F aw_พระเทพรัตนโมลี

งานบำ� เพ็ญกุศลสวดพระอภธิ รรม

ระหวา่ งวันที่ ๕ - ๘ สิงหาคม ๒๕๖๔

๕ สิงหาคม ๒๕๖๔

(49)

๖ สงิ หาคม ๒๕๖๔

(50)

๗ สงิ หาคม ๒๕๖๔

(51)

๘ สงิ หาคม ๒๕๖๔

(52)

งานพิธีบำ� เพญ็ กศุ ลสัตตมวาร (ครบ ๗ วนั )
พระเทพรตั นโมลี (ขมิ อสิ ฺสรธมโฺ ม)

วันท่ี ๘ สิงหาคม ๒๕๖๔

(53)

งานบำ� เพ็ญกุศลสวดพระอภิธรรม

ระหว่างวนั ท่ี ๙ - ๒๗ สงิ หาคม ๒๕๖๔

(54)

๑๑ สิงหาคม ๒๕๖๔

(55)

๑๓ สิงหาคม ๒๕๖๔

(56)

๑๔ สิงหาคม ๒๕๖๔

(57)

๑๕ สิงหาคม ๒๕๖๔

(58)

๑๖ - ๑๗ สงิ หาคม ๒๕๖๔

(59)

๑๘ - ๑๙ สงิ หาคม ๒๕๖๔

(60)

๒๐ สิงหาคม ๒๕๖๔

(61)

๒๑ สิงหาคม ๒๕๖๔

(62)

๒๒ - ๒๔ สงิ หาคม ๒๕๖๔

(63)

๒๒ - ๒๔ สงิ หาคม ๒๕๖๔

(64)

๒๖ - ๒๗ สงิ หาคม ๒๕๖๔

(65)

๒๘ สิงหาคม ๒๕๖๔

(66)

๒๙ สิงหาคม ๒๕๖๔

(67)

๑ กนั ยายน ๒๕๖๔

(68)

๑๐ กันยายน ๒๕๖๔

(69)

งานบำ� เพ็ญกศุ ลอดีตเจ้าอาวาสวดั อนงคาราม ปที ่ี ๖๕
และ

งานพธิ บี ำ� เพ็ญกุศลปญั ญาสมวาร (ครบ ๕๐ วนั )
พระเทพรตั นโมลี (ขิม อิสสฺ รธมโฺ ม)

(70)

(71)

(72)

ทร่ี ะลึกงานพระราชทานเพลงิ ศพ พระเทพรัตนโมลี (ขิม อิสฺสรธมโฺ ม ป.ธ.๕)

ทฏิ ฐานุคตธิ รรม

ก่อนอน่ื ขอท�ำความเขา้ ใจกับท่านผอู้ า่ น ท่ีตัง้ ข้อสงสยั ว่า ทำ� ไม ผูร้ ักษาการ
เจ้าอาวาส จึงไม่เขียนบทความ เกี่ยวกับชีวประวัติและผลงานของท่านเจ้าคุณ
พระเทพรัตนโมลี อดีตเจ้าอาวาสวัดอนงคารามวรวิหาร ผู้ถึงแก่มรณภาพไปแล้ว
เพ่ือลงพิมพ์ในหนังสือแจกเป็นบรรณทาน แก่แขกผู้มาในงานพระราชทานเพลิงศพ
ท่านด้วยเล่า เพราะโดยธรรมเนียมปฏิบัติ จะต้องท�ำหนังสือเกี่ยวกับชีวประวัติ
และผลงานแจกแขกผมู้ าในงานพระราชทานเพลงิ ศพมใิ ช่หรือ
เมื่อได้ยินได้ฟังดังน้ี จึงขอแถลง ชี้แจง ท�ำความเข้าใจว่า เน่ืองจากผู้เขียน
ไม่ทราบรายละเอียดมากนัก เพราะส่วนใหญ่ ท่านไปท�ำกิจกรรมนอกวัด ตระเวน
ไปตามหัวเมือง ต่างจังหวัด โดยเฉพาะเร่ืองเก่ียวกับศูนย์ศึกษาพระพุทธศาสนา
วันอาทิตย์ เพราะท่านด�ำรงต�ำแหน่งผู้อ�ำนวยการศูนย์ศึกษาพระพุทธศาสนา
วันอาทิตย์วัดอนงคาราม จึงต้องลงพื้นที่ไปตรวจเยี่ยมการปฏิบัติงานและให้
ค�ำปรึกษา ค�ำแนะน�ำต่าง ๆ ท่านไม่เคยพูด ไม่เคยเล่าให้ฟังเลย จึงไม่ทราบว่า
ท่านได้ท�ำอะไรไว้ท่ีไหนบ้าง ครั้นจะเขียนตามท่ีได้ยินได้ฟังมา ก็ยังไม่ค่อยจะแน่ใจ
เชื่อใจเท่าไรนัก เพราะไม่ได้ยินได้ฟังมาจากปาก จากค�ำบอกเล่าของท่าน เกรงว่า
ถา้ เขยี นไปแลว้ อาจจะเกดิ ความผดิ พลาด คลาดเคลอื่ นจากความเปน็ จรงิ หรอื ตกหลน่
ขาดหายไปบ้างกเ็ ป็นได้
เนอื่ งจากเราทำ� งานกนั คนละแผนก คนละสาขาวชิ าการ ทา่ นมหี นา้ ทบ่ี รหิ ารงาน
โรงเรียนพระพุทธศาสนาวันอาทิตย์ ส่วนตัวผู้เขียนเองเป็นผู้อ�ำนวยการโรงเรียน
พระปริยัติธรรม ทั้งแผนกนักธรรมและบาลี เราแยกกันท�ำงานตามหน้าท่ีที่ได้รับ
มอบหมายมา จึงไม่ทราบวา่ แต่ละฝา่ ยนนั้ มผี ลงานอะไรบ้าง

(73)

ทร่ี ะลึกงานพระราชทานเพลงิ ศพ พระเทพรตั นโมลี (ขมิ อิสฺสรธมฺโม ป.ธ.๕)

ด้วยเหตนุ ้เี อง ผู้เขียนจึงคดิ ว่า ควรหลีกเล่ยี ง ถอยหา่ งออกมา เพอ่ื เปดิ โอกาส
ให้คณะศิษยานุศิษย์ผู้ใกล้ชิด ผู้ท�ำงานร่วมกับท่านในการบริหารจัดการ ซ่ึงมีเป็น
จ�ำนวนมาก จะได้มพี ื้นทหี่ นา้ กระดาษเขียนบทความ แสดงถงึ ชวี ประวัติและผลงาน
ของท่านได้อย่างสมบูรณ์ ครบถ้วน ไม่ตกหล่น ดีกว่าผู้เขียน เขียนข้ึนเองเป็นแน่
หวังวา่ ทา่ นผ้ตู ั้งขอ้ สงสยั คงจะเขา้ ใจตามนี้
ส่วนบทความท่ีผู้เขียนจะมอบให้นั้น เป็นคติพจน์ เป็นท้ังคุณธรรม ความ
ถูกต้อง ความชอบธรรม และเป็นสัจจธรรม คือตรงตามความเป็นจริง ทนต่อการ
พิสูจน์ได้ โดยจะมอบให้ท่านทั้งหลายท่ีมาในงานพระราชทานเพลิงศพ ท่านเจ้าคุณ
พระเทพรตั นโมลี สธุ ีวรกจิ พพิ ธิ ธรรมสุนทร มหาคณสิ สร บวรสังฆาราม คามวาสี
อดีตเจ้าอาวาสวัดอนงคารามวรวิหาร รูปท่ี ๑๒ เพ่ือเป็นการเตือนสติ เตือนใจ ให้
ระลกึ ถงึ อยเู่ สมอ ในการกระทำ� ใด ๆ กต็ าม ไมค่ วรลแุ กอ่ ำ� นาจทต่ี นมอี ยู่ กลา่ วคอื ตอ้ ง
ไม่เบยี ดเบียนตนและผู้อ่ืน ให้ไดร้ บั ความล�ำบากคับแคน้ ใจ เกนิ ขอบเขตมนษุ ยธรรม
รู้จักประมาณในการปฏิบัติตนต่อผู้อื่นด้วย เพราะทุกคนรักสุข เกลียดทุกข์ ด้วย
กันทั้งหมดทั้งส้ิน อตฺตานํ อุปมํ กเร พึงท�ำตนให้เป็นอุปมา คือข้อเปรียบเทียบ
เรารกั สุข เกลยี ดทกุ ข์ ฉนั ใด คนอนื่ สัตวอ์ ่นื กร็ กั สุข เกลยี ดทกุ ข์ ฉนั นนั้ เหมอื นกัน
(ธ.ม.ภ. ๕ น. ๔๔ ฉพฺพคฺคิยภิกขุ วตฺถ)ุ
คติธรรม ค�ำขวัญน้ี ถูกน�ำไปใช้ในวงการแพทย์ คือน�ำไปท�ำเป็นเข็มกลัด
ติดกลัดที่เน็กไท ของแพทย์ชายบ้าง ไปท�ำเป็นล็อกเกต เข็มกลัด กลัดติดที่อกเส้ือ
ของแพทย์หญิงบ้าง เพ่ือเตือนสติ เตือนใจบุคลากรแพทย์และพยาบาล ก่อนจะปัก
เข็มฉีดยาลงบนตัวคนไข้ก็ดี ก่อนจะจรดมีด หรือเครื่องมือศัลยแพทย์ชนิดต่าง ๆ
ท่ีมีคม กรีดลงบนตัวคนเจ็บก็ดี ควรมีสติเตือนใจว่า อตฺตานํ อุปมํ กเร เราเจ็บ
เขาก็เจ็บเหมือนกนั
ชาวบ้านเคารพบูชาแพทย์และพยาบาลมาก ถึงกับยกย่องเรียกขานว่า
พ่อพระ แม่พระบ้าง เทพเจ้า เทพธิดาแห่งความเมตตาบ้าง เทพบุตร นางฟ้า

