ชื่องานวิจัย ผลการจัดการเรียนการสอนแบบห้องเรียนกลับด้าน

ก

ชอ่ื งานวิจัย ผลการจดั การเรียนการสอนแบบหอ้ งเรยี นกลับด้าน (Flipped Classroom) ท่ีมีต่อผลสัมฤทธ์ิ
ทางการเรียนวิชาปฏบิ ตั ิการคอมพวิ เตอร์แอนเิ มชนั ของนักเรยี นชั้นมัธยมศึกษาปีท่ี 6

ช่อื ผู้วจิ ยั นายวนั ชยั แคลว้ ภยั
ตำแหนง่ ครู

บทคัดยอ่

การวิจัยครั้งนี้มีวัตถุประสงค์เพื่อ 1) เพื่อเปรียบเทียบผลสัมฤทธิ์ทางการเรียนวิชาปฏิบัติการ
คอมพิวเตอร์แอนิเมชัน ก่อนและหลังการจัดการเรียนการสอนแบบห้องเรียนกลับด้าน 2) เพื่อประเมินความพึง
พอใจต่อการจัดการเรียนการสอนแบบห้องเรียนกลับด้าน กลุ่มเป้าหมายที่ใช้ในการวิจัยครั้งนี้เป็นนักเรียนชั้น
มัธยมศึกษาปีที่ 6 โรงเรียนสันติราษฎร์วิทยาลัย จำนวน 26 คน เครื่องมือที่ใช้ในการวิจัยเป็นแบบทดสอบวัด
ผลสัมฤทธ์ิทางการเรียนวิชาปฏิบัติการคอมพิวเตอร์แอนิเมชันแบบวัดความพึงพอใจ วิเคราะห์ข้อมูลด้วยค่าเฉล่ีย
ส่วนเบี่ยงเบนมาตรฐานคะแนนพัฒนาการสัมพัทธ์และเปรียบเทียบ คะแนนก่อนและหลังการทดลอง โดยใช้สถิติ
ทดสอบทแี บบกลุ่มตวั อย่างไม่เป็นอิสระต่อกนั (Dependent samples t –test) ผลการวิจยั พบว่า 1) คะแนนของ
นักเรียนก่อนเรียน มีค่าเฉลี่ยเท่ากับ 11.96 คะแนนของนักเรียนหลังเรียน มีค่าเฉลี่ยเท่ากับ 14.65 ผลสัมฤทธิ์
ทางการเรียนรายวิชาวิทยาศาสตร์หลังเรียนสูงกว่าก่อนเรียนอย่างมีนัยสําคัญทางสถิติที่ระดับ 0.01 2) นักเรียนมี
ความพงึ พอใจต่อการจดั การเรียนการสอนแบบห้องเรียนกลับด้านในรายวชิ าปฏบิ ัตกิ ารคอมพิวเตอร์แอนิเมชันโดย
ภาพรวมอยู่ในระดับมาก (คา่ เฉล่ยี =4.20)

สารบญั ข

บทคดั ย่อ หน้า
สารบัญ ก
บทที่ 1 บทนำ ข

ความเปน็ มา และความสำคัญของปัญหา 1
วัตถุประสงค์ของการทำวจิ ยั 1
ขอบเขตของงานวจิ ยั 2
ประโยชน์ที่คาดว่าจะไดร้ บั 2
บทที่ 2 เอกสารและวจิ ยั ทีเ่ กี่ยวข้อง
ความหมายของห้องเรียนกลบั ด้าน 3
ความสำคัญของห้องเรียนกลบั ด้าน 4
รูปแบบของห้องเรยี นแบบกลับด้าน 5
บทที่ 3 วธิ กี ารดำเนนิ งาน
กลมุ่ เปา้ ยหมาย 8
ขอบเขตของการวิจยั 8
เครอ่ื งมือท่ีใช้ในการวิจยั 8
วธิ ีการวิจัย 9
บทท่ี 4 ผลการวิจัย
ผลการวิจัย 11
บทที่ 5 สรปุ ผลการวิจยั อภิปราย และข้อเสนอแนะ
สรุปผลการวจิ ยั 13
ขอ้ เสนอแนะการทำวิจัย 13
เอกสารอ้างอิง 15

1

บทที่ 1
บทนำ

ความเปน็ มาและความสำคัญของปัญหา

ความก้าวหนา้ ทางด้านเทคโนโลยีสารสนเทศและการสื่อสารมีการพัฒนาอย่างต่อเนือ่ ง ประชาชนสามารถ
เข้าถึงเทคโนโลยีเพื่อการเรียนรู้ได้ง่ายขึ้น ส่งผลให้การศึกษาของประเทศไทยเกิดการปรับตัวต่อการเปลี่ยนแปลง
เพื่อให้ก้าวทันต่อความต้องการในการเรียนรู้ที่มีความหลากหลาย การเรียนการสอนแบบ ออนไลน์ (Online
Learning) จึงได้เข้ามามีบทบาทต่อการเรียนการสอนในระดับอุดมศึกษาที่สอดคล้องกับกระแสโลกาภิวัตน์ และ
การศึกษาแบบไร้พรมแดน รวมทั้งการขยายโอกาสให้กับผู้เรียนเลือกเรยี นรูไ้ ด้ทกุ ท่ีทุกเวลา เพื่อนำไปสู่การพัฒนา
ผู้เรียนให้เกิดการเรียนรู้ตลอดชีวิต (Life-Long Learning) ปรับตัวต่อการเปลี่ยนแปลงของสังคมโลก และเป็น
พลเมืองท่สี ร้างความยง่ั ยนื ให้กับประเทศ

เนื่องจากการเรียนรู้ ในศตวรรษที่ 21 ผู้เรียนจำเป็นต้องมีทักษะทางด้านการสื่อสาร การใช้คอมพิวเตอร์
และเทคโนโลยสี ารสนเทศ การรู้เท่าทนั ส่ือ เพ่อื สง่ เสรมิ ใหเ้ กิดการเรียนรตู้ ลอดชวี ติ รวมทั้งในสถานการณ์ปัจจุบันมี
การแพร่ระบาดของโรคติดเชื้อไวรัสโคโรนา 2019 (Coronavirus Disease 2019-COVID-19) โดยองค์การอนามัย
โลกได้ประกาศเป็นภาวะฉุกเฉินทางด้านสาธารณสุข ทำให้สถาบันการศึกษาไม่สามารถจัดการเรียนการสอนได้
ตามปกติ หนึ่งในมาตรการเพื่อการควบคุมการแพร่กระจายเชื้อ COVID-19 ภายใต้สถานการณ์ภาวะฉุกเฉินด้าน
สาธารณสุขนน้ั ไดแ้ ก่ วธิ กี ารเว้นระยะหา่ งทางสังคม (Social Distancing) เปน็ การเว้นระยะหา่ งในการทำกิจกรรม
ตา่ งๆ ระหว่างบุคคล ทำให้เกดิ กระแสของการปรบั เปลย่ี นวิถีชีวติ การทำงานและการศึกษาจำนวนมาก โดยในส่วน
ของการศกึ ษามีการปรบั เป็นรูปแบบการสอนออนไลน์ เพื่อให้เรยี นไดเ้ รียนรู้ด้วยตนเองอยา่ งตอ่ เน่อื ง

