แผนไตรยางศ์

สาระการเรียนรู้ ภาษาไทย แผนการจดั การเรยี นรู้
หนว่ ยการเรียนรู้ท่ี ๑ น้าใส ชนั้ ประถมศกึ ษาปีที่ ๒
แผนการเรยี นรู้ท่ี ๑ ไตรยางศ์ จานวน ๒๕ ช่ัวโมง
เวลา ๔ ชวั่ โมง

๑. มาตรฐานการเรยี นรู้
มาตรฐาน ท ๔.๑ เข้าใจธรรมชาติของภาษาและหลักภาษาไทย การเปล่ียนแปลงของภาษา และพลัง

ของภาษา ภมู ปิ ญั ญาทางภาษา และรักษาภาษาไทยไวเ้ ปน็ สมบัติของชาติ
๒. ตวั ช้วี ดั

ป. ๒/๑ บอกและเขยี นพยัญชนะ สระ วรรณยกุ ต์ และเลขไทย
๓. สาระสาคัญ

ไตรยางศ์ หมายถึง การจ้าแนกพยัญชนะออกเป็น ๓ หมู่ โดยการแยกตามเสียงของพยัญชนะนั้น ๆ
คอื อักษรสูง อกั ษรกลาง และอกั ษรต่้า
๔. จดุ ประสงคก์ ารเรียนรู้

๑. อธิบายการแบ่งพยัญชนะไทยตามหมู่อกั ษรได้ (K)
๒. จ้าแนกพยัญชนะตามหม่อู ักษรได้ (P)
๓. บอกและเขยี นพยัญชนะไทยตามหมูอ่ ักษรได้ (P)
๔. กระตอื รอื รน้ ในการร่วมกิจกรรม (A)
๕. ภาระงาน/ช้ินงาน
๑. ใบงาน เรอ่ื ง ไตรยางศ์
๒. แบบฝึกหัด
๖. สาระการเรียนรู้
ไตรยางศ์
๗. สมรรถนะสาคัญของผ้เู รยี น
๑. ความสามารถในการส่ือสาร
๒. ความสามารถในการคิด
๘. คุณลกั ษณะอันพึงประสงค์
๑. ใฝ่เรียนรู้
๒. ม่งุ มน่ั ในการทา้ งาน
๓. รักความเปน็ ไทย
๙. ความรทู้ ่คี งทน

นักเรียนสามารถสรุปไตรยางศ์ หมายถึง อักษรสามหมู่ แบ่งตามระดับเสียงเป็นอักษรสูง ๑๑ ตัว
อักษรกลาง ๙ ตวั และอกั ษรตา้่ ๒๔ ตวั
๑๐. การจดั กิจกรรมการเรียนรู้

๑๐.๑ ขนั้ นา้ เขา้ ส่บู ทเรยี น
๑. ครถู ามนักเรียนว่าพยัญชนะไทยท่ีไดเ้ รียนมาแล้ว พยญั ชนะไทยมีกี่รปู กีเ่ สียง
๒. ใหน้ กั เรยี นท่องพยัญชนะไทย ก – ฮ ท้ัง ๔๔ ตัว พร้อมกันทั้งห้อง และครูเขียนพยัญชนะ

ไทย ๔๔ ตัว บนกระดานด้า
๓. ให้นักเรยี นรว่ มกนั แสดงความคดิ เหน็ โดยครใู ชค้ ้าถามทา้ ทาย ดงั น้ี
- นกั เรยี นรจู้ กั คา้ ว่าไตรยางศ์หรือไม่ หมายถงึ อะไร

๑๐.๒ ขน้ั กิจกรรมการเรยี นรู้
๔. ครูรอ้ งเพลงไตรยางศ์ให้นักเรียนฟัง ๑ รอบ จากนั้นให้นักเรียนร้องตามครู และร้องพร้อม

ครู ตามล้าดบั
เพลง ไตรยางศ์

ไตรยางศ์ ไตรยางศ์ ไตรยางศ์
ดซู ิใครวาง อักษรสามหมู่
ช่างคดิ ช่างวาง ชา่ งรู้
ช่างคิด ช่างวาง ช่างรู้

อกั ษรสามหมู่ มี กลาง สงู ตา่้
อกั ษรสามหมู่ มี กลาง สูง ต้า่

๕. ครูร้องเพลงไตรยางศ์พร้อมท้าท่าทางประกอบเพลงให้นักเรียนดู ๑ รอบ แล้วให้นักเรียน

