ส ำนักงำนยำสูบแพร่ กำรยำสูบแห่งประเทศไทย Tobacco Authority of Thailand สรุปผลการด าเนินงาน โครงการพฒันาใบยาสูบอยา่งยั ่งยนื และการปฏบิตังิานเกษตรกรรมทีด่ีGAP ตามแนวทาง CORESTA ฤดู 2562/2563
ค ำน ำ การจัดท าสรุปผลการด าเนินงานของส านักงานยาสูบแพร่มีวัตถุประสงค์เพื่อรวบรวมการ ปฏิบัติงานที่เกี่ยวข้องกับงานปฏิบัติงานด้านเกษตรกรรมที่ดี GAP ตามแนวทาง CORESTA และการ ใช้งบประมาณที่ได้รับอนุมัติจากการยาสูบแห่งประเทศไทย ให้จัดกิจกรรม ตามโครงการพัฒนาใบ ยาสูบอย่างยั่งยืน ในฤดู 2562/2563 ทั้งนี้ในกระบวนการและแผนงานฯมีเป้าหมายหลักคือการได้ใบ ยาแห้งที่มีคุณภาพดีปราศจากสารตกค้าง เพิ่มรายได้แก่ชาวไร่บ่มเองและผู้บ่มอิสระ มุ่งเน้นการ อนุรักษ์ธรรมชาติและมีความรับผิดชอบต่อสังคม เอกสารฉบับนี้จัดท าในกรอบการปฏิบัติงานของส านักงานฯ ที่ได้รับงบประมาณ ปีงบประมาณ 2562/2563 ระหว่างเดือน ตุลาคม 2562 ถึง เดือนกันยายน 2563 เพื่อให้ผู้ที่มีความ สนใจได้รับข้อมูลในการปฏิบัติงานและการด าเนินงานด้านเกษตรกรรมที่ดี ของส านักงานยาสูบแพร่ คณะท างานส านักงานยาสูบแพร่ ขอขอบพระคุณ การยาสูบแห่งประเทศไทย, ฝ่ายใบยา ที่ ท าให้การจัดท าเอกสารฉบับนี้บรรลุตามวัตถุประสงค์ที่ตั้งไว้ ขอขอบพระคุณมา ณ โอกาสนี้ ส านักงานยาสูบแพร่ ฝ่ายใบยา การยาสูบแห่งประเทศไทย
สำรบัญ เรื่อง หน้ำ ประวัติส านักงาน 1 นโยบายคุณภาพ 2 ผังองค์กร 3 หน้าที่ความรับผิดชอบฝ่ายบริหาร 4 หน้าที่ความรับผิดชอบของแต่ละกอง 6 การปฏิบัติงานด้านเกษตรกรรมที่ดี(GAP)ตามแนวทาง CORESTA 8 คณะท างานในการติดตามและปฏิบัติงานตามโครงการพัฒนาใบยาสูบอย่างยั่งยืน 9 การจัดการดินและน้ า 10 ความสมบูรณ์ของพันธุ์และการคัดเลือกพันธุ์ 11 การจัดการการเพาะปลูก 11 การจัดการศัตรูพืชแบบผสมผสาน 13 การจัดการสารเคมีทางการเกษตร 15 การอนุรักษ์ธรรมชาติด้านป่าไม้ 17 การจัดการการบ่ม 17 การเก็บรักษาใบยา 18 สิ่งแปลกปลอมที่ไม่ใช้ยาสูบ 19 การฝึกอบรมเกษตรกร 20 ผลของเศรษฐกิจและสังคม 21 ผลการด าเนินงานของกองจัดหาใบยา ฤดู 2562/2563 22 ปัญหาและอุปสรรค/แนวทางแก้ไข 25 สรุปงบประมาณการด าเนินงานตามโครงการพัฒนาใบยาสูบอย่างยั่งยืน ฤดู 2562/2563 27 การด าเนินการตามกิจกรรมที่ได้รับงบประมาณ 28 การศึกษาดูงานชาวไร่ 28 การประชุมชาวไร่ก่อนการรับซื้อ ฤดู 2562/2563 29 การจ้างเหมาประชาสัมพันธ์ 43 การประชุมชาวไร่หลังการรับซื้อ ฤดู 2562/2563 และการประชุมชาวไร่ก่อนการเพาะปลูก ฤดู 2563/2564 44 การตรวจเลือดชาวไร่ยาสูบเพื่อหาสารตกค้าง 63 การให้รางวัลชาวไร่ดีเด่นที่ผลิตใบยา GAP 64 การจัดการศัตรูพืชแบบผสมผสาน IPM 65 การมอบทุนการศึกษาแก่ครอบครัวยาสูบ 66
สำรบัญ (ต่อ) เรื่อง หน้ำ กิจกรรมส่งเสริมรักษาสิ่งแวดล้อม 67 ภาคผนวก 68 ภาพการเตรียมพื้นที่เพาะปลูก 69 ภาพการเพาะกล้ายาสูบ 70 ภาพการปลูกยาสูบ 71 ภาพแปลงปลูกยาสูบ 72 ภาพการบ่มใบยา 73 ภาพการคัดแยกใบยาและการเก็บรักษาใบยา 74 ภาพการรับซื้อใบยาประจ าฤดู 2562/2563 75 ภาพการประชุมชาวไร่และผู้บ่มอิสระ 77 ภาพมอบรางวัลชาวไร่และมอบทุนครอบครัวยาสูบ 78 ภาพโครงการศูนย์การจัดการศัตรูพืชแบบผสมผสาน (IPM) 80 รายชื่อคณะท างาน 81
ห น้ ำ | 1 สรุปผลกำรด ำเนินงำน โครงกำรพัฒนำใบยำสูบอย่ำงยั่งยืนและกำรปฏิบัติงำนด้ำนเกษตรกรรมที่ดี GAP ตำมแนวทำง CORESTA ประจ ำปี 2562/2563 ส ำนักงำนยำสูบแพร่ ฝ่ำยใบยำ กำรยำสูบแห่งประเทศไทย ประวัติส ำนักงำน ส านักงานยาสูบแพร่เริ่มก่อตั้งครั้งแรกใน ปี พ.ศ. 2488 หลังสงครามโลกครั้งที่ 2 ชื่อบริษัท B.A.T ผู้จัดการชื่อ นายวิลท์ ชนชาติอังกฤษ สถานที่ตั้งด้านหลังโรงเรียนนารีรัตน์จังหวัดแพร่ ถ.คุ้มเดิม ต.ในเวียง อ.เมือง จ.แพร่ โฉนดเลขที่ 709 มีเนื้อที่จ านวน 3 งาน 60 1/10 ตารางวา ต่อมาในปี พ.ศ. 2490 โรงงานยาสูบได้ซื้อกิจการของบริษัท B.A.T. ผู้จัดการคนแรกคือ นายวรรณ เลณบุรีและในปี พ.ศ. 2495 ได้ย้ายมาอยู่ ณ สถานที่ตั้งปัจจุบัน เลขที่ 3/2 ถ.เหมืองหิต ต.ในเวียง อ.เมือง จ.แพร่ ผู้จัดการเขตชื่อ นายปรีดา จิตตินันท์ ผู้จัดการไร่ชื่อ นายอาจิณ พูนผล มีเนื้อที่ จ านวน 2 แปลง คือ แปลงที่ 1 (ส านักงาน) โฉนดเลขที่ 2420 เนื้อที่จ านวน 29 ไร่ 1 งาน 84 2/10 ตารางวา แปลงที่ 2 (บ้านพักผู้จัดการ) โฉนดที่ 2419 เนื้อที่จ านวน 8 ไร่ 63 4/10 ตารางวา ปัจจุบันปี พ.ศ.2563 ผู้จัดการชื่อ นายพงษ์สันต์ โนสุ มีสถานีในสังกัดจ านวน 2 สถานี คือ 1. สถานีใบยาร้องกวาง สถานที่ตั้ง เลขที่ 258 ต.ทุ่งศรี อ.ร้องกวาง จ.แพร่ มีเนื้อที่ จ านวน 2 แปลง แปลงที่ 1 โฉนดเลขที่ 12 เนื้อที่จ านวน 35 ไร่ 3 งาน 93 ตารางวา แปลงที่ 2 โฉนดเลขที่ 13 เนื้อที่จ านวน 60 ไร่ 1 งาน 91 ตารางวา 2. สถานีใบยาทุ้งน้าว สถานที่ตั้ง เลขที่ 20 หมู่ 2 ต.ทุ้งน้าว อ.สอง จ.แพร่ มีเนื้อที่ จ านวน 5 แปลง แปลงที่ 1 (ที่ตั้งสถานี) โฉนดเลขที่ 1 เนื้อที่ จ านวน 35 ไร่ 3 งาน 93 ตารางวา แปลงที่ 2 โฉนดเลขที่ 2 เนื้อที่ จ านวน 18 ไร่ 3 งาน 38 9/10 ตารางวา แปลงที่ 3 โฉนดเลขที่ 4 เนื้อที่ จ านวน 33 ไร่ 3 งาน 41 ตารางวา แปลงที่ 4 โฉนดเลขที่ 3 เนื้อที่จ านวน 4 ไร่ 3 งาน 1 5/10 ตารางวา แปลงที่ 5 โฉนดเลขที่ 5 เนื้อที่จ านวน 40 ไร่ 24 ตารางวา
ห น้ ำ | 2 นโยบำยคุณภำพ (Quality Policy) มุ่งมั่นในการจัดหาใบยาที่มีคุณภาพ ตอบสนองความต้องการของลูกค้าในราคาที่เหมาะสมและส่งเสริม การใช้นวัตกรรมเพื่อพัฒนาในการบริหารจัดการด้านใบยาอย่างมีประสิทธิภาพ พร้อมทั้งสนับสนุนชุมชน สังคม และคุณภาพชีวิตของชาวไร่ยาสูบ วัตถุประสงค์คุณภำพ (Quality Objective) 1. ส่งเสริมการผลิตใบยาสูบตามแนวทางเกษตรกรรมที่ดีและเหมาะสม (GAP) 2. มุ่งมั่นในการส่งเสริม สนับสนุนการด าเนินงานพัฒนาคุณภาพการจัดหาใบยา 3. สร้างความตระหนัก ในการพัฒนาบุคลากร ด้วยการอบรมด้านคุณภาพอย่างต่อเนื่อง เพื่อเพิ่มพูน ความรู้ ประสบการณ์แก่บุคลากรขององค์กร
