แผนการจัดการเรียนรู้ เรื่องอุปกรณ์ที่ใช้ในการผสมเครื่องดื่ม

แผนการจัดการเรียนรูม งุ สมรรถนะ

หลักสูตรประกาศนียบตั รวชิ าชพี (ปวช.) พทุ ธศักราช 2562

รหสั วชิ า 20701 -2007
รายวชิ า เครื่องดื่มและการผสมเครอ่ื งดม่ื
เรอื่ ง อปุ กรณท ใ่ี ชใ นการผสมเครอ่ื งดมื่

ผสู อน : นางสาวปรียานุช ผลไสว

วทิ ยาลยั อาชวี ศกึ ษากาญจนบรุ ี
สาํ นักงานคณะกรรมการการอาชวี ศกึ ษา

กระทรวงศกึ ษาธิการ

ก

คำนำ

แผนการจัดการเรียนรูที่บูรณาการแนวทางในการมุงเนนสมรรถนะสำหรับนักเรียน ฉบับนี้
จัดทำขึ้นเพื่อเปนเอกสารประกอบการสอนรายวิชา เครื่องดื่มและการผสมเครื่องด่ืม
รหัสวิชา 20701 - 2007 หลกั สตู ร ประกาศนียบัตรวชิ าชพี พุทธศักราช 2562

แผนการจดั การเรยี นรเู ลม น้ี ประกอบดว ยการศกึ ษาและปฏบิ ตั ิเกย่ี วกบั ความรทู ว่ั ไปเกีย่ วกับ
เครื่องดื่ม คุณสมบัติ และจรรยาบรรณของพนักงานบริการเครื่องดื่ม บารเทนเดอร เครื่องมือและ
อุปกรณในการผสมเครืองดืม่ การฝกผสมเครอ่ื งด่มื การบริการเคร่อื งดื่ม

ขอขอบคณุ ผเู กย่ี วของทุกฝาย ทีใ่ หค วามรว มมอื ในการใหข อ มูล และเปนคณะทำงาน ทำให
แผนการจัดการเรียนรทู ี่บูรณาการแนวทางในการมุงเนน สมรรถนะสำหรบั นักเรยี นเลม น้สี ำเรจ็ ไดด วยดี
หวังเปนอยางยิ่งวาเอกสารเลมนี้จะเปนแนวทางใหครูผูสอน นำไปใชในการจัดทำแผนการจัดการ
เรยี นรู และจดั การเรียนการสอนใหเ กดิ ประโยชนสูงสุดกับผเู รยี นไดเปนอยา งดี

นางสาวปรยี านชุ ผลไสว
ครผู สู อน

ข

สารบญั

 คำนำ หนา
 สารบัญ ก
 หลกั สูตรรายวิชา ข
 หนว ยการเรียนรู 1
 ตารางวเิ คราะหหลกั สูตร 2
 หนว ยการเรียนรูและสมรรถนะประจำหนว ย 3
 แผนการจัดการเรียนรู หนว ยท่ี 3 เครือ่ งมือและอุปกรณใ นการผสมเครื่องดม่ื 4
5
เร่อื ง อุปกรณที่ใชในการผสมเครอ่ื งดม่ื
1. สาระสำคญั
2. สมรรถนะประจำหนวย
3. จุดประสงคก ารเรยี นรู
4. เนื้อหาสาระ
5. กิจกรรมการเรยี นการสอน
6. สอ่ื และอปุ กรณ
7. การวัดและประเมนิ ผลการเรยี นรู
8. เกณฑก ารวดั ประเมนิ
9. เอกสารอางองิ / บรรณานุกรมประจำหนวย
10. บันทึกหลงั การสอน

 ภาคผนวก
- ใบความรู

- ใบกิจกรรม

- แบบทดสอบ

1

หลักสูตรรายวชิ า

วชิ า เครือ่ งด่ืมและการผสมเคร่ืองด่ืม รหัส 20701-2007 ทฤษฎี 1 ปฏบิ ัติ 2 หนว ยกิต 2
 หลักสูตรประกาศนยี บัตรวชิ าชีพ  หลกั สูตรประกาศนียบัตรวิชาชพี ช้นั สงู