มนต์ชัย เทียนทอง และคณะ (2545) กล่าวถึง วิธีการเรียนการสอนแบบห้องเรียนกลับด้านและเป็น
ประโยชน์มากต่อการเรียนการสอนของเด็กยุคใหม่ ซึ่งเป็นยุคสารสนเทศที่มีความเจริญก้าวหน้าทางด้านการใช้
อินเทอรเ์ น็ตเปน็ อย่างมาก ดังน้ัน การปรบั เปล่ียนวิธีการเรียนการสอนในห้องเรียนโดยเน้นกจิ กรรมการเรียนรู้ของ
ผู้เรียนจะทำให้เป็นการเพิ่มประสิทธิภาพและคุณภาพในการเรียนรู้ของผู้เรียนให้มีมากขึ้น จากเหตุผลดังกล่าวจึง
เป็นประเด็นที่ทำให้ผู้วิจัยสนใจที่จะศึกษาการพัฒนารูปแบบการเรียนการสอนแบบห้องเรียนกลับด้าน เพื่อนํา
ผลการวิจัยมาใช้ในการพัฒนาการเรียนการสอนให้ดีขึ้นต่อไปในอนาคต จากความสำคัญของการเรียนรู้แบบ
ห้องเรียนกลับด้านดังกล่าว ผู้วิจัยจึงสนใจที่จะนําการเรียนรู้แบบห้องเรียนกลับด้านมาใช้ในการพัฒนาผลสัมฤทธ์ิ
ทางการเรียนวิชาปฏิบัติการคอมพิวเตอร์แอนิเมชัน และความพึงพอใจของนักเรียนชั้นมัธยมศึกษาปีที่ 6 เรื่อง
ความรู้เบ้ืองต้นเก่ยี วกบั คอมพวิ เตอร์แอนเิ มชนั ใหเ้ กดิ การเรยี นรู้มีความน่าสนใจในการเรียนและเรยี นรู้เรยี นอย่างมี
ความสุข มผี ลสัมฤทธ์ทิ างการเรียนเพิ่มข้ึนต่อไป

วัตถปุ ระสงค์ของการทำวจิ ัย
1. เพ่อื เปรยี บเทียบผลสมั ฤทธ์ิทางการเรยี นวชิ าปฏบิ ัติการคอมพวิ เตอรแ์ อนิเมชนั ก่อนและหลังเรยี นด้วย

การจัดการเรยี นการสอนแบบหอ้ งเรยี นกลบั ดา้ น
2. เพอื่ ประเมินความพงึ พอใจต่อการจัดการเรยี นการสอนแบบห้องเรยี นกลบั ด้าน

2

ขอบเขตของงานวจิ ัย
1. ประชากรในการทำวจิ ยั คือ นกั เรียนระดบั ช้นั มัธยมศึกษาปีท่ี 6 ปกี ารศึกษา 2564 จำนวน 26 คน
2. ระยะเวลาคือ ภาคเรียนท่ี 2 ปกี ารศึกษา 2564

ประโยชน์ทค่ี าดวา่ จะไดร้ บั
1. ไดร้ บั แนวทางแกไ้ ขปัญหาการจัดการเรียนการสอนของการสง่ งานนกั เรยี น ทำให้การเรยี น

การสอนมปี ระสทิ ธภิ าพมากยิ่งขนึ้
2. เปน็ แนวทางในการแก้ปัญหาการส่งงานของนักเรยี นให้กับครผู ูส้ อนในรายวชิ าอื่น ๆ

3

บทที่ 2
เอกสารและงานวจิ ัยทเี่ กย่ี วข้อง

แนวทางในการจัดทำวิจัยในเรื่อง ผลการจัดการเรียนการสอนแบบห้องเรียนกลับด้าน (Flipped
Classroom) ทมี่ ตี อ่ ผลสมั ฤทธิ์ทางการเรียนวิชาปฏบิ ัติการคอมพวิ เตอร์แอนิเมชันของนกั เรียนชนั้ มธั ยมศกึ ษาปที ี่ 6
ผ้วู ิจัยจึงศกึ ษาเอกสารและงานวิจยั ทีเ่ กยี่ วขอ้ งโดยเสนอตามลำดับหัวข้อดงั น้ี

หอ้ งเรียนกลับด้าน
ความหมายของห้องเรียนกลับดา้ น (Flipped Classroom)

หอ้ งเรยี นกลบั ดา้ น (Flipped Classroom) หมายถงึ กระบวนการเรยี นการสอนรปู แบบหนึ่งซงึ่ เปล่ียนการ
ใช้ช่วงเวลาของการบรรยายเนือ้ หา (lecture) ในห้องเรียนเป็นการทำ กิจกรรมต่างๆ เพื่อเสริมสร้างประสบการณ์
ฝกึ แก้ปญั หา และประยกุ ต์ใชจ้ ริง ส่วนการบรรยายจะอยู่ในช่องทางอนื่ เชน่ วีดิทัศนว์ ีดทิ ัศน์ออนไลน์ podcasting
หรอื screen casting ฯลฯ ซ่งึ นักเรียนเขา้ ถึงไดเ้ มอ่ื อยู่ท่บี า้ นหรอื นอกห้องเรยี นท่ีนักเรียนอ่าน ฟัง ดูไดเ้ องทบ่ี า้ น

ภาพท่ี 1 หอ้ งเรียนกลบั ดา้ น
ท่มี า : http://fltmag.com/the-flipped-classroom/

ความเปน็ มา
Jonathan และ Aaron ได้กล่าวว่ารูปแบบห้องเรียนกลับด้าน เป็นวิธีการที่ครอบคลุมการใช้งานและ

ประยกุ ต์ใช้เทคโนโลยีอนิ เทอร์เน็ต เพ่ือยกระดับการเรียนรใู้ นห้องเรียนต่างๆ เพื่อให้สามารถใช้เวลามากขึ้นในการ
มปี ฏิสัมพนั ธก์ บั นกั เรียนแทนการบรรยายหน้าชนั้ เรยี นเพียงอยา่ งเดียว ซึ่งวธิ ีการทถี่ กู ใช้เปน็ ส่วนใหญม่ ักจะทำ การ
สอนโดยใช้วีดิทัศน์ที่ถูกสร้างขึ้นโดยครูซึ่งนักเรียนสามารถเรียนรู้ได้นอกเวลาเรียน Jonathan และAaron เรียก
กว่า ห้องเรียนกลับดา้ น เพราะกระบวนการเรียนและการบ้านทั้งหมดจะ “พลิกกลับ” สิ่งที่เคยเป็นกิจกรรมในชน้ั
เรียน เช่นการจดบันทกึ (lecture)จะถูกทำ ทีบ่ ้านผา่ นทางวีดิทศั น์ท่คี รูสร้างขึ้นและนำมาปฏบิ ัติในช้ันเรยี น