ห น้ ำ | 3 ผังองค์กร ส านักงานยาสูบแพร่ เป็นส่วนงานหนึ่งของฝ่ายใบยา การยาสูบแห่งประเทศไทย ด าเนินการ บริหารตามผังองค์กร ซึ่งแสดงการแบ่งสายงานบังคับบัญชา ระดับต าแหน่งต่างๆ ในส านักงานฯ ดังนี้ ผังองค์กรส ำนักงำนยำสูบแพร่ (จ ำแนกตำมสำยบังคับบัญชำ) อัตรำก ำลัง พนักงานรายเดือน จ านวน 34 คน พนักงานรายวันภูมิภาค จ านวน - คน ลูกจ้างประจ า จ านวน - คน ลูกจ้างชั่วคราวตามฤดูกาล จ านวน 44 คน รวมทั้งสิ้น 78 คน ผู้จัดกำรส ำนักงำนยำสูบ แพร่ รองผู้จัดกำรฯ สถำนีใบยำร้องกวำง กองธุรกำรและบัญชี ง กองจัดหำใบยำ สถำนีใบยำทุ่งน้ำว
ห น้ ำ | 4 หน้ำที่ควำมรับผิดชอบของฝ่ำยบริหำร ผู้จัดกำรส ำนักงำนยำสูบแพร่ 1. มีอ านาจหน้าที่รับผิดชอบการบริหารงานของส านักงานฯ ให้เป็นผลส าเร็จตามนโยบาย และ วัตถุประสงค์ที่วางไว้ 2. แต่งตั้งผู้บริหารของส านักงานยาสูบแพร่ เพื่อดูแล บริหารและรักษาไว้ซึ่งมาตรฐานระบบ บริหารงาน 3. อนุมัติการจัดสรรทรัพยากร, บุคลากร, เครื่องมือ, เครื่องใช้ให้เพียงพอกับการปฏิบัติงาน 4. ก าหนดและอนุมัตินโยบายคุณภาพ, เป้าหมายและผังองค์กรของส านักงานฯ 5. รับผิดชอบเป็นประธานการประชุมการทบทวนของฝ่ายบริหาร 6. อนุมัติแผนการปฏิบัติงาน รองผู้จัดกำรส ำนักงำนยำสูบแพร่ รับผิดชอบเป็นตัวแทนผู้จัดการส านักงานยาสูบแพร่ ซึ่งปฏิบัติหน้าที่แทน หรือรักษาการแทนเมื่อ ผู้จัดการฯ ไม่อยู่ รวมถึงปฏิบัติงานตามที่ได้รับมอบหมาย และมีอ านาจหน้าที่รับผิดชอบ ดังต่อไปนี้ 1. ประสานงานกับหน่วยงานต่างๆ ในการจัดท าด าเนินงานและคงไว้ซึ่งระบบบริหารงานของ ส านักงานฯ เพื่อให้บรรลุถึงเป้าหมาย และนโยบายขององค์กร 2. ประสานงานกับหน่วยงานต่างๆ เพื่อให้เกิดประสิทธิภาพในการด าเนินงานตามระบบ บริหารงาน 3. ติดตามตรวจสอบแบบประเมินผลการปฏิบัติงานของหน่วยงานต่างๆ และรายงานผลการ ด าเนินการต่อผู้จัดการฯ เพื่อทบทวนให้มีการปรับปรุงระบบบริหารงานอย่างต่อเนื่อง 4. ส่งเสริมให้พนักงานทุกระดับตระหนักถึงระบบบริหารงานคุณภาพ ที่มุ่งเน้นการท างานเป็นทีม และให้ความส าคัญคุณค่าของบุคลากร หัวหน้ำกองจัดหำใบยำ รับผิดชอบการปฏิบัติงานที่เกี่ยวข้องกับกระบวนการจัดหาใบยา ให้ประสบผลส าเร็จตามนโยบาย และวัตถุประสงค์ตามระบบบริหารซึ่งได้รับมอบหมาย และมีอ านาจหน้าที่รับผิดชอบดังนี้ 1. จัดสรรโควตาผลิตใบยา โดยมอบหมายให้หน่วยงานในสังกัดด าเนินการจัดหาใบยา 2. ก าหนดแผนงานส่งเสริม ให้มีใบยาตามความต้องการทั้งปริมาณและคุณภาพ 3. ก าหนดแผนงานการรับซื้อใบยา 4. จัดประชุมชาวไร่บ่มเอง/ผู้บ่มอิสระ เพื่อชี้แจงนโยบาย, เงื่อนไข, ข้อตกลงและแนวทางการ จัดหาใบยา 5. ติดตามตรวจสอบการปฏิบัติงานของหน่วยงานในสังกัด 6. รวบรวมเอกสารข้อมูล, รายงานผลการด าเนินงาน และประเมินผลการปฏิบัติงานของ หน่วยงานในสังกัด
ห น้ ำ | 5 หัวหน้ำกองธุรกำรและบัญชี รับผิดชอบการปฏิบัติงานสนับสนุนกระบวนการจัดหาใบยาให้ ประสบผลส าเร็จตามนโยบาย และ วัตถุประสงค์มาตรฐานระบบบริหารงาน ซึ่งได้รับมอบหมายและมีอ านาจหน้าที่รับผิดชอบดังนี้ 1. จัดสรรทรัพยากรบุคคล เครื่องมือเครื่องใช้ในการปฏิบัติงานตามที่ได้รับอนุมัติ 2. ด าเนินการจัดซื้อ จัดจ้าง และการเบิกจ่ายตามที่ได้รับอนุมัติ 3. ดูแลรักษา และซ่อมแซมบริเวณอาคารสถานที่ส านักงานฯ 4. ควบคุม, จัดท า จัดเก็บ และรักษาซึ่งเอกสารในระบบบริหารงาน 5. ติดตามตรวจสอบการปฏิบัติงานของพนักงานในสังกัด 6. ประสานงาน และสนับสนุนกับทุกหน่วยงานของส านักงานฯ 7. ติดต่อและประสานงานกับหน่วยงานภายนอก ในเรื่องที่เกี่ยวข้องกับระบบบริหารงาน 8. จัดฝึกอบรมและพัฒนาบุคลากรของส านักงานฯ หัวหน้ำสถำนีใบยำ รับผิดชอบการปฏิบัติงานกระบวนการจัดหาใบยาให้ประสบผลส าเร็จตามนโยบาย และ วัตถุประสงค์มาตรฐานระบบบริหารงาน ซึ่งได้รับมอบหมาย และมีหน้าที่รับผิดชอบดังนี้ 1. จัดสรรโควตาให้ชาวไร่บ่มเองแต่ละราย 2. จัดท าแผนการเพาะปลูก และรับซื้อใบยา 3. จัดประชุมชาวไร่บ่มเอง 4. ควบคุมการส่งเสริม การรับซื้อและส่งมอบใบยา 5. ดูแลรักษาและซ่อมแซมบริเวณอาคารสถานที่ เครื่องมือเครื่องใช้ของสถานีใบยา 6. ติดตามตรวจสอบการปฏิบัติงานของพนักงานในสังกัด 7. เสนอรายงานผลการด าเนินงานและประเมินผลการปฏิบัติงานของพนักงานในสังกัด
ห น้ ำ | 6 หน้ำที่ควำมรับผิดชอบแต่ละกอง กองจัดหำใบยำ 1. จัดหาใบยาแห้งเวอร์ยิเนียตามความต้องการของฝ่ายใบยาทั้งในด้านปริมาณและคุณภาพ 2. แนะน าส่งเสริมการผลิตใบยาเวอร์ยิเนียให้แก่ชาวไร่บ่มเอง และผู้บ่มอิสระให้ถูกต้องตามหลัก วิชาการและควบคุมไม่ให้มีสารตกค้างในใบยา 3. รับซื้อใบยาแห้งเวอร์ยิเนีย เก็บรักษาและส่งมอบใบยา ไม่ให้เกิดความเสียหาย 4. รายงานสภาวะธุรกิจของใบยาในท้องที่ 5. ก าหนดนโยบายและแผนงานที่อยู่ในความรับผิดชอบสอดคล้องกับนโยบาย เป้าหมาย กฎหมาย ระเบียบการปฏิบัติงาน 6. ให้ค าปรึกษาและเสนอความคิดเห็นต่อผู้บังคับบัญชาตามล าดับขั้นถึงปัญหาเกี่ยวข้องต่างๆ กับ ส่วนงานในหน้าที่รับผิดชอบ 7. ปกครองบังคับบัญชาพนักงานและลูกจ้างในสังกัด และปฏิบัติงานอื่นๆ ที่เกี่ยวข้อง 8. ประเมินผลการท างาน และเสนอขอบ าเหน็จความชอบแก่พนักงาน กองธุรกำรและบัญชี 1. บริหำร 1.1 ก าหนดนโยบายและแผนงานที่อยู่ในความรับผิดชอบให้สอดคล้องกับนโยบาย เป้าหมาย กฎหมาย ระเบียบการปฏิบัติงาน 1.2 ให้ค าปรึกษาและเสนอความคิดเห็นต่อผู้บังคับบัญชาตามล าดับขั้นถึงปัญหาเกี่ยวข้อง ต่างๆกับส่วนงานในหน้าที่รับผิดชอบ 1.3 ปกครองบังคับบัญชาพนักงานและลูกจ้างในสังกัด และปฏิบัติงานอื่นๆ ที่เกี่ยวข้อง 2. งบประมำณ 2.1 วางแผนอ านวยการประสานงาน จัดท างบประมาณ 2.2 บริหาร ควบคุม ติดตามประเมินผลการใช้งบประมาณส่วนงานให้เป็นไปโดย ประหยัด มีประสิทธิภาพ เป็นไปตามระเบียบก าหนดไว้ 2.3 วิเคราะห์ ด าเนินงานงบประมาณ และจัดท ารายงานด้านงบประมาณ เสนอ หน่วยงานที่เกี่ยวข้อง 3. บัญชีและกำรเงิน 3.1 จัดท าบัญชีและงบแสดงฐานะทางการเงิน ให้ถูกต้องตามที่ควรในสาระส าคัญตาม หลักการบัญชีรับรองทั่วไป 3.2 รับ-จ่าย และเก็บรักษาเงิน 3.3 บริหารกระแสเงินสดให้มีสภาพคล่องที่เหมาะสม 3.4 วิเคราะห์และให้ข้อมูลทางการเงิน