กลมุ ทกั ษะวิชา วชิ าชีพเฉพาะ สาขาวิชา การโรงแรม
ประเภทวิชา อุตสาหกรรมทอ งเทย่ี ว

จดุ ประสงครายวิชา
1. มคี วามรคู วามเขาใจเกี่ยวกบั ประเภทของเครอ่ื งดมื่
2. สามารถจัดเตรยี มและเลือกใชอ ุปกรณเ ครอ่ื งมือเครื่องใชไ ด
3. สามารถใหบ ริการเครื่องด่มื ได
4. เจตคตทิ ่ีดีของงานอาชีพ งานบริการเคร่ืองดม่ื ได

สมรรถนะรายวิชา
1. แสดงความรูเกยี่ วกับเครอื่ งดืม่ และการผสมเครือ่ งดื่ม
2. จัดเตรยี มอปุ กรณ เคร่อื งมือ เครื่องใชในการผสมเครือ่ งด่มื และการบริการ
เคร่อื งด่มื ตามรูปแบบการบรกิ าร
3. ผสมเครือ่ งด่มื และบริการเครือ่ งดม่ื ตามสูตรที่กำหนด

คำอธบิ ายรายวิชา
ศึกษาและปฏิบัติเกี่ยวกับเครื่องดื่มและการผสมเครื่องดื่ม ประเภทของเครื่องด่ืม

หนาที่ ความรับผิดชอบ คุณสมบัติจรรยาบรรณของพนักงานฝายบริการเครื่องดื่ม ความรู
เกย่ี วกับ อุปกรณ เครื่องมือเครื่องใช การดแู ล รักษา ฝก ปฏิบตั กิ ารผสมเครื่องดื่ม การบริการ
เครื่องดื่ม

2

หนว ยการเรยี นรู

หนวยการเรยี นรู ช่ือหนว ยการเรียนรู จำนวน สปั ดาหท ่ี
ช่ัวโมง
1 ความรูท ั่วไปเกี่ยวกบั เครือ่ งดืม่ 1-3
9
2 คุณสมบัติ และจรรยาบรรณของพนักงาน 4-5
บรกิ ารเครือ่ งดมื่ 6
6-8
3 บารเ ทนเดอร 9 9 - 11
9 12 - 15
4 เคร่อื งมอื และอปุ กรณใ นการผสมเครื่องด่ืม 12 16 - 17
6
5 การฝกผสมเครื่องด่ืม

6 การบริการเครือ่ งดื่ม

สอบปลายภาค 3 18
รวมท้ังหมด 54

นางสาวปรียานุช ผลไสว กลมุ วิชา : 702 การโรงแรม เลขประจำตัวสอบ : 7020010

3

ตารางวเิ คราะหห ลกั สูตร

รหสั 20701-2007 . ชื่อวิชา เครือ่ งดม่ื และการผสมเครื่องด่มื
ทฤษฎี 1 ช่ัวโมง/สัปดาห ปฏิบตั ิ 2 ชั่วโมง/สัปดาห จำนวน 2 หนว ยกิต

พทุ ธพสิ ัย

พฤตกิ รรม ความ ูร (10)
ความ ขาใจ (10)
หนว ยการเรียนรูที่ นำไปใ ช (10)
ิวเคราะ ห (10)
สังเคราะ ห (10)
ประเ ิมน คา (10)
ัทกษะพิสัย (10)
ิจตพิสัย (10)
รวม
ลำ ัดบความสำ ัคญ
จำนวนคาบ

ความรทู ั่วไปเก่ียวกบั เคร่อื งดื่ม 10 10 10 - - - 10 10 50 1 9

คณุ สมบัติ และจรรยาบรรณของ 7 7 8 - - - 8 10 40 5 6
พนกั งานบริการเครอื่ งด่ืม

บารเ ทนเดอร 7 7 6 - - - 8 10 38 6 9

เครื่องมือและอุปกรณในการ 9 9 10 - - - 10 10 48 2 9
ผสมเครื่องดื่ม

การฝก ผสมเครือ่ งด่ืม 7 5 8 5 3 - 10 10 48 3 12

การบริการเครอื่ งดม่ื 7 6 8 5 - - 8 10 44 4 6
สอบปลายภาค -------- - -3

รวม 47 44 50 10 - - 54 60 268
ลำดบั ความสำคญั 4536 - - 21

หมายเหตุ น้ำหนักคะแนนความสำคัญ มาก 7 – 8 คะแนน
มากที่สดุ 9 – 10 คะแนน นอ ย 2 – 3 คะแนน