จุดเริ่มต้นของห้องเรียนกลับด้าน เกิดจากการพัฒนากระบวนการเรียนการสอนที่นำ มาใช้กับนักเรียน
ระดับมัธยมปลายทโ่ี รงเรียน WoodlandParkHigh School เมอื ง Woodland Park รฐั Colorado สหรฐั อเมริกา
โดยครูผู้สอนวิทยาศาสตร์สองคนชื่อJonathan Bergmann และ Aaron Sams ราวปีค.ศ. 2007 ที่เขาได้เริ่มทำ
การบันทึกเทปวีดิทัศน์ซึ่งเป็นเนื้อหาสาระการสอนเพื่อให้นักเรียนนำ ไปศึกษาค้นคว้าด้วยตนเองที่บ้าน แล้วให้
นักเรียนนำ เอาผลการศึกษา และเรียนรดู้ ว้ ยตนเองนำ กลบั มาสู่กระบวนการอภปิ ราย สืบค้นเพือ่ หาบทสรุปของคำ
ตอบที่ชั้นเรียนอีกครั้งหนึ่ง โดยครูทำ หน้าที่เป็นผู้อำนวยความสะดวกในการจัดประสบการณ์ทางการเรียน ซึ่ง
วธิ ีการเรียนแบบน้ีเป็นการเรียนแบบกลับด้าน แนวคิดจากการเรยี นรแู้ บบเดิมท่ตี ้องเรียนเนื้อหาทโ่ี รงเรียน และนำ

4

งานต่างๆ กลับไปทำต่อที่บ้าน โดยปรับเปลี่ยนแนวคิดมาเป็นการให้นักเรียนเรียนเนื้อหาที่บ้านดว้ ยตนเองแล้วนำ
งานหรือประสบการณ์ทไ่ี ดร้ บั มาทำ การเรยี นรู้เพ่มิ เตมิ ทีโ่ รงเรียนร่วมกนั กับเพื่อนต่อไปโดยครจู ะเป็นผู้ใหค้ ำแนะนำ
ชี้แจงในประเด็นคำตอบที่เกิดขึ้น ซึ่งรูปแบบดังกล่าวนี้ภายหลังได้พัฒนาและขยายขอบข่ายไปกว้างขวาง
โดยเฉพาะการปรับใช้กับสอ่ื ICT หลากหลายประเภทท่มี ีศกั ยภาพคอ่ นขา้ งสงู ในปัจจุบัน

ความสำคัญของห้องเรียนกลับดา้ น
ห้องเรียนกลับด้านมีความสำคัญในการจัดกระบวนการเรียนการสอนซึ่งเปลี่ยนการใช้ช่วงเวลาของการ

บรรยายเนื้อหา (lecture) ในห้องเรียนเป็นการทำกิจกรรมต่างๆเพื่อเสริมสร้างประสบการณ์การเรียนรู้สำ หรับ
นักเรียน ส่วนการบรรยายจะอยู่ในช่องทางอื่นๆ เช่น วีดิทัศน์วีดิทัศน์ออนไลน์ฯลฯ ซึ่งนักเรียนเข้าถึงได้เมื่ออยู่ที่
บ้านหรือนอกห้องเรยี น ดังนนั้ การบ้านท่ีเคยมอบหมายใหน้ ักเรยี นฝกึ ทำ เองนอกห้องจะกลายมาเป็นสว่ นหนึ่งของ
กิจกรรมในห้องเรียนและในทางกลบั กัน เนอ้ื หาท่ีเคยถ่ายทอดผ่านการบรรยายในห้องเรยี นจะเปล่ียนไปอยู่ในสื่อท่ี
นักเรียนอ่าน ดู ฟังได้เองที่บ้านหรือที่ต่างๆ ตามต้องการ(Kachka, 2012) ผู้สอนอาจทิ้งโจทย์หรือใหน้ กั เรียนสรปุ
ความเน้ือหานัน้ ๆ เพือ่ ตรวจสอบความเขา้ ใจของนกั เรยี น และนำมาอภิปรายหรอื ปฏิบัติจริงในหอ้ งเรียน

ห้องเรียนกลับด้าน เป็นทางเลือกหนึ่งที่น่าสนใจในการจัดการสภาพแวดล้อมของการเรียนรู้ (learning
environment) ท่ามกลางความต้องการที่จะลดอัตราส่วนระหว่างครูกับนักเรียนของการเรียนในห้อง อาจดู
เหมือนว่า การเรียนการสอนมักจะท้าทายต่อความเคยชินในการจัดการเรียนการสอนที่ให้ความสำคัญกับการ
บรรยาย แต่ที่จริงแล้ว ห้องเรียนกลับด้านไม่ได้ต่อต้านวิธีการสอนแบบบรรยายและมีหลายรูปแบบและไม่ใช่สูตร
สำเร็จ เพียงแต่จะสอดแทรกเทคนิคการตั้งคำ ถามกับการสอนแบบบรรยายที่เป็น teacher-centered lectures
และสนใจวา่ จะทำ ใหว้ ธิ ีการสอนแบบบรรยายมปี ระสทิ ธิภาพมากขน้ึ ไดอ้ ยา่ งไรบ้างมากกวา่

นอกจากนี้ รูปแบบของห้องเรียนกลับด้านยังเน้นที่กิจกรรมการเรียนรู้ที่ให้นักเรียนได้ใช้กระบวนการคิด
เกี่ยวกับแนวคิดหลักหรือแก่นของความรู้นั้นๆ (core concept) ช่วยให้ผู้สอนทราบว่านักเรียนยังต้องการความรู้
หรอื ขาดความเข้าใจในส่วนใดต้องการคำชี้แนะอย่างไรบ้าง บรรยากาศในห้องเรียนลักษณะน้ีดีกว่าการมุ่งบรรยาย
สาระความรู้ที่ผู้สอนต้องการให้ครบถ้วนตามแผนการสอนในลักษณะของการสื่อสารทางเดียวแต่ไม่สามารถสร้าง
ส่วนร่วมหรือดึงดูดความสนใจจากนักเรียน ฉะนั้นเหตุผลประการหนึ่งที่น่าสนใจของห้องเรียนกลับด้าน คือการ
เรียนการสอนที่ให้ความสำคัญกับการพัฒนานักเรียน เนื่องจากกิจกรรมที่ให้ฝึกฝนนั้นจะช่วยให้ผู้สอนได้ทราบ
ขอ้ มูลยอ้ นกลบั (feedback) วา่ นักเรียนมคี วามรู้ มีทกั ษะหลังจากการเรียนไปแลว้ ดงั ทค่ี าดหวงั ไว้หรอื ไม่