ห น้ ำ | 7 4. พัสดุและทรัพย์สิน 4.1 วางแผนจัดท าแผนงานแสดงความต้องการใช้พัสดุและทรัพย์สิน ตลอดจนการจัดตั้ง งบประมาณในส่วนที่เกี่ยวข้อง 4.2 ดูแลให้มีการหมุนเวียนของพัสดุและทรัพย์สินที่คล่องตัว 4.3 บริหารพัสดุและทรัพย์สินให้มีการใช้อย่างมีประสิทธิภาพ 4.4 จัดซื้อจัดจ้าง เก็บรักษา เบิกจ่ายพัสดุและทรัพย์สิน 4.5 จ าหน่ายพัสดุและทรัพย์สินออกจากบัญชี 5.งำนบุคลำกร 5.1 วางแผนก าลังด้านวิเคราะห์ความจ าเป็นความต้องการบุคลากร 5.2 สรรหา จ้าง เสนอขออนุมัติ บรรจุ แต่งตั้ง 5.3 จัดท า และควบคุมทะเบียนประวัติพนักงาน 5.4 ประเมินผลการท างานและเสนอขอบ าเหน็จความชอบแก่พนักงาน 5.5 ระเบียบวินัย ผลประโยชน์ตอบแทนและสวัสดิการ 5.6 ฝึกอบรมและพัฒนาบุคลากร 6.งำนสำรบรรณ 6.1 จัดท าทะเบียน รับ-ส่ง เอกสาร 6.2 จัดเก็บและค้นหาเอกสาร 6.3 ร่างหนังสือ โต้ตอบหนังสือ 6.4 ร่างค าสั่ง ประกาศของส านักงาน
ห น้ ำ | 8 กำรปฏิบัติงำนกำรเกษตรกรรมที่ดี GAP ตำมแนวทำง CORESTA ชาวไร่บ่มเองในสังกัดสถานีฯ และผู้บ่มอิสระ ทุกรายเข้าร่วมโครงการฯ จ านวน 975 ราย จ านวน 100% ของชาวไร่ การปฏิบัติงานด้านเกษตรกรรมที่ดี (Good Agricultural Practices : GAP) มีจุดมุ่งหมายเพื่อท า การผลิตใบยาสูบที่มีคุณภาพดีอย่างยั่งยืน และเกิดการพัฒนาในเชิงเศรษฐกิจ เป็นวิธีสร้างคุณภาพของ ผลผลิต ควบคู่กับการอนุรักษ์สิ่งแวดล้อม ท าให้เกิดการผลิตยาสูบแบบยั่งยืน เพื่อให้สิ่งแวดล้อมดีขึ้น โดย ให้ความสนใจในการอนุรักษ์ธรรมชาติและสิ่งแวดล้อม มีความรับผิดชอบต่อสังคม วัตถุประสงค์ 1. ส่งเสริมภาพลักษณ์ของการยาสูบแห่งประเทศไทย ในด้านการผลิตใบยาสูบที่มี คุณภาพดี ได้มาตรฐาน และปลอดภัยจากสารตกค้าง 2. เพิ่มความปลอดภัยต่อเกษตรกร ผู้ผลิต และผู้บริโภค 3. ลดการใช้ปุ๋ยและสารเคมีทางการเกษตร โดยใช้เท่าที่จ าเป็น 4. เน้นการอนุรักษ์ธรรมชาติและสิ่งแวดล้อม มีความรับผิดชอบต่อสังคม 5. สร้างความสัมพันธ์และความแข็งแกร่งให้กับเกษตรกรผู้เพาะปลูกยาสูบ ซึ่งเป็น วัตถุดิบที่ส าคัญในการผลิตบุหรี่ เป้ำหมำย 1. ใบยาแห้งที่มีคุณภาพดี ปราศจากสารตกค้าง 2. ลดมลภาวะที่เกิดจากขั้นตอนการผลิตใบยา 3. เพิ่มรายได้แก่เกษตรกรผู้เพาะปลูกยาสูบ 4. เน้นการอนุรักษ์ธรรมชาติและสิ่งแวดล้อม มีความรับผิดชอบต่อสังคม
ห น้ ำ | 9
ห น้ ำ | 10 กำรด ำเนินงำน 1. กำรจัดกำรดินและน้ ำ (Soil and Water Management) 1.1 กำรจัดกำรดิน 1.1.1 การเลือกพื้นที่ปลูกควรพิจารณาตามลักษณะของพื้นที่ ที่เหมาะสมกับการ เพาะปลูกยาสูบ 1.1.2 ประเภทของดิน ความลึกของหน้าดิน และความอุดมสมบูรณ์ของดิน เหมาะสม 1.1.3 ความลาดชันของพื้นที่ปลูก ไม่ควรเกิน 45 องศา 1.1.4 ประวัติการปลูกพืช ไม่ปลูกพืชตระกูลเดียวกับยาสูบ เช่น พริก มะเขือเทศ เป็นต้น 1.1.5 มีการระบายน้ าที่ดี 1.1.6 การปลูกพืชคลุมดินควรใช้เป็นพืชหมุนเวียนหรือปลูกร่วมกับยาสูบ ปกคลุมผิวหน้า ดิน และควรเป็น พืชที่ไม่ใช้ธาตุอาหารร่วมกัน และสามารถป้องกันหน้าดินที่เกิดจากเม็ดฝน ลม และถูก แสงแดดโดยตรง (แนะน าให้ใช้พืชตระกูลหญ้าหรือพืชตระกูลถั่ว) 1.1.7 ไม่ควรเผาเพื่อก าจัดเศษพืชหรือพืชคลุมดิน 1.1.8 มีการเก็บตัวอย่างดินมาวิเคราะห์เป็นประจ าทุกๆปี 1.1.9 มีค าแนะน าในการใช้ปุ๋ยเคมีส าหรับการปลูกยาสูบ 1.1.10 ควรใช้ปุ๋ยสูตรเฉพาะกับยาสูบ 1.1.11 ควรเป็นปุ๋ยที่มีอินทรียวัตถุเป็นส่วนผสม เตรียมพื้นที่ปลูก 1.2 กำรจัดกำรน้ ำ 1.2.1 ไม่ผสมหรือใช้สารเคมีใกล้กับแหล่งน้ า 1.2.2 ไม่ให้ปุ๋ยหรือสารเคมีทางการเกษตรไหลลงแหล่งน้ า 1.2.3 การปกป้องแหล่งกักเก็บน้ าโดยการรักษาแหล่งน้ าให้สะอาดอยู่เสมอ 1.2.4 หลีกเลี่ยงการใช้น้ าอย่างสิ้นเปลือง
ห น้ ำ | 11 2. ควำมสมบูรณ์ของพันธุ์และกำรคัดเลือกพันธุ์ (variety Integrity/Selection) 2.1 ควรจะปลูกพันธุ์ที่มีการต้านทานโรคและสามารถใช้ได้กับพื้นที่ปลูกนั้น และเป็นที่ต้องการ ของตลาด 2.2 ควรใช้พันธุ์ที่มีการปรับปรุงพันธุ์และมีการพัฒนาสายพันธุ์เพื่อปลูกเป็นช่องทางการค้า เพื่อ ความปลอดภัยของสิ่งมีชีวิตและวิธีการปฏิบัติ 2.3 ในการสงวนพันธุ์นั้นควรจะเข้มงวดไม่ให้มีการผสมข้ามกับพันธุ์ที่มีการตัดต่อพันธุกรรม แจกเมล็ดพันธุ์แก่ชาวไร่ 3. กำรจัดกำรกำรเพำะปลูก (Crop Management) 3.1 การจัดการการเพาะปลูกต้องเป็นวิธีการผลิตที่ยอมรับได้และเป็นมิตรกับสิ่งแวดล้อม 3.2 มีกระบวนการผลิตที่รับผิดชอบต่อสิ่งแวดล้อมไม่ควรใช้สารอันตราย เช่น ไซเปอร์เมทริน, ท๊อก ซาฟิน, คลอร์ไพริฟอส เป็นต้น 3.3 ต้นกล้าควรมีความสม่ าเสมอ มีสภาพสมบูรณ์และแข็งแรง การเพาะกล้ายาสูบ
