รูปเล่มคู่มือการสร้างคำในภาษาไทย

บทเรียนสำเรจ็ รปู

ชดุ พัฒนำทกั ษะหลักภำษำไทย

กำรสรำ้ งคำ

ชนั มธั ยมศกึ ษำปที ่ี ๑

คำมลู
คำประสม

คำซำ
คำซ้อน

จฑุ ำมำศ จักรหนู

ก

คำนำ

บทเรียนสำเร็จรูปชุดพัฒนาทักษะหลักภาษาไทย เรื่อง การสร้างคำ เล่มน้ี
จัดทำขึ้นสำหรับใช้เสริมทักษะเกี่ยวกับหลักภาษาไทย ระดับช้ันมัธยมศึกษาปีท่ี ๑
โดยแบ่งเนื้อหาออกเป็น ๕ ส่วน คือ แบบทดสอบก่อนเรียน เน้ือหา แบบฝึกหัด
แบบทดสอบหลังเรียน และแบบเฉลย ซ่ึงมีสื่ออิเล็ก ทรอนิกส์ CAI ประก อบ
มีเน้ือหา สาระสำคัญและผลการเรียนรู้ที่คาดหวังตรงตามมาตรฐานการเรียนรู้
กลุ่มสาระการเรียนรู้ภาษาไทย ระดับชั้นมัธยมศึกษาปีท่ี ๑ ตรงตามหลัก สูตร
สถานศึกษา และหลักสูตรแกนกลางการศกึ ษาขน้ั พนื้ ฐาน พทุ ธศกั ราช ๒๕๕๑

บทเรียนสำเร็จรูปเล่มนี้ ผู้เรียนสามารถศึกษาได้ด้วยตนเองและก่อให้เกิด
ประโยชน์เปน็ อย่างมากถ้าครผู ู้สอนคอยให้คำแนะนำและคำปรึกษาแก่ผเู้ รียน ในกรณี
ทีผ่ ู้เรียนมีข้อสงสัยเกีย่ วกับบทเรยี น

ขอขอบคุณอาจารย์ประจำวิชาการสร้างบทเรียนภาษาไทยท่ีคอยให้คำแนะนำ
และคำปรึกษา จนทำให้การจัดทำบทเรียนสำเร็จรูปเล่มน้ีสำเร็จลุล่วงไปได้ด้วยดี

จุฑามาศ
๒๒ มกราคม ๒๕๖๓

ข

สารบญั

คำนำ หนา้
.................................................................................................................................................
สารบญั ............................................................................................................................................. ก
คำชแ้ี จงในการใชบ้ ทเรยี นสำเร็จรปู สำหรบั ครู .............................................................
คำชแี้ จงในการใชบ้ ทเรยี นสำเรจ็ รปู สำหรบั นกั เรยี น ................................................. ข
มาตรฐานการเรยี นรู้ ตวั ชว้ี ดั และจดุ ประสงคก์ ารเรยี นรู้ ........................................ ง
บทท่ี ๑ คำมลู ............................................................................................................................... จ
ฉ
แบบทดสอบกอ่ นเรียน ........................................................................................ ๒
ใบความรู้ ...................................................................................................................... ๓
แบบฝึกหัดที่ ๑ – ๓ ............................................................................................... ๖
แบบทดสอบหลงั เรยี น ......................................................................................... ๑๐
เฉลยแบบทดสอบกอ่ นเรยี น ............................................................................. ๑๓
เฉลยแบบฝึกหัดที่ ๑ – ๓ .................................................................................... ๑๖
เฉลยแบบทดสอบหลงั เรียน .............................................................................. ๑๗
บทท่ี ๒ คำประสม ...................................................................................................................... ๒๐
แบบทดสอบก่อนเรียน ........................................................................................ ๒๑
ใบความรู้ ...................................................................................................................... ๒๒
แบบฝึกหัดที่ ๑ – ๓ ............................................................................................... ๒๖
แบบทดสอบหลงั เรยี น ......................................................................................... ๓๗
เฉลยแบบทดสอบกอ่ นเรยี น ............................................................................. ๔๐
เฉลยแบบฝกึ หดั ที่ ๑ – ๓ .................................................................................... ๔๔
เฉลยแบบทดสอบหลงั เรยี น .............................................................................. ๔๕
๔๘