ปานกลาง 4 – 6 คะแนน

ไมสำคญั เลย 0 – 1 คะแนน

นางสาวปรียานุช ผลไสว กลมุ วชิ า : 702 การโรงแรม เลขประจำตวั สอบ : 7020010

4

หนว ยการเรยี นรรู ายวชิ าและสมรรถนะประจำหนวย

ช่ือหนว ย ความรู สมรรถนะ คณุ ลกั ษณะทพี่ ึง
ประสงค
ทักษะ

หนวยท่ี 4

เคร่ืองมือและอุปกรณใน นักเรียนสามารถระบุ นักเรียนสามาร ถใช ผูเรียนมีสวนรวมใน

การผสมเคร่อื งดม่ื อ ุ ป ก ร ณ  ( Bar อุปกรณตางๆ ในการ การทำกิจกรรมกับ

Equipment) ทคี่ วรมี ผสมเครื่องดื่มไดอยาง เพื่อนรวมชั้นอยางมี

ในการผสมเครื่องด่ืม ถกู ตอ ง ความสขุ และสามัคคี

ได

นางสาวปรียานชุ ผลไสว กลมุ วิชา : 702 การโรงแรม เลขประจำตวั สอบ : 7020010

5

แผนการจัดการเรยี นรู

หลักสูตร ประกาศนียบตั รวิชาชพี พุทธศักราช 2562 หนวยที่ 4

ชอื่ วิชา เครอื่ งดืม่ และการผสมเครือ่ งด่ืม รหัสวชิ า 20701 - 2007

ช่อื หนว ย เครอ่ื งมอื และอปุ กรณใ นการผสมเคร่ืองดืม่
ช่อื เรื่อง
อปุ กรณทใี่ ชใ นการผสมเคร่ืองดื่ม 25 นาที

1. สาระสำคัญ
หวั ใจสำคัญของพนกั งานผสมเครอื่ งด่มื ในการใหบ ริการเครื่องด่มื จำเปนตอ งมีความรูเก่ียวกับ

เครื่องมือ เครื่องใช และอุปกรณตางๆ ในการบริการเครื่องดื่ม (Bar Equipment) และมีแบบแผน

เพื่อใหพนกั งานผสมเครื่องด่ืมสามารถผสมเคร่ืองดื่มตา งๆ ไดอยางมคี ุณภาพ รวดเร็วและสรา งความ

พึงพอใจใหแกลกู คา มาใชบ ริการ รวมทั้งการตกแตงและประดับในเครือ่ งดื่ม การจัดเก็บอปุ กรณใ หดู

สวยงาม สะดวกในการหยิบใช จะสามารถแสดงถึงความเอาใจใส ความเปนระเบียบ และความชำนาญ
งานของพนกั งานผสมเครอ่ื งดม่ื

2. สมรรถนะรายวชิ า / ตัวชว้ี ดั
สมรรถนะที่ 2 จดั เตรยี มอุปกรณ เคร่ืองมือ เครื่องใชในการผสมเคร่ืองดมื่ และการ

บรกิ าร เครอื่ งด่ืมตามรปู แบบการบรกิ าร

3. จุดประสงคก ารเรยี นรู
ดา นความรู (K)
1) นกั เรยี นสามารถระบุอปุ กรณ (Bar Equipment) ทค่ี วรมใี นการผสมเครือ่ งด่ืมได

ทักษะ/กระบวนการ (P)
2) นกั เรียนสามารถเลือกใชอ ุปกรณต า งๆ ในการผสมเครอื่ งดืม่ ไดอยางถกู ตอ ง

คุณลักษณะ (A)
3) ผเู รยี นมสี วนรว มในการทำกจิ กรรมกบั เพือ่ นรว มชนั้ อยา งมีความสุขและสามัคคี