ห น้ ำ | 12 3.4 การปลูกและการเตรียมพื้นที่ 3.4.1 ควรจะมีผลกระทบต่อสิ่งแวดล้อมน้อยที่สุด 3.4.2 รักษาความอุดมสมบูรณ์และโครงสร้างของดิน 3.4.3 มีการปลูกพืชหมุนเวียนเพื่อเป็นการอนุรักษ์ดิน เพิ่มความอุดมสมบูรณ์ของดินและ ตัดวงจรโรคในใบยาสูบ 3.4.4 ควบคุมวัชพืชทั้งหมดและปรับปรุงวิธีการปลูกยาสูบ แปลงปลูกยาสูบ 3.5 การให้ปุ๋ย 3.5.1 ปริมาณการให้ปุ๋ยขึ้นอยู่กับปริมาณธาตุอาหารที่มีอยู่ในดิน 3.5.2 ความต้องการของพืชและสภาพของพื้นที่ปลูก 3.5.3 ให้ปุ๋ยในเวลาที่ถูกต้อง ซึ่งขึ้นอยู่กับชนิดของพืช 3.5.4 ใช้ปุ๋ยที่เหมาะสมกับยาสูบ 3.6 การเก็บเกี่ยวใบยาสดในเวลาที่เหมาะสม 3.6.1 ควรเก็บเกี่ยวใบยาตามความแก่สุกของต้นยาสูบ 3.6.2 ไม่เก็บใบยาสดในขณะที่มีฝนตก 3.6.3 เอาภูมิปัญญาในท้องถิ่นและประสบการณ์ของผู้ปฏิบัติจริงมาประยุกต์ใช้ และผสมผสานกับนวัตกรรมใหม่ 3.6.4 รักษาคุณภาพและเลือกใช้วิธีการผลิตที่ดีและมีวิธีปฏิบัติที่เหมาะสมอย่างยั่งยืนให้ ผลผลิตที่สม่ าเสมอและมีความสมบูรณ์ 3.6.5 ลดการสูญเสียในกระบวนการผลิต เช่น การเก็บใบยาที่สุกเกินไปและการผิดพลาด จากการบ่มใบยา
ห น้ ำ | 13 4. กำรจัดกำรศัตรูพืชแบบผสมผสำน (Integrated Pest Management) 4.1 ปลูกพืชหมุนเวียนเพื่อยับยั้งศัตรูพืชของยาสูบและเป็นการตัดวงจรของโรค และแมลงศัตรูพืช ยาสูบในระหว่างที่ยังไม่ได้ปลูก 4.2 บันทึกข้อมูลเกี่ยวกับการผลิตเพื่อเป็นการบันทึกประวัติของแปลงปลูกอย่างถูกต้อง รวมไปถึง ข้อมูลประวัติของแปลงปลูก การวิเคราะห์ดิน ศัตรูพืช โรคพืชและวัชพืช 4.3 มีการดูแลและส ารวจโรคที่น่าจะเกิดในแปลงยาสูบ การปฏิบัติในการปลูกและมีการน าข้อมูล ในการจัดการแปลงที่บันทึกไว้มาประมวลเพื่อจัดการในการปลูก 4.4 ใช้กับดักล่อแมลงหรือกับดักกาวเหนียวและปลูกพืชแซมเพื่อป้องกันแมลงศัตรูยาสูบ 4.5 ส่งเสริมการใช้ตัวห้ า ตัวเบียน ในการก าจัดศัตรูพืชและท าลายพืชอาศัยของเมลงศัตรูพืชยาสูบ 4.6 เพื่อหลีกเลี่ยงไม่ให้เกิดการติดเชื้อของผลผลิตยาสูบ เศษซากวัสดุของยาสูบ โดยการป้องกัน โรคตั้งแต่ในแปลงเพาะและในช่วงแรกของการปลูก 4.7 ท าความสะอาดและฆ่าเชื้ออุปกรณ์ที่ใช้ในการผลิตต้นกล้าและพืชในแปลงอย่างสม่ าเสมอ 4.8 ควรมีการท าลายเศษซากจากแปลงเพาะและแปลงปลูกหลังจากเก็บเกี่ยวผลผลิตเสร็จสิ้นแล้ว 4.9 ควรมีการท าลายเศษวัสดุที่เหลือจากการผลิต เช่น เศษใบยาสูบเล็กๆและควรท าลายต้น ยาสูบหลังจากการเก็บเกี่ยวเสร็จสิ้นแล้ว แจกจ่าย EM5 (สุโตจู) และเชื้อไตรโคเดอร์มาแก่ชาวไร่ 4.10 การควบคุมแมลงศัตรูพืชเบื้องต้น 4.10.1 การจ าแนกแมลงศัตรูพืชอย่างแม่นย า 4.10.2 ควรมีความรู้เกี่ยวกับแมลงศัตรูพืชนั้นๆ เช่น วงจรชีวิต ถิ่นอาศัย ลักษณะการเข้า ท าลายต้นยาสูบทราบว่ามีหรือไม่มีแมลงศัตรูพืช 4.10.3 ส ารวจและตรวจนับการเข้าท าลายของศัตรูพืช (ใช้กับดักในการตรวจนับจ านวน แมลง) 4.10.4 ก าหนดระดับความเสียหายทางเศรษฐกิจเพื่อหาระดับที่เหมาะสมในการควบคุม 4.10.5 ควรแน่ใจในวิธีการควบคุมนั้นเหมาะสมกับแมลงศัตรูพืช
ห น้ ำ | 14 4.10.6 ส ารวจเพื่อควบคุมแมลงศัตรูพืช เมื่อค่าใช้จ่ายในการป้องกันน้อยกว่าค่าความ เสียหายที่เกิดขึ้นในการปลูกพืช 4.10.7 เมื่อพบการระบาดเพียงหนึ่งจุดก็ท าการควบคุมในจุดนั้นเพื่อป้องกันการระบาด ไปทั่วแปลง 4.10.8 ควรเคลื่อนย้ายและท าลายต้นยาสูบที่ติดเชื้อโรคออกจากบริเวณที่เกิดโรค 4.11 การใช้สารเคมีและชีวภาพ 4.11.1 เลือกวิธีการที่ใช้สารเคมีน้อยที่สุด 4.11.2 ใช้สารเคมีทางเกษตรและสารชีวภาพที่ขึ้นทะเบียนและอนุญาตให้ใช้กับยาสูบ ใช้ ตามค าแนะน าอย่างเคร่งครัด 4.11.3 ใช้ป้องกันก าจัดสารสกัดจากธรรมชาติ เช่นสารควบคุมที่สกัดจากพืช ควรเป็น ทางเลือกแรกเมื่อพบการระบาดของแมลงและศัตรูพืช และสารชีวภาพที่ใช้ควรมีการทดสอบและจด ทะเบียนแล้วว่าใช้ได้ดีกับยาสูบ (การควบคุมทางชีวภาพปกติจะใช้ปรสิต ตัวห้ า และเชื้อโรคส่วนใหญ่ สิ่งมีชีวิตเหล่านี้จะเข้าไปในตัวศัตรูพืชและท าให้จ านวนศัตรูพืชเหล่านี้ลดลง) 4.11.4 ใช้สารเคมีทางการเกษตรเมื่อสารสกัดจากธรรมชาติและการเขตกรรมไม่ได้ผล หากจ าเป็นต้องใช้สารเคมี ควรใช้ตามหลักการของ IPM ที่ส่งผลกระทบต่อสิ่งแวดล้อมน้อยและเป็น สารเคมีอนุญาตให้ใช้กับพืชยาสูบ 4.11.5 ควรจดบันทึกการใช้สารเคมี เช่น ปริมาณสารออกฤทธิ์ ปริมาณการใช้ และวันที่ ใช้ 4.11.6 ควรใช้วิธีการหลายอย่างสลับกัน หรือผสม เพื่อหลีกเลี่ยงการดื้อยาของแมลง ศัตรูพืชและโรคพืชการยอมรับในการตรวจวัดปริมาณสารตกค้างในใบยาไม่ให้เกินค่ามาตรฐานสารตกค้าง สากลหรือมาตรฐานอุตสาหกรรม ท าน้ าหมักชีวภาพ
ห น้ ำ | 15 5. กำรจัดกำรสำรเคมีทำงกำรเกษตร (Agrochemical Management) การใช้สารเคมีทางการเกษตรนั้นยังจ าเป็นต่อการผลิตทางการเกษตร เช่น ยาสูบ การใช้สารเคมี จะใช้หลังจากที่ท าการตรวจพบปริมาณแมลงศัตรูพืช วัชพืชและเชื้อโรคระบาดอยู่ในระดับมากเกินความ เสียหายทางเศรษฐกิจ การใช้สารเคมีควรใช้ในปริมาณที่น้อยและใช้ตามหลักการของ IPM และอยู่ที่ใน ระดับยอมรับได้กับสิ่งแวดล้อมและปลอดภัยต่อผู้ปฏิบัติงาน แผนการจัดการการใช้สารเคมีจะต้องให้ ความส าคัญกับสารเคมีที่ได้รับอนุญาต มีความปลอดภัยและควรเลือกใช้สารเคมีที่รับผิดชอบต่อ สิ่งแวดล้อม การจัดการใช้ การเก็บและการท าลาย มีโครงการที่ให้แนวทางและฝึกอบรมกับผู้ปลูกเพื่อพัฒนาการใช้สารเคมีอย่างปลอดภัยเพื่อป้องกัน อันตรายจากสารเคมีที่เกิดกับสิ่งมีชีวิต ชุมชนและสิ่งแวดล้อม โดยมีแนวทางดังนี้ ใช้สารเคมีเมื่อมีความจ าเป็นต้องใช้และต้องปฏิบัติตามหลักของ IPM (Integrated Pest Management ) ใช้สารเคมีที่เฉพาะเจาะจงกับยาสูบ ปฏิบัติตามค าแนะน าบนฉลากอย่างระมัดระวัง สวมอุปกรณ์ในการสัมผัส การผสมและการใช้สารเคมี ฉีดพ่นด้วยวิธีปลอดภัยเพื่อให้เกิดความปลอดภัย กับมนุษย์ สัตว์และสิ่งแวดล้อมที่มีชีวิต ควรเว้นช่วงการเก็บผลผลิตและการเข้าไปในแปลงหลังฉีดพ่นสารเคมี ควรค านึงถึงผลสารตกค้างที่ใช้ในการปลูกอย่างสม่ าเสมอ การเก็บสารเคมีอย่างถูกวิธี การก าจัดภาชนะบรรจุสารเคมีอย่างถูกวิธี เป็นสารเคมีที่ถูกกฎหมายมีการระบุระดับความอันตรายของสารเคมี มีวิธีปฏิบัติใช้งานอย่าง ปลอดภัย