ร้องเพลงและทา้ ทา่ ทางประกอบเพลง

๖. ครูใหน้ ักเรียนคิดค้าจากพยัญชนะไทย ๔๔ ตัว ทเี่ ขยี นไว้บนกระดาน โดยสุ่มเรียกนักเรียน

ตอบตามเลขท่ี

๗. ครูแจกบัตรค้าให้นักเรียนฝึกอ่านค้าที่ได้รับ พร้อมน้ามาติดแยกกลุ่มบนกระดานว่ามี

พยัญชนะตน้ ของคา้ เปน็ อักษรกลาง อกั ษรสงู หรืออักษรตา่้

คาท่มี พี ยัญชนะต้นเปน็ อกั ษรสงู

ผา้ ขาว ฝึกหัด ใฝฝ่ นั ขนสตั ว์ สุกใส

ศีรษะ ผา่ ยผอม ถอื หาง เฉียบขาด ขน้ึ เสยี ง

คาท่มี ีพยัญชนะต้นเป็นอกั ษรกลาง

ใบตอง จ้าปา ก้าจดั อม่ิ เอบิ ตุ๊กตา

ตา้ บล เจรจา แปง้ จี่ ดดู าย โจ่งแจ้ง

คาทีม่ ีพยัญชนะต้นเป็นอักษรต่า

นาที ลอยล่ิว ชกุ ชมุ แยกย้าย คดเคีย้ ว

รถไฟ วินยั ทอ่ งเท่ียว เมล็ดพชื ภาคเรยี น

๘. ครยู กตัวอย่างคา้ แล้วเรยี กนกั เรียนชว่ ยกนั ตอบวา่ เปน็ อักษรหมใู่ ด โดยใชค้ า้ ตอ่ ไปนี้

ขา้ วสาร รีบรอ้ น หนา้ หนาว บอ่ ปลา ฉลาม

ของขวัญ อึง่ อา่ ง แก้วแตก ฝกั ถั่ว ธงชาติ

๙. ครเู ขียนสรุปความรเู้ รือ่ งไตรยางศ์บนกระดาน (โดยวาดรปู บ้านไตรยางศ์)

- ไตรยางศ์ หมายถึง อักษรสามหมู่

- อักษรสงู ๑๑ ตัว ไดแ้ ก่ ผ ฝ ถ ฐ ข ฃ ส ศ ษ ห ฉ

- อกั ษรกลาง ๙ ตัว ไดแ้ ก่ ก จ ด ต ฎ ฏ บ ป อ

- อักษรต้่า ๒๔ ตัว ได้แก่ ค ฅ ฆ ง ช ซ ฌ ญ ฑ ฒ ณ ท ธ น พ ฟ ภ ม ย ร ล ว ฬ

ฮ

ชวั่ โมงที่ ๒

๑๐. นกั เรยี นท่องพยัญชนะไทย ก – ฮ ท้ัง ๔๔ ตวั พรอ้ มกนั ทงั้ หอ้ ง

๑๑. ใหน้ กั เรียนร้องเพลงและทา้ ท่าทางประกอบเพลงไตรยางศ์พร้อมกันทั้งหอ้ ง ๒ รอบ

๑๒. ให้นกั เรียนรว่ มกนั แสดงความคดิ เห็น โดยครใู ช้คา้ ถามท้าทาย

- พยัญชนะไทยทั้ง ๔๔ ตัว มีความแตกต่างกันอย่างไร เพ่ือน้าเข้าสู่บทเรียนเร่ือง

อักษรสงู

๑๓. ครูติดแถบประโยคบทท่องจ้าอักษรสูงที่ครูคิดข้ึน ให้นักเรียนอ่านออกเสียงพร้อมกัน

ดังน้ี ผี ฝาก ถุง ถงุ (ฐ) ขา้ ว ฃ้าว ศาล ษาล สาร ให้ ฉนั

๑๔. ครูเลือกนกั เรียนออกมาเขียนอกั ษรสงู ทัง้ ๑๑ ตัว บนกระดานให้เพ่ือน ๆ ในห้องช่วยกัน

ตรวจสอบความถกู ต้อง

๑๕. ให้เวลานกั เรียน ๓ นาที จา้ บททอ่ งจา้ อักษรสงู จากน้ันครูน้าแถบประโยคออกและเรียก

ถามนกั เรยี นทีละคนจนครบ (ตามความเหมาะสมของจ้านวนนกั เรียนในหอ้ ง)

๑๖. ให้นกั เรยี นเขียนสรปุ ความรู้ เรือ่ ง พยัญชนะไทยทีม่ รี ะดบั เสียงอักษรสูงลงในสมดุ