4. สาระการเรียนรู

1) ความสำคัญของอปุ กรณท่ีใชในการผสมเครอื่ งด่มื

2) อุปกรณทใ่ี ชในการผสมเครือ่ งดม่ื

- เคร่อื งเขยา เครือ่ งดื่ม (Shaker) - ท่กี รองเคร่ืองด่ืม (Strainer)

- ทวี่ ัดปรมิ าตรของเหลว (Jigger) - อุปกรณท ่ใี ชในการรินเหลา (Pourer)

- เคร่ืองมือบด (Muddler) - ชอ นบาร (Bar Spoon)

3) การใชงานอุปกรณใ นการผสมเครอ่ื งดม่ื

นางสาวปรยี านุช ผลไสว กลมุ วชิ า : 702 การโรงแรม เลขประจำตวั สอบ : 7020010

6

5. กจิ กรรมการเรียนรู
ขั้นนำ
- ครูกลาวทักทายนักเรียน และครูใหนักเรียนแบงกลุม จำนวน 2 กลุม โดยให
นกั เรียนเลน เกมทายภาพปรศิ นา และรว มกันอภิปรายเกี่ยวกบั รปู ภาพ
- นกั เรียนตอบคำถามกระตุนความคิดวา
o จากภาพที่นักเรียนไดเห็นบางสวนวาภาพดังกลาวคือภาพอะไร
นักเรียนมีความรสู กึ หรือความคิดเหน็ อยา งไร
o นักเรียนเคยมีประสบการณในการผสมเครื่องดื่ม หรือมี
ประสบการณเกย่ี วกบั อาชพี น้ีหรอื ไม
- นักเรียนพิจารณาดูรูปภาพทำกิจกรรมในการสังเกตุและรวมอภิปรายเกี่ยวกบั
รูปภาพของ Bartender ท่ีกำลังรินเครื่องดื่มใสแกว โดยใชคำถามกระตุน
ความคิดดงั นี้
นักเรียนรจู กั อุปกรณอะไรบา งและอปุ กรณแตล ะอยางมหี นา ทีท่ ำอะไร
o เคร่อื งเขยา เครื่องดื่ม Shaker (เขยา เครอ่ื งดื่ม)
o กระบอกตวงของเหลว Jigger (ตวงเคร่ืองดื่ม)
o ชอนคนสว นผสม Bar Spoon (คน, ตัก, ตวง เครอื่ งดืม่ )
o ทก่ี รองเคร่ืองด่ืม (ใชกรองน้ำแข็งหรอื ชน้ิ ผลไม)
ขน้ั สอน
- ครใู หตัวแทนกลมุ ออกมารบั ใบความรู และใบกิจกรรม เรอ่ื ง อปุ กรณทใ่ี ชในการ
ผสมเครื่องด่ืม
- ครใู หนักเรียนดู VDO เก่ียวกับการผสมเคร่อื งดื่มและสังเกต
- นักเรยี นทกุ กลมุ รวมกนั อภปิ ราย VDO ท่ี 1 การผสมเครื่องดื่มของ Bartender
และรวมกนั อภิปราย โดยรว มกันตอบคำถามเพ่อื กระตุน ความคดิ
o นักเรียนคิดวาคนใน VDO นี้กำลังทำอะไร (ผสมเครื่องดื่ม)
(พิจารณาคำตอบของนกั เรียนโดยใหอ ยใู นดุลยพนิ ิจของครผู ูสอน)
o นักเรียนสังเกตเห็นอุปกรณอะไรบางที่ Bartender ใชเพื่อผสม
เคร่ืองดืม่
(แนวตอบ: 4 ชนิดไดแ ก ท่ี 1. เครอ่ื งเขยา ผสมเครอ่ื งดื่ม (Shaker)
2. ที่ตวงของเหลว (Jigger) 3. ชอนคนสวนผสม (Bar Spoon)
4. ทรี่ นิ เหลา (Pourer))