วิธีปฏิบัติเมื่อเกิดอุบัติเหตุและสถานการณ์ฉุกเฉิน ระบุวันหมดอายุและการเก็บรักษา ห้ามรับประทาน ดื่ม สูบบุหรี่ในขณะสัมผัส ผสมและการใช้สารเคมี ห้ามผสมและใช้สารเคมีใกล้กับแหล่งน้ า 5.1 หลักการและวิธีการใช้สารเคมี 5.1.1 ต้องใช้สารเคมีที่ถูกต้องตามวิธีการที่กฎหมายก าหนด 5.1.2 ใช้สารเคมีที่ยอมรับได้ในยาสูบ 5.1.3 ท าตามค าแนะน าในการใช้ การจดบันทึกการใช้ และเก็บเกี่ยวในช่วงเวลาที่ฉลาก ก าหนด 5.1.4 ผู้ปฏิบัติงานควรมีการป้องกันและมีความเชี่ยวชาญในการใช้สารเคมี 5.1.5 ควรเลือกสารเคมีและปฏิบัติให้สอดคล้องกับหลักการของ IPM มีความปลอดภัย ต่อผู้ปฏิบัติงานและสิ่งแวดล้อม 5.1.6 ใช้สารเคมีควบคลุมเมื่อพบว่าศัตรูพืช มีปริมาณระดับความเสียหายทางเศรษฐกิจ 5.1.7 ใช้สารเคมีให้ปริมาณน้อยที่สุดที่สามารถก าจัดแมลงศัตรูพืชได้ 5.1.8 ควรพัฒนาการใช้และ ลดการใช้สารเคมีลง
ห น้ ำ | 16 5.1.9 ควรหลีกเหลี่ยงการใช้สารเคมีที่มีผลกระทบต่อสิ่งแวดล้อมหรือใช้ให้น้อยที่สุด 5.1.10 ใช้สารเคมีจากแหล่งผลิตที่ได้มาตรฐาน 5.1.11 ควรสวมชุดป้องกันขณะที่สัมผัส ผสม และใช้สารเคมี 5.2 การเลือกใช้สารเคมี 5.2.1 เลือกใช้สารเคมีที่มีสารตกค้างน้อยที่สุด และปลอดภัยกับมนุษย์ สัตว์สิ่งแวดล้อม สามารถควบคุมแมลงศัตรูพืช โรคพืชและวัชพืชได้ 5.2.2 ควรจะเลือกใช้สารเคมีในสถานการณ์ที่เหมาะสมและไม่เป็นอันตรายกับแมลงที่ไม่ ใช้แมลงศัตรูพืช 5.2.3 ควรใช้สารเคมีที่ออกฤทธิ์เจาะจงไม่ออกฤทธิ์ในแบบกว้าง 5.3 การเก็บสารเคมี 5.3.1 ควรสวมอุปกรณ์ที่เหมาะสมก่อนการเข้าไปสัมผัส จัดเก็บและน าเอกสารเคมีมาใช้ 5.3.2 เก็บสารเคมีไว้ในที่สะดวกต่อการใช้และติดป้ายบอกชนิดของสารเคมี ควรให้ห่าง จากห่อใบยา 5.3.3 ควรมีการเก็บรักษาในสภาพที่เหมาะสมตามค าแนะน า โดยมีแสงสว่างเหมาะสม อุณหภูมิสูงสุดที่เก็บได้ ควบคลุมความชื้น(ท าให้เกิดการเกาะตัวเป็นก้อนและเกิดการผุกร่อนของภาชนะ บรรจุ) 5.3.4 สารเคมีที่ไวไฟหรือเกิดปฏิกิริยา ควรเก็บแยกสารเคมีจากสิ่งอื่นๆและแยกสาร อันตรายออกจากกลุ่มโดยเฉพาะสารที่ท าให้เกิดไฟ 5.3.5 ควรเก็บสารเคมีให้พ้นมือเด็กและป้องกันการหลุดรอดออกสู่ภายนอก มีป้ายเตือน และวิธีการป้องกันไม่ให้เกิดอุบัติเหตุอย่างชัดเจน 5.3.6 โรงเก็บสารเคมีควรมีการป้องกันการรั่วไหลของสารเคมีลงสู่แหล่งน้ า 5.3.7 ควรมีวิธีการเก็บเศษวัสดุที่ตกค้างไว้ภายในโรงเก็บ 5.3.8 ควรเก็บสารเคมีภายในภาชนะเดิมและปิดฝาให้แน่น 5.3.9 เก็บสารเคมีให้ห่างจากไฟหรือวัตถุไวไฟ 5.3.10 ท าแผนปฏิบัติรองรับเหตุการณ์ฉุกเฉินที่จะเกิดขึ้น เช่น ท าสารเคมีหก เกิดไฟไหม้ น้ าท่วม เป็นต้น 5.3.11 ข้อมูลเก็บสารเคมีควรเก็บไว้ด้านนอกโรงเก็บและสามารถหยิบใช้ได้ง่าย 5.3.12 เก็บสารเคมีในปริมาณที่ต้องการจะใช้ 5.4 การก าจัดสารเคมี 5.4.1 การก าจัดสารเคมีที่ไม่ต้องการใช้และภาชนะที่หมดแล้วอย่างถูกวิธีจะเป็นส่วน ส าคัญในการป้องกันอันตรายที่จะเกิดขึ้น 5.4.2 การสั่งซื้อสารเคมีในปริมาณมากควรตกลงกับบริษัทในการรับคืนสินค้าที่ไม่ได้ใช้ 5.4.3 การก าจัดของเก่านั้นควรจะเก็บไว้ในสภาวะเดิมก่อนการน าไปก าจัด
ห น้ ำ | 17 5.4.4 ภาชนะบรรจุสารเคมีควรล้างอย่างน้อย 3 ครั้ง ก่อนและท าให้อยู่ในสภาพที่ไม่ สามารถน ากลับมาใช้ใหม่ได้ (เช่น เจาะให้เป็นรู) ควรหลีกเหลี่ยงการน าภาชนะเปล่าสารเคมีน ากลับมาใช้ บรรจุสิ่งของอื่นๆ 5.4.5 ควรให้ผู้ผลิตน าภาชนะเปล่ามาท าลายตามวิธีที่ถูกต้อง 5.4.6 ขวดเปล่าควรจะท าลายไปตามกฎของท้องถิ่น ไม่ควรท าลายสารเคมีที่ไม่ต้องการ ใช้ด้วยวิธีการเผา การฝัง การเทลงในทางระบายน้ าทิ้งและทิ้งลงสู่แหล่งน้ า 6. กำรอนุรักษ์ธรรมชำติด้ำนป่ำไม้(Forestry) จัดการป่าไม้เป็นส่วนส าคัญของระบบ GAP ไม้เป็นวัสดุส าคัญในการบ่มยา สร้างโรงเก็บใบยา เครื่องอ านวยความสะดวก และเป็นแหล่งเชื้อเพลิงที่ส าคัญในการบ่มใบยา ซึ่งมีการน ามาใช้กันยาวนาน แล้วนอกจากนี้แล้วต้นไม้ยังท าให้ภูมิทัศน์ดีขึ้น เป็นที่อยู่อาศัยให้กับสิ่งมีชีวิตในป่า ท าให้สภาพอากาศดีขึ้น เป็นการปกป้องและปรับปรุงให้อากาศ ดิน และน้ าให้ดินดีขึ้น อีกทั้งยังเป็นแหล่งอาหารและรายได้ให้ เกษตรกร หลักและวิธีกำรปฏิบัติ 6.1 บทบาทของต้นไม้ในการอนุรักษ์ 6.1.1 ต้นไม้ท าให้อากาศดีขึ้นในการช่วยดูดซับก๊าซคาร์บอนไดออกไซด์และปล่อยก๊าซ ออกซิเจนออกมา 6.1.2 ต้นไม้ช่วยลดการกัดกร่อนที่เกิดจากลมและเม็ดฝน ซึ่งช่วยในการซึมผ่านของน้ าได้ดี ขึ้น ต้นไม้ยังเป็นที่ป้องกันลม รากของต้นไม้ในการช่วยยึดดินและใบยังช่วยปกคลุมหน้าดินท าหน้าที่เป็นปุ๋ย 6.1.3 ต้นไม้ช่วยลดการไหลบ่าของน้ า โดยการช่วยลดการกระแทกของเม็ดฝนบนหน้าดิน และการไหลของน้ าบนผิวดิน 6.1.4 ต้นไม้ช่วยให้คุณภาพน้ าดีขึ้นโดยลดการกัดกร่อนของน้ า และลดการพัดพาตะกอน ลงสู่แหล่งน้ า 6.1.5 เมื่อปลูกต้นไม้ใกล้แหล่งน้ า ต้นไม้จะช่วยลดมลภาวะของน้ า เป็นแหล่งเก็บกักน้ า และให้ร่มเงากับแหล่งน้ าไม่ให้มีอุณหภูมิสูง และช่วยปรับปรุงแหล่งอาศัยของสัตว์ป่าและเป็นแหล่งอาหาร ของสิ่งมีชีวิตในน้ า 6.2 การจัดการต้นไม้ 6.2.1 ช่วยส่งเสริมการปลูกต้นไม้ประจ าถิ่นและเป็นการช่วยเพิ่มความหลากหลายของ สิ่งมีชีวิตในป่า 6.2.2 ช่วยปลูกป่าในพื้นที่ที่ไม่เหมาะสมในการปลูกพืชเศรษฐกิจ พื้นที่ว่างเปล่าและพื้นที่ มีความลาดชันสูง 6.3 ต้นไม้ที่น ามาเป็นสิ่งก่อสร้างและเชื้อเพลิง 6.3.1 ควรปลูกต้นไม้เองเพื่อน ามาเป็นสิ่งก่อสร้างและเชื้อเพลิง 6.3.2 ควรจัดการใช้ไม้ให้มีประสิทธิภาพสูงสุด เป็นไปอย่างยั่งยืนและพึ่งตนเอง