๑๗. ใหน้ กั เรยี นทา้ แบบฝกึ หัด คา้ ท่ีมีพยญั ชนะต้นเปน็ อกั ษรสงู (๑ พยางค์, ๒ พยางค)์

ชั่วโมงที่ ๓

๑๘. ให้นักเรียนร้องเพลงและท้าท่าทางประกอบเพลงไตรยางศ์พร้อมกันท้ังห้อง ๒ รอบ

(รอบแรกตบมอื ประกอบจังหวะเพลง รอบที่ ๒ ทา้ ทา่ ทางประกอบเพลง)

๑๙. ครถู ามนักเรียนวา่ นอกจากพยญั ชนะไทยท่มี ีระดบั เสียงอกั ษรสงู แล้วยังมีระดับใดเสียงใด

อีกบา้ ง

๒๐. ให้นักเรียนเลน่ เกม ลองฟงั ดูซเิ ธอ (แยกประสาทสมั ผัสจากการฟัง) ดงั น้ี

วิธกี ารเล่น ครกู า้ หนดทา่ ทางจากช่อื สิ่งต่อไปน้ี โอ่ง
ชอ่ื สตั ว์ ใหช้ ูมอื ทั้งสองขา้ งขน้ึ เหนือศีรษะ จอบ
ชื่อสิง่ ของ ให้ชมู ือทง้ั สองข้างระดับอก
ชอ่ื สถานท่ี ให้ตบตักตนเองหนึง่ ครง้ั

กง้ั ด้วง เต่า จาน บ้าน ป่า
กลอง บึง ตมุ่ จ้ิงจก ปลา อ่าว

๒๑. ติดบัตรค้าจากเกม ลองฟังดูซิเธอ บนกระดานให้นักเรียนอ่านออกเสียงและสังเกต
พยัญชนะตน้ ของแตล่ ะคา้ แลว้ ถามว่าพยญั ชนะต้นเปน็ พยัญชนะระดับเสียงอกั ษรใด

๒๒. ครูตดิ แถบประโยคบททอ่ งจา้ อักษรกลาง ใหน้ ักเรยี นอา่ นออกเสยี งพรอ้ มกัน ดงั น้ี
- ไก่ จิก เด็ก ตาย (เฎก็ ฏาย) บน ปาก โอ่ง

๒๓. ให้เวลานกั เรยี น ๓ นาที จ้าบทท่องจ้าอักษรกลาง ครูนา้ แถบประโยคออก และเรียกถาม
นักเรยี นทลี ะคนจนครบ (ตามความเหมาะสมของจา้ นวนนักเรียนในห้อง)

๒๔. ใหน้ กั เรยี นเขียนสรุปความรู้ เร่อื ง พยญั ชนะไทยทม่ี รี ะดับเสียงอกั ษรกลางลงในสมุด
๒๕. ให้นักเรียนท้าแบบฝึกหัด คา้ ท่มี พี ยัญชนะตน้ เปน็ อกั ษรกลาง (๑พยางค,์ ๒พยางค)์
ช่ัวโมงที่ ๔
๒๖. ให้นักเรียนรอ้ งเพลงและทา้ ท่าทางประกอบเพลงไตรยางศ์พร้อมกันทั้งหอ้ ง ๒ รอบ
๒๗. ให้นกั เรียนรว่ มกนั แสดงความคิดเหน็ โดยครูใช้คา้ ถามทา้ ทาย

- ถ้าพยัญชนะไทยทุกตัวมเี สยี งเหมือนกนั จะเปน็ อยา่ งไร
๒๘. ครูถามนักเรยี นว่าจากที่ได้เรยี นมาในชั่วโมงท่ี ๑ และ ชั่วโมงท่ี ๒ นักเรียนมีความรู้เร่ือง
อะไรบา้ ง จากท่นี กั เรยี นได้เรียนเร่อื งอักษรสูง และอักษรกลางมาแล้วน้ัน ทราบหรือไม่ว่ามีอักษรระดับเสียงใด
ทเี่ รายงั ไมไ่ ดเ้ รยี น เพอ่ื นา้ เขา้ สบู่ ทเรยี นเร่อื งอกั ษรตา่้
๒๙. ครูติดแถบประโยคบนกระดาน ให้นักเรียนอ่านออกเสียง และสังเกตพยัญชนะต้นของ
แตล่ ะคา้