(74)

ที่ระลกึ งานพระราชทานเพลงิ ศพ พระเทพรตั นโมลี (ขิม อิสฺสรธมฺโม ป.ธ.๕)

แหง่ ความปรานบี า้ ง ทกุ คนยกมอื ไหวท้ ว่ มหวั ถงึ ตวั จะแกค่ ราวพอ่ คราวแม่ กย็ งั ยกมอื
ไหว้บุคลากรแพทย์และพยาบาล ผู้มอี ายคุ ราวลูกหลานได้ย่างสนิทใจ

เมื่อผู้อ่านได้ทราบความคิดเห็น ความคิดอ่าน ความรู้สึกของผู้เขียนว่าเป็น
เช่นไรแล้ว ก็มาเข้าถึงบทความที่จะพูดถึงกันต่อไป บทความที่จะพูดถึงนี้ ส่วนใหญ่
จะเปน็ การเตอื นสติดว้ ยธรรมะ มิให้หลงระเริง ทำ� ตนให้ตกอย่ใู นความประมาท คอื
ขาดสติความระลึกได้ และสัมปชัญญะ ความรู้ตัว ไม่ว่าจะเป็นหญิงหรือชาย เป็น
บรรพชิตนกั บวชหรอื คฤหัสถ์ผคู้ รองเรอื นก็ตาม ถ้าหา่ งเหินจากการประกอบกระทำ�
แตบ่ ญุ กศุ ล คณุ ความดี กไ็ ดช้ อื่ วา่ ตกอยใู่ นความประมาททงั้ สน้ิ ดงั นน้ั จะขอฝากเปน็
วทิ ยาทาน ความรู้ เพอ่ื นำ� ไปประพฤตปิ ฏบิ ตั ใิ นชวี ติ ประจำ� วนั อนั ปรากฏเปน็ คำ� สอน
ในทางพระพทุ ธศาสนาวา่

ขอ้ ท่ี ๑ กลยฺ าณการี กลฺยาณํ ปาปการี จ ปาปกํ
อนุโภติ ทวฺ ยํ เจตํ อนุพนฺธํ หิ การกํ
ซงึ่ แปลว่า ผู้ท�ำความดี ย่อมได้รับผลดี และผู้ท�ำความชั่ว
ย่อมได้รับผลช่ัว บุคคล ย่อมเสวย ผลทั้ง ๒ น้ี
และผลท้ัง ๒ นี้ ย่อมติดตามผกู้ ระทำ�

หรืออีกนยั หนงึ่ ว่า
ท�ำดี ดจี กั คุม้ ครองตน
ทำ� ชัว่ ช่วั จักดล เดือดรอ้ น
หวา่ นพืช ใดไดผ้ ล ดงั หว่าน ไว้นา
เฉกเชน่ บุญบาปยอ้ น ตอบโต้ตามสนอง.

ข้อท่ี ๒ อตตฺ นา กตํ กสุ ลากสุ ลเมว หิ อาทาย สตตฺ า คจฉฺ นตฺ ิ ฯ
ซงึ่ แปลวา่ จรงิ อยู่ สตั วท์ ง้ั หลาย ถอื เอาแลว้ ซงึ่ กศุ ลและอกศุ ล
อนั ตนกระท�ำ แล้วเท่านนน้ั จงึ ไป

(75)

ทรี่ ะลึกงานพระราชทานเพลงิ ศพ พระเทพรตั นโมลี (ขิม อิสฺสรธมฺโม ป.ธ.๕)

ข้อที่ ๓ ปรโลกํ คจฺฉนโฺ ต สหายํ วา ญาตมิ ติ ฺเต วา คเหตฺวา
คโต นาม นตถฺ ิ อตตฺ นา กตํ อตฺตโน ว โหติ ฯ
ซ่ึงแปลว่า ข้ึนช่ือว่า บุคคลผู้ไปอยู่ สู่ปรโลก จะพาเอาสหาย
หรือ หรือว่าญาติมิตรทั้งหลายไปด้วย ย่อมไม่มี
กรรมอันตนกระทำ� แลว้ เท่านน้ั ยอ่ มเปน็ ของตน

อธบิ ายว่า คนที่ตายแล้ว เดินทางไปสูป่ รโลกตามล�ำพังผู้เดียว ไม่มีสหายร่วม
เดนิ ทางไปดว้ ย หนทางเดนิ นนั้ หรอื กช็ า่ งเปลา่ เปลย่ี ว อา้ งวา้ ง วงั เวง วา้ เหว่ และเดยี ว
ดายจรงิ ๆ ถา้ ในเวลาทม่ี ชี วี ติ อยู่ กระทำ� แตค่ วามดี หนทางทดี่ ำ� เนนิ ไป กด็ จู ะราบเรยี บ
ประหนง่ึ วา่ ปไู วด้ ว้ ยพรม แตถ่ า้ ทำ� ความชว่ั ไวม้ าก หนทางทด่ี ำ� เนนิ ไปนนั้ จะเตม็ ไปดว้ ย
ขวากหนาม ขรุขระ เป็นหลุมเป็นบ่อ รกชัฏ เต็มไปด้วยสุมทุมพุ่มไม้ ไม้เลื้อย
และเครอื เถาว์ อกี ท้งั มสี ตั ว์รา้ ย คอยเบียดเบียน ท�ำร้ายในระหวา่ งเดินทาง

ข้อที่ ๔ ธนํ คเหตฺวา คตา นาม นตฺถิ. สพฺพํ กิร ปหาย
คนฺตพฺพํ ปรโลกํ คจฺฉนฺตํ เนว โภคา น าตโย
อนคุ จฺฉนตฺ ิ ฯ
ขึ้นช่ือว่าสัตว์ท้ังหลาย ผู้ถือเอาทรัพย์แล้วจึงไป
ซง่ึ แปลวา่ ไมม่ ี นยั ว่า สตั ว์ ทง้ั หลายละแลว้ ซึง่ ทรพั ยท์ ั้งปวง
พงึ ไป โภคะทง้ั หลาย กต็ ดิ ตามไปไมไ่ ด้ ญาตทิ งั้ หลาย
กต็ ิดตามเขาผ้ไู ปอยู่สปู่ รโลกไม่ได้


ทรัพย์สินเงินทองพัสดุสิ่งของ ที่ตนครอบครอง ถือกรรมสิทธิ์อยู่น้ัน ก็จะ
กระจดั กระจาย ถกู ญาติ ถกู คนสนทิ ผ้ใู กลช้ ดิ ฉกฉวย แย่งชงิ ถอื เอาโดยพลการ โดย
ไมต่ อ้ งเกรงกลวั ตอ่ ใคร ๆ แมแ้ ตค่ นตาย วญิ ญาณของคนตาย ไดแ้ ตเ่ ฝา้ มองดดู ว้ ยความ
รันทดหดห่เู สยี ใจ เพราะทำ� อะไรเขาไม่ไดแ้ ลว้ อน่งึ แม้แต่เวลาทสี่ ปั เหร่อ จะชว่ ยกนั
ยกร่าง ยาววา หนาคบื น้ี ลงในโลงศพหรือหบี ศพ พวกสปั เหรอ่ จะช่วยกันงา้ งปาก

(76)

ทรี่ ะลึกงานพระราชทานเพลิงศพ พระเทพรัตนโมลี (ขมิ อิสฺสรธมโฺ ม ป.ธ.๕)

แล้วเอาเศษสตางคท์ เ่ี ป็นเหรียญ ๕ บาท หรือ ๑๐ บาท ยดั ใสเ่ ขา้ ไปในปาก เพือ่ เป็น
คตเิ ตอื นใจวา่ แมแ้ ตเ่ งนิ ทใ่ี สไ่ วใ้ นปาก กย็ งั นำ� ไปปรโลกไมไ่ ด้ ยงั คายทงิ้ ไวใ้ นโลกน้ี จะ
ปว่ ยกล่าวไปไย ถงึ ทรัพยส์ นิ เงนิ ทอง พสั ดสุ ่ิงของ ทง้ั ทเี่ ปน็ สงั หารมิ ทรัพย์ คือทรพั ย์
ท่ีเคลือ่ นย้ายได้ และท่เี ป็นอสงั หาริมทรัพย์ คอื ทรัพย์ท่เี คล่ือนยา้ ยไมไ่ ด้ เช่น ตกึ ราม
บ้านช่อง ทีด่ ินเรอื กสวนไร่นา ก็คงทิง้ ไวใ้ นโลกน้ี จะนำ� ไปได้กแ็ ตบ่ ุญและบาปเทา่ นน้ั
ที่ติดตามตนไปทุกหนทุกแห่ง ทั้งยามมีชีวิตอยู่ และยามเมื่อสิ้นชีวิตไปแล้ว สมแล้ว
กบั พระพทุ ธนพิ นธ์คาถาวา่

ยถากมฺมํ คมสิ ฺสนตฺ ิ ปุญญฺ ปาปผลปู คา
นริ ยํ ปาปกมมฺ นฺตา ปุญญฺ กมฺมา จ สคุ ตึ ฯ
ซึง่ แปลว่า สัตว์ทั้งหลาย เป็นผู้เข้าถึงบุญและบาป จักไปตามกรรม
ผทู้ ำ� บาปจักไปสู่นรก ผู้ทำ� บญุ จักไปสู่สคุ ติ ดงั นี้ ฯ