แนวคิดเรื่องห้องเรียนกลับด้านไม่ได้เป็นเรื่องใหม่แต่อย่างใด หากพูดถึงมิติเพียงแค่การให้นักเรียนอ่าน
เน้ือหาล่วงหน้าและมาทำ กิจกรรมในหอ้ ง ลองนกึ ถงึ การเรยี นวิชาวรรณกรรมซ่งึ นกั เรยี นต้องอ่านเรื่องราวต่างๆ มา
ก่อนล่วงหน้า แล้วนำ มาวิเคราะห์ต่อในห้องเรียน หรือการเรียนวิชาด้านกฎหมายซึ่งนำ สิ่งที่อ่านมาแล้วมา
อภปิ รายต่อในบรรยากาศแบบ Socratic seminar ก็นับไดว้ ่าเข้าขา่ ยลักษณะของห้องเรียนกลับด้านได้ในส่วนหนึ่ง
(Berrett, 2012) สิ่งที่ Eric Mazur ซึ่งเป็นอาจารย์/นักฟิสิกส์ที่มหาวิทยาลัย Harvard ใช้วิธีการสอนที่เรียกว่า
Peer instruction ท่เี นน้ การฝึกกระบวนการคดิ ขั้นสูงมากกว่าการจดจำ เน้อื หาและทำ มาต่อเนือ่ งมาแล้วกว่า 21
ปีหรือโครงการ SCALE UP ที่ North Carolina State University ก็สอดคล้องในวิธีการสอนเพื่อกระตุ้นให้
นักเรียนตง้ั ใจและมีสว่ นร่วมในการเรยี นรู้เชงิ รกุ การใชเ้ ทคนคิ และเครอ่ื งมือการเรียนรูต้ ่างๆ เป็นแนวคดิ ทีค่ ลา้ ยกับ
การเรียนรู้ในห้องเรียนกลับด้าน โดยจุดร่วมของวิธีการสอนเหล่านี้คือการตอบโจทย์ว่าจะทำ ให้นักเรียนเกิดการ

5

เรียนรู้ในห้องเรียนหรอื มีส่วนร่วมในหอ้ งเรียนมากขึ้นได้อย่างไร ผ่านการเรียนรู้เชิงรุก การเรียนรู้แบบรว่ มมือและ
การใชเ้ ทคโนโลยีสารสนเทศเพื่อการสอนและการเรียนร้(ู ICT for teachingandlearning) เป็นตน้

รูปแบบของห้องเรยี นแบบกลับดา้ น
การจัดการเรียนการสอนแบบห้องเรียนกลับด้าน ซึ่งเป็นนวัตกรรมการเรียนการสอนรูปแบบใหม่ในการ

สร้างนักเรียนให้เกิดการเรียนรู้แบบรอบด้านหรือMastery Learning นั้นจะมีองค์ประกอบสำคัญ ที่เกิดขึ้น 4
องค์ประกอบท่เี ป็นวฏั จักร (cycle) หมุนเวียนกันอยา่ งเปน็ ระบบ ซึง่ องคป์ ระกอบทั้ง 4 ทเ่ี กดิ ข้ึนไดแ้ ก่

1. การกำหนดยุทธวิธีเพิ่มพูนประสบการณ์(experiential engagement) โดยมีครูผู้สอนเป็นผู้ชี้แนะ
วิธกี ารเรียนรใู้ ห้กับนักเรยี นเพ่ือเรียนเน้ือหาโดยอาศยั วิธีการทีห่ ลากหลาย ท้งั การใช้กจิ กรรมท่ีกำ หนดขึ้นเอง เกม
สถานการณจ์ ำลอง สื่อปฏิสมั พนั ธก์ ารทดลอง หรอื งานด้านศลิ ปะแขนงต่างๆ

2. การสืบค้นให้เกิดความคิดรวบยอด(Concept exploration) โดยครูผู้สอนเป็นผู้คอยชี้แนะให้กับ
นักเรียนจากสื่อหรือกิจกรรมประเภทส่ือประเภทวีดิทัศน์บันทึกการบรรยายของครู การใช้สื่อบันทึกเสียงประเภท
podcasts การใช้สื่อ websites หรอื ส่อื ออนไลน์chats

3. การสร้างองค์ความรู้อย่างมีความหมาย(meaning making) โดยนักเรียนเป็นผู้บูรณาการสร้าง
ทักษะองคค์ วามรจู้ ากสอ่ื ที่ไดร้ บั จาก การเรยี นรู้ด้วยตนเองโดยการสร้างกระดานความร้อู ิเล็กทรอนิกส์ (blogs) การ
ใช้แบบทดสอบ (tests) การใช้สื่อสังคมออนไลน์และกระดานสำ หรับอภิปรายแบบออนไลน์ (social networking
& discussion boards)

4. การสาธิตและประยุกต์ใช้(demonstration& application) เป็นการสร้างองค์ความรู้ของนักเรียน
ด้วยตนเองในเชิงสร้างสรรค์ โดยการจัดทำ เป็นโครงงาน (project) และผ่านกระบวนการนำ เสนอผลงาน
(presentations) ที่เกิดจากการสรา้ งสรรคง์ าน