- ควาย ฅน ฆัง งู ช้าง โซ่ เฌอ หญิง โฑ เฒ่า เณร ทหาร ธง หนู พาน
ฟัน เภา มา้ ยาย เรา เลา่ ว่า ฬ.จุฬา นกฮกู

๓๐. ครูพูดบทท่องจ้าพยัญชนะอักษรต้่าให้นักเรียนฟัง ๑ รอบ แล้วจากน้ันให้นักเรียนท่อง
ตามโดยมีครูเปน็ ตน้ เสยี ง

๓๑. ให้นักเรียนฝึกเขียนอักษรต่้าท้ัง ๒๔ ตัว บนกระดาน เพ่ือน ๆ ช่วยกันตรวจสอบ
ความถกู ตอ้ ง

๓๒. ครูชี้เทคนิคว่าหากจ้าไม่ได้ว่าอักษรต้่าคือพยัญชนะใดบ้างให้จ้าอักษรสูง ๑๑ ตัว และ

อักษรกลาง ๙ ตัวใหไ้ ด้พยญั ชนะท่ีเหลืออีก ๒๔ ตวั กค็ ืออักษรตา่้

๓๓. ให้นักเรยี นเขยี นสรุปความรู้ เรือ่ ง พยัญชนะไทยท่มี ีระดับเสยี งอกั ษรตา้่ ลงในสมดุ

๓๔. ใหน้ ักเรียนทา้ แบบฝึกหัด ค้าทมี่ ีพยญั ชนะตน้ เป็นอกั ษรตา้่ (๑ พยางค์, ๒ พยางค)์

๓๕. ครใู หใ้ บงาน เรอ่ื ง อกั ษรสามหมู่ เปน็ ภาระงานมาสง่ คาบหน้า

๑๐.๓ ขน้ั สรปุ บทเรยี น

๓๖. ครูและนักเรยี นรว่ มกนั สรุปวา่

- ไตรยางศ์ หมายถึง

- พยัญชนะไทยอกั ษรสงู กลาง ตา่้ มีกีต่ วั และมพี ยญั ชนะใดบ้าง

๓๗. ให้นักเรยี นท่องหลักการจ้าพยัญชนะอกั ษรสูง อกั ษรกลาง พร้อมกันท้ังห้อง

๓๘. ครูทอ่ งหลกั การจา้ พยญั ชนะอกั ษรต้า่ ให้นักเรยี นฟัง ๑ รอบ และใหน้ กั เรยี นท่องตามครู

๑๑. สือ่ และแหลง่ เรียนรู้

๑. บัตรคา้

๒. แถบประโยคบทท่องจ้าอักษรสงู อกั ษรกลาง อกั ษรตา้่

๓. บตั รค้าเกมลองฟงั ดูซเิ ธอ

๔. ใบงาน เร่อื ง อกั ษรสามหมู่

๑๒. การวดั และประเมนิ ผล

จุดประสงค์ วธิ วี ัด เคร่ืองมอื วัด เกณฑ์

๑ . อ ธิ บ า ย ก า ร แ บ่ ง สังเกตพฤติกรรมการตอบ คา้ ถาม อ ธิ บ า ย ห ลั ก ก า ร แ บ่ ง

พยัญชนะไทยตามหมู่ ค้าถาม พ ยั ญ ช น ะ ไ ท ย ต า ม ห มู่

อกั ษร อักษรได้ถูกต้องอยู่ใน

เกณฑ์ระดับดี

๒. จ้าแนกพยัญชนะตาม สงั เกตพฤติกรรมการตอบ ค้าถาม จ้าแนกพยัญชนะตามหมู่

หมอู่ กั ษร (P) ค้าถามและการออกมา พยญั ชนะอกั ษรสามหมู่ อักษรได้ถูกต้องอยู่ใน

เขียนบนกระดาน เกณฑ์ระดับดี

๓ . บ อ ก แ ล ะ เ ขี ย น ตรวจใบงานเรื่อง อักษร แบบฝกึ หดั บอกและเขียนพยัญชนะ
พยัญชนะไทยตามหมู่ สามหมู่ ไ ท ย ต า ม ห มู่ อั ก ษ ร ไ ด้
อักษรได้ (P) ถูกต้องอยู่ในเกณฑ์ระดับ
ดี
๔. กระตือรือร้นในการ สังเกตพฤติกรรมการร่วม แบบสังเกตพฤติกรรม ให้ความร่วมมือในการท้า
กิจกรรมและตอบค้าถาม
ร่วมกิจกรรม (A) กิจกรรม อยู่ในเกณฑ์ระดบั ดี