พระราชสิทธโิ กศล
รกั ษาการเจา้ อาวาสวดั อนงคารามวรวหิ าร

(77)



คำ� ไว้อาลยั

ท่ีระลึกงานพระราชทานเพลงิ ศพ พระเทพรัตนโมลี (ขิม อิสฺสรธมโฺ ม ป.ธ.๕)

อโมฆชวี ติ กถา

ผู้ด�ำรงชีวิตไม่ว่างเปล่าจากประโยชน์น้ัน ย่อมท�ำแต่ส่ิงที่ดีมีคุณค่า เร่ิมแต่
ยังเยาว์วัย ด้วยการเอาใจใส่เช่ือฟังค�ำสอนของมารดา บิดา อาจารย์ ต้ังใจศึกษา
เลา่ เรยี นทงั้ ในระบบ และนอกระบบ เมอ่ื เจรญิ วยั แลว้ ขยนั หมนั่ เพยี ร หนกั แนน่ อดทน
บรหิ ารชวี ติ และประกอบสมั มาอาชพี โดยสจุ รติ ประพฤตยิ ดึ มนั่ ในหลกั ธรรมคำ� สง่ั สอน
ของพระศาสนา ชอื่ วา่ ดำ� เนนิ ชวี ิต อย่างมคี ุณคา่
พระเดชพระคุณ พระเทพรัตนโมลี (ขิม อิสฺสรธมฺโม น.ธ.เอก, ป.ธ.๕) อดีต
เจา้ อาวาสวัดอนงคารามวรวิหาร ได้บ�ำเพญ็ ประโยชนต์ น ดว้ ยการตัง้ ใจศกึ ษาเล่าเรยี น
เมื่อเขา้ สสู่ มณเพศแลว้ ก็ดำ� รงตนเปน็ สมณะทด่ี ี มอี าจาระงดงาม มคี วามวริ ิยอตุ สาหะ
เอาใจใส่ในภารธุระในต�ำแหน่งเจ้าอาวาสวัดอนงคารามวรวิหาร และพระอุปัชฌาย์
เป็นตน้ โดยเปน็ พระเถระท่ีใส่ใจในการบ�ำเพญ็ ประโยชนต์ ่อส่วนรวม แก่ประเทศชาติ
พระพุทธศาสนา และสถาบันพระมหากษัตรยิ ์ อย่างสมำ่� เสมอมา จึงเป็นทเ่ี คารพบูชา
ของพทุ ธศาสนิกชนตลอดชีวติ สมดงั พุทธสภุ าษิตวา่

ปฏปิ ชฺเชถ เมธาวี อโมฆํ ชวี ติ ํ ยถา

บุคคลผ ู้ มีปัญญา อนั รุ่งโรจน์
ผูเ้ พญ็ ตน เปน็ ประโยชน์ โสตถผิ ล
ชวี ติ ทา่ น ไมว่ ่างเปลา่ ประโยชนต์ น
ทงั้ ประโยชน์ แหง่ ปวงชน กค็ ุณอนันต์

(80)

ทร่ี ะลึกงานพระราชทานเพลงิ ศพ พระเทพรตั นโมลี (ขมิ อสิ ฺสรธมโฺ ม ป.ธ.๕)

ขออ�ำนาจคุณพระศรีรัตนตรัย และกุศลจริยาสัมมาปฏิบัติท่ีพระเดชพระคุณ
ได้บ�ำเพ็ญมา พร้อมด้วยอ�ำนาจแห่งกุศลจริยาที่คณะสงฆ์และอุบาสกอุบาสิกา
ศิษยานุศิษย์วัดอนงคาราม ได้พร้อมใจกันบ�ำเพ็ญอุทิศถวาย ด้วยอ�ำนาจแห่งกตัญญู
กตเวทิตาธรรม มาโดยล�ำดับ จงเป็นพลวปัจจัยอ�ำนวยให้ ดวงวิญญาณของพระเดช
พระคุณ บรรลุอิฏฐวิบุล มนุญผล ในสัมปรายภพ สมกุศลเจตนาปรารภ ของคณะ
เจ้าภาพ ทุกประการ

(สมเด็จพระมหาธีราจารย)์
กรรมการมหาเถรสมาคม
เจ้าอาวาสวัดพระเชตุพนวมิ ลมงั คลาราม ราชวรมหาวิหาร

(81)

ท่รี ะลึกงานพระราชทานเพลงิ ศพ พระเทพรตั นโมลี (ขิม อิสสฺ รธมโฺ ม ป.ธ.๕)

คติธรรมานุสรณ์

พระเดชพระคณุ พระเทพรัตนโมลี (ขิม อสิ สฺ รธมโฺ ม น.ธ.เอก, ป.ธ.๕) อดตี
เจา้ อาวาสวดั อนงคารามวรวหิ าร ทา่ นเปน็ พระเถระผใู้ หญ่ ผรู้ ตั ตญั ญู เปน็ ผนู้ ำ� หมคู่ ณะ
เป็นผมู้ คี วามรู้ มีความสามารถ เป็นนกั การศึกษานักพฒั นา ทา่ นได้ปฏิบตั หิ น้าทีข่ อง
เจ้าอาวาสทั้ง ๖ ดา้ นมาโดยเรยี บร้อย สนองงานการคณะสงฆ์ตามที่ไดร้ ับมองหมาย
จากเจ้าคณะผู้ปกครองตามล�ำดับชั้นอย่างเต็มความสามารถ ประวัติความเป็นมา
ของพระเดชพระคุณท่านน้ันย่อมเป็นท่ีประจักษ์แก่ดวงจิตของบรรดาศิษยานุศิษย์
ท้ังบรรพชิตและคฤหัสถ์ และผู้เคารพนับถือบูชาเป็นอย่างดี ท่านเป็นผู้ประพฤติดี
ปฏิบัติชอบ ตามระบอบแบบแผน ตามพระธรรมวินัยอย่างเคร่งครัด มีจิตด�ำรงคง
มนั่ ในสถาบนั ชาติ ศาสนา และพระมหากษตั ริย์ พระเดชพระคุณทา่ นไดส้ ่งั สมอบรม
คณุ งามความดที ง้ั ทเี่ ปน็ สว่ นอตั ตหติ สมบตั แิ ละปรหติ สมบตั ใิ หเ้ หน็ เปน็ ทป่ี รากฏตง้ั แต่
กาลอปุ สมบทจวบจนถงึ กาลมรณภาพน้ี บญุ กศุ ลคณุ งามความดนี นั้ มไิ ดเ้ สอื่ มสลายสญุ
หายไปกบั ร่างกายของท่าน สมดงั พระพทุ ธพจน์บทท่วี ่า รูปํ ชรี ติ มจฺจานํ นามโคตฺตํ
น ชีรติ แปลความว่า ร่างกายย่อมแตกดับย่อยยับไป แต่ช่ือเสียงคุณความดี หาได้
ย่อยยับไปดว้ ยไม่ คณะศษิ ยานศุ ษิ ย์ทงั้ บรรพชิตและคฤหสั ถ์ จงึ จดั งานพระราชทาน
เพลิงศพถวายแด่พระเดชพระคุณท่าน ด้วยกุศลจิตอันประกอบด้วยคารวธรรมและ
กตัญญกู ตเวทติ าธรรม เปน็ การเพม่ิ พนู การบูชาอันน�ำมาซ่งึ อดุ มมงคลชีวิต ตามพระ
พุทธภาษิตท่ีว่า ปูชา จ ปูชนียานํ เอตมฺมงฺคลมุตฺตมํ การบูชาท่านผู้ควรบูชาเป็น
มงคลชีวิตอย่างสูงสดุ ดังนี้

(82)

ที่ระลกึ งานพระราชทานเพลิงศพ พระเทพรัตนโมลี (ขิม อิสฺสรธมฺโม ป.ธ.๕)

ขออำ� นาจบญุ กศุ ลทพ่ี ระเดชพระคณุ พระเทพรตั นโมลี ไดส้ ง่ั สมอบรมมา และ
อานภุ าพแหง่ กศุ ลทกั ษณิ านปุ ทานกจิ ทศ่ี ษิ ยานศุ ษิ ยท์ ง้ั บรรพชติ และคฤหสั ถ์ ไดจ้ ดั ทำ�
บ�ำเพ็ญให้เป็นไปแล้วโดยประการทั้งปวงนี้ จงมารวมกันส�ำเร็จเป็นวิบากสมบัติปัตติ
ทานมัยกุศล อันเป็นส่วนแห่งทิพยสุขทิพยสมบัติย่ิง ๆ ขึ้นไป แด่พระเดชพระคุณ
โดยฐานนิยมสมควรแก่คติวิสยั ในสัมปรายภพ จงทุกประการ เทอญฯ

(สมเด็จพระมหารัชมงคลมุนี)
กรรมการมหาเถรสมาคม
เจ้าคณะใหญห่ นกลาง

วัดไตรมิตรวิทยาราม วรวิหาร

(83)

ท่รี ะลกึ งานพระราชทานเพลงิ ศพ พระเทพรัตนโมลี (ขมิ อสิ สฺ รธมโฺ ม ป.ธ.๕)

