ หนงั สืออิเล็กทรอนิกส์สามารถปรบั ปรงุ ให้ทนั สมัยได้ตลอดเวลาซ่ึงคุณสมบัติเหลา่ นี้จะไม่มีใน
หนงั สอื ธรรมดาท่วั ไป
ประเภทของหนังสอื อเิ ล็กทรอนกิ ส์
หนงั สืออิเลก็ ทรอนิกส์มกี ารจดั เกบ็ ข้อมูลอยหู่ ลายประเภท ไม่ว่าจะเป็นขอ้ ความ รูปภาพ เสยี ง
ภาพเคลอื่ นไหว ซ่ึงแบ่งออกไดห้ ลายประเภทตามคุณสมบัติดังนี้
1.Text books บรรจขุ ้อมูลในรูปตวั หนังสอื ในลกั ษณะเชิงเส้นตรง ซึ่งใช้ในการค้นหาโดยเครอ่ื งมอื ช่วย
สืบคน้ (search engine) หรอื ใช้ browser
2.Picture books บรรจุภาพนงิ่ ชนิดต่างๆ ซ่งึ ไมม่ เี สยี ง
3.Talking books เปน็ หนงั สือทม่ี ีเสียงพูด เสียงบรรยาย ดนตรแี ละเสยี งประกอบ เพือ่ ประกอบการ
นำเสนอข้อมูล ซึ่งนิยมใช้ในกล่มุ ผู้สญู เสยี การมองเหน็
4.Moving picture books บรรจภุ าพเคล่ือนไหวต่างๆ ซง่ึ อยู่บนฐานของเทคนิคภาพเคลื่อนไหวหรือ
วีดีโอ
5.Multimedia books เปน็ หนังสือท่ีประกอบไปดว้ ยสอื่ 3 สว่ นคอื ขอ้ ความ เสยี ง และรูปภาพซงึ่ เปน็
ลักษณะของหนงั สอื ส่ือประสม
6.Polymedia books จะใชส้ ื่อท้ังแบบอิเล็กทรอนิกส์ และไม่ใช่อิเลก็ ทรอนกิ ส์ร่วมกัน เชน่ กระดาษ
และซดี –ี รอม
7.Hypermedia books ลกั ษณะคล้ายกบั Multimedia books ข้อมูลมลี ักษณะไมเ่ ปน็ เสน้ ตรง มีการ
เช่ือมโยงขอ้ มูลโยงใยเป็นเครือขา่ ยที่ซบั ซ้อน
8.Intelligent electronic books เป็นหนงั สอื อเิ ลก็ ทรอนิกส์ท่ีมีการวเิ คราะหพ์ ฤตกิ รรมและความ
ตอ้ งการของผูใ้ ช้ เพอ่ื ปรับให้เหมาะที่จะปฏสิ ัมพนั ธ์กบั ผูใ้ ชแ้ ต่ละคน
๖
9.Telemedia books เปน็ หนงั สือทส่ี รา้ งเพอื่ ความสะดวกในการติดต่อเกยี่ วกับการสง่ ขอ้ ความหรือ
ปรบั ปรงุ ข้อมูลให้ทันสมยั
10.Cyber books บรรจขุ อ้ มูลในลักษณะเสมือนจริงไว้ เพ่ือทดลองปฏิบตั ิการ เช่น หอ้ งฝึกงานของชา่ ง
เครือ่ ง เป็นต้น ซงึ่ จะเป็นการเตรียมประสบการณใ์ หผ้ ้อู ่านในสิ่งทีส่ นใจ
ประโยชน์ของหนงั สืออเิ ล็กทรอนิกส์
1.หนังสืออเิ ล็กทรอนิกสส์ ามารถแสดงทั้งข้อความ ภาพนง่ิ ภาพเคลื่อนไหวและเสียงได้พร้อมกนั หรือจะ
เลือกใหแ้ สดงเพียงอยา่ งใดอย่างหนงึ่ กไ็ ด้
2.หนังสอื อิเล็กทรอนิกสช์ ่วยใหผ้ เู้ รยี นสามารถย้อนกลบั เพอ่ื บททวนบทเรยี นหากไมเ่ ขา้ ใจและสามารถ
เลอื กเรยี นไดต้ ามเวลาและสถานทท่ี ีต่ นเองสะดวก
3.ผู้เรยี นสามารถเลือกเรียนหวั ขอ้ ทสี่ นใจข้อใดกอ่ นก็ได้และสามารถย้อนกลบั ไปกลับมาในเอกสารหรือ