รปู แบบของหอ้ งเรียนแบบกลับด้าน สามารถกำหนด ดงั ภาพ 2 ดงั นี้

6
ขอ้ เปรียบเทยี บของการเรยี นแบบเดิมกับการเรียนแบบกลับดา้ น

แนวคิดของห้องเรียนกลับด้านมาในเบื้องต้นนั้นมีบทสรุปเปรียบเทียบให้เห็นถึงรูปแบบของการจัดการ
เรียนการสอนแบบกลับด้าน (Flipped learning)กับรูปแบบการจัดการเรียนการสอนแบบเดิม (traditional
learning) กล่าวคือ การจัดการเรียนการสอนแบบห้องเรียนกลับทางนั้นจะมุ่งเน้นการสร้างสรรค์องค์ความรู้ด้วย
ตนเองตามทักษะความรู้ความสามารถและสติปญั ญาของเอกัตบุคคล (lndividualized competency) ตามอัตรา
ความสามารถทางการเรียนแต่ละคน (self-paced) จากมวลประสบการณ์ที่ครูจัดให้ผ่านสื่อเทคโนโลยีICT
หลากหลายประเภทในปัจจุบัน และเป็นลักษณะการเรียนรู้จากแหล่งเรียนรู้นอกชั้นเรียนอย่างอิสระทั้งด้าน
ความคิดและวิธีปฏิบัติซึ่งแตกต่างจากการเรียนแบบเดิมที่ครูจะเป็นผู้ป้อนความรู้ประสบการณ์ให้นักเรียนใน
ลกั ษณะของครเู ปน็ ศูนยก์ ลาง (teacher center) ดังนั้นการสอนแบบกลับทางจะเป็นการเปลย่ี นแปลงบทบาทของ
ครอู ย่างสน้ิ เชิง กล่าวคือครไู ม่ใชผ่ ู้ถา่ ยทอดความรู้แต่จะมีบทบาทเป็นตวิ เตอร์ (tutors) หรือโค้ช (coach) ท่ีจะเป็น
ผจู้ ดุ ประกายและสร้างความสนกุ สนานในการเรยี น รวมท้ังเป็นผูอ้ ำ นวยความสะดวกในการเรียน (facilitators) ใน
ชั้นเรียนนั้นๆ ซึ่งมีข้อเปรียบเทียบกิจกรรมและเวลา ระหว่างการเรียนแบบเดิมกับห้องเรียนกลับด้าน สามารถ
แสดงให้เห็นได้ ดังตาราง 1 ดังน้ี

การเรียนการสอนแบบห้องเรียนกลับด้าน มักถูกมองว่าเป็นการแทนการสอนในห้องด้วยเทคโนโลยีต่างๆ
เชน่ ส่ือ วีดิทศั น์Bergmann J., Overmyer J. และ Wilie B. (2012) ยำ้ ถงึ สง่ิ ท่ใี ช่และไมใ่ ช่การสอนแบบ Flipped
ว่า Flipped Classroom เป็นการปรับกระบวนการเรียนรู้ที่มีนักเรียนเป็นศูนย์กลาง เป็นการผสมผสานระหว่าง
การบรรยายและการหล่อหลอมให้นักเรียนสร้างความรู้ด้วยตนเองได้(ablending of direct instruction with
constructivist learning) ไม่ใช่การทดแทนผู้สอนด้วยสื่อหรือคอร์สออนไลน์ไม่ใช่การปล่อยให้นักเรียนพึ่งพา
ตนเองอยา่ งโดดเด่ยี ว หรอื ตา่ งคนต่างเรียน ดังภาพท่ี 3 ดังน้ี

7

บทสรุป
ห้องเรยี นกลับด้าน เป็นการจัดการเรียนการสอนที่พลิกรูปแบบการเรียนการสอนแบบเดิมโดยส้ินเชิงจาก

การที่ครูคุ้นเคยกับการให้นักเรียนต้องไปเรียนหรือฟังครูในห้องเรียน และนำ เอาการบ้านกลับไปทำ ที่บ้านแต่
ห้องเรียนกลับด้าน นักเรียนจะต้องฟังคำ บรรยายของครู ซึ่งอัดเป็นวีดิทัศน์เอาไว้แล้วไปฟังเองที่บ้านแล้วค่อยมา
ทำ โจทย์หรือกิจกรรมอย่างอื่นในห้องเรียนแทนการเรียนการสอนแบบนี้มีหลายประเทศที่เริ่มทำสิ่งที่เกิดขึ้นคือ
การเรยี นการสอนมีประสทิ ธภิ าพมากขนึ้ เด็กนักเรยี นนนั้ เรยี นดีขึน้ และสนุกกบั การเรยี นมากข้ึน

แนวโน้มใหม่ๆ ในการเรียนการสอนจะเป็นการเรียนการสอนที่เน้นเฉพาะบุคคลมากขึ้น จะเป็นการ
ประเมนิ นักเรียนรายบคุ คลว่าเรยี นรู้อะไรมาบา้ งแล้วและจัดการเรยี นการสอน เพอื่ ใหน้ ักเรยี นไปยังจุดทค่ี วรจะเป็น
ครูจึงตอ้ งมมี าตรฐานซง่ึ เปน็ การเห็นชอบร่วมกันของสังคมวา่ สิ่งท่ีนักเรียนควรเรียนรู้ เน้ือหาตา่ งๆ ยงั คงเหมือนเดิม
แต่วิธกี ารเรียนรเู้ นอ้ื หาจะต่างออกไป

หนทางที่นักเรียนจะไปสู่เน้ือหานัน้ จะต่างออกไปนักเรียนแตล่ ะคนมีประสบการณท์ ี่ไมเ่ หมือนกัน ถ้าครูรู้
ว่านักเรียนแต่ละคนรู้อะไรมาบ้างแล้ว และให้เครื่องมือนักเรียนในการเรียนรู้ต่อไป โดยใช้เทคโนโลยีที่สามารถ
ออกแบบในการเรียนรู้ให้เหมาะสมกับความต้องการของนักเรียนทุกคน ครูจะต้องพลิกบทบาทของตนเองจากครู
บรรยายแบบเดิมๆ มาเป็นโค้ช หรือผู้ชี้แนะคอยใหค้ ำ ปรกึ ษาและคำชแ้ี นะกับนักเรียนแทนโดยใชเ้ ทคโนโลยีเข้ามา
ชว่ ยเพอ่ื ใช้เวลาในห้องเรยี นให้เกิดประสิทธภิ าพมากทีส่ ุด

8

บทท่ี 3
วิธีการดำเนินงาน

การศึกษาครั้งนี้มีแบบแผนการทดลอง (Experimental Design) กลุ่มเดียวทดสอบก่อนและหลังการ
ทดลอง One Group Pretest - posttest Design (Campbell and Stanley, 1965)

สอบก่อน ทดลอง สอบหลงั
O1 X O2

สัญลกั ษณ์ท่ีใชใ้ นแบบแผนการทดลอง
O1 แทน การทดสอบก่อนเรียน (Pretest)
X แทน การจัดการเรยี นการสอนแบบห้องเรียนกลับดา้ น
O2 แทน การทดสอบหลงั เรยี น (Posttest)

กล่มุ เปา้ หมาย
กลุ่มเป้าหมายที่ใช้ในการวิจัยครั้งนี้เป็นนักเรียนชั้นมัธยมศึกษาปีที่ 6 จำนวน 26 คน ในภาคเรียนที่ 2

ปีการศึกษา 2564 โรงเรียนสนั ตริ าษฎร์วิทยาลยั กรงุ เทพมหานคร

ขอบเขตของการวจิ ัย
ขอบเขตดา้ นตัวแปร

ตวั แปรต้น คือ การจัดการเรยี นการสอนแบบห้องเรยี นกลบั ด้าน
ตวั แปรตาม คือ ผลสมั ฤทธิท์ างการเรยี นวิชาปฏบิ ตั ิการคอมพวิ เตอร์แอนิเมชนั และความพงึ พอใจต่อการ
จดั การเรียนการสอนแบบห้องเรยี นกลบั ด้าน
ขอบเขตดา้ นเนื้อหาและระยะเวลา คอื วชิ าปฏบิ ตั ิการคอมพิวเตอร์แอนิชนั เร่อื ง ความรู้เบื้องต้นเก่ียวกับ
คอมพิวเตอร์แอนิเมชัน เป็นระยะเวลา 2 คาบ