ห น้ ำ | 18 6.3.3 หาเชื้อเพลิงอื่นมาทดแทน ซึ่งเป็นสิ่งที่เหลือจากการผลิต เช่นขี้เลื่อยและซัง ข้าวโพด หรือ ผลิตภัณฑ์ที่ไม่ใช้ประโยชน์เช่นถ่านหิน 6.3.4 หาวัสดุที่ใช้ทดแทนไม้ 7. กำรจัดกำรกำรบ่ม (Curing and Barn Management) การจัดการโรงบ่มและการบ่มใบยาที่ถูกต้องเป็นส่วนส าคัญในการเพิ่มผลผลิตและคุณภาพของ ผลผลิต ซึ่งเป็นการเพิ่มมูลค่าของผลผลิต ขั้นตอนการบ่มใบยาเป็นขั้นตอนที่ส าคัญมากกว่าขั้นตอนอื่นๆใน การผลิตและการรักษาคุณภาพการผลิต คุณภาพของผลผลิตจะลดลงได้ถ้ามีการบ่มที่ผิดพลาด หรือจะคง คุณภาพของใบยาถ้ามีการบ่มที่ถูกต้อง อย่างไรก็ตามใบยาสดจากไร่มีคุณภาพไม่ดี การบ่มไม่สามารถ ปรับปรุงคุณภาพให้ดีขึ้นได้ การออกแบบโรงบ่มและเทคนิคการบ่มในแต่ละที่จะแตกต่างกันออกไปขึ้นอยู่ กับลักษณะที่ใบยาที่ต้องการ ชนิดของเชื้อเพลิง วัสดุที่ใช้สร้างโรงบ่มและความคุ้มค่าของเศรษฐกิจ การใช้ ความร้อนทางอ้อมหรือเทคโนโลยีการถ่ายเทความร้อนส าหรับความร้อนที่ต้องการในการบ่มที่สามารถเห็น ได้ทั่วไปในอุตสาหกรรม การบ่มใบยา 8. กำรเก็บรักษำใบยำ (On-Farm Tobacco Storage) เก็บรักษาใบยามีความส าคัญมาก ต้องเก็บรักษาใบยาที่บ่มเสร็จแล้วจนถึงการคัดและอัดก่อนที่จะ พร้อมออกสู่ตลาด การเก็บรักษาใบยาที่ถูกต้องและเหมาะสม เพื่อหลีกเลี่ยงการเสียคุณภาพและผลผลิต หลักกำรและวิธีกำรปฏิบัติ 8.1 ใบยาที่น ามาเก็บ 8.1.1 ต้องมีความชื้นและความหนาแน่นที่เหมาะสมในการเก็บรักษา 8.1.2 ไม่มีสิ่งแปลกปลอม 8.1.3 ควรตรวจสอบสิ่งที่มารบกวน ใบยาเสื่อมคุณภาพและการหมักของใบยา 8.1.4 ต้องเป็นใบยาที่ไม่มีสารตกค้าง
ห น้ ำ | 19 8.1.5 ไม่อัดห่อใบยาแน่นเกินไป 8.2 โรงเก็บใบยา 8.2.1 ต้องสะอาด แห้ง และระบายอากาศได้ดี ไม่มีสิ่งแปลกปลอม โครงสร้างของโกดัง มีความเหมาะสมที่สามารถป้องกันไม่ให้เข้ามาปนเปื้อนของสารเคมีได้ 8.2.2 มีประตูที่ปิดได้แน่นหนาและมีความปลอดภัย 8.2.3 มีหน้าต่างที่สามารถเปิด - ปิดระบายอากาศได้ และมีมุ้งลวดกั้นหน้าต่าง เพื่อ ป้องกันไม่ให้แมลงศัตรูใบยาเข้ามาได้ 8.2.4 มีการดูและตรวจสอบว่าในโกดังมีรอยรั่วหรือมีความเสียหายหรือไม่ 8.2.5 ไม่ควรใช้สารเคมีหรือผลิตภัณฑ์อื่นๆที่สามารถเข้ามาเจือปนในใบยาสูบได้ 8.2.6 โรงเก็บต้องมีความสะอาด ถูกสุขอนามัยโดยการท าความสะอาดเศษใบยาสูบหรือ เศษซากอื่นๆ ออกจากบริเวณโรงเก็บ 8.2.7 ไม่ควรใช้สารเคมีหรือรมแก๊สเพื่อก าจัดแมลงภายในโรงเก็บ แต่ถ้าหากมีการใช้ควร ท าตามกฎข้อบังคับทุกข้อและใช้โดยผู้มีความช านาญ การเก็บรักษาใบยา 9. สิ่งแปลกปลอมที่ไม่ใช้ยำสูบ NTRM (Non-Tobacco Related Material/Foreign Matter) ผลตรวจสอบเบื้องต้นจากคณะกรรมการรับซื้อใบยาไม่พบสิ่งแปลกปลอมที่ไม่ใช้ยาสูบใน กระบวนการรับซื้อใบยา Non-Tobacco Related Material (NTRM) และวัตถุปลอมปนมีความหมายโดย กว้างซึ่งได้แก่ วัสดุทุกอย่างที่ไม่ใช้ใบยาและก้านใบ ซึ่งได้แก่เม็ดดิน กระดาษ ด้าย เศษโลหะ เศษล าต้น และหน่อยาสูบ พลาสติก โฟม เศษไม้ เศษหญ้า เศษวัชพืช น้ ามันและขนสัตว์ การใช้ใบยาสูบที่ปราศจาก NTRM เป็นข้อปฏิบัติอันหนึ่งของ GAP ซึ่งเริ่มปฏิบัติตั้งแต่ในแปลงปลูกโดยก าจัดแหล่งที่ท าให้เกิด NTRM และขจัดสิ่งที่เป็น NTRM ออกให้หมดตั้งแต่ขบวนการเก็บยา และการรักษา ตลอดจนกระบวนการผลิต หลักกำรและวิธีปฏิบัติ 9.1 จัดอบรมและให้ความรู้เกี่ยวกับ NTRM และให้ความส าคัญในเรื่องความสะอาดตลอด กระบวนการผลิต พัฒนาแผนการควบคุมในการก าจัดและหลีกเลี่ยงการปนเปื้อนของใบยาและแหล่งของ สิ่งแปลกปลอมตั้งแต่ในไร่
ห น้ ำ | 20 9.2 ก าจัด NTRM ที่เกิดจากในไร่ จากการบ่มและพื้นที่ในการเก็บใบยา 9.3 ส ารวจอุปกรณ์และเครื่องจักรทุกชิ้นเพื่อตรวจหารการปนเปื้อนของ NTRM 9.4 ท าตามวิธีการจัดการในไร่เพื่อควบคุมวัชพืชและหญ้าในแปลง 9.5 ส ารวจและตรวจหา NTRM ของอุปกรณ์และการบรรจุหีบห่อตลอดกระบวนการผลิต 9.6 ควรมีการส ารวจตรวจสอบอุปกรณ์ที่มีความเสี่ยงต่อการปนเปื้อน รายการอุปกรณ์ที่มีความ เสี่ยงต่อการปนเปื้อน NTRM ในไร่ ได้แก่ 9.6.1 ให้ความสนใจในวงจรการผลิตแต่ละขั้นตอน(เช่น แปลงเพาะ ไร่ปลูก การเก็บเกี่ยว การบ่ม การคัดแยกใบยาเป็นต้น) 9.6.2 ส ารวจแบบเจาะจงในแต่ละขั้นตอนการผลิต(เช่นการควบคุมวัชพืชในไร่ปลูก ไม่ใช้เชือก สังเคราะห์ในการเย็บห่อใบยา ท าเครื่องป้องกันสัตว์และแมลงเข้าไปในโรงเก็บใบยา เป็นต้น ) 9.6.3 การส ารวจสิ่งของในพื้นที่ปฏิบัติงาน สิ่งอ านวยความสะดวก อุปกรณ์ และโรงเก็บ ใบยา 9.6.4 การรักษาสุขลักษณะและการท าความสะอาดเป็นประจ า 9.6.5 ตรวจสอบอุปกรณ์การผลิตที่ใช้ในการผลิตยาสูบ การเก็บใบยา การบ่มใบยาและ การเก็บรักษายาสูบ 9.6.6 มีการวัดผลการฝึกอบรมและให้ความรู้ 9.6.7 มีการวางแผนงานและติดตามการท างานในการลดการปนเปื้อนของ NTRM 9.7 มีการติดตามห่อใบยาสูบเกษตรกรเพื่อค้นหาและแยกชนิดของ NTRM 9.8 สร้างวิธีการตรวจสอบสภาพห่อใบยาสูบและความถี่ในการตรวจสอบ 9.9 มีการแจ้งให้เกษตรกรทราบเมื่อตรวจสอบพบสิ่งแปลกปลอมในห่อใบยาสูบหลังจากซื้อมาแล้ว 9.10 ให้รางวัลแก่เกษตรกรที่ผลิตใบยาสูบที่มีความสะอาด 9.11 ตั้งเกณฑ์ในการส่งคืนใบยาสูบที่มีการปนเปื้อนของ NTRM 9.12 ใช้ NTRM เป็นฐานในการประเมินชาวไร่ 10. กำรฝึกอบรมเกษตรกร (Farmer Training) การอบรมชาวไร่