พระมหาเถระผูเ้ ป็นแบบอย่าง

พระเทพรัตนโมลี (ขมิ อสิ ฺสรธมฺโม) เป็นพระมหาเถระท่ีควรแก่การยกยอ่ ง
สรรเสรญิ และเปน็ แบบอยา่ งทง่ี ดงามทก่ี ลา่ วไดว้ า่ เปน็ พระสงั ฆโสภณ คอื เปน็ ผงู้ ดงาม
ในหมูค่ ณะและยังหม่คู ณะให้งดงาม ตามหลักธรรมทเ่ี ปน็ พทุ ธพจน์ เพราะท่านเปน็ ผู้
มีอายยุ ืนถงึ ๘๙ ปี ดำ� รงอยูใ่ นพระธรรมวินยั มาเนน่ิ นานถึง ๖๘ พรรษา ในระหว่าง
น้ันได้ปฏิบัติภารธุระอันเป็นประโยชน์แก่พระอาราม แก่พระพุทธศาสนา และแก่
เยาวชนไวม้ ากมาย ไดช้ ว่ ยเหลอื งานของวดั อนงคารามดว้ ยดมี าถงึ ๔ สมยั เจา้ อาวาส
ได้รับความไว้วางใจจากคณะสงฆ์และทางราชการเป็นอย่างดี จนได้รับมอบหมาย
งานที่ส�ำคัญให้ปฏิบัติ เช่น เป็นผู้อ�ำนวยการศูนย์ศึกษาพระพุทธศาสนาวันอาทิตย์
วดั อนงคาราม เปน็ เลขาธิการสำ� นกั งานบรหิ ารการศึกษาพระพุทธศาสนาวันอาทติ ย์
แห่งประเทศไทย เป็นต้น มีผลงานท่ีโดดเด่นในเร่ืองการศึกษาพระพุทธศาสนาวัน
อาทติ ย์ ไดร้ เิ รมิ่ เปดิ สอนธรรมศกึ ษาแกเ่ ยาวชนโรงเรยี นตา่ งๆ เปน็ ผดู้ ำ� เนนิ การจดั การ
สวดมนตห์ มสู่ รรเสรญิ พระรตั นตรยั ทำ� นองสรภญั ญะ เปน็ ผนู้ ำ� ทเ่ี ปน็ แบบอยา่ งไดเ้ ปน็
อยา่ งดี เพราะเปน็ ผฉู้ ลาด กลา้ ตดั สนิ ใจ ไดร้ เิ รม่ิ โครงการและแผนงานทเี่ ปน็ หลกั เปน็ ตน้
แบบอนั เปน็ ประโยชนแ์ กเ่ ยาวชนไวแ้ ละสบื สานกนั มาจนถงึ ทกุ วนั น ี้ ทงั้ อธั ยาศยั สว่ น
ตวั นนั้ เปน็ ผทู้ อ่ี อ่ นนอ้ มถอ่ มตวั ยมิ้ แยม้ แจม่ ใส พดู งา่ ย เขา้ หางา่ ย นำ� ใหเ้ กดิ ศรทั ธาเกดิ
ความไวว้ างใจ ยินดรี ่วมงาน ยินดปี ฏิบัตติ าม ทำ� ให้โครงการและแผนงานท่ีวางไวเ้ ปน็
ไปได้ดว้ ยดี นับเปน็ พระเถระผ้นู ำ� ทีเ่ ป็นแบบอย่างทีง่ ดงามรูปหนึง่ ของคณะสงฆ์ไทย
ขอแสดงความชนื่ ชมยนิ ดี ประกาศเกยี รตคิ ณุ อนั งดงามของทา่ นไว้ ณ โอกาสนี้
และขออ�ำนวยพรใหท้ า่ นสถติ อยู่ในสุคตภิ พดว้ ยความสุขตลอดจริ ัฐติ ิกาล.

(พระมหาโพธิวงศาจารย์)
วดั ราชโอรสาราม กรงุ เทพมหานคร

๕ ตลุ าคม ๒๕๖๔

(84)

ท่ีระลกึ งานพระราชทานเพลิงศพ พระเทพรตั นโมลี (ขิม อสิ ฺสรธมโฺ ม ป.ธ.๕)

พจนาลัย

ท่านเจ้าคุณ พระเทพรัตนโมลี (ขิม อิสฺสรธมฺโม ป.ธ.๕, น.ธ.เอก) อดีต
เจา้ อาวาสวดั อนงคารามวรวหิ าร รปู ท่ี ๑2 นามเดมิ ชอ่ื ขมิ นามสกลุ อม่ิ งาม ภมู ลิ ำ� เนา
เปน็ คนนนทบุรี บรรพชาทว่ี ัดอนงคาราม โดยมี พระมงคลเทพมนุ ี (สาลี อินทฺ โชโต)
เปน็ พระอปุ ชั ฌาย์ อปุ สมบททวี่ ดั อนงคาราม โดยมี เจา้ ประคณุ สมเดจ็ พระพฒุ าจารย์
(นวม พุทธฺ สรมหาเถร) เป็นพระอปุ ชั ฌาย์
การศึกษา ส�ำเร็จเตรียมอุดมศึกษา ประกาศนียบัตรพิเศษครูประถม การ
บริหาร เป็นผชู้ ่วยเจา้ อาวาสวัดอนงคาราม เป็นพระอปุ ชั ฌายว์ ิสามัญ เป็นเจา้ อาวาส
วดั อนงคาราม สมณศกั ด์ิ ไดร้ บั พระราชทานเลอื่ นสมณศกั ดเิ์ ปน็ พระราชาคณะชนั้ เทพ
ในราชทินนามที่ พระเทพรัตนโมลี
ท่านเจ้าคุณพระเทพรัตนโมลี ได้ปฏิบัติหน้าท่ี ทั้งในด้านการปกครอง การ
ศกึ ษา โดยเฉพาะเปน็ ครพู ระปรยิ ตั ธิ รรม ทง้ั แผนกธรรมทงั้ แผนกบาลี เปน็ ผอู้ ำ� นวยการ
ศูนย์ศึกษาพระพุทธศาสนาวันอาทิตย์วัดอนงคาราม และเป็นเลขาธิการ ส�ำนักงาน
บรหิ ารการศึกษาพระพุทธศาสนาวนั อาทติ ย์แหง่ ประเทศไทย
ตามประวตั คิ วามเปน็ มา อตั ถจรยิ าการบำ� เพญ็ คณุ ประโยชนโ์ ดยสงั เขปน้ี ชใ้ี ห้
เหน็ วา่ ทา่ นเจา้ คณุ ฯ เปน็ พระมหาเถระ ผเู้ ปน็ นกั ปกครอง นกั การศกึ ษา นกั การพฒั นา
นกั การเผยแผ่ นักสังคมสงเคราะห์ เพราะทา่ นเป็นพระทเ่ี ป็นศาสนทายาท ประกาศ
ศาสนธรรม เปน็ ผนู้ ำ� ตน นำ� คน และนำ� งาน เปน็ นกั วชิ าการ ประสมงาน ประสานแผน
เอาแบบมาตั้ง เอาผงั มากาง หลกั แน่น แม่นกฎ มีวิชาความรู้ ควบคู่กบั จรณะความ
ประพฤติ ความรู้ก็มี ความดีก็มาก ไม่อยู่ปราศจากสติและปัญญา คือความเฉลียว
กับความฉลาด ซึง่ เป็นคุณสมบัตขิ องนักปราชญ์ เป็นพระโอวาทท่ีเป็นยอดค�ำสอนใน
พระพทุ ธศาสนา อนั พระบรมศาสดาตรสั สง่ั ครง้ั สดุ ทา้ ยกอ่ นแตเ่ สดจ็ ปรนิ พิ พาน ทา่ น
เจา้ คณุ ไดป้ ฏบิ ตั งิ านตามหลกั การนี้ งานจงึ มผี ล ตนกม็ คี วามสขุ และไดช้ อื่ วา่ เปน็ พระ
ทีด่ แี ละเกง่ มนต์ เป็นคนทีเ่ กง่ งาน เป็นนกั บรหิ ารที่เก่งนโยบาย

(85)

ทีร่ ะลกึ งานพระราชทานเพลิงศพ พระเทพรตั นโมลี (ขิม อสิ สฺ รธมโฺ ม ป.ธ.๕)

ท่านเจ้าคุณ ฯ เมื่อมาก็มีบุญ เม่ืออยู่ก็มีคุณ เมื่อไปก็มีทุน ไม่ได้อยู่อย่าง
กาฝาก ไมไ่ ดจ้ ากอยา่ งเรอื จร เมอ่ื อยกู่ ม็ ไี ฟ เมอ่ื ไปกม็ เี พอ่ื น ไดฝ้ ากลายถา่ ยรอยไวเ้ ปน็
อนุสสติ ให้รำ� ลกึ ถึงเป็นเนตตแิ บบอยา่ ง แกผ่ ู้คนในปนู หลัง คำ� สัง่ และค�ำสอน ยังเป็น
อมตพจน์ ปรากฏอยู่ในหม่ศู ษิ ยานศุ ิษย์ ไม่วปิ ริตเลือนลางจางหาย ยงั ถวายสกั การะ
เคารพ นอบนบ นับถือ กตัญญู บูชา อาลยั ตลอดไปชวั่ กาลนาน
ขอกุศลผลทาน ที่คณะสงฆ์ คณะศษิ ย์ คณะญาติมติ ร ท่านผเู้ คารพ นับถือ
ศรทั ธาเลอื่ มใส ตง้ั ใจอทุ ศิ ถวายน้ี จงประมวลเปน็ สว่ นสามคั คี มผี ลสมั ฤทธิ์ ผลติ วบิ าก
สมบัติ อ�ำนวยศุภคุณวิบูลผลโดยยิ่งขึ้นไป ในสุคติสัมปรายภพ สมดังเจตนาปรารภ
จงทกุ ประการเทอญ.