เครอ่ื งมือทใ่ี ช้ในการวจิ ยั
เครื่องมือที่ใช้ในการทดลอง ได้แก่ แผนการจัดการเรียนรู้โดยใช้การจัดการเรียนการสอนแบบห้องเรียน

กลับดา้ น เร่อื ง ความรู้เบอ้ื งต้นเกยี่ วกับคอมพวิ เตอร์แอนิเมชัน

เครอื่ งมอื ทีใ่ ช้ในการเกบ็ รวบรวมข้อมูล
1. แบบทดสอบวดั ผลสมั ฤทธิ์ทางการเรยี นรู้ในรายวิชาปฏบิ ตั กิ ารคอมพวิ เตอร์แอนิเมชัน จำนวน 30 ข้อ

4 ตัวเลือก
2. แบบวัดความพงึ พอใจในการจัดการเรยี นการสอนแบบห้องเรียนกลบั ด้าน จำนวน 11 ข้อ

9

วธิ กี ารวิจัย
ในการวิจัยครงั้ นีผ้ ู้วิจัยได้ดำเนนิ การเกบ็ รวบรวมขอ้ มลู วจิ ัยประกอบดว้ ย 3 ขนั้ ตอน คือ
(1) ขน้ั กอ่ นการทดลอง
(2) ขั้นการทดลอง
(3) ขัน้ หลงั การทดลอง ดังนี้

1. ขั้นก่อนการทดลอง ในการวิจัยครั้งนี้คณะผู้วิจัยได้ดำเนินการเก็บรวบรวมข้อมูลกับตัวอย่างนักเรียนช้ัน
มัธยมศึกษาปีที่ 6 จำนวน 26 คน โรงเรียนสันติราษฎร์วิทยาลัย กรุงเทพมหานคร ในภาคเรียนที่ 2 ปีการศึกษา
2564 ซ่ึงมีรายละเอียดดงั น้ี

(1) ผู้วิจัยได้วิเคราะห์สภาพปัญหาการจัดการเรียนการสอนจากนั้นได้ศึกษาค้นคว้าแนวทางพัฒนาการ
จดั การเรยี นการ สอนของครผู ้สู อนและนาํ มาพัฒนาเปน็ หัวขอ้ วจิ ัย

(2) ผู้วจิ ยั ได้จดั เตรยี มเครื่องมือท่ีใช้ในการวิจัยซงึ่ เคร่ืองมือทใ่ี ช้ในการทดลอง คอื การจัดการเรียนการสอน
แบบห้องเรยี นกลับดา้ น

2. ข้นั ทดลอง
(1) ผู้วจิ ัยได้ดำเนนิ การเก็บรวบรวมข้อมูลโดยใชเ้ วลาในการเกบ็ รวบรวมขอ้ มลู 2 คาบ
(2) เก็บรวบรวมขอ้ มูลโดยใช้แบบทดสอบก่อนเรียน เรื่อง ความรู้เบื้องต้นเกี่ยวกับคอมพิวเตอร์แอนิเมชัน

ไปทดสอบกับนักเรยี นชั้นมัธยมศึกษาปีที่ 6 จำนวน 26 คน โรงเรียนสนั ตริ าษฎร์วทิ ยาลยั กรงุ เทพมหานคร บันทึก
คะแนนทไ่ี ด้รับจากการทดสอบครั้งนเี้ ป็นคะแนนทดสอบกอ่ นเรียน

(3) สอนตามแผนการจัดการเรียนรู้โดยใช้การจัดการเรียนการสอนแบบห้องเรียนกลับด้านและเก็บ
รวบรวมขอ้ มลู โดยใชแ้ บบทดสอบหลงั เรียน เรอ่ื ง ความรเู้ บื้องต้นเก่ยี วกับคอมพิวเตอร์แอนิเมชนั และบนั ทกึ ผลการ
ทดลองให้เป็นคะแนนทดสอบหลังเรียน และเก็บข้อมูลความพึงพอใจการจัดการเรียนการสอนแบบห้องเรียนกลับ
ด้าน

3. ขนั้ หลงั การทดลอง
ผวู้ ิจยั ตรวจใหค้ ะแนนแบบทดสอบและตรวจสอบความถูกต้องครบถ้วนของข้อมูลหลังจากน้ันได้จัดเตรียม

บนั ทึกข้อมลู เพ่อื จะวเิ คราะห์ข้อมูลในขนั้ ต่อไป

10

บทท่ี 4
ผลการวเิ คราะห์ข้อมลู

ผลการวิเคราะห์ผลสัมฤทธิ์ทางการเรียนในรายวิชาวิทยาศาสตร์ก่อนและหลังการจัดการเรียน การสอน
แบบหอ้ งเรียนกลบั ด้าน แสดงผลดังตารางที่ 1 และรูปท่ี 1

ตารางท่ี 1: คะแนนกอ่ นและหลงั การเรยี นรแู้ ละคะแนนพัฒนาการสัมพนั ธ์

ลำดบั ก่อนเรยี น หลงั เรยี น ผลต่าง พฒั นาการสมั พนั ธ์

1 9 17 8 38.09

2 12 16 4 22.22

3 11 18 7 36.84

4 11 13 2 10.52

5 9 7 -2 -9.52

6 4 17 13 50

74 9 5 19.23

8 19 19 0 0

9 17 20 3 23.07

10 13 12 -1 -5.88

11 13 14 1 5.88

12 10 9 -1 -5

13 10 12 2 10

14 17 22 5 38.46

15 20 21 1 10

16 13 15 2 11.76

17 13 10 -3 -17.64

18 13 13 0 0

19 8 11 3 13.63

20 9 11 2 9.52

21 12 20 8 44.44

22 14 19 5 31.25

23 11 12 1 5.263

24 17 18 1 7.692

25 11 11 0 0

26 11 15 4 21.05

ค่าเฉลยี่ 11.96 14.65 2.69 14.27

11

รปู ท่ี 1: แผนภมู ิแทง่ แสดงคะแนนของนักเรียนก่อนและหลังการจัดการเรยี นการสอนแบบหอ้ งเรยี นกลับด้าน