กลบั มาเริ่มตน้ ท่จี ดุ เริ่มตน้ ใหม่ไดอ้ ย่างสะดวกรวดเร็ว
4.หนงั สืออเิ ลก็ ทรอนิกส์ช่วยให้การเรียนมีประสทิ ธิภาพและประสทิ ธิผลมีประสิทธิภาพในแง่ที่ลดเวลา
ลดค่าใชจ้ า่ ยสนองความต้องการและความสามารถของบุคคล มีประสทิ ธิผลในแง่ทที่ ำใหผ้ ู้เรยี นบรรลุ
จดุ ม่งุ หมาย
5.หนังสืออเิ ลก็ ทรอนิกสส์ ามารถปรบั เปล่ียนแก้ไขเพิ่มเตมิ ข้อมูลได้ง่ายสะดวกและรวดเรว็ ทำใหส้ ามารถ
ปรับปรงุ บทเรียนให้ทนั สมยั กับเหตกุ ารณ์ได้เป็นอย่างดีและมกี ารจดั เก็บข้อมลู จะสามารถจดั เก็บเป็นไฟลแ์ ยก
ระหวา่ งตัวอกั ษร ภาพน่ิง ภาพเคลื่อนไหวและเสยี ง
6.หนงั สอื อเิ ลก็ ทรอนิกส์สามารถใหผ้ เู้ รยี นบรู ณาการการเรยี นการสอนในวชิ าต่างๆเขา้ ดว้ ยกนั ได้อย่าง
เกย่ี วเนือ่ งและมีความหมาย
ความแตกต่างของหนงั สืออเิ ล็กทรอนิกสก์ บั หนงั สือทั่วไป
1. หนงั สือทว่ั ไปใช้กระดาษ หนงั สอื อิเล็กทรอนกิ ส์ไม่ใชก้ ระดาษ (อนุรักษ์ทรพั ยากรปา่ ไม้)
2. หนงั สอื ทัว่ ไปมขี อ้ ความและภาพประกอบธรรมดา หนงั สอื อเิ ล็กทรอนิกส์สามารถสร้างให้มี
ภาพเคลอ่ื นไหวได้
3. หนงั สือทว่ั ไปไม่มเี สียงประกอบ หนงั สอื อิเล็กทรอนกิ สส์ ามารถใส่เสยี งประกอบได้
4. หนงั ส่ือทัว่ ไปแก้ไขปรับปรงุ ไดย้ ากหนังสื่ออิเลก็ ทรอนิกส์สามารถแก้ไขและปรับปรงุ ขอ้ มลู ได้งา่ ย
๗
5. หนงั สือทั่วไปสมบูรณใ์ นตัวเอง หนังสืออิเล็กทรอนิกสส์ ามารถสร้างจดุ เชื่อมโยงออกไปเชื่อมต่อกบั
ข้อมูลภายนอกได้
6. หนงั สือทั่วไปต้นทนุ การผลิตสงู หนังสอื อิเล็กทรอนิกสต์ ้นทุนในการผลิตหนงั สือต่ำประหยัด
7. หนงั สอื ทั่วไปมีขีดจำกัดในการจัดพิมพห์ นังสืออเิ ลก็ ทรอนิกสไ์ ม่มขี ีดจำกัดในการจดั พิมพส์ ามารถทำ
สำเนาได้งา่ ยไมจ่ ำกัด
8. หนังสอื ทว่ั ไปเปดิ อา่ นจากเลม่ หนงั สอื อิเล็กทรอนิกสต์ อ้ งอ่านด้วยโปรแกรม ผา่ นทางหน้า
จอคอมพวิ เตอร์
9. หนังสือท่วั ไปอ่านได้อย่างเดียว หนงั สืออิเลก็ ทรอนกิ ส์นอกจากอ่านได้แล้วยังสามารถส่งั พิมพ์ได้
10. หนังสอื ท่วั ไปอา่ นได้ 1 คนตอ่ หน่ึงเล่ม หนังสอื อิเลก็ ทรอนกิ ส์ 1 เลม่ สามารถอา่ นพรอ้ มกนั ได้
จำนวนมาก (ออนไลนผ์ า่ นอนิ เทอร์เน็ต)
๓. โปรแกรมท่ีใชจ้ ัดทำหนังสืออเิ ลก็ ทรอนกิ ส์ (e – book)
โปรแกรม Canva
วธิ อี อกแบบเล่ม eBook
1.เปดิ Canva
เร่มิ ต้นดว้ ยการเขา้ ไปที่ Canva และพิมพ์คำวา่ "eBook" ในช่องคน้ หา
2.คน้ หาเทมเพลต
ในคลังของ Canva จะมเี ทมเพลตท่มี าพรอ้ มเลยเ์ อาต์ในธมี และสไตล์ต่าง ๆ ใหเ้ ลอื ก สามารถดตู ัวอยา่ ง