พระธรรมเจดีย์
เจ้าคณะภาค 11 และเจา้ อาวาสวดั ทองนพคุณ
กรุงเทพมหานคร

(86)

ท่ีระลึกงานพระราชทานเพลิงศพ พระเทพรตั นโมลี (ขมิ อสิ สฺ รธมโฺ ม ป.ธ.๕)

อสิ สรธัมมานุสรณ์

ทหรา จ หิ เย วุฑฒฺ า เย พาลา เย จ ปณฑฺ ติ า
อทฺธา เจว ทลิทฺทา จ สพฺเพ มจฺจปุ รายนา ฯ

ทง้ั เดก็ ทงั้ ผใู้ หญ่ ทงั้ คนพาล ทง้ั บณั ฑติ ทงั้ คนมี ทง้ั คนจนลว้ นเดนิ หนา้
ไปหาความตายท้ังหมด
การเกิด แก่ เจ็บ ตาย เป็นเร่ืองปกติธรรมดาของทุกชีวิต เป็นกฎเกณฑ์ของ
ธรรมชาติแท้ๆ คือ การเกิดขนึ้ ตั้งอยแู่ ละดับไป ตามหลกั ของพระไตรลกั ษณค์ ือ อนิจจงั
ทกุ ขงั อนตั ตา เป็นสง่ิ ทีม่ นษุ ย์เราจะกำ� หนดรูไ้ มไ่ ดว้ า่ จะมาถงึ เมอ่ื ไหร่ เวลาใด สถานที่ใด
ด้วยโรคอะไร มีความเสมอภาคเท่าเทียมกัน ทั้งเด็ก ทั้งผู้ใหญ่ ท้ังคนพาล ทั้งบัณฑิต
ท้ังคนมี ทง้ั คนจน ลว้ นเดนิ หนา้ ไปหาความตายท้งั หมด พระเดชพระคณุ พระเทพรตั นโมลี
(ขมิ อสิ สฺ รธมโฺ ม น.ธ.เอก ป.ธ.๕) อดตี เจา้ อาวาสวดั อนงคาราม วรวหิ าร รปู ท่ี ๑๒ กต็ กอยใู่ น
หลักธรรมความจรงิ นเ้ี ชน่ กนั ไม่สามารถหลกี หนีได้ การละสงั ขารจากไปอย่างไม่มีวนั กลับ
ของทา่ นถงึ แม้จะเป็นเรือ่ งปกติธรรมชาตขิ องทุกชวี ิตก็ตาม แตก่ ็น�ำความเสียดายอาลยั รกั
มาสคู่ ณะสงฆท์ มี่ ีความคนุ้ เคย ศิษยานศุ ษิ ย์ ญาติมติ ร ทม่ี คี วามเคารพนบั ถือในทา่ นทุกคน
พระเดชพระคณุ พระเทพรตั นโมลี เปน็ พระเถระผมู้ ศี ลี จารวตั รอนั งดงาม เครง่ ครดั
ปฏบิ ตั ติ ามพระธรรมวนิ ยั มปี ฏปิ ทา นา่ เสอื่ มใส สมถะเรยี บงา่ ย เปย่ี มดว้ ยพรหมวหิ ารธรรม
และสงั คหวตั ถธุ รรม เปน็ ทงั้ นกั ปกครอง นกั บรหิ าร นกั การศกึ ษาและนกั พฒั นาทม่ี วี สิ ยั ทศั น์
กวา้ งไกล สรา้ งสรรคผ์ ลงานมากมาย แกค่ ณะสงฆว์ ดั อนงคาราม และพทุ ธศาสนกิ ชนทว่ั ไป
สมดว้ ยฉายา “อิสฺสรธมฺโม” พระเดชพระคุณได้ละสงั ขารก็เพียงร่างกาย สว่ นความดีและ
คุณธรรมท่ีได้บ�ำเพ็ญไว้มิได้สูญสลายไปกับสังขาร ยังคงสถิตอยู่ในจิตใจของศิษยานุศิษย์
ทั้งบรรพชิตและคฤหัสถ์ตลอดไป สมดังค�ำกล่าวท่ีว่า “อันความดีที่ท�ำไว้แก่ใครนั้น ไม่มี
วันหายไปในภายหนา้ กายอาจลบั หายไปจากสายตา ดีไม่ลาลับหายจากสายใจ”


(พระราชพิพัฒนโกศล)
เจ้าอาวาสวัดเศวตฉัตรวรวหิ าร

เจา้ คณะเขตคลองสาน

(87)

ทร่ี ะลกึ งานพระราชทานเพลงิ ศพ พระเทพรัตนโมลี (ขิม อสิ สฺ รธมโฺ ม ป.ธ.๕)

ค�ำไวอ้ าลยั

ธรรมดาร่างกายของคนเรานั้นเป็นท่ีรวมลงแห่งธาตุทั้ง ๔ คือ ดิน น�้ำ ไฟ
ลม รวมกันเข้ากลายเป็นสังขารรา่ งกายขน้ึ มา รา่ งกายอนั เปน็ ท่รี วมลงแห่งธาตทุ ั้ง ๔
ดังกล่าว เม่ือต้ังอยู่ชั่วระยะเวลาหนึ่ง ถึงเวลาอันสมควรก็จะแตกสลายเสื่อมไป
ไม่คงอยู่ได้ถาวร เป็นไปตามกฎของไตรลักษณ์ (ไม่เท่ียง เป็นทุกข์ เป็นอนัตตา)
แตเ่ มอื่ รา่ งกายเสอื่ มสลายไปแลว้ ชอ่ื เสยี งและคณุ งามความดี หาเสอื่ มสลายไปดว้ ยไม่
สิ่งเหลา่ นจี้ ะยงั คงเหลอื อยู่เปน็ อนุสรณ์แหง่ ชีวิตใหค้ นทั้งหลายไดจ้ ดจ�ำ นำ� ไปเป็นคติ
เป็นแบบอย่าง ดังพระบาลีท่ีพระพุทธองค์ตรัสว่า รูปํ ชีรติ มจฺจานํ นามโคตฺตํ
น ชีรติ ซ่ึงแปลความว่า ร่างกายเปื่อยสลายผุพังไป แต่ชื่อเสียงคุณงามความดี
หาดับสลายไปไม่ คือแม้ร่างกายจะดับสลายไปแล้ว แต่คุณงามความดียังปรากฏอยู่
ให้คนรุ่นหลังได้ร�ำลึกนึกถึงตราตรึงอยู่ในความทรงจ�ำอีกนานเท่านาน เป็นการฝาก
คณุ ความดไี ว้เป็นอนุสาวรยี ์แห่งชีวติ ให้คนรุ่นหลังได้จดจำ� และน�ำไปเปน็ แบบอย่าง
พระเทพรัตนโมลี (ขิม อิสฺสรธมฺโม) อดีตเจ้าอาวาสวัดอนงคาราม พระเดช
พระคุณได้สร้างคุณประโยชน์ไว้อย่างกว้างขวางแก่พระพุทธศาสนา โดยเฉพาะ
ผลงานด้านการเผยแผ่ ซ่ึงปรากฏเป็นท่ีประจักษ์อย่างเด่นชัดว่า ท่านได้ทุ่มเท
แรงกาย แรงใจ และแรงสติปัญญา อบรมสั่งสอนเยาวชนให้เป็นคนดีมีศีลธรรม
และเป็นท่ีพึ่งของสังคมไทยมายาวนาน ผ่านกิจกรรมการสวดมนต์หมู่สรรเสริญ
พระรัตนตรัย ท�ำนองสรภัญญะ ซ่ึงกิจกรรมนี้ถือเป็นหัวใจส�ำคัญในการท�ำงาน
ดา้ นการเผยแผ่ ของทา่ น อกี ทงั้ ยงั เปน็ กำ� ลงั หลกั ในการกำ� หนดรปู แบบและหลกั เกณฑ์
ของการประกวดสวดมนต์หมู่สรรเสริญพระรัตนตรัย ท�ำนองสรภัญญะ ท่ีถูกต้อง
ตามหลักอักขรวิธีและฉันทลักษณ์ ซึ่งกรมการศาสนา กระทรวงวัฒนธรรม ก็ได้ใช้
รปู แบบและหลกั เกณฑ์น้ี เป็นแนวทางในการจัดประกวดสืบมาจนกระท่งั ถึงทุกวนั นี้

(88)

ที่ระลกึ งานพระราชทานเพลิงศพ พระเทพรัตนโมลี (ขมิ อิสฺสรธมฺโม ป.ธ.๕)

การถึงมรณภาพของพระเดชพระคุณ เป็นอนุสสติเตือนใจให้ศิษยานุศิษย์
หวนระลึกถึงคุณงามความดีท่ีท่านได้บ�ำเพ็ญมาตั้งแต่ต้นจนถึงวาระสุดท้ายของชีวิต
พรอ้ มยดึ ถอื เปน็ แบบอยา่ ง และนอ้ มนำ� มาเปน็ ประทปี นำ� ทาง เพอื่ สรา้ งคณุ ประโยชน์
ใหก้ ว้างขวางแก่พระพทุ ธศาสนา สมดังเจตนาปรารภของทา่ นสืบไป

พระศรีรตั นวิมล, ดร.
(วรี ภทั ร รตนปญฺโญ, ป.ธ.๙, พธ.ด.)
ผู้อำ� นวยการศนู ย์ส่งเสริมศลี ธรรม วดั ชยั ชนะสงคราม
ประธานคณะกรรมการด�ำเนินงาน
การประกวดสวดมนตห์ มู่ฯ ท�ำนองสรภัญญะ
กรมการศาสนา กระทรวงวัฒนธรรม

(89)

ท่รี ะลึกงานพระราชทานเพลงิ ศพ พระเทพรัตนโมลี (ขิม อสิ ฺสรธมฺโม ป.ธ.๕)

