คู่มือ การใช้ MakeCode fo micro:bit เบื้องต้น

คู่มือ การใช้โปรแกรม MakeCode ควบคุมบอร์ด Micro:Bit
(ระดบั ประถมศกึ ษาปี ทLี 4-6)

รู้จกั บอร์ด micro:bit กบั MakeCode หน้า
การสร้างตวั แปรในเครืHองมือ Variables 1
การใช้คําสงัH if, if else ในเครืHองมือ Logic 3
การใช้เครHืองมือ Math 4
การใช้เครืHองมือ Pins 5
ตวั อยา่ ง การตอ่ บลอ็ กคําสงัH เพHือการใช้งานเบือ^ งต้น 5
5
1. เซนเซอร์แสง 5
2. เซนเซอร์ระยะทาง 6
3. หนว่ งเวลา 6

1
รู้จกั บอร์ด micro:bit กับ MakeCode

MakeCode มีลกั ษณะเป็นโปรแกรมเชิงจินตภาพ (Visual Programming) เขียนโปรแกรมโดย
การลากบลอ็ กคําสงัH เรียงตอ่ กนั เพืHอให้ทํางานตามทHีนกั พฒั นาโปรแกรมออกแบบ โดยโปรแกรมจะแปลเป็น
ภาษา เช่น JavaScript, Python เป็นต้น เพHือให้ใช้ควบคมุ บอร์ด Micro:Bit ผ่านการเก็บไฟล์ .hex ในไดร์ฟ
ของบอร์ด Micro:Bit ได้

ชัยวัฒน์ ลิม^ พรจิตรวิไล. (2561) ได้ ให้ ความหมายของ โปรแกรมแบบบล็อกคําสHังว่า
เป็นโปรแกรมทHีสามารถแปลไฟล์สคริปต์เป็นไฟล์โปรแกรมภาษา c/c++ ซึHงเรียกว่า บล็อกเอดิเตอร์
(Block Editor) ทีHผู้พัฒนาโปรแกรมจะลากวางคําสHังต่อกันให้ ทํางานตามทHีต้ องการพร้ อมทัง^
มีโปรแกรมจําลอง (Simulation) จําลองการทํางานของโปรแกรมด้วย และสามารถส่งข้อมลู ควบคมุ บอร์ด
Micro:Bit ได้ด้วยการเก็บไฟล์ .hex ในไดร์ฟของบอร์ด Micro:Bit

วีระพงษ์ จันทรเสนา และมานิตย์ อาษานอก (2563) ได้ กล่าวว่า เป็ นโปรแกรม
เชิงจินตภาพ (Visual Programming) ทีHได้รับความนิยมในระดับประถมศึกษา คือ โปรแกรม Scratch
โปรแกรม Microsoft MakeCode For micro:bit และ โปรแกรม Code จากเวบไซต์ Code.org

ไมโครบทิ (micro:bit) บอร์ดไมโครคอนโทรลเลอร์เพLอื การเรียนรู้ระดบั โลก
1. ความสามารถของฮาร์ดแวร์ micro:bit
เริHมต้นจากโครงการ micro:bit ของ BBC (British Broadcasting Corporation : บริษัท

แพร่ภาพกระจายเสียงองั กฤษเป็นองค์การกระจายเสียงสาธารณะของสหราชอาณาจกั ร ต่อตงั^ เมHือปี พ.ศ.
2465) ร่วมมือกับบริษัทต่างๆ สร้ างบอร์ดไมโครคอนโทรลเลอร์แจกนักเรียนระดับเกรด 7 เทียบเท่ากับ
มัธยมศึกษาปีทีH 1 จํานวนกว่า 1 ล้านบอร์ด แบบไม่มีเงืHอนไขใดๆ เพืHอให้นักเรียนใช้หัดเขียนโปรแกรม
คอมพิวเตอร์ เนHืองจากทาง BBC เชืHอว่า ทกั ษะการเขียนโปรแกรมคอมพิวเตอร์หรือวิทยาการคํานวณเป็น
ทกั ษะพืน^ ฐานสาํ หรับประชากรยคุ ใหม่ (ชยั วฒั น์ ลมิ ^ พรจิตรวิไล, 2561, หน้า 7)