ห น้ ำ | 21 11. ผลของเศรษฐกิจและสังคม (Socio-Economic Issues) ผลกระทบของเศรษฐกิจและสังคมมีผลเชื่อมโยงกับการผลิตยาสูบทั้งทางตรงและทางอ้อม การผลิต ที่ใช้ต้นทุนการผลิตที่มีประสิทธิภาพที่ท าให้ผลผลิตและคุณภาพดี ท าให้เกษตรกรได้เปรียบทางเศรษฐกิจซึ่ง เป็นหลักการที่เกี่ยวข้องโดยตรงของการผลิตยาสูบ ผลกระทบในการใช้แรงงานเด็กในการผลิตยาสูบนั้นไม่ เห็นเด่นชัดนัก แต่เป็นปัญหาที่ส าคัญอย่างยิ่ง เด็กๆ ไม่ควรมาเป็นแรงงานในการผลิตยาสูบ บางครั้ง เกษตรกรก็น าแรงงานในครอบครัวมาช่วยในการผลิตยาสูบ ซึ่งครอบครัวไหนที่ใช้แรงงานในครอบครัว จะท า ให้เด็กต้องออกจากโรงเรียนและขาดโอกาสทางการศึกษา และเด็กยังขาดประสบการณ์อาจท าให้เกิด อันตรายจากการท างานได้ หลักกำรและวิธีปฏิบัติ 11.1 ส่งเสริมการยอมรับของสังคมท าให้เกิดสภาวะที่ปลอดภัยในการท างาน และควรหลีกเลี่ยง การใช้แรงงานอายุน้อย 11.2 การใช้แรงงานเด็กและผู้ที่ไม่มีทักษะอาจท าให้เกิดอันตรายได้ 11.3 ลงทะเบียนการจ้างงานให้กับแรงงานทุกคน รวมถึงแรงงานในครอบครัวด้วย 11.4 ส่งเสริมโอกาสทางการศึกษา ป้องกันสุขภาพของชาวไร่และลดการใช้งานหนัก 11.5 ผลิตในปริมาณที่พอเหมาะสามารถมีก าไรที่สามารถแข่งขันกับคนอื่นๆได้ 11.6 ค านวณต้นทุนการผลิต 11.7 ก าหนดปริมาณแรงงานและเครื่องจักรในการผลิต
ห น้ ำ | 22 ผลกำรด ำเนินงำนด้ำนกำรจัดหำใบยำ ฤดู 2562/2563 1. ด ำเนินงำนจัดหำใบยำในฤดู 2562/2563 ส านักงานยาสูบแพร่ได้ท าการประชุมชี้แจงให้ชาวไร่และผู้บ่มอิสระรับทราบถึงแนวทางการผลิตใบ ยาแห้งและการผลิตใบยาให้มีคุณภาพตามความต้องการของฝ่ายใบยาให้มีคุณภาพตามความต้องการของ ฝ่ายใบยาและการใช้สารเคมีตามที่ฝ่ายใบยาก าหนด 1. ก่อนการรับซื้อ เดือน ธันวาคม 2562 และกุมภาพันธ์ 2563 2. หลังการรับซื้อ เดือน สิงหาคม 2563 กำรด ำเนินงำนด้ำนกำรรับซื้อใบยำ ฤดู 2562/2563 ได้ก าหนดโควตาชาวไร่บ่มเองและผู้บ่มฯ อิสระทั้งหมดดังนี้ สถำนี-ผู้บ่มฯ โควตำ (กก.) ปริมำณรับซื้อ (กก.) ชำวไร่ รำย ไร่ปลูก ไร่ ผู้บ่มฯอิสระ ปกติ 540,982 15 1,895 สถานีใบยาร้องกวาง ปกติ 639,131 530 2,130 สถานีใบยาทุ่งน้าว ปกติ 540,210 430 1,960 รวมโควตำปกติ 1,720,323 975 5,985 2. กำรรับซื้อใบยำแห้งเวอร์ยิเนีย ฤดู 2562/2563 2.1 โควตาปกติ ต้นฤดู สถำนี-ผู้บ่มฯ โควตำ ปริมำณกำรรับซื้อ จ ำนวนเงิน เฉลี่ย (กก.) (กก.) (บำท) (บำท) ผู้บ่มอิสระ 540,982 30,201.10 3,306,846.00 109.49 ส.ร้องกวาง 639,131 25,781.10 2,908,081.40 112.80 ส.ทุ่งน้าว 540,210 38,249.50 4,220,633.80 110.34 รวม 1,720,323 94,231.70 10,435,597.20 110.74
ห น้ ำ | 23 2.2 โควตาปกติ ปลายฤดู สถำนี-ผู้บ่มฯ โควตำ ปริมำณกำรรับซื้อ จ ำนวนเงิน เฉลี่ย (กก.) (กก.) (บำท) (บำท) ผู้บ่มอิสระ 540,982 510,780.90 56,545,927.20 110.53 ส.ร้องกวาง 639,131 613,349.90 67,869,552.40 110.65 ส.ทุ่งน้าว 540,210 501,960.50 55,268,668.00 110.11 รวม 1,720,323 1,626,091.30 179,593,147.60 110.44 2.3 โควตาปกติ (รวมทั้งหมด) สถำนี-ผู้บ่มฯ โควตำ ปริมำณกำรรับซื้อ จ ำนวนเงิน เฉลี่ย (กก.) (กก.) (บำท) (บำท) ผู้บ่มอิสระ 540,982 540,982.00 59,761,773.20 110.47 ส.ร้องกวาง 639,131 639,131.00 70,777,633.80 110.74 ส.ทุ่งน้าว 540,210 540,210.00 59,489,301.80 110.12 รวม 1,720,323 1,720,323.00 190,028,744.80 110.46 2.4 สรุปรับซื้อใบยา F1 (รวมทั้งหมด) สถำนี-ผู้บ่มฯ โควตำ รับซื้อใบยำ F1 จ ำนวนเงิน เฉลี่ย (กก.) (กก.) (บำท) (บำท) ผู้บ่มอิสระ 540,982 20,406.90 2,358,141.10 115.56 ส.ร้องกวาง 639,131 956.40 110,401.50 115.43 ส.ทุ่งน้าว 540,210 3,401.40 393,320.90 115.64 รวม 1,720,323 24,764.70 2,861,863.50 115.56
ห น้ ำ | 24 3. กำรด ำเนินกำรเพำะปลูกตำมแนวทำงกำรปฏิบัติงำนด้ำนเกษตรกรรมที่ดี(Good Agricultural Practices : GAP) ตำรำงแสดงวิธีกำรปฏิบัติงำนด้ำนเกษตรกรรมที่ดี (Good Agricultural Practices) ส ำนักงำนยำสูบแพร่ ฤดู 2562/2563 กำรด ำเนินงำน ส.ร้องกวำง จ ำนวน ชำวไร่ (รำย) ส.ทุ่งน้ำว จ ำนวน ชำวไร่ (รำย) ผู้บ่มฯ จ ำนวน (รำย) รวม 1.การจัดการดินและน้ า 530 430 15 975 2.ความสมบูรณ์ของพันธุ์และการคัดเลือก พันธุ์ 530 430 15 975 3.การจัดการ การเพาะปลูก 530 430 15 975 4.การจัดการศัตรูพืชแบบผสมผสาน (IPM) 530 430 15 975 5.การจัดการสารเคมีทางการเกษตร 530 430 15 975 6.การอนุรักษ์ธรรมชาติทางด้านป่าไม้ 530 430 15 975 7.การจัดการ การบ่มใบยา 530 430 15 975 8.การเก็บรักษาใบยา 530 430 15 975 9.สิ่งแปลกปลอมที่ไม่ใช่ยาสูบ (NTRM) 530 430 15 975 10.การฝึกอบรมชาวไร่ 530 430 15 975 11.ผลเศรษฐกิจและสังคม 530 430 15 975 รวม 11 หัวข้อ 530 430 15 975 ชาวไร่และผู้บ่มอิสระในสังกัดที่มีความประสงค์เข้าร่วมโครงการ จ านวนทั้งสิ้น 975 ราย คิดเป็น 100 % แยกเป็นผู้บ่มอิสระ 15 ราย และชาวไร่บ่มเอง 960 ราย
ห น้ ำ | 25 ผลประเมินกำรผลิตยำสูบ GAP ฤดู 2562/2563 ชำวไร่/ผู้บ่ม จ ำนวนชำวไร่ (รำย) ผ่ำนเกณฑ์ประเมิน คิดเป็น (รำย) ร้อยละ ส.ร้องกวาง 530 530 100 ส.ทุ่งน้าว 430 430 100 รวมชำวไร่ 960 960 100 ผู้บ่มอิสระ 15 15 100 รวมทั้งหมด 975 975 100 ผลการประเมินพบว่าชาวไร่และผู้บ่มผ่านเกณฑ์การประเมิน จ านวน 975 ราย คิดเป็น 100 % 4. กำรก่อสร้ำงโรงบ่มประหยัดพลังงำน เริ่มด าเนินการตั้งแต่ปี 2548/2549 ถึง 2559/2560 มีชาวไร่เข้าร่วมโครงการก่อสร้างโรงบ่มแบบ ประหยัดพลังงาน จ านวนทั้งสิ้น 457 โรง ปัจจุบันไม่มีการสนับสนุนการก่อสร้างโรงบ่มประหยัดพลังงาน 5. ปัญหำและอุปสรรค ฤดู 2562/2563 5.1 การน าใบยาเข้าขาย - การประมาณการรับซื้อใบยาไม่เป็นไปตามแผน - การน าใบยาเข้าขายของผู้บ่มอิสระและชาวไร่บ่มเองช่วงต้นฤดู ไม่ตรงตามที่แจ้งกับทาง หน่วยงานรับซื้อ ท าให้มีการน าใบยาเข้าขายเกินกว่าที่ปริมาณที่รับแจ้งไว้ 5.2 เครื่องมือและโปรแกรมการรับซื้อใบยา - โปรแกรมการรับซื้อยังมีปัญหาเรื่องการปรับโควตา ท าให้จ านวนโควตาคงเหลือไม่ตรงกับความ เป็นจริง - ทางสถานีฯ แจ้งว่าไม่ทราบข่าวว่ามีการแก้ไขหรือทบทวนเกี่ยวกับโปรแกรมการรับซื้อ - ในส่วนการแสดงข้อมูลของโปรแกรมรับซื้อ ยังไม่ครอบคลุม ท าให้ต้องมาจัดข้อมูลอีกครั้ง เกิด การท างานที่ซ้ าซ้อน เช่น เอกสาร SUM 409 ในโปรแกรมไม่สามารถประมวลผลการรับซื้อรวมต้นฤดู- ปลายฤดูได้ ต้องท าการแยกพิมพ์ข้อมูลออกมาก่อนแล้วน ามาค านวณเองอีกครั้ง - การแสดงผลของข้อมูล SUM 409 ในโปรแกรมรับซื้อไม่แยกห่อใบยาคืนออก ท าให้รายงานที่ ออกมาเป็นยอดรวมรับซื้อประจ าวันไม่ถูกต้อง