ค

สารบญั (ต่อ)

บทที่ ๓ คำซำ้ หนา้
................................................................................................................................
๔๙
แบบทดสอบกอ่ นเรยี น ........................................................................................
ใบความรู้ ...................................................................................................................... ๕๐
แบบฝึกหดั ที่ ๑ – ๓ ............................................................................................... ๕๓
แบบทดสอบหลังเรียน ......................................................................................... ๕๘
เฉลยแบบทดสอบก่อนเรยี น ............................................................................. ๖๑
เฉลยแบบฝกึ หัดที่ ๑ – ๓ .................................................................................... ๖๔
เฉลยแบบทดสอบหลงั เรียน .............................................................................. ๖๕
บทที่ ๔ คำซอ้ น ............................................................................................................................ ๖๘
แบบทดสอบกอ่ นเรยี น ........................................................................................ ๖๙
ใบความรู้ ...................................................................................................................... ๗๐
แบบฝึกหดั ท่ี ๑ – ๓ ............................................................................................... ๗๔
แบบทดสอบหลังเรยี น ......................................................................................... ๘๑
เฉลยแบบทดสอบกอ่ นเรยี น ............................................................................. ๘๔
เฉลยแบบฝกึ หดั ท่ี ๑ – ๓ .................................................................................... ๘๘
เฉลยแบบทดสอบหลังเรยี น .............................................................................. ๘๙
อา้ งองิ .............................................................................................................................................. ๙๒
๙๓

ง

คำชแี้ จงในการใชบ้ ทเรยี นสำเรจ็ รปู สำหรบั ครู

เพื่อให้แบบฝึกทักษะวิชาภาษาไทย เรื่อง การสร้างคำ สำหรับนักเรียน
ช้ันมธั ยมศกึ ษาปที ่ี ๑ มปี ระโยชน์กับนกั เรยี นสูงสุด ครูผสู้ อนควรปฏิบตั ิดงั นี้

๑. แบบฝึกทักษะมีท้ังหมด ๑๓ แบบฝึก ใช้สอนในช่ัวโมงสอนปกติ
โดยใหน้ กั เรียนไดท้ ำแบบฝึกเปน็ รายบคุ คล

๒. ให้นักเรียนทำแบบทดสอบก่อนเรียน เพื่อวัดความรู้พ้ืนฐานก่อนเรียน
ของนักเรียน

๓. หากพบว่านักเรยี นคนใดยงั ทำแบบฝึกไม่เสรจ็ ใหน้ ำไปทำเป็นการบ้าน
โดยครูและผปู้ กครองรว่ มมอื กนั คอยดแู ลตรวจผลงานอยา่ งใกล้ชดิ

๔. กรณีที่นักเรียนขาดเรียนในวันท่ีทำการฝึกทักษะ ครูต้องให้นักเรียน
ทำแบบฝึกหดั จนครบ และในกรณีท่ีไม่ผ่านเกณฑ์ตามทีก่ ำหนด ให้ครูทำการสอน
ซ่อมเสรมิ เปน็ รายบคุ คลอีกครัง้

๕. เม่ือนักเรียนทำแบบฝึกเสร็จแล้ว ครูตรวจความถูกต้องและให้แก้ไข
เมอื่ พบขอ้ บกพร่องเป็นรายบคุ คลทนั ที

5. หากนักเรียนทำแบบฝึกทักษะเสร็จก่อนเวลาที่กำหนด ครูควรให้
นักเรียนศกึ ษาใบความรู้ในแบบฝกึ ทกั ษะเลม่ อืน่ ๆ