ภาพ 1 ภาพบอร์ดไมโครบทิ (micro:bit)
ทLมี า: (ชยั วฒั น์ ลมิ ^ พรจิตรวิไล, 2561, หน้า 8)

2
2. ซอฟต์แวร์สําหรับพฒั นาโปรแกรมให้แก่ micro:bit

ในการพฒั นาโปรแกรมให้ micro:bit นนั^ เราสามารถใช้ Microsoft PXT Block Editor ซHึง
ปัจจุบันมีชืHอว่า ไมโครซอฟท์เมคโค้ด(Microsoft MakeCode) , Java Script และ MicroPython ในการ
เขียนคําสงHั เพHือสงHั งานและพฒั นาโปรแกรมให้ micro:bit ในงานวิจยั ครัง^ นีผ^ ้วู ิจยั ได้เลือกการใช้ไมโครซอฟท์
เมคโค้ด(Microsoft MakeCode) เนืHองด้วยลักษณะการเขียนคําสัHงเป็นการลากบล็อก (Visual block
programming languages) เรียกว่า Blockly (ณรงค์พร เหล่าศรีสิน, 2562, หน้า 7) ทําให้นักเรียนระดบั
ประถมศกึ ษาใช้งานได้งา่ ย

ภาพ 2 ภาพไมโครซอฟท์เมคโค้ด(Microsoft MakeCode)
ทLมี า: (ชยั วฒั น์ ลมิ ^ พรจิตรวิไล, 2561, หน้า 11)

ภาพ 3 ภาพ Java Script ทLรี องรับ micro:bit
ทLมี า: (ชยั วฒั น์ ลมิ ^ พรจิตรวิไล, 2561, หน้า 11)

3

การสร้างตวั แปรในเครLืองมือ Variables
1. มองหาแถบเครHืองมือ Variables กด Make aVariable….

2. ตงั^ ชืHอตวั แปรทHีต้องการ โดยสามารถตงั^ ได้ทงั^ ภาษาไทย และภาษาองั กฤษ เชน่ test ทดสอบ
ตวั แปร ดงั ภาพ

3. เมHือสร้างตวั แปรแล้วจะมีเครืHองมือ Set เพHือใช้ในการตงั^ คา่ ตวั แปรเป็นตวั เลขใดๆ และ
Change คือการเปลยHี นตวั แปร เทา่ จํานวนแต้มทีHระบุ
เชน่ Set Test ทดสอบตวั แปร คือ ตงั^ คา่ ตวั แปร เป็นคา่ 0 ดงั ภาพ

Change Test ทดสอบตวั แปร คือ เปลยีH นคา่ ตวั แปรทีละ 1 ดงั ภาพ

4

การใช้คาํ สLัง if, if else ในเครLืองมือ Logic

เพืHอให้โปรแกรมทํางานแบบวนซํา^
1. เลือกเคร(ืองมือ Logic
เลือกคาํ สง(ั if (ถา้ ) เป็นการกาํ หนดเง(ือนไขวา่ ถา้ เกิดข<ึนจริงใหท้ าํ ส(ิงต่อไปน<ี ดงั ภาพ

เลอื กเครืHองมือ if else (ถ้า... แล้ว...) เป็นการกําหนดเงHือนไขวา่ ถ้าเกิด....จริงแล้วทําปฏิบตั ิ
ในชอ่ ง if ถ้าไมจ่ ริง ให้ทําในชอ่ ง else

เลอื กเครHืองมือ Comparison เพืHอใช้ในการกําหนดคา่ มากกวา่ น้อยหวา่ หรือเทา่ กบั โดยกําหนดได้
เป็นทงั^ ตวั เลขและตวั หนงั สอื