เพเพือ่ ่อื สตังัวคมแคคส่ ูฟ่ ้ินา้ ลดมนิ

เกิดขึน้ ต้ังอยู่ ดับไป เปน็ ปกตธิ รรมดาของมนษุ ย์ทกุ คนท่ีเกิดมาบนโลกน้ี อย่ทู ี่
ว่าเมอื่ เกดิ มาแล้ว ใครจะสรา้ งประโยชน์สร้างคณุ งามความดีไดม้ ากกวา่ กนั เทา่ น้ัน
พระเทพรตั นโมลี (ขิม อิสสฺ รธมฺโม) กเ็ ช่นเดยี วกัน ทา่ นเปน็ พระมหาเถระที่
- มปี ฏิปทาน่าเลอ่ื มใส
- อ่อนนอ้ มถ่อมตน
- เอาใจใสใ่ นงาน
- เปน็ ผนู้ ำ� ที่ฉลาดรอบรู้
- เป็นแบบอยา่ งท�ำตามได้
- กล้าตัดสนิ ใจ
- มองอนาคต
- ไวว้ างใจได้
- เชอ่ื ใจได้
- เขา้ หาได้งา่ ย
- รกั จรงิ ไม่ท้ิงพวก
ทา่ นไดท้ �ำคณุ ูปการไวห้ ลายประการ โดยเฉพาะทีพ่ ิเศษกค็ ือเรอื่ งการสวดมนต์หมู่
สรรเสรญิ พระรตั นตรยั ท�ำนองสรภญั ญะ ถ้าไม่มีท่านรบั งานน้มี าดูแลตง้ั แต่ครั้งแรก งาน
นี้ก็คงไม่เกดิ ขึน้ และสืบมาจนถึงปจั จุบันนี้ ทา่ นรักงานนม้ี าก ใกลไ้ กลเพียงใด กไ็ ปได้เสมอ
ขอให้ไดไ้ ปอบรมแนะนำ� ใหค้ วามรแู้ ก่ผทู้ ี่ต้องการเท่านน้ั
ดว้ ยอำ� นาจแหง่ คณุ งามความดที ที่ า่ นบำ� เพญ็ ไว้ ขอใหท้ า่ นจงไปสสู่ คุ ตภิ พดว้ ยเถดิ

(พระกติ ตวิ งศ์วเิ ทศ)
วดั ราชโอรสาราม กรุงเทพมหานคร

๑๕ ตลุ าคม ๒๕๖๔

(90)

ทร่ี ะลึกงานพระราชทานเพลิงศพ พระเทพรตั นโมลี (ขิม อิสสฺ รธมฺโม ป.ธ.๕)

พระผ้เู สยี สละ

อุดมการณ์ของชาวพุทธบุตรที่ว่า “เราจะไม่น่ิงดูดาย ถ้าประโยชน์น้ัน
เกดิ แกส่ ว่ นรวม” มพี ระมหาเถระรปู หนงึ่ มนี ามวา่ พระเทพรตั นโมลี (ขมิ อสิ สฺ รธมโฺ ม)
อดีตเจ้าอาวาสวัดอนงคาราม เป็นพระมหาเถระผู้เสียสละ ทุ่มเท อุทิศตนต่อ
พระพุทธศาสนา โดยเฉพาะงานพฒั นาดา้ นเดก็ และเยาวชน ใหเ้ ป็นทรพั ยากรบคุ คล
ทสี่ ำ� คัญของชาติ ศาสนา และจงรักภักดีตอ่ องค์พระมหากษตั รยิ ์ สุดยอดของความดี
งาม ในด้านคณุ ธรรม จริยธรรม
ความมีน�้ำใจอันยิ่งใหญ่ต่อพระพุทธศาสนาของพระมหาเถระท่านนี้ ควรแก่
การเชดิ ชู บูชา เคารพ สักการะเป็นอยา่ งย่ิง ทา่ นได้ฝากมรดกทางพัฒนาธรรมไว้เปน็
ทรี่ ะลึกใหแ้ กพ่ ระรุ่นหลังเอาเป็นแบบอย่าง
เป็นท่ีน่าเสียดาย ท่านได้จากพวกเราไปแล้ว จากไปเพียงเรือนร่างเท่านั้น
แต่ความดีงามและผลงานของทา่ นยงั ตราตรงึ อยใู่ นใจของเราชาวพุทธบุตรอยู่เสมอ
งานพัฒนาเด็กของโรงเรียนพุทธศาสนาวันอาทิตย์ วัดอนงคาราม พัฒนา
รุน่ แล้วรนุ่ เลา่ ซึ่งเตบิ โตเป็นผู้ใหญท่ ีม่ ีคณุ ภาพ เปน็ คนดีของสงั คม
งานพัฒนาโรงเรียนพุทธศาสนาวันอาทิตย์ มาเป็น ศูนย์บริหารการศึกษา
พระพทุ ธศาสนาวนั อาทิตยแ์ หง่ ประเทศไทย ฯลฯ
นี่คืองานพัฒนาคน เป็นหลักชัยของศาสนา คือ คนสร้างชาติ พุทธศาสน์
สรา้ งคน ซง่ึ เปน็ งานทที่ า่ นมหาเถระทา่ นนไ้ี ดท้ ำ� ไวอ้ ยา่ งมากมาย พดู ไดว้ า่ ทำ� มาทงั้ ชวี ติ
จนหมดลมหายใจ เพ่อื ชาติ ศาสนา องคพ์ ระมหากษตั รยิ ์
สจั ธรรมชีวติ ชีวติ หนอชีวติ ไมเ่ ท่ียง ทกุ ข์ ไมม่ ีตวั ตน ไม่มอี ะไรท่จี ะนำ� ไป
ได้เลย ส่งิ ทแ่ี นน่ อนคอื ความตาย ขอให้ทา่ นไปสู่สคุ ติภมู ิที่ดี เทอญ.

พระครอู ุดมธรรมวาที (ส�ำราญ วางทุกข์)
ประธานศูนย์บรหิ ารการศึกษาพระพุทธศาสนาวันอาทติ ย์ หนกลาง
ผชู้ ว่ ยเจ้าอาวาสพระอารามหลวง วดั ประยุรวงศาวาสวรวิหาร

(91)

ทีร่ ะลึกงานพระราชทานเพลิงศพ พระเทพรตั นโมลี (ขิม อิสสฺ รธมโฺ ม ป.ธ.๕)

พระสงฆผ์ บู้ �ำเพญ็ ประโยชน์ต่อพระพทุ ธศาสนา

ในวยั 89 ปี ของหลวงพอ่ พระเทพรตั นโมลี อดตี เจา้ อาวาสวดั อนงคาราม เปน็ พระสงฆ์
ผู้อุทิศชีวิตเพ่ือเยาวชน และบ�ำเพ็ญประโยชน์ต่อพระพุทธศาสนาอย่างแท้จริง ซึ่งได้รับแต่งต้ัง
จากกรมการศาสนา กระทรวงวฒั นธรรม เปน็ ประธานกรรมการจดั การประกวดสวดมนตห์ มู่ฯ
ทำ� นองสรภญั ญะระดบั ประเทศ และจดั กจิ กรรมเกี่ยวกบั เยาวชนมาตลอดชวี ติ โดยทห่ี ลวงพ่อ
ปรารภอยเู่ สมอวา่ สวดมนตห์ มฯู่ ทำ� นองสรภญั ญะคอื ลมหายใจของหลวงพอ่ และหลวงพอ่ มคี วาม
มงุ่ มนั่ ท่จี ะถ่ายทอดความรูแ้ ก่คณะครู นักเรยี น ตลอดถึงพระสงฆท์ ี่มอี ุดมการณใ์ นดา้ นเยาวชน
อย่างเต็มก�ำลังความสามารถท่ีมีอยู่ ท่ีส�ำคัญที่สุดคือการเดินทางไปอบรมแก่คณะครู นักเรียน
ในสถานศึกษาทั่วประเทศ ต้ังแต่ ปี พ.ศ.2527 เป็นต้นมา ได้วางรากฐานเรื่องการสวดมนต์
ไว้ให้สถานศกึ ษาทัว่ ประเทศให้นักเรยี นไดส้ วดมนตท์ กุ วันศุกร์ทัง้ ประเทศ เพอ่ื ปลูกฝังคุณธรรม
จริยธรรม ตลอดจนถึงการอบรม กฏกติกาแก่คณะกรรมการตัดสิน ระดับจังหวัด ระดับภาค
ระดบั ประเทศ จนถงึ ปจั จบุ นั นบั วา่ หลวงพอ่ ไดบ้ ำ� เพญ็ ประโยชนต์ อ่ พระพทุ ธศาสนาอยา่ งแทจ้ รงิ
เพราะการบำ� เพญ็ ประโยชนเ์ พอื่ สว่ นรวม มคี ณุ คา่ มากกวา่ ประโยชนส์ ว่ นตน เปน็ สง่ิ ทเี่ ชดิ ชเู กยี รติ
ชคู วามดขี องหลวงพ่อให้ปรากฎ และได้สรา้ งคนดสี ูส่ งั คมให้อยู่ร่มเย็นเปน็ สขุ เป็นจำ� นวนมาก
ในปั้นปลายชีวิตของหลวงพ่อ สังขารก็ร่วงโรยไปตามหลักเกณฑ์ของพระไตรลักษณ์
ทสี่ ดุ หลวงพอ่ กไ็ ดจ้ ากพวกเราไป คงเหลอื ผลงานดเี ดน่ ไวเ้ ปน็ อนสุ รณช์ วี ติ คอื การสวดมนตห์ มฯู่
ทำ� นองสรภัญญะไว้เป็นมรดกอนั ลำ้� ค่าของพระพุทธศาสนาในแผ่นดนิ เกดิ สยามประเทศนี้
ขอความดีท้ังหลายที่หลวงพ่อบ�ำเพ็ญมา จงเป็นสะพานบุญน�ำดวงวิญญาณไปสู่สุคติ
ภพภมู ิ ในสรวงสวรรค์ ดว้ ยเทอญ.