ห น้ ำ | 26 6. แนวทำงแก้ไข 1. จัดให้มีการประชุมร่วมกันระหว่างคณะท างาน เพื่อให้การรับซื้อเป็นไปตามแผน 2. ให้พนักงานส่งเสริมประจ าเขตตรวจสอบและประมาณการใบยาสดและใบยาแห้งออกเตา แจ้งให้ผู้บ่ม ฯ และชาวไร่ทราบ เพื่อให้น ายาเข้าขายตามที่ได้แจ้งไว้ 3. เตรียมการตรวจเช็คอุปกรณ์และระบบที่ใช้ในการรับซื้อใบยาก่อนการรับซื้อล่วงหน้าอย่างน้อย 1 เดือน รวมศึกษาข้อมูลเกี่ยวกับโปรแกรมการรับซื้อ เพื่อลดความผิดพลาด รวมถึงติดต่อและประสานงาน ทางฝ่ายไอทีเพื่อท าการปรับปรุง แก้ไขและทบทวนการท างานของโปรแกรมในฤดูต่อไป
ห น้ ำ | 27 งบประมาณที่ได้รับ งบประมาณที่ใช้คงเหลือ (บาท) (บาท) (บาท) 1 สนับสนุนปัจจัยการผลิตการเพาะปลูกยาสูบแบบยั่งยืน 1. ประชุมผู้บ่มอิสระเขตน่าน (ก่อนการรับซื้อ) วันที่ 18 ธ.ค. 2562 4,500.00 2. ประชุมผู้บ่มอิสระเขตแพร่ (ก่อนการรับซื้อ) วันที่ 4 ก.พ. 2563 3,960.00 3. ประชุมชาวไร่ฯ สถานีใบยาร้องกวาง (ก่อนการรับซื้อ) วันที่ 6 ก.พ. 2563 48,800.00 4. ประชุมชาวไร่ฯ สถานีใบยาทุ่งน้าว (ก่อนการรับซื้อ) วันที่ 7 ก.พ. 2563 41,000.00 5. ประชุมผู้บ่มอิสระ (หลังการรับซื้อและก่อนการเพาะปลูก) วันที่ 17 ส.ค. 2563 5,600.00 6. ประชุมชาวไร่ฯ สถานีใบยาร้องกวาง (หลังการรับซื้อและก่อนการเพาะปลูก) วันที่ 26 ส.ค.2563 48,700.00 7. ประชุมชาวไร่ฯ สถานีใบยาทุ่งน้าว (หลังการรับซื้อและก่อนการเพาะปลูก) วันที่ 27 ส.ค.2563 40,500.00 รวม 193,060.00 299,940.00 1.รางวัลชาวไร่ดีเด่นสถานีใบยาร้องกวาง วันที่ 26 ส.ค.2563 (จ านวน 3 ราย) 2.รางวัลชาวไร่ดีเด่นสถานีใบยาทุ่งน้าว วันที่ 27 ส.ค.2563 (จ านวน 4 ราย) รวม 62,149.53 17,850.47 รวม 1.ค่าวัสดุอุปกรณ์ศูนย์เผยแพร่การจัดการศัตรูพืชแบบผสมผสาน 63,000.00 รวม 63,000.00 1,000.00 1. มอบทุนการศึกษาครอบครัวยาสูบสถานีใบยาร้องกวาง วันที่ 26 ส.ค.2563 (จ านวน 22 ทุน) 108,000.00 2. มอบทุนการศึกษาครอบครัวยาสูบสถานีใบยาทุ่งน้าว วันที่ 27 ส.ค.2563 (จ านวน 22 ทุน) 88,000.00 รวม 196,000.00 - รวม รวมทั้งสิ้น 833,000.00 514,209.53 318,790.47 ไม่มีการด าเนินงาน เนื่องจากไม่ได้รับงบประมาณ จากฝ่ายใบยา ไม่มีการด าเนินงาน เนื่องจากไม่ได้รับงบประมาณ จากฝ่ายใบยา 80,000.00 6 ทุนครอบครัวยาสูบ 196,000.00 ศูนย์เผยแพร่การจัดการศัตรูพืชแบบผสมผสาน (IPM) 64,000.00 7 หมายเหตุ รายงานการด าเนินงาน โครงการพัฒนาใบยาสูบอย่างยั่งยืน ฤดู2562/2563 ล าดับ กิจกรรม การด าเนินงาน ส่งเสริมสิ่งแวดล้อมชุมชน การให้รางวัลชาวไร่ดีเด่นที่ผลิตใบยา GAP 62,149.53 2 ฝึกอบรมและส่งเสริมการผลิตยาสูบ GAP 493,000.00 4 5 การตรวจเลือดเพื่อดูแลสุขภาพเกษตรกร 3
ห น้ ำ | 28 กำรด ำเนินงำนตำมกิจกรรมต่ำงๆ ที่ได้รับงบประมำณ 1. กิจกรรมฝึกอบรมและส่งเสริมกำรผลิตยำสูบ GAP 1. หลักสูตร การศึกษาดูงานชาวไร่ - ไม่มีการด าเนินงานเนื่องจากสถานการณ์การระบาดของโรคโควิด 19 (Covid-19)
ห น้ ำ | 29 2. การประชุมชาวไร่ก่อนการรับซื้อฤดู 2562/2563 ผู้บ่มฯอิสระ แพร่-น่าน ชาวไร่บ่มเอง สถานีใบยาร้องกวาง ชาวไร่บ่มเอง สถานีใบยาทุ่งน้าว สถำนที่ ส านักงานยาสูบแพร่, โรงแรมเทวราช จ.น่าน สถานีใบยาร้องกวาง, สถานีใบยาทุ่งน้าว วันที่ด ำเนินกำร ธันวาคม 2562 - กุมภาพันธ์ 2563 ผู้เข้ำรับกำรอบรม ผู้บ่มอิสระ ชาวไร่บ่มเองที่สังกัด สถานีใบยาร้องกวาง ชาวไร่บ่มเองที่สังกัด สถานีใบยาทุ่งน้าว ค่ำใช้จ่ำย 1. โรงแรมเทวราช จ.น่าน จ านวนเงิน 4,500 บาท 2. ส านักงานยาสูบแพร่ จ านวนเงิน 3,660 บาท 3. สถานีใบยาร้องกวาง จ านวนเงิน 48,800 บาท 4. สถานีใบยาทุ่งน้าว จ านวนเงิน 41,000 บาท รวมเป็นเงินทั้งสิ้น 97,960 บำท
ห น้ ำ | 30 รายงานการประชุมผู้บ่มอิสระ (เขตน่าน) ก่อนการรับซื้อ ฤดู 2562/2563 วันที่ 18 ธันวาคม 2563 ณ โรงแรมเทวราช จ.น่าน
ห น้ ำ | 31
ห น้ ำ | 32
ห น้ ำ | 33 รายงานการประชุมผู้บ่มอิสระ (เขตแพร่) ก่อนการรับซื้อ ฤดู 2562/2563 วันที่ 4 กุมภาพันธ์ 2563 ณ ห้องประชุม ส านักงานยาสูบแพร่
ห น้ ำ | 34
ห น้ ำ | 35
ห น้ ำ | 36 รายงานการประชุมชาวไร่ ก่อนการรับซื้อ ฤดู 2562/2563 วันที่ 6 กุมภาพันธ์ 2563 ณ สถานีใบยาร้องกวาง
ห น้ ำ | 37
ห น้ ำ | 38
ห น้ ำ | 39
ห น้ ำ | 40 รายงานการประชุมชาวไร่ ก่อนการรับซื้อ ฤดู 2562/2563 วันที่ 7 กุมภาพันธ์ 2563 ณ สถานีใบยาทุ่งน้าว
ห น้ ำ | 41
ห น้ ำ | 42
ห น้ ำ | 43 3. จ้างเหมาประชาสัมพันธ์ ไม่มีการด าเนินการเกี่ยวกับการจ้างเหมาประชาสัมพันธ์
ห น้ ำ | 44 4. การประชุมชาวไร่หลังการรับซื้อ ฤดู 2562/2563 และประชุมก่อนเพาะปลูก ฤดู 2563/2564 ผู้บ่มอิสระแพร่ – น่าน ชาวไร่บ่มเอง สถานีใบยาร้องกวาง ชาวไร่บ่มเอง สถานีใบยาทุ่งน้าว สถำนที่ ส านักงานยาสูบแพร่ สถานีใบยาร้องกวาง สถานีใบยาทุ่งน้าว วันที่ด ำเนินกำร สิงหาคม 2563 ผู้เข้ำรับกำรอบรม ผู้บ่มอิสระ ชาวไร่บ่มเองที่สังกัด สถานีใบยาร้องกวาง ชาวไร่บ่มเองที่สังกัด สถานีใบยาทุ่งน้าว ค่ำใช้จ่ำย 1. ผู้บ่มอิสระ จ านวนเงิน 5,600 บาท 2. สถานีใบยาร้องกวาง จ านวนเงิน 48,700 บาท 3. สถานีใบยาทุ่งน้าว จ านวนเงิน 40,500 บาท รวมเป็นเงินทั้งสิ้น 94,800 บำท
ห น้ ำ | 45 รายงานการประชุมผู้บ่มอิสระ หลังการรับซื้อ ฤดู 2562/2563 และประชุมก่อนการเพาะปลูก ฤดู 2563/2564 วันที่ 17 สิงหาคม 2563 ณ ส านักงานยาสูบแพร่
ห น้ ำ | 46