1. ถา้ เป็นตวั เลขใชแ้ ถบเครื(องมือ ดงั น<ี

2. ถา้ เป็นตวั หนงั สือใชแ้ ถบเคร(ืองมือ ดงั น<ี

เลอื กแถบเครืHองมือ Boolean เพืHอ กําหนดคา่ และ หรือ ในคําสงัH if, if else

5

การใช้เครLืองมือ Math
เพืHอให้โปรแกรมคํานวณตวั เลขโดยใช้สตู รคํานวณด้วยเครืHองหมาย บวก ลบ คณู หาร ดงั ภาพ

การใช้เครLืองมือ Pins
เพืHอใช้รับคา่ จากเซนเซอร์ด้วยคําสงHั analog read pin P0 เชน่ การตอ่ เซนเซอร์วดั คา่ แสง หรือ digital read
pin P0 ในกรณีทีHคา่ ทHีรับได้เป็น 1 หรือ 0 เชน่ การตอ่ สวิตช์เปิด/ปิด เป็นต้น ในการนําเข้าสญั ญาณทHีวดั ได้
จากเซนเชอร์ หรือสวิตช์ผา่ นชอ่ งสญั ญาณทีHเลอื กได้ ตงั^ แตช่ อ่ ง P0 – P16

ตวั อย่าง การต่อบลอ็ กคาํ สLังเพLอื การใช้งานเบอืt งต้น
1. เซนเซอร์แสง
นักเรียนจะต้ องใช้ คําสHัง analog read pin P1 (ตามภาพตัวอย่าง) หรืออาจกําหนด
ชอ่ งสญั ญาณอHืนๆ ได้ ตงั^ แต่ P0 – P16 กําหนดตวั แปรและเงืHอนไง if elseตามภาพตวั อยา่ ง เป็นต้น

6
2. เซนเซอร์ระยะทาง

นักเรียนจะต้องใช้ คําสHัง analog read pin P0 (ตามภาพตัวอย่าง) หรืออาจกําหนด
ชอ่ งสญั ญาณอHืนๆ ได้ ตงั^ แต่ P0 – P16 กาํ หนดตวั แปรและเงื(อนไง if elseตามภาพตวั อยา่ ง เป็นตน้

3. การตงั^ เวลา (หนว่ งเวลา)
นกั เรียนจะต้องใช้คําสงัH pause (ms) 5000 โดยสามารถกําหนดชว่ งเวลาในการหนว่ งเวลา

ได้ดงั ตวั อยา่ ง ดงั นี ^ 100ms คือ 100มิลลวิ ินาที
200ms คือ 200มิลลวิ ินาที
500ms คือ 500มิลลวิ ินาที
1000ms คือ 1000มิลลวิ ินาที หรือ 1 วินาที
2000ms คือ 2000มิลลวิ ินาที หรือ 2 วินาที
เป็นต้น

ตวั อยา่ งการต<งั เวลา (หน่วงเวลา) กาํ หนดตวั แปรและเง(ือนไง if else ตามภาพตวั อยา่ ง
เป็นการสงัH ให้ อปุ กรณ์ทHีตอ่ กบั ช่องสญั ญาณ digital write pin P1 ทํางาน และหน่วงเวลา 5000 มิลลิวินาที
หรือ 5 วินาที แล้วหยดุ ทํางาน

เอกสารอ้างองิ

ชยั วฒั น์ ลมิ ^ พรจิตรวิไล. (2561). เรียนรู้และใช้งานmicro:bit บอร์ดไมโครคอนโทรลเลอร์
เพLอื การเรียนรู้. กรุงเทพฯ:บริษัท อินโนเวตีฟ เอก็ เพอร์เมนต์ จํากดั

วีระพงษ์ จนั ทรเสนา และมานิตย์ อาษานอก (2563). ผลการเรียนแบบผสมผสานโดยใช้
โปรแกรมเชิงจินตภาพทHีสง่ เสริมการคดิ เชิงคํานวณ ผลสมั ฤทธ’ิทางการเรียน
และความสามารถการเขียนโปรแกรม สาํ หรับนกั เรียนชนั^ ประถมศกึ ษาปีทีH “.
วารสารการบริหารนิตบิ ุคคลและนวัตกรรมท้องถLนิ .,”(•) 1-13