(พระครูประทปี ธรรมพิมล)
ผชู้ ่วยเจา้ อาวาสวัดจันทารามวรวหิ าร
หัวหน้าพระวิทยากรกลุม่ สรภญั ญะพระเทพรตั นโมลี

(92)

ทรี่ ะลกึ งานพระราชทานเพลิงศพ พระเทพรัตนโมลี (ขิม อิสฺสรธมโฺ ม ป.ธ.๕)

พระเทพรตั นโมลี (ขริม้อยอคิส�ำสฺร�ำรลธึกมฺโม อิ่มงาม ป.ธ.๕)

คำ� ประพนั ธ์ อินทรวิเชยี รฉนั ทร์ ๑๑
ประนมหตั ถม์ นสั น้อม วรจอมเถราจารย ์
แหนหวงดงั ดวงมาน จริ กานตพ์ ระมนุ ี
ศษิ ยปฏิพัทธ์ พระเทพรัตนโมล ี
กลา้ หาญปฏิภาณดี พระเมธีปรชี าชาญ
ทัศนคตลิ �ำ้ อุปถัมภแ์ ละสืบสาน
สวดมนต์หมู่ฯเป็นต�ำนาน สรภญั ญ์สรรเสรญิ คณุ
พระรัตนตรยั อภิชยั ใจการญุ
โอบเอ้ือและเจอื จนุ จิตละมนุ ด้วยเมตตา
ปรัตถะประโยชน ์ ธ ปราโมทย์ ณ เอกา
อตั ตตั ถะรองลงมา ลาภสกั การะของตน
สัมมาอาชวี ะ พริ ิยะสถาผล
ยดึ ธรรมน�ำกมล ทศพลวมิ ลมา
จินตะมนวากย์ ปฏิพากย์กรณุ า
ขนั ตี สถติ า พระแสดงมแิ คลงคลาง
ข้าฯขอกราบบูชา ด้วยศรทั ธา บ เว้นวาง
นบธรรม ธ นำ� ทาง ก็สว่างกระจา่ งใจ
พระคุณคณานบั มนรบั ระลกึ ใน
คำ� สอนเปน็ พรชัย สถติ ไว้ตลอดกาล

พระสมคั ร อนาลโย (ญาณศิร)ิ

รกั ษาการเจ้าอาวาสวัดคำ� กลาง ต.นคิ มสรา้ งตนเองลำ� โดมน้อย อ.สิรนิ ธร จ.อบุ ลราชธานี
พระวิทยากร การประกวดสวดมนตห์ ม่สู รรเสริญพระรัตนตรยั ทำ� นองสรภญั ญะ
และการบรรยายธรรม ประพนั ธ์น้อมถวาย วนั ท่ี ๑๒ ตลุ าคม พ.ศ. ๒๕๖๔

(93)

ที่ระลึกงานพระราชทานเพลิงศพ พระเทพรตั นโมลี (ขมิ อสิ สฺ รธมโฺ ม ป.ธ.๕)

ปูชา จะ ปชู ะนียานงั เอตมั มังคะละมุตตะมงั

วดั อนงคารามวรวหิ าร พระอารามหลวงสำ� คัญวดั หนง่ึ ของประวัติศาสตร์
ชาติไทย มีบุคคลเกี่ยวข้องกับพระอารามหลวงแห่งนี้มากมาย ท้ังพระสงฆ์
ราชวงศ์ผู้ใหญ่ หน่วยงานราชการและประชาชน พระเทพรัตนโมลี (ขิม
อิสฺสรธมฺโม ป.ธ.๕) อดีตเจ้าอาวาสวัดอนงคาราม เป็นพระเถระผู้เสียสละอุทิศ
ชีวิตเพื่อพระพุทธศาสนา มีสมณสารูปจริยาวัตรงดงามปฏิบัติดีปฏิบัติชอบและ
อ่อนน้อมถ่อมตน ต้อนรับประชาชนอย่างดีมีความรักและเมตตาสร้างความ
ประทับใจเกิดความเคารพศรัทธาแก่ผู้พบเห็น เป็นที่น่าเคารพนับถือ และ
กราบไหวอ้ ยา่ งสนทิ ใจ
พระเดชพระคณุ ดำ� เนนิ รอยตามหลกั ธรรมสำ� คญั ของพระพทุ ธศาสนา คอื ปรยิ ตั ิ
ปฏบิ ตั ิ และปฏเิ วธ อยา่ งครบถว้ น มผี ลงานสรา้ งไวเ้ ปน็ รปู ธรรมใหส้ มั ผสั ไดเ้ หน็ ประจกั ษ์
จับต้องได้ จุดมุ่งหมายส�ำคัญ คือ เร่ืองการศึกษาโดยเฉพาะทุ่มเทอย่างมากที่สุด
คือการศึกษาเยาวชนของชาติ เป็นนักการศึกษาเสียสละอุทิศเวลาสอน
ให้การศึกษาและสนับสนุนการศึกษาแก่ผู้อื่นด้วย ในโอกาสท่ีด�ำรงต�ำแหน่ง
เจ้าอาวาส แม้ว่าอายุพรรษาจะมากแล้วก็ไม่ท้อถอยคงมุ่งม่ันท�ำงานและบริหารงาน
อย่างเขม้ แขง็ ถึงไหนถงึ กนั เร่อื งการศึกษาแล้ว หา่ งไกลทุรกันดารลำ� บากแค่ไหน
ไมส่ �ำคญั ความสนใจและความหว่ งใย ไกลกลายเป็นใกล้ ดว้ ยความตง้ั ใจเมตตา
ไปหา ไปสอน หรือไปสนบั สนนุ งานจนถึงท่ี ขอสรปุ งานท่สี �ำคัญบางประการ ดังนี้
๑. ท�ำงานท่ัวไปผ่านองค์กรต่าง ๆ เช่น คณะสงฆ์วัดอนงคาราม สมาคม
ศิษย์อนงคาราม ในพระบรมราชูปถัมภ์ และในพระอุปถัมภ์พิเศษสมเด็จ
พระศรนี ครนิ ทราบรมราชชนนี และมลู นธิ ิ “แถม-สรอ้ ย ชอบฝึก” เป็นต้น

(94)

ที่ระลกึ งานพระราชทานเพลิงศพ พระเทพรตั นโมลี (ขิม อิสฺสรธมโฺ ม ป.ธ.๕)

๒. สนับสนุนงานการศึกษาผ่านโรงเรียนต่าง ๆ เชน่ โรงเรียนบาลีวสิ ามัญ
โรงเรียนสตรีวุฑฒิศึกษา ศูนย์ศึกษาพระพุทธศาสนาวันอาทิตย์ และโรงเรียน
พระปรยิ ตั ธิ รรมเฉลมิ พระเกยี รติสมเดจ็ พระศรนี ครนิ ทราบรมราชชนนี เปน็ ต้น

๓. ท�ำกิจกรรมผ่านการมีส่วนร่วมกับหน่วยงานราชการ และองค์กร
เอกชนต่าง ๆ เช่น กรมการศาสนา ส�ำนักงานพระพุทธศาสนาแห่งชาติ และกอง
อนศุ าสนาจารย์ทหารสามเหลา่ ทัพ เป็นตน้

การถงึ แกม่ รณภาพของ พระเทพรตั นโมลี (ขมิ อสิ สฺ รธมโฺ ม) สรา้ งความอาลยั
ความเศร้าโศกเสียใจแก่ชาวพุทธโดยทั่วหน้า ด้วยคุณความดีท่ีได้กระท�ำเอง
ร่วมกระท�ำกับผู้อื่น และมอบให้ไว้ในพระพุทธศาสนาและประเทศไทย เตือนตา
เตือนใจให้ระลึกถึงอยู่มิรู้เลือน สมดังพระราชนิพนธ์สมเด็จพระมหาสมณเจ้ากรม
พระปรมานุชิตชโิ นรส บคุ คลส�ำคัญของโลก นิพนธไ์ วด้ งั นี ้

พฤษภกาสร อกี กุญชรอันปลดปลง
โททนตเ์ สนง่ คง ส�ำคัญหมายในกายมี
นรชาตวิ างวาย มลายสน้ิ ทั้งอนิ ทรยี ์
สถติ ทวั่ แต่ชั่วด ี ประดับไว้ในโลกา

นายสมบัต ิ ศีลสาร
ประธานมูลนธิ เิ ปรยี ญธรรมสมาคมแห่งประเทศไทย
ในพระราชูปถัมภ์สมเด็จพระศรนี ครนิ ทราบรมราชชนนี

(95)

ทร่ี ะลกึ งานพระราชทานเพลงิ ศพ พระเทพรัตนโมลี (ขิม อสิ สฺ รธมโฺ ม ป.ธ.๕)