ภาพปก หน้าด้านในเล่ม และปกหลงั ได้ สามารถตัดสินใจได้เองเลยวา่ จะเก็บหน้าไหนไว้ จะตัดหนา้ ไหนท้งิ
หรือปรบั แตง่ เพิ่มเติมทห่ี นา้ ไหนบา้ ง
3.ทดลองใชฟ้ เี จอรต์ ่าง ๆ
สามารถเลอื กดภู าพสต็อก รูปภาพ และภาพประกอบคุณภาพสูง รวมถึงไอคอน และกราฟิกอนื่ ๆ เพ่ือ
เลือกมาใชก้ ับงานออกแบบได้ และสามารถทดลองปรบั เปลี่ยนสี ใส่ภาพพื้นหลงั เปลย่ี นแบบตัวอกั ษร ใชเ้ อฟ
เฟก็ ตภ์ าพและสว่ นต่าง ๆ ในการออกแบบรว่ มกนั
4.ปรบั แตง่ งานดีไซน์สไตล์ท่ชี อบ
๘
สร้างงานออกแบบ eBook ทมี่ ีเอกลกั ษณ์ ด้วยการอัปโหลดรูปภาพหรือเพม่ิ องคป์ ระกอบที่เกย่ี วกบั แบ
รนดต์ ัวเองลงไป หรือจะใชว้ ธิ ีการผสมองค์ประกอบตา่ ง ๆ จากหลากหลายเทมเพลตเขา้ ด้วยกัน เพยี งลากและ
วางในตำแหน่งที่ต้องการเพื่อปรับหรอื เคล่ือนย้ายองคป์ ระกอบตา่ ง ๆ
5.เผยแพรแ่ ละแชร์
สามารถดาวนโ์ หลดและบนั ทกึ ปก eBook ในรปู แบบของไฟล์ JPG หรอื PNG และสามาารถนำไปใชง้ าน
หรอื แชรบ์ นโลกออนไลนไ์ ด้เพียงไม่ก่คี ลกิ เทา่ นนั้
๙
บทท่ี ๓
การดำเนนิ การโครงงาน
วิธกี ารจดั ทำ
1. ศึกษาเนื้อหาวรรณคดสี มัยอยุธยาตอนตน้ เร่อื ง มหาชาตคิ ำหลวง
2. ศึกษาเรื่องการจัดทำหนังสืออิเลก็ ทรอนิกส์ (e – book)
3. นำเนอื้ หาวรรณคดีเร่ือง มหาชาติคำหลวง มาออกแบบการดำเนินเรื่อง โดยกำหนดใหม้ ตี ัวละครและ
การดำเนนิ เรอื่ ง
4. ออกแบบหนังสือฉบับร่างตามขอ้ กำหนด คือ
๑.๑ รูปเลม่ หนงั สืออิเล็กทรอนกิ ส์ (e – book) ตอ้ งมี ปกนอก ปกใน คำนำ สารบัญ เนื้อ
เร่อื ง (ไมน่ อ้ ยกว่า ๑๐ หนา้ ) และบรรณานุกรม
๑.๒ เนือ้ เรือ่ ง (ไม่น้อยกว่า ๑๐ หน้า) ต้องมีตวั ละครและการดำเนินเรือ่ ง
๑.๓ เน้อื เร่อื งตอ้ งใหค้ วามรูเ้ ก่ียวกับวรรณคดเี ร่ืองที่ได้รบั มอบหมาย ในดา้ น ผูแ้ ต่ง จุดประสงคก์ าร
แตง่ ลักษณะคำประพันธ์ เนอื้ หา และความดีเดน่ ของวรรณคดี
๕. จดั พิมพ์และออกแบบภาพประกอบ ภาพเคล่ือนไหว ใหส้ วยงาม นา่ สนใจ
๖. สรา้ งชอ่ งทางการเขา้ อ่านไดอ้ ยา่ งสะดวก รวดเร็ว
การจัดแบง่ หนา้ ที่
๑. ผเู้ ขยี นเร่ือง ออกแบบการดำเนนิ เรอ่ื ง
๑.๑ นางสาว พิมลพรรณ วีระนนั ทาเวทย์
๒. ฝ่ายพมิ พ์ ออกแบบ จัดแต่งหนา้ หนงั สือ ภาพ กราฟิก ต่าง ๆ ใหส้ วยงาม ชวนอา่ น
๒.๑ นายพทุ ธินันท์ จันทรอ์ อ่ น
๓. ฝ่ายบรรณาธิการ อ่าน ตรวจสอบความถูกต้อง เหมาะสมของหนังสือทงั้ เล่ม
๓.๑ นางสาว พทั ธ์ธรี า ภทั รพรทวีวฒั น์