นางสาวปรยี านุช ผลไสว กลุมวชิ า : 702 การโรงแรม เลขประจำตวั สอบ : 7020010

7

- ครูใหนักเรียนดู VDO ที่ 2 การผสมเครื่องดื่มของ Bartender และรวมกัน
อภปิ ราย โดยรว มกนั ตอบคำถามเพ่อื กระตุน ความคิด
o นักเรียนสังเกตเห็นอุปกรณอะไรบางท่ีแตกตางจาก VDO ที่ 1
(แนวตอบ: 2 ชนิดไดแก 5. เครื่องบด (Muddler) 6. ที่กรอง
เครื่องดมื่ (Strainer)
o นกั เรยี นสงั เกตเหน็ หรอื ไมว าบารเ ทนเดอรใ ชอุปกรณหลกั อะไรบาง
เพื่อผสมเครื่องดื่มแลวบารเทนเดอรใชอุปกรณเหลานั้นเพื่อทำ
อะไร
1. เครอ่ื งเขยา ผสมเครื่องดม่ื Shaker (เขยา เครอ่ื งด่มื )
2. ทตี่ วงของเหลว Jigger (ตวงเครอ่ื งด่มื )
3. ชอ นคนสว นผสม Bar Spoon (คน, ตัก, ตวงเครอ่ื งดม่ื )
4. ท่ีรินเหลา Pourer (ใชเสยี บบนปากขวดรินเคร่ืองดมื่ )
5. เครื่องบด Muddler (บดสวนผสม)
6. ทก่ี รอง Cocktail Strainer
o นักเรียนทุกกลุมรวมกันอภิปราย VDO เกี่ยวกับลำดับการใช
อุปกรณต า งๆ ในการทำเครื่องดมื่ ผสมโดยเรยี งลำดับ กอน – หลัง

- ครูอธิบายเกี่ยวกับ รูปรางลักษณะ วิธีการใชงานและคุณสมบัติของอุปกรณ
ตางๆ
1. อปุ กรณชน้ิ ที่ 1 เครื่องเขยา ผสมเคร่อื งด่มื Shaker
2. อปุ กรณช น้ิ ท่ี 2 กระบอกตวงของเหลว Jigger
3. อุปกรณช น้ิ ที่ 3 ชอนคนสว นผสม Bar Spoon
4. อปุ กรณชน้ิ ท่ี 4 ทร่ี นิ เหลา Pourer
5. อุปกรณช้ินที่ 5 เคร่ืองบด Muddler
6. อุปกรณชน้ิ ท่ี 6 ท่กี รอง Strainer

- นกั เรียนทุกกลมุ รวมกนั อภปิ รายสูตรเคร่ืองดม่ื Mojito และ Punch เพ่ือสังเกต
วธิ ีการเลอื กใชอปุ กรณตางๆ ไปไดต ามความเหมาะสม ดวยคำถามตอไปนี้
Mojito เปนเครื่องดื่มผสมประเภทค็อกเท็ล (มีแอลกอฮอลผสม
อยู) จุดเดนของเครื่องดื่มประเภทนี้คือมีกลิ่นหอมของสมุนไพร
ตางๆ เชน มะนาว น้ำตาลทราย ใบสาระแหน โดยเราจะตองบด
สว นผสมตางๆ ใหเขา กนั กอนทเ่ี ราจะผสม เหลา ตางๆ

นางสาวปรยี านุช ผลไสว กลุม วชิ า : 702 การโรงแรม เลขประจำตวั สอบ : 7020010

8

- o นักเรียนควรจะเลือกใชอุปกรณอะไรบางและมีวิธีการใชอุปกรณ
- ตางๆ อยางไรในการผสมเคร่อื งดื่ม (เครือ่ งเขยาเครอื่ งดม่ื , ทีต่ วง,ที่
ขั้นสรุป รินเหลา, เคร่อื งบด, ชอนยาว)
- น้ำพ้ันซ เปน เครื่องดืม่ ผสมประเภทมอ็ กเท็ล (ไมม ีแอลกอฮอล) ใน
หน่งึ แกว จะมสี วนผสมหลกั คือ
น้ำสม 2 ออนซ, น้ำสับประรด 2 ออนซ, น้ำมะนาว 1 ออนซ,
น้ำเชื่อม 1 ออนซ และกรีนนาดีน ½ ออนซ โดยการผสมทั้งหมด
เขา ดว ยกนั พรอ มน้ำแข็งจากนัน้ รนิ เครอื่ งด่มื ใสแ กว โดยแยกน้ำแข็ง
ออกก็จะไดน้ำพั้นซที่รสชาติอรอย สดชื่น สามารถทานไดทั้งเด็ก
และผูใหญ