๗. นำแบบฝกึ ที่นักเรยี นทำเสร็จเรยี บร้อยและแก้ไขถกู ต้องแล้วจัดเก็บไว้ที่
มุมผลงาน เพอ่ื ให้นกั เรยี นไว้ทบทวนความรู้

๘. ครตู อ้ งทำการทดสอบหลังเรยี นกับนักเรียนเปน็ รายบุคคล

จากนั้นจึงสรุปผลการเรียนรู้ว่านักเรียนสามารถบอกลักษณะและวิธีการ
สร้างคำ ระบุว่าคำใดเป็นคำมูล คำประสม คำซ้ำ และคำซ้อน ผ่านตามเกณฑ์
ทีก่ ำหนดไว้หรือไม่ หากพบว่า ไม่ผา่ นเกณฑ์ ครคู วรทำการสอนซ่อมเสริมอกี คร้ัง
เป็นรายบคุ คลหรือกลุ่มให้กับนกั เรยี น

จ

คำชแ้ี จงในการใชบ้ ทเรยี นสำเรจ็ รปู
สำหรบั นกั เรยี น

๑. บทเรียนสำเร็จรูปวิชาภาษาไทย เรื่อง การสร้างคำ สำหรับนักเรียน
ชั้นมัธยมศึกษาปีที่ ๑ เรื่อง คำมูล คำประสม คำซ้ำ และคำซ้อน มีแบบฝึกหัด
ท้ังหมด ๑๓ แบบฝึก

๒. ทำแบบทดสอบก่อนเรียนและแบบทดสอบหลังเรียนในแต่ละบท
จำนวนท้งั หมด ๘๐ ข้อ

๓. นักเรียนศึกษาเน้ือหาของบทเรียนทีละบท แล้วจึงทำแบบฝึกหัดและ
แบบทดสอบหลังเรยี น

๔. นักเรียนต้องซ่ือสัตย์ต่อตนเอง โดยไม่เปิดดูเฉลยท้ายเล่มก่อน
ทำแบบฝกึ หัด แบบทดสอบก่อนเรียน และแบบทดสอบหลังเรยี น

๕. ครูเฉลยคำตอบให้นักเรียนมีส่วนร่วมในการแสดงความคิดเห็น
ว่าทำไมตนเองตอบข้อน้ี ให้เหตุผลประกอบ เพ่ือเป็นการปลูกฝังให้นักเรียน
กล้าแสดงออก ยอมรบั ฟังความคดิ เห็นของผู้อ่ืน

๖. ถ้านักเรียนไม่ผ่านเกณฑ์การประเมินผล นักเรียนต้องกลับไปศึกษา
บทเรยี นตามลำดับอกี คร้งั จนกว่าจะผา่ นตามเกณฑก์ ารประเมนิ

ฉ

มาตรฐานการเรยี นรู้

มาตรฐาน ท ๔.๑ เข้าใจธรรมชาติของภาษาและหลักภาษาไทย
การเปลี่ยนแปลงของภาษาและพลังของภาษา ภูมิปัญญาทางภาษา
และรกั ษาภาษาไทยไวเ้ ปน็ สมบตั ิของชาติ

จุดประสงคก์ ารเรียนรู้

ตัวช้ีวัด

ท ๔.๑ ม.๑/๒ ๑. นักเรียนมีความรู้ความเข้าใจ
การสรา้ งคำในภาษาไทย เกย่ี วกับการสร้างคำ (K)

๒. นกั เรยี นสามารถนำคำมูลมาสร้าง ๙๓
เปน็ คำประสม คำซำ้ คำซ้อนได้ (P)

๓. นักเรียนมคี วามกระตอื รอื ร้น
ในการเรยี น (A)

๒

บทที่ ๑
คำมลู













-


















 




 

 







๒๑

บทท่ี ๒ คำประสม











-







jug) +
wreath) =