๔. ฝ่ายเชญิ ผู้อ่านเข้าอา่ นหนงั สอื ทจี่ ดั ทำข้นึ และจัดทำแบบประเมินใหผ้ ู้อา่ นได้ประเมนิ หนังสือ
๔.๑ นาย กลุ ธวชั วาทีโกวทิ
๕. ผรู้ วบรวม วิเคราะหข์ ้อมูล และจดั ทำเลม่ รายงานโครงงานภาษาไทย
๕.๑ นางสาว ปณชิ า บรรเรอื งทอง
๑๐
บทท่ี ๔
ผลการศกึ ษาและอภปิ รายผลการศึกษา
การจดั ทำหนังสืออเิ ล็กทรอนกิ ส์ (e – book) ส่งเสรมิ การอ่านวรรณคดีไทย ช่อื หนงั สือ มหาชาตคิ ำ
หลวง โดยมีวัตถุประสงค์จัดทำหนังสืออเิ ล็กทรอนกิ ส์ (e – book) ประกอบการเรียนเร่ือง วรรณคดสี มยั
อยธุ ยาตอนต้น และเชิญชวนผ้สู นใจอ่าน อยา่ งน้อย ๒๐ คน ผ้อู ่านมคี วามพึงพอใจต่อหนังสือ
อเิ ล็กทรอนิกส์ (e – book) ทจี่ ดั ทำข้นื อยู่ในระดบั ดี – ดมี าก สรปุ ผลการจดั ทำได้ ดังนี้
๑. หนงั สอื อิเลก็ ทรอนิกส์ (e – book) เรื่องมหาชาตคิ ำหลวง
มีเนือ้ หาจำนวน หนา้ มภี าพประกอบสวยงาม
๒. นำเสนอและเชิญชวนผ้สู นใจอ่าน มีผ้อู า่ นจำนวน ๔๑ คน
๓. ผู้อ่านมคี วามพึงพอใจ ดังนี้
ระดบั ปรบั ปรุงจำนวน. 0 คน คดิ เป็นรอ้ ยละ 0%
ระดบั พอใช้ จำนวน ๕ คน คิดเป็นรอ้ ยละ ๑๒%
ระดับดี จำนวน ๑๘ คน คดิ เป็นรอ้ ยละ ๔๔%
ระดบั ดมี าก จำนวน ๑๘คน คิดเป็นร้อยละ ๔๔%
๑๑
บทท่ี ๕
สรุปผลการศกึ ษา
โครงงานการจัดทำหนงั สืออิเล็กทรอนิกส์ ( e–book ) สง่ เสรมิ การอ่านวรรณคดไี ทย เรื่อง มหาชาติคำหลวง
และนำเสนอเชญิ ชวนผู้อ่านมีผสู้ นใจร่วมอ่านหนังสอื
จำนวน ๔๑ คน โดยผอู้ ่านมีความพึงพอใจตอ่ หนังสือทจี่ ดั ทำอยูใ่ นระดบั ปานกลาง
ประโยชน์ท่ไี ด้รบั
๑.ไดห้ นงั สืออเิ ล็กทรอนิกส์ ( e–book ) ส่งเสริมการอา่ นวรรณคดีไทยประกอบการเรยี นรู้เร่ือง
วรรณคดสี มยั อยธุ ยาตอนตน้
๒..ได้ฝึกการทำงานเป็นหมูค่ ณะ
๓.ฝกึ ทักษะการใช้ภาษาไทย
๔.ฝกึ ทักษะการใช้เทคโนโลยี
๕.ฝกึ ความคดิ รเิ ร่มิ สร้างสรรค์และจนิ ตนาการ
ขอ้ เสนอแนะ
๑.ควรศึกษาวรรณคดีไทยเรื่องมหาชาตคิ ำหลวงจากทน่ี ่าเชอื่ ถูก เเละถูกต้องมากท่สี ุด เท่านน้ั
๒.ควรศึกษาวรรณคดีไทย เรื่อง มหาชาติคำหลวงให้มากกวา่ นี้
๑๒
บรรณานุกรม
กรมวชิ าการ, กระทรวงศกึ ษาธกิ าร .2551.หลกั สตู รการศกึ ษาขั้นพ้ืนฐาน พทุ ธศกั ราช 2551. กรงุ เทพฯ :
สกสค. ลาดพรา้ ว
๑๓
ภาคผนวก
• ภาพการจัดทำหนงั สืออเิ ลก็ ทรอนิกส์ ( e–book ) สง่ เสรมิ การอ่านวรรณคดไี ทย
• ผลงานหนงั สืออเิ ลก็ ทรอนกิ ส์ ( e–book ) สง่ เสรมิ การอ่านวรรณคดีไทย
• แบบประเมินหนงั สอื อเิ ลก็ ทรอนกิ ส์ ( e–book ) ส่งเสรมิ การอ่านวรรณคดีไทย