o นักเรียนควรจะเลือกใชอุปกรณอะไรบางและมีวิธีการใชอุปกรณ
ตางๆ อยางไรในการผสมเคร่ืองดมื่
(แนวตอบ เครื่องเขยาเครื่องดื่ม, ที่ตวง, ที่กรอง, ที่วัดปริมาตร
ของเหลว)

ครูใหนกั เรยี นรวมกนั ปฏิบัติทำเคร่อื งดมื่ “น้ำพ้ันซ”
ครปู ระเมินผลการฝก ปฏบิ ตั ิ

นักเรียนรวมกันอภิปรายเกี่ยวกับอุปกรณตางๆ ที่ใชในการผสมเครื่องดื่มเพื่อ
ระบวุ ิธกี ารใชอุปกรณแ ตละชนิด ดว ยคำถามตอไปน้ี

o อปุ กรณห ลกั ท่ีใชในการผสมเคร่ืองดมื่ ไดแกอ ะไรบาง
(แนวตอบ เครื่องเขยาเครื่องดื่ม (Shaker), ที่กรองเครื่องดื่ม
(Strainer), ที่ตวงของเหลว (Jigger), มัดเลอร (Muddler), จุกริน
เหลา (Pourer))

o อุปกรณแตละชนิดมีคุณสมบัติและวิธีการใชแตกตางกันหรือไม
(แตกตาง)
เครื่องเขยาผสมเครื่องดื่ม Shaker ใชทำอะไรและใชเพื่ออะไร
(เปน เครื่องมือทใ่ี ชผ สมสว นผสมของเครื่องดืม่ เพ่ือใหเขา กนั ไดด ี)
ทกี่ รอง (Strainer) ใชทำอะไรและใชเพ่ืออะไร
(เปนเครอ่ื งมือท่ีใชก รองเพ่ือแยกนำ้ แข็งออกจากเคร่อื งดื่ม)
ทต่ี วงของเหลว (Jigger) ใชท ำอะไรและใชเ พื่ออะไร

นางสาวปรยี านุช ผลไสว กลมุ วิชา : 702 การโรงแรม เลขประจำตัวสอบ : 7020010

9

(วัดปริมาตรของเหลว, ตวงสวนผสมเพื่อใหไดรสชาติที่ตรงตาม
มาตรฐานไมผิดเพี้ยนไปจากสูตรและเพื่อความแมนยำ สะดวก
รวดเรว็ )
เครอ่ื งบด Muddler ใชทำอะไรและใชเพอื่ อะไร
(เปนเครื่องมือที่ใชบด สกัดกลิ่นสมุนไพรในสูตรเครื่องดื่ม บด
สว นผสมของน้ำตาล ผลไม เครื่องเทศ สมนุ ไพร ผลไมใ หเขากัน)
ท่ีรนิ เหลา Pourer ใชท ำอะไรและใชเพ่อื อะไร
(เปนเครื่องมือที่ใชในการรินเหลาเพ่ือความสะดวกรวดเร็วในการ
ผสมเครือ่ งดื่ม)
ชอนยาว Bar Spoon ใชทำอะไรและใชเ พือ่ อะไร
(เปนชอนยาวที่ใชภายในบารใชสำหรับตักตวง และคนผสม
เครือ่ งดมื่ ตางๆ)
- ครมู อบหมายใหผ ูเรียนทำแบบทดสอบหลงั เรียน

6. สอ่ื และอปุ กรณ
สื่อการเรียนรู
- เอกสารประกอบการสอน เรอ่ื งอุปกรณที่ใชใ นการผสมเครอ่ื งดื่ม
- เครื่องเขยาผสมเคร่ืองดืม่ (Shaker)
- ทต่ี วงของเหลว (Jigger)
- ชอ นคนสวนผสม (Bar Spoon)
- ทร่ี นิ เหลา (Pourer)
- เคร่ืองดืม่ ท่ีไมมแี อลกอฮอล
แหลงการเรียนรู
- คลิปวดิ ีโอ เร่ืองการใชอ ปุ กรณผสมเครอ่ื งดื่ม
- หนงั สือเคร่ืองดื่มและการผสมเคร่อื งด่มื / หนังสอื บารและเครื่องด่ืม
- หองสมดุ /ศนู ยว ทิ ยบริการและสารสนเทศ
เทคโนโลยี นวัตกรรม ทใี่ ชใ นการจดั การเรียนรู
- Quizz
- Anyflip
- Power point

นางสาวปรยี านชุ ผลไสว กลุมวชิ า : 702 การโรงแรม เลขประจำตัวสอบ : 7020010

10

7. การวัดและประเมินผล

การวดั และประเมินผล วธิ ีการวดั ผล/เครือ่ งมือวดั เกณฑการประเมินผล
จดุ ประสงค

ความรูความเขา ใจ (K)

นักเรียนสามารถระบุอุปกรณ สังเกตจากการตอบคำถามอุปกรณ สามารถระบุอุปกรณ (Bar

(Bar Equipment) ที่ควรมีใน ทีค่ วรมีในการผสมเครอื่ งดื่ม Equipment) ที่ควรมีใน

การผสมเครือ่ งด่มื ได ก า ร ผ ส ม เ ค ร ื ่ อ ง ด ื ่ ม ไ ด

ถูกตอง

ทกั ษะปฏิบัติ (P)

นักเรียนสามารถเลือกและใช 1. สงั เกตจากการตอบคำถาม สามารถปฏิบัติเลือกและ

งานอุปกรณตางๆ ในการผสม 2. สังเกตจากการทำกิจกรรม ใชงานอุปกรณในการผสม

เคร่ืองดมื่ ไดอยางถูกตอ ง ปฏิบัติเลือกและใชงานอุปกรณ เคร ื ่ อง ดื ่ ม ไ ด ถู ก ต  อ ง

ในการผสมเครอ่ื งดืม่ เหมาะสม

คณุ ลกั ษณะ (A)

ผูเรียนมีสวนรวมในการทำ 1. สังเกตจากการพฤติกรรมการ แบบสังเกตพฤตกิ รรม

กิจกรรมกับเพอ่ื นรว มชั้นอยาง ปฏิบัตงิ านในชัน้ เรียน

มคี วามสขุ และสามัคคี

นางสาวปรยี านชุ ผลไสว กลุมวชิ า : 702 การโรงแรม เลขประจำตวั สอบ : 7020010

11

8. เกณฑก ารประเมิน

รายการประเมินผล ระดับดี (5) คะแนน
ระดับปานกลาง (3) ระดับปรบั ปรงุ (1)

1. ขัน้ เตรียม

1.1 เขาเรียนตรงเวลา เขาเรียนตรงตามเวลา เขาเรียนชากวาเวลาไม เขาเรยี นชากวาเวลาเกิน 5

(5) เกนิ 5 นาที (3) นาที (1)

2. ขนั้ ปฏบิ ัตงิ าน
2.1 สามารถระบุอปุ กรณ ร ะ บ ุ อ ุ ป ก ร ณ  ( Bar ร ะ บ ุ อ ุ ป ก ร ณ  ( Bar ร ะ บ ุ อ ุ ป ก ร ณ  ( Bar

(Bar Equipment) ที่ควรมี Equipment) ที่ควรมใี น Equipment) ที่ควรมีใน Equipment) ที่ควรมีใน

ในการผสมเครอ่ื งดืม่ ได การผสมเครื่องดื่มได การผสมเครื่องดื่มได แต การผสมเครื่องดื่มได แต

ถกู ตอ ง ครบถว น (5) ไมครบถวน 2 ตำแหนง ไมครบถวนมากกวา 2

(3) ตำแหนง (1)

2.2 สามารถเลอื กและใช เลือกและใชงานอุปกรณ เลือกและใชงานอุปกรณ เลือกและใชงานอุปกรณ
งานอุปกรณตางๆ ในการ ต  า ