Amalan Demokrasi dan Pilihan Raya di Malaysia

AMALAN DEMOKRASI
DAN PILIHAN RAYA DI

MALAYSIA

Topik 3

KENAPA PERLU
MENGUNDI?

PILIHAN RAYA PERSEKUTUAN PERTAMA
1955

PILIHAN RAYA PERSEKUTUAN PERTAMA
1955

PILIHAN RAYA PERSEKUTUAN PERTAMA
1955

PILIHAN RAYA
PERSEKUTUAN
PERTAMA
1955

MAKSUD MANIFESTO

PILIHAN RAYA UMUM MALAYSIA TELAH
DIADAKAN DALAM TAHUN?

1955, 1959, 1964, 1969,
1974, 1978, 1982, 1986,
1990, 1995, 1999, 2004,
2008, 2013, 9 Mei 2018,
???





CIRI-CIRI DEMOKRASI:

1. Ada pilihan raya
2. Pilihan raya adalah bebas
3. Rakyat tidak wajib mengundi
4. Undi adalah sulit
5. Kebebasan bersuara
6. Pihak yang memperoleh undi

majoriti akan membentuk
kerajaan

AMALAN DEMOKRASI DI MALAYSIA

Malaysia mengamalkan sistem demokrasi.
Kerajaan dipilih oleh rakyat dalam pilihan raya umum.
Parti politik yang memenangi majoriti mudah bilangan kerusi
dalam pilihan raya umum akan berkuasa untuk membentuk
kerajaan.
Konsep “kerajaan rakyat, oleh rakyat dan untuk rakyat”.
Malaysia mengamalkan doktrin pengasingan kuasa.
Bentuk pemerintahan: Sistem raja berperlembagaan.

STPM 2020: SOALAN 6

Yang manakah yang benar mengenai sistem
kerajaan demokrasi berparlimen di Malaysia?

(I) Pilihan raya boleh diawalkan dari tempoh yang ditetapkan, iaitu
lima tahun.

(II) Pilihan raya peringkat persekutuan dilaksanakan apabila Parlimen
dibubarkan.

(III) Pilihan raya perlu diadakan selepas Perdana Menteri
membubarkan Parlimen.

(IV) Pilihan raya perlu diadakan dalam tempoh 30 hari selepas
Parlimen dibubarkan.

A I dan II B I dan IV C II dan III D III dan IV

STPM 2020: JAWAPAN SOALAN 6

Yang manakah yang benar mengenai system
kerajaan demokrasi berparlimen di Malaysia?

(I) Pilihan raya boleh diawalkan dari tempoh yang ditetapkan, iaitu
lima tahun.

(II) Pilihan raya peringkat persekutuan dilaksanakan apabila Parlimen
dibubarkan.

(III) Pilihan raya perlu diadakan selepas Perdana Menteri
membubarkan Parlimen.

(IV) Pilihan raya perlu diadakan dalam tempoh 30 hari selepas
Parlimen dibubarkan.

A I dan II B I dan IV C II dan III D III dan IV

FUNGSI-FUNGSI PILIHAN RAYA DI MALAYSIA

PILIHAN RAYA UMUM (PRU)

Mengikut Perlembagaan Persekutuan = sekali dalam tempoh
5 tahun.

Namun, pilihan raya umum boleh diadakan lebih awal
daripada tempoh 5 tahun jika Parlimen dibubarkan oleh
YdPA atau DUN dibubarkan oleh raja atau Yang di-Pertua
Negeri lebih awal daripada tempohnya.

PRU dijalankan oleh SPR.

PRU terbahagi kepada pilihan raya kawasan Parlimen dan
DUN.

PRU untuk kawasan Parlimen dan kawasan DUN tidak
semestinya diadakan serentak.

PILIHAN RAYA UMUM

1. Diadakan sekali dalam tempoh 5 tahun.
2. Dijalankan oleh SPR.
3. PRU terbahagi kepada pilihan raya kawasan

Parlimen dan pilihan raya kawasan Dewan
Undangan Negeri.
4. PRU untuk kawasan Parlimen dan DUN tidak
semestinya diadakan serentak.
5. 60 hari.

INGAT:

Seseorang calon tidak boleh bertanding di lebih
daripada satu kawasan Parlimen atau lebih daripada
satu kawasan DUN.

Seseorang calon boleh bertanding di satu kawasan
Parlimen dan satu kawasan DUN pada masa yang
sama.

Ahli Dewan Undangan Negeri boleh menjadi ahli
Dewan Negara pada masa yang sama.

Pilihan Raya Umum untuk kawasan Parlimen dan DUN
tidak perlu diadakan pada masa yang sama.

PERBEZAAN PRU KAWASAN PARLIMEN DAN DUN

1. Sebuah kawasan Parlimen terdapat beberapa buah
kawasan DUN.

2. Calon yang bertanding di kawasan Parlimen akan
dipilih untuk menjadi ahli Dewan Rakyat.

3. Calon yang bertanding di kawasan DUN – menjadi
ahli DUN.

4. Setiap pengundi dalam sesebuah kawasan pilihan
raya akan diberikan 2 keping kertas undi.

5. TETAPI, Wilayah Persekutuan KL, Labuan dan
Putrajaya terdapat kawasan Parlimen sahaja.



PERBEZAAN PRU DAN PILIHAN RAYA KECIL

1. PILIHAN RAYA UMUM
1. Melibatkan semua kawasan Parlimen dan kawasan
DUN di seluruh negara.
2. Parlimen , Dewan Undangan Negeri, Yang di-Pertuan
Agong, Yang di Pertua Negeri.
2. Pilihan Raya Kecil

-Melibatkan sesebuah kawasan Parlimen atau Dewan
Undangan Negeri.
-Diadakan apabila berlaku kekosongan luar jangka
kerusi Dewan Rakyat / DUN yang disebabkan:

PERBEZAAN PRU DAN PILIHAN RAYA
KECIL

1. didapati hilang kelayakan

Muflis, dipenjara melebihi 1 tahun, denda melebihi RM
2000, hilang akal dan memperoleh kewarganegaraan
asing.

2. Meletakkan jawatan
3. meninggal dunia
4. dibatalkan kemenangan oleh mahkamah pilihan
raya

Jika kekosongan luar jangka kerusi berlaku dalam
2 tahun terakhir daripada tempoh 5 tahun, pilihan
raya kecil tidak perlu diadakan.

PERBEZAAN PRU DAN PILIHAN RAYA
KECIL

PERKARA 54: KEKOSONGAN LUAR JANGKA.

Dengan syarat selanjutnya bahawa, jika kekosongan luar jangka di
Dewan Rakyat dipastikan pada suatu tarikh dalam masa dua tahun
dari tarikh Parlimen akan terbubar mengikut Fasal (3) Perkara 55,
maka kekosongan luar jangka itu tidak boleh diisi melainkan jika
Yang di-Pertua Dewan Rakyat memberitahu Suruhanjaya Pilihan
Raya secara bertulis bahawa kekuatan dari segi bilangan parti
yang membentuk majoriti semua ahli Dewan Rakyat terjejas oleh
kekosongan itu, dan dalam keadaan sedemikian kekosongan itu
hendaklah diisi dalam masa enam puluh hari dari tarikh
pemberitahuan itu diterima.

STPM 2016: SOALAN 17

Nyatakan tiga keadaan yang menyebabkan

kekosongan luar jangka kerusi Dewan Rakyat

atau Dewan Undangan Negeri. [3]

(a) __________________________________

(b) __________________________________

(c) ___________________________________

STPM 2016: SOALAN 17 (JAWAPAN)

Nyatakan tiga keadaan yang menyebabkan

kekosongan luar jangka kerusi Dewan Rakyat

atau Dewan Undangan Negeri. [3]

(a) Hilang kelayakan.

(b) Meletakkan jawatan.

(c) Meninggal dunia.

(d) Dibatalkan kemenangan oleh mahkamah.

[ Pilih mana-mana 3]

STPM 2022: SOALAN 17

Kemukakan tiga keadaan yang memerlukan
pilihan raya diadakan untuk mengisi
kekosongan luar jangka Dewan Rakyat. [3]
(a) __________________________________
(b) __________________________________
(c) ___________________________________

STPM 2022: SOALAN 17 (JAWAPAN)

Kemukakan tiga keadaan yang memerlukan
pilihan raya diadakan untuk mengisi
kekosongan luar jangka Dewan Rakyat. [3]

AHLI SURUHANJAYA PILIHAN RAYA
MALAYSIA (BAHAGIAN 8: PERLEMBAGAAN)

Terdiri daripada seorang pengerusi, timbalan pengerusi
dan lima orang ahli yang lain.

Dilantik oleh YdPA dengan nasihat Perdana Menteri setelah
berunding dengan Majlis Raja-Raja.

Memegang jawatan sehingga berusia 66 tahun.

Bukan seorang muflis.

Tidak memegang jawatan bergaji (Boleh memegang
jawatan kebajikan sosial).

Bukan ahli Parlimen / ADUN.

Saraan di bawah peruntukan Parlimen dan
dipertangggungkan oleh Kumpulan Wang Yang Disatukan.

AHLI SURUHANJAYA PILIHAN RAYA
MALAYSIA (BAHAGIAN 8: PERLEMBAGAAN)

PENGERUSI SURUHANJAYA PILIHAN RAYA (SPR)
YBHG. DATUK HAJI ABDUL GHANI BIN SALLEH

VISI SPR
Memartabatkan Institusi Pengurusan Pilihan Raya Bagi Mendaulatkan Demokrasi
Negara.

MISI SPR
Memperkasakan Pengurusan Pilihan Raya Yang Lebih Efisien, Telus dan Adil
Berlandaskan Perlembagaan dan Undang-Undang Bagi Mengukuhkan Kepercayaan
Rakyat.

PEMECATAN AHLI SURUHANJAYA PILIHAN
RAYA MALAYSIA

Boleh dipecat melalui tribunal oleh YdPA
kerana:

 Muflis
Memegang jawatan berpendapatan
Menjadi Ahli Parlimen / ADUN
Badan lemah / berkelakuan kurang baik

(PERKARA 160) "Jawatan berpendapatan" ertinya apa-apa
jawatan sepenuh masa dalam mana-mana perkhidmatan
awam, dan termasuklah-

(a)jawatan mana-mana hakim Mahkamah Persekutuan,
Mahkamah Rayuan atau Mahkamah Tinggi; dan
(b)jawatan Ketua Audit Negara; dan
(c)jawatan seseorang anggota Suruhanjaya Pilihan
Raya, jawatan seseorang anggota (selain anggota ex-
officio) sesuatu Suruhanjaya yang baginya Bahagian X
terpakai, atau jawatan seseorang anggota (selain
anggota ex-officio) mana-mana Suruhanjaya yang
bersamaan yang ditubuhkan oleh Perlembagaan
sesuatu Negeri; dan
(d)apa-apa jawatan lain yang tidak dinyatakan dalam
Fasal (3) Perkara 132 yang boleh ditetapkan sebagai
jawatan berpendapatan melalui Akta Parlimen;

Ahli MAJLIS MESYUARAT KERAJAAN NEGERI (MMK)
yang tidak menang pilihan raya.

- Dipanggil ex-officio
- Mereka ialah pegawai kerajaan
- Mereka ialah Setiausaha Kerajaan Negeri
- Mereka ialah Pegawai Kewangan Negeri
- Mereka ialah Penasihat Undang-Undang Negeri

CIRI-CIRI KEBEBASAN SPR

1. Anggota SPR dilantik oleh YDPA tanpa pengaruh
mana-mana pihak.

2. Ahli-ahlinya bukan pegawai kerajaan dan tidak
boleh memegang jawatan lain.

3. Sebarang perubahan PERATURAN PILIHAN RAYA
perlu mendapat KELULUSAN Parlimen.

4. Berkuasa penuh dalam proses pilihan raya.

TUGAS –TUGAS SPR

1. Menyelia pendaftaran pengundi/pemilih:

1. Menyemak dan mendaftar pengundi
2. Pengundi mesti warganegara yang berusia lebih

18 tahun
3. Pengundi mesti tinggal di kawasan pilihan raya

yang berkenan

PENGUNDI
MESTI
WARGANEGARA
YANG BERUSIA
LEBIH 18
TAHUN



TUGAS –TUGAS SPR

2. Menguruskan pilihan raya secara berkecuali dan adil:

(a) Menjalankan pilihan raya bagi Dewan Rakyat dan Dewan
Undangan Negeri

(b) Memastikan calon-calon yang bertanding memenuhi kelayakan

(c) Memastikan pengundi yang sah sahaja layak membuang undi

(d) Mereka yang tidak sempurna akal atau banduan penjara
hilang kelayakan membuang undi

(e) Memastikan calon menyerahkan akaun perbelanjaan
kempennya dalam masa 30 hari selepas keputusan pilihan
raya diumumkan

** PIHAK POLIS yang mengawal kempen pilihan raya

SELARAS DENGAN SEKSYEN 23 AKTA KESALAHAN
PILIHAN RAYA (AKPR) 1954, TERDAPAT implikasi
TERHADAP CALON YANG GAGAL MENYERAHKAN
PENYATA PERBELANJAAN

❑Tidak boleh menghadiri sidang atau mengundi dalam
Dewan Rakyat atau DUN

❑Tidak boleh menyertai mana-mana pilihan raya selama
tempoh lima tahun

❑Boleh didakwa dan diambil tindakan atas perbuatan
yang menyalahi undang-undang.

