เสวียนรักษ์โลก

แบบบนั ทกึ องคค์ วามรรู ้ ายบุคคล

“เสวยี นรกั ษโ์ ลก" งดเผา ลดขยะอนิ ทรยี ์
สรา้ งป๋ ุยใหก้ บั ตน้ ไม”้

2

นักทรพั ยากรบคุ คลชานาญการ

ศนู ยศ์ กึ ษาและพฒั นาชมุ ชน
นครศรธี รรมราช
สถาบนั การพฒั นาชมุ ชน

แบบบันทึกองค์ความรูร้ ายบุคคล

๑. ชื่อองค์ความรู้ “"เสวยี นรักษ์โลก" งดเผา ลดขยะอินทรีย์ สร้างปุย๋ ใหก้ บั ต้นไม”้

๒. ชื่อเจา้ ขององคค์ วามรู้ นางสาวรัศมณ์ ิศชาช์ ศรสี ุขใส
ตำแหนง่ นักทรัพยากรบุคคลชำนาญการ
สงั กัด ศูนย์ศึกษาและพฒั นาชุมชนนครศรธี รรมราช

3. องค์ความรู้ทบ่ี ง่ ช้ี (เลือกได้จำนวน 1 หมวด)
หมวดท่ี 4 เสรมิ สร้างองค์กรให้มีขดี สมรรถนะสงู

๔. ทีม่ าและความสำคญั ในการจัดทำองค์ความรู้
ปัจจุบันโลกของเรามีการใช้แก๊สที่ทำลายธรรมชาติเป็นอย่างมากไม่ว่าจะเป็นควันท่อไอเสียต่างๆจึง

เปน็ เหตุใหเ้ กดิ แกส๊ พิษเป็นอย่างมากซึ่งเกิดข้ึนกันทว่ั โลกและในสังคมสว่ นใหญม่ ักง่ายละเลยส่ิงเล็กๆน้อยๆไปไม่คิด
ว่าจะเกิดปญั หาอะไร นน่ั ก็คอื การเผาเศษใบไม้บุคคลส่วนใหญ่มักไม่คอ่ ยสนใจถือว่าเปน็ เร่ืองปกติ แตอ่ าจหารู้ไม่ว่า
การเผาเศษใบไม้เป็นประจำมักจะก่อให้เกิดปัญหามลพิษต่อชั้นบรรยากาศ ทั้งนี้ ภายในศูนย์ศึกษาและพัฒนา
ชุมชนนครศรธี รรมราชมีต้นไม้จำนวนมาทำให้มีเศษใบไมโ้ ดยเฉพาะฤดูใบไมร้ ่วง จะมจี ำนวนใบไมแ้ ห้งร่วงหล่นเป็น
จำนวนมาก จึงเป็นที่มาในการนำเศษใบไม้ที่ร่วง มาใส่ในเสวียนไม่ไผ่โดยนำน้ำหมักชีวภาพมารดเพื่อย่อยสลาย
ใบไมแ้ ละทำเป็นป๋ยุ หมกั แบบผสมใบไม้หลายชนิด โดยกลวธิ ีทางธรรมชาติ

ดังนั้นทางศูนย์ศึกษาและพัฒนาชุมชนนครศรีธรรมราช จึงมีแนวคิดที่จะนำเศษใบไม้ที่ร่วง มาใส่ใน
เสวียนไม่ไผโ่ ดยนำน้ำหมักชวี ภาพมารดเพ่ือย่อยสลายใบไม้และทำเป็นปยุ๋ หมักแบบผสมใบไม้หลายชนิด โดยกลวิธี
ทางธรรมชาตเิ พ่ือแกป้ ญั หาขยะที่สง่ กลิ่นเหม็น รู้วธิ กี ารคัดแยกขยะ รู้จักประโยชนจ์ ากเศษอาหาร เศษวัสดตุ ่างๆ ที่
เหลือใช้มาทำให้เกิดประโยชน์ การนำเอาจุลินทรีย์มาช่วยเร่งปฏิกิริยาย่อยสลายมาเป็นน้ำจุลินทรีย์หรือน้ำหมัก
ชวี ภาพจะช่วยลดปญั หาสง่ิ แวดล้อม และการแปรรูปของใบไมใ้ ห้เปน็ ปุ๋ยหมัก ซึ่งเหมาะกับการบำรุงดิน บำรุงต้นไม้
ให้เจรญิ งอกงาม ทำใหต้ ้นไม้เตบิ โตอยา่ งรวดเรว็

5. วิธีการทำเสวยี น

1. ขั้นตอนการสานเสวียน เริ่มจากหาไม้ไผ่ควรเปน็ ไม้ไผ่สด เพื่อเวลาผ่าลำไม้ไผแ่ ละดัดใหโ้ ค้งจะทำ
ไดง้ ่าย ผา่ ลำไม้ไผ่ให้เป็นเส้นยาวตลอดทั้งลำ แต่ละเสน้ มีขนาดกวา้ งประมาณ 1 น้วิ คร่ึง

2. ตัดเส้นไม้ไผ่ทำเป็นหลักสำหรับตอกลงดิน ยาวประมาณ 50 เซนติเมตรหรือตามต้องการ
ประมาณ 10 อัน (หากต้องการให้เสวียนมีวงขนาดใหญ่ขึ้นให้เพิ่มจำนวนหลักที่ตอกรอบต้นไม้) จากนั้นตอกหลัก
ไมไ้ ผล่ ้อมรอบตน้ ไม้ท่ตี ้องการให้เปน็ วงกลม

3. นำเส้นไม้ไผ่มาสานขัดสลับกับหลักไม้ไผ่ที่ตอกไว้ หากความยาวของเส้นไม้ไผ่ไม่สามารถวน
ครบรอบสามารถนำเส้นใหม่มาสานต่อได้หรือใช้ลวดมาต่อเส้นไม้ไผ่ ทำการสานขัดสลับเส้นไม้ไผ่ทับเป็นชั้นจนได้
ความสูงท่ตี อ้ งการ

4. หา้ มทำเสวยี นกับต้นไม้ที่มีขนาดเล็ก เน่ืองจากกระบวนการหมักจะเกิดความร้อนต้นไม้ขนาดเล็ก
อาจตายได้

5. กวาดใบไม้ที่ร่วงหล่นบริเวณรอบต้นไม้ใส่เสวียนทุกวัน หากมีเศษอาหารที่เหลือนำมาโรยใส่แล้ว
ปิดด้วยใบไม้ รดน้ำตน้ ไม้ตามปกติ ประมาณ 2 เดือนให้ขุดป๋ยุ หมกั ทอ่ี ยู่ดา้ นล่างมาใชไ้ ด้
6. ประโยชนข์ ององคค์ วามรู้

1. ลดการเผาเศษใบไม้ ชว่ ยลดโลกร้อน
2. ลดการใช้ปุย๋ สารเคมกี บั พชื
3. ประหยดั เงนิ เพราะไม้ไผ่ทนี่ ามาทาเสวยี นกส็ านเองไดแ้ บบงา่ ย ๆ ไมต่ ้องเสยี เงินซือ้ ป๋ยุ เป็นการใช้
ประโยชน์จากธรรมชาติได้ อย่างดีกับภูมิปัญญาดั้งเดิมของเกษตรกรรุ่นเก่า เสวียนที่ทำจากไม้ไผ่ ผุพังไปก็ยังเป็น
ปุย๋ อย่างดใี ห้กบั ต้นไม้ได้อกี

ช่วงหนา้ หนาวปนี ีย้ าวจนไปถงึ ฤดแู ล้วปีหน้าอีกดว้ ย