จากตารางที่ 1 และรูปท่ี 1 พบวา่ นักเรียนส่วนใหญ่มคี ะแนนหลงั เรียนทสี่ ูงกวา่ ก่อนเรยี น แตจ่ ะมีนักเรียน
4 คน (คนที่ 5 10 12 และ 17) ที่มีคะแนนการทดสอบหลังเรียนต่ำกว่าก่อนเรียน และมีนักเรียน 3 คน ( คนที่ 8
18 และ 25 ) ทีม่ คี ะแนนการทดสอบหลังเรยี นและกอ่ นเรียนเท่ากนั

ตารางที่ 2: ผลการเปรียบเทียบคะแนนก่อนเรียนและหลังเรียนด้วยการจัดการเรียนการสอนแบบห้องเรียนกลับ
ดา้ น

Paired Difference

คะแนน N Mean S.D. Mean Std. t df Sig.
Deviation

ก่อนเรียน 26 11.96 3.90 2.69 3.56 3.852 25 0.001
หลังเรียน 26 11.65 4.17

จากตารางที่ 2 พบว่า ผลการทดสอบผลสมั ฤทธิ์ทางการเรยี นรายวิชาวิทยาศาสตร์หลังเรยี นสูงกว่าก่อนเรียนอยา่ ง

มนี ัยสาํ คญั ทางสถติ ิทรี่ ะดบั 0.01

12

ผลการวิเคราะห์ความพึงพอใจต่อการจัดการเรียนการสอนแบบห้องเรียนกลับด้าน รายวิชาปฏิบัติการ
คอมพวิ เตอรแ์ อนิเมชนั และการวิเคราะหแ์ สดงผลดังตารางที่ 3

ประเด็นประเมิน Mean S.D. แปลผล

1. ความพึงพอใจดา้ นการจัดการเรียนการสอนแบบหอ้ งเรยี นกลับด้าน 0.63 มาก
0.79 มาก
1.1 รูปแบบการจดั กิจกรรม 4.08 0.92 มาก
0.79 มาก
1.2 ลำดับข้ันตอนในการจัดกจิ กรรม 3.92 0.72 มาก

1.3 ระยะเวลาทใี่ ชใ้ นการจัดกิจกรรม 4.04 0.65 มาก
0.82 มาก
1.4 เอกสารและสอ่ื ประกอบการจัดกจิ กรรม 4.08
0.78 มาก
1.5 ความเหมาะสมของกิจกรรมการจดั กิจกรรม 4.27 0.65 มาก

2. ความพึงพอใจดา้ นวธิ ีการดำเนินงาน 0.58 มาก

2.1 ผู้สอนให้ความช่วยเหลือในการดำเนนิ กิจกรรม 4.46 0.56 มาก
0.71 มาก
2.2 ผูส้ อนมีความสามารถในการดูแลและแก้ปญั หา 3.96

3. ความพึงพอใจด้านส่งิ อํานวยความสะดวก

3.1 สถานท่จี ัดกิจกรรม 4.15

3.2 มกี ารใชเ้ ทคโนโลยอี ย่างเหมาะสม 4.46

4. ความพึงพอใจดา้ นคณุ ภาพการจดั กจิ กรรม

4.1 ทา่ นไดร้ ับประโยชนจ์ ากการเขา้ รว่ มกจิ กรรมอยา่ งคุม้ ค่า 4.46

ท่านสามารถนาํ ความรูท้ ี่ได้รับไปประยุกตใ์ ช้ใน

4.2 ชวี ติ ประจำวัน 4.35

ความพงึ พอใจโดยภาพรวม 4.2

จากตารางที่ 3 พบว่า นักเรียนมีความพึงพอใจต่อการจัดการเรียนการสอนแบบห้องเรียนกลับด้าน ใน
รายวิชาปฏบิ ัตกิ ารคอมพวิ เตอร์แอนิเมชัน โดยภาพรวมอยู่ในระดบั มาก (คา่ เฉล่ยี = 4.20)

13

บทที่ 5
สรุปผล อภิปรายผล และข้อเสนอแนะ

สรุปผลการวจิ ยั
ผลการจัดการเรียนการสอนแบบห้องเรียนกลับด้านที่มีผลต่อผลสัมฤทธิ์ทางการเรียน วิชาปฏิบัติการ

คอมพิวเตอร์แอนิเมชัน ของนักเรียนชั้นมัธยมศึกษาปีที่ 6 โรงเรียนสันติราษฎร์วิทยาลัย กรุงเทพมหานคร
ผลการวิจยั สรุปได้ว่าผลสัมฤทธท์ิ างการเรยี น เรอื่ ง ความรเู้ บ้อื งต้นเก่ยี วกบั คอมพวิ เตอร์แอนิเมชนั หลังเรียนสูงกว่า
ก่อนเรียน สอดคล้องกับหนังสือ “ครูเพื่อศิษย์สร้างห้องเรียนกลับทาง” วิจารณ์พานิช (2556) ได้เชิญชวน
Jonathan Bergman และ Aaron Sams ครูชาวอเมรกิ ันธรรมดาๆ สองคนที่เช่ือมั่นในศักยภาพของผู้เรียนทุกคน
ที่จะเรียนรู้ได้โดยได้ทดลองค้นคว้าจนสามารถปรบั เปลี่ยนห้องเรียนเป็นพื้นที่สำหรับการเรียนรู้ปรับเปลี่ยนตัวเอง
จากผ้สู อน เป็นพี่เลี้ยง เพือ่ น และผูเ้ ชี่ยวชาญ กระตนุ้ ใหน้ ักเรียนเกิดการเรยี นรู้ด้วยตนเองดว้ ยวิธีการท่ีหลากหลาย
ยดื หยนุ่ ใหเ้ หมาะสมกบั ความถนดั ความสนใจ ลลี า และอัตราการเรยี นรูข้ องผูเ้ รยี นแต่ละคน สอดคล้องกบั งานวิจัย
ของ ณัซรีน่า อเุ สน็ และคณะ (2558) การวจิ ัยคร้ังนไ้ี ด้ศกึ ษาผลการจัดการเรยี นรู้ตามแนวคดิ ห้องเรียนกลับทางท่ีมี
ต่อผลสัมฤทธิท์ างการเรียน การเรยี นรู้ด้วยตนเอง ผลการวิจัยพบวา่