TUGAS –TUGAS SPR

3. Mempersempadankan kawasan pilihan raya:

(a) sekurang-kurangnya sekali dalam lapan hingga sepuluh
tahun (MESTI diluluskan dengan majoriti 2/3 Ahli
Parlimen atau Dewan Undangan Negeri.

4. Menguruskan pengundian melalui pos:

(a) Kakitangan perkhidmatan awam yang berkhidmat untuk
Suruhanjaya Pilihan Raya

(b) Tentera, polis, pegawai kedutaan yang berkhidmat di
luar negara dan pelajar di luar negara serta isteri
mereka layak membuang undi lebih awal dengan cara
undi pos



INFO TERKINI

Suruhanjaya Pilihan Raya (SPR) akan
mengadakan Semakan Pra-
Pendaftaran Pemilih Automatik (SPPA)
mulai 1 hingga 31 Oktober ini untuk
memberi peluang kepada 5.8 juta
bakal pemilih menyemak dan
mengesahkan rekod mereka.



STPM 2017: SOALAN 7

Yang manakah fungsi Suruhanjaya Pilihan Raya?

A Membuat kajian dan persempadanan kawasan
pilihan raya

B Mengawal keselamatan dalam tempoh pilihan raya
C Meluluskan persempadanan kawasan pilihan raya
D Mengadili petisyen pilihan raya

JAWAPAN STPM 2017: SOALAN 7

Yang manakah fungsi Suruhanjaya Pilihan Raya?

A Membuat kajian dan persempadanan kawasan
pilihan raya

B Mengawal keselamatan dalam tempoh pilihan raya
C Meluluskan persempadanan kawasan pilihan raya
D Mengadili petisyen pilihan raya

STPM 2019: SOALAN 6

Pernyataan yang manakah benar tentang Ahli-ahli
Suruhanjaya Pilihan Raya?

A Boleh memegang jawatan berpendapatan tetap
B Saraan ditentukan oleh Yang di-Pertuan Agong
C Ahli-ahlinya terdiri daripada ahli Majlis Parlimen
D Dilantik oleh Yang di-Pertuan Agong selepas

berunding dengan Majlis Raja-Raja

JAWAPAN STPM 2019: SOALAN 6

Pernyataan yang manakah benar tentang Ahli-ahli
Suruhanjaya Pilihan Raya?

A Boleh memegang jawatan berpendapatan tetap
B Saraan ditentukan oleh Yang di-Pertuan Agong
C Ahli-ahlinya terdiri daripada ahli Majlis Parlimen
D Dilantik oleh Yang di-Pertuan Agong selepas

berunding dengan Majlis Raja-Raja

STPM 2021: SOALAN 7

Yang manakah benar tentang pengundi yang layak
mengundi secara pos?

A Banduan yang sedang menjalani hukuman penjara
B Anggota perkhidmatan awam yang sedang bertugas

di luar negara
C Warganegara Malaysia yang bekerja di sektor

swasta di luar negara
D Pelajar yang sedang mengikuti program pertukaran

pelajar di luar negara

JAWAPAN STPM 2021: SOALAN 7

Yang manakah benar tentang pengundi yang layak
mengundi secara pos?

A Banduan yang sedang menjalani hukuman penjara
B Anggota perkhidmatan awam yang sedang

bertugas di luar negara
C Warganegara Malaysia yang bekerja di sektor

swasta di luar negara
D Pelajar yang sedang mengikuti program pertukaran

pelajar di luar negara

STPM 2014: SOALAN 17

Terangkan dua sebab Suruhanjaya Pilihan Raya (SPR)

dikatakan agensi yang bebas? [4]

(a) ____________________________________________

_______________________________________________

(a) ___________________________________________

_______________________________________________