ค�ำไวอ้ าลยั

พระเทพรัตนโมลี (ขิม อิสฺสรธมฺโม) อดีตเจ้าอาวาสวัดอนงคารามวรวิหาร
เพยี บพร้อมด้วยวชิ า และจรณะ ไดช้ ่ือว่า “วิชฺชาจรณสมปฺ นโฺ น” มีวสิ ยั ทัศน์ และ
ความมงุ่ ม่ัน สรา้ งสรรคส์ ิ่งดี ๆ ท�ำงานเพือ่ สถาบันชาติ สถาบนั พระพทุ ธศาสนา โดย
บริหารโรงเรียนการศึกษาด้านพระพุทธศาสนา งานจัดต้ังโรงเรียนพระพุทธศาสนา
วนั อาทติ ย์ วัดอนงคาราม ริเร่มิ เปิดสอนธรรมศึกษาในโรงเรยี น งานศาสนพธิ ีต่าง ๆ
เปน็ ผนู้ ำ� ในการสรา้ งสถานอี นามยั ถวายสมเดจ็ พระศรนี ครนิ ทราบรมราชชนนจี งั หวดั
เชยี งใหม่ ถอื เปน็ การสรา้ งความมนั่ คงดา้ นสขุ ภาพใหแ้ กป่ ระชาชน เปน็ ผปู้ ระสานงาน
กอ่ สรา้ งโรงเรยี นพระปรยิ ตั ธิ รรมเฉลมิ พระเกยี รตสิ มเดจ็ พระศรนี ครนิ ทราบรมราชชนนี
ไดช้ ื่อวา่ พัฒนาการศกึ ษา และพฒั นาชวี ติ ของพระเณรให้มีความเป็นอยทู่ ่ดี ขี ึน้
หลวงพ่อจึงเป็นพระของพระพุทธศาสนา หลวงพ่อจากไป แต่ส่ิงดี ๆ ที่
ท�ำไว้ ยังคงอยู่ในความทรงจ�ำของบรรดาศิษยานุศิษย์ และชาวพุทธดังค�ำกล่าวว่า
“มีชีวิตอยู่คนก็รัก จากไปคนก็คิดถึง” ร่างกายของหลวงพ่อย่อยยับแตกสลายไป
สว่ นเกียรติคณุ หายอ่ ยยบั ไปไม่
รปู ํ ชรี ติ มจฺจานํ รปู เทา่ น้ันดบั
นามโคตตฺ ํ น ชีรติ ความดยี งั อยู่คู่โลก
คณุ งามความดที ห่ี ลวงพอ่ กระทำ� สงั่ สมตลอดมา จะเปน็ สะพานบญุ นำ� ไปสสู่ คุ ติ
สวรรค์ และนพิ พาน

(นายประพันธ์ วอ่ งไว)
นายกเปรียญธรรมสมาคมแหง่ ประเทศไทย
ในพระราชปู ถมั ภ์สมเด็จพระศรนี ครินทราบรมราชชนนี

(96)

ทร่ี ะลึกงานพระราชทานเพลงิ ศพ พระเทพรัตนโมลี (ขิม อิสสฺ รธมโฺ ม ป.ธ.๕)

ค�ำไวอ้ าลัยเจา้ คุณอาจารย์

พระเทพรัตนโมลี (ขิม อิสฺสรธมฺโม) เจ้าคุณอาจารย์ อดีตเจ้าอาวาส
วัดอนงคาราม อดีตเลขานุการส�ำนักงานบริหารพระพุทธศาสนาวันอาทิตย์
แหง่ ประเทศไทย เปน็ พระมหาเถระผใู้ หญม่ คี วามรดู้ ี มกี ารงานดี มเี สขยิ วตั รขอ้ ปฏบิ ตั ิ
ดี ปฏิบัติชอบมาตลอดการครองสมณเพศ ท่ีเรียกว่า อาทิกลฺญาณํ มชฺเฌกลฺยาณํ
ปรโิ ยสานกลยฺ าณํ คอื มเี สขยิ วตั ร งามทง้ั เบอื้ งตน้ งามทงั้ ท่ามกลาง และงามในที่สุด
มีความมุ่งมัน่ สงู ในการบำ� เพ็ญศาสนกจิ และทำ� คุณประโยชน์แกพ่ ระพุทธศาสนา แก่
ชาวบา้ น เสยี สละกำ� ลงั กาย กำ� ลงั ทรพั ย์ และกำ� ลงั สตปิ ญั ญา ทมุ่ เทพฒั นาวดั วาอาราม
ใหเ้ ปน็ ทป่ี ลกู และเจริญศรัทธา ความเชือ่ ปสาท ความเลอ่ื มใส ใหก้ บั สาธชุ น โดยไม่
เห็นแกค่ วามเหน่ือยยากล�ำบากอะไรทั้งสิ้น
เจ้าคุณอาจารย์ เรยี กว่า เป็นพระใจเพชร เป็นพระใจใหญ่ เป็นพระใจกวา้ ง
โอบอ้อมอารีเอื้อเฟื้อเผื่อแผ่ เป็นพระที่ยอมเสียสละเพื่อประโยชน์แก่ส่วนรวม
เปน็ พระมหาเถระท่ีไม่เหน็ แกต่ วั เปน็ พระขยนั เอาการเอางานได้บรู ณะ ศาสนสถาน
ศาสนวัตถุ ให้ดูแลสวยงามตระการตา เข้าหลักของคนใจเพชรที่ว่า “ขยันเอาการ
งานสะอาด ฉลาดรอบคอบ ชอบระวัง ตัง้ ใจตรง ทรงศีลธรรม นำ� ทางถกู ปลูกสติ
ด�ำริชอบ กอบเอาเพชร เด็ดไปเลย” พระเดชพระคุณได้ให้การสนับสนุนส่งเสริม
และเสรมิ สรา้ งกจิ การทางพระพทุ ธศาสนามาโดยตลอด ๖๐ กวา่ ปี ทงั้ ทางการปกครอง
การศกึ ษา การเผยแผ่ และ การสาธารณูปการ นับว่าชาวบา้ นได้พระดี พระใจเพชร
พระนกั พฒั นา เปน็ บุญ และเปน็ โชคของชาวบา้ นยง่ิ นกั
ถา้ หากบคุ ลากรทางพระพทุ ธศาสนา ไดพ้ ระดี ๆ มขี อ้ วตั รปฏบิ ตั อิ ยา่ งนมี้ าก ๆ
ประเทศชาติและพระพุทธศาสนาก็จักเจริญอยู่คู่กับสังคมทุกภาคส่วนไปอีกนาน
แสนนาน แต่พระยามัจจุราชก็มาตัดรอนตอนปัจฉิมวัย เข้าในหลักท่ีว่า “ไปไม่กลับ
หลับไม่ตื่น ฟื้นไม่มี หนีไม่พ้น” นี้แหละคือหลักธรรมดาของสัตว์โลก ทุก ๆ คน

(97)

ทร่ี ะลกึ งานพระราชทานเพลงิ ศพ พระเทพรัตนโมลี (ขมิ อสิ ฺสรธมโฺ ม ป.ธ.๕)

จะต้องจากไปอย่างนี้ทั้งน้ัน เว้นแต่ว่าใครจะไปก่อนไปหลัง หรือใครจะไปช้าไปเร็ว
เทา่ นนั้ รา่ งของเจา้ คณุ อาจารย์ เปน็ ฉนั ใด รา่ งของเรากฉ็ นั นน้ั การไดท้ ำ� ประโยชน์ ได้
สร้างความดีประดับไว้ในโลกมากแล้ว คือคุ้มกันกับการที่ได้เกิดมามีชีวิตอยู่ในโลกนี้
พระเดชพระคณุ เป็นพระหาเถระที่มีคณุ คา่ สูง คณุ คา่ ของคนอยทู่ ี่ผลของงาน คณุ คา่
ของคนอย่ทู ีผ่ ลของความดี ไม่เสียทที ่ีได้เกิดมาเป็นมนุษยใ์ นชาติหนึ่ง ๆ เกดิ มาทงั้ ที
ตายไปทั้งที ต้องเอาดีติดตัวไปให้ได้ เรียกว่า เป็นผู้มาดีไปดี อยู่ดีกินดีแล้ว เข้าใน
หลกั ร้อยกรอง ทวี่ ่า

มาให้ดีมธี รรมประจำ� จติ ดีจะตดิ ตอ่ ตงั้ เมอื่ ยังอยู่
ไปใหด้ ีมีธรรมเขา้ ค้�ำช ู ดจี ะอย่แู บง่ ภาคเม่ือจากไป
อยทู่ ีไ่ หนอยู่ได้ใหเ้ ขารัก ดีประจกั ษด์ ชี ว่ ยอำ� นวยให้
กนิ อะไรใหร้ ู้กินสิน้ โรคภัย ดีเปน็ ใหญ่ใจเปน็ เลิศประเสริฐเอย.

บุญกุศลอันใดที่เจ้าคุณอาจารย์ ได้ส่ังสมอบรมบ�ำเพ็ญมาตลอดตั้งแต่ต้น
จนอวสานแห่งชวี ิต และบญุ กศุ ลทีญ่ าตมิ ิตร ทง้ั สมณศรทั ธา มลู ศรัทธา ศษิ ยานุศษิ ย์
วิสสาสิกชนท้ังหลาย ได้ร่วมกันบ�ำเพ็ญอุทิศถวายให้ในคราวน้ี ขอจงเป็นตบะเดชะ
เปน็ พลวะปจั จยั อนั แกก่ ลา้ อำ� นวยผลใหเ้ จา้ คณุ อาจารยท์ ราบและไดอ้ นโุ มทนาสาธกุ าร
ขอใหไ้ ดร้ บั ความสขุ ยง่ิ ๆ ขน้ึ ไป ตามสมควรแกค่ ตวิ สิ ยั ในสมั ปรายภพนนั้ ๆ ดว้ ยเทอญ.

นางสมฤด ี ชยั อำ� ไพพร
นายกสมาคมศษิ ย์อนงคารามในพระบรมราชปู ถมั ภ์

และในนามคณะศษิ ยานุศิษย์

(98)