1) ประสทิ ธภิ าพของแผนการจัดการเรียนร้ตู ามแนวคดิ หอ้ งเรียนกลบั ดา้ นมปี ระสิทธิภาพ 78.27/77.44
2) การจดั กจิ กรรมการเรียนรตู้ ามแนวคิดห้องเรยี นกลบั ดา้ นมีคา่ ดชั นปี ระสทิ ธิผล (E. L) เทา่ กับ 0.624
3) นักเรียนที่ได้รับการจัดการเรียนรู้ตามแนวคิดห้องเรียนกลับด้านมีผลสัมฤทธิ์ทางการเรียนวิชา
ปฏบิ ตั กิ ารคอมพวิ เตอรแ์ อนเิ มชนั หลังเรยี นสูงกวา่ ก่อนเรียนอยา่ งมีนยั สําคญั ทางสถติ ิที่ระดับ 0.01
นอกจากน้ียังพบว่า มีนักเรียนจำนวน 3 คน ไม่มีพัฒนาการ และ 4 คน คะแนนก่อนเรยี นสูงกว่าหลังเรียน
ซึ่งผู้เรียนสามารถทำการศึกษาค้นหาคําตอบในโอกาสต่อไป สำหรับผลการประเมินความพึงพอใจต่อการจัดการ
เรียนการสอนแบบห้องเรียนกลับด้านพบว่า นักเรียนมีความพึงพอใจต่อการจัดการเรียนการสอนแบบห้องเรียน
กลับด้านอยู่ในระดับมาก แสดงให้เห็นว่าการจดั การเรียนการสอนแบบห้องเรยี นกลับด้านสามารถทำให้นกั เรียนมี
ความเขา้ ใจเนือ้ หาน้ัน ๆ อย่างแท้จริง

ข้อเสนอแนะในการทำวิจยั
1. ผลการเปรยี บเทียบคา่ เฉลยี่ คะแนนก่อนและหลังการจดั การเรียนการสอนแบบห้องเรยี นกลบั ดา้ นพบว่า

ผลการทดสอบผลสัมฤทธิ์ทางการเรยี น รายวิชาปฏิบตั กิ ารคอมพิวเตอร์แอนิเมชัน หลงั เรียนสูงกว่าก่อนเรียนอย่าง
มีนัยสําคัญทางสถิติท่ีระดับ 0.01 แสดงว่าในการจัดการเรียนการสอนแบบห้องเรยี นกลบั ด้านชว่ ยทำให้นักเรียนมี
ผลสัมฤทธิ์ทางการเรียนที่สูงขึ้น ดังนั้นควรส่งเสริมการจัดการเรียนรู้ดังกล่าวไปใช้สอนในรายวิชาอื่น ในระดับช้ัน
อื่นๆ แต่ยังมีนักเรียนบางคนที่มีผลสัมฤทธิ์ทางการเรียนหลังเรียนต่ำกว่าก่อนเรียน เนื่องจากพฤติกรรมบางอย่าง
ของนักเรียน เช่น ขาดเรียน ไม่ตั้งใจเรียนรูด้ ้วยตนเอง ไม่กล้าแสดงออกในการสะท้อนผล(Reflect) เป็นต้น ดังน้ัน
ผวู้ ิจยั จงึ ต้องศึกษาและปรับเปล่ียนการจัดการเรยี นการสอนให้เหมาะสมในโอกาสต่อไป

2. นักเรียนมีความพึงพอใจต่อการจัดการเรียนการสอนแบบห้องเรียนกลับด้านในรายวิชาปฏิบัติการ
คอมพิวเตอร์แอนิเมชัน โดยภาพรวมอยู่ในระดับมาก ได้แก่ ท่านได้รับประโยชน์จากการเข้าร่วมกิจกรรมอย่าง
คุ้มค่า และมีการใช้เทคโนโลยีอย่างเหมาะสม เป็นต้น ซึ่งทำให้ผู้วิจัยสามารถนําไปออกแบบกิจกรรมการเรียนการ
สอนไดส้ อดคล้องกบั ความตอ้ งการของผเู้ รียน

14

เอกสารอา้ งอิง

กรมวชิ าการ, กระทรวงศกึ ษาธิการ. (2528). คมู่ ือการสอนกลุม่ ทักษะภาษาไทย. กรงุ เทพมหานคร: ครุ ุสภา.
กระทรวงศึกษาธกิ าร. (2551). ตัวชวี้ ัดและสาระการเรียนรูแ้ กนกลางกลุม่ สาระการเรยี นรวู้ ทิ ยาศาสตร์

ตามหลักสูตรแกนกลางการศึกษาขัน้ พ้ืนฐาน พุทธศักราช 2551. กรุงเทพมหานคร:
กระทรวงศกึ ษาธิการ.
เกรียงสิน ประสงค์สุกาญจน์. (2547). พฒั นาการบริการเพ่ือสรา้ งความพงึ พอใจใหแ้ ก่ลูกคา้ . สบื คน้ วนั ท่ี 25
กนั ยายน 2552 จาก http://www.inspire-research.com/marketing.articles.
ณซั รนี า่ อุเส็น, ณัฐวิทยพ์ จนตันตพิ จนตันตแิ ละ ณรงค์ศักดริ์ อบคอบ (2558). ผลการจัดกิจกรรมการเรียนรู้
ตามแนวคิดห้องเรยี นกลบั ทางท่มี ีต่อผลสมั ฤทธทิ์ างการเรียน การเรยี นรดู้ ้วยตนเองและเจตคติ
ทางวทิ ยาศาสตร์ของนักเรียนชน้ั มัธยมศกึ ษาปีท่ี 5. ปตั ตานี: วิทยานิพนธป์ รญิ ญามหาบญั ฑิต,
มหาวทิ ยาลัยสงขลานครินทร์.
มนต์ชยั เทยี นทอง. (2545). E-learning: learning solutions for the next education ตอนท่ี 1.
วารสารพฒั นาเทคนิคศึกษา, 14(43), 58-66.
ภานุวัฒน์เวทํา. (2559). การพัฒนาการจดั กิจกรรมการเรยี นรูต้ ามแนวคดิ ห้องเรยี นกลับดา้ นเพื่อส่งเสริม
ผลสัมฤทธิ์ทางการเรียนวชิ าชีววทิ ยา และการรูว้ ิทยาศาสตรข์ องนักเรยี นช้ันมัธยมศึกษาปที ี่ 4.
วิทยานิพนธป์ รญิ ญามหาบัญฑติ , มหาวิทยาลัยมหาสารคาม.
วจิ ารณ์พานิช. (2556 ). ครเู พื่อศิษย์สร้างห้องเรียนกลับทาง.กรุงเทพมหานคร: เอสอารพ์ ร้ินติ้งแมสโปรดักส์จาํ กดั .
สาํ นกั งานเลขาธกิ ารสภาการศกึ ษา. (2545). พระราชบัญญัติการศึกษาแหง่ ชาตพิ .ศ.2542 และท่ีแก้ไขเพ่ิมเติม
(ฉบับที่ 2) พ.ศ.2545. วนั ท่ี 12 มกราคม 2561 จาก
http://www.onec.go.th/index.php/book/BookView/10
ไสว ฟักขาว. (2544). การจัดการเรยี นการสอนทเ่ี นน้ ผเู้ รยี นเป็นศูนย์กลาง. กรงุ เทพมหานคร: เอมพนั ธ.์
Campbell, D.T. and Stanley, J.C. (1969). Experimental and Quasi-experimental Designs for
Research. Houghton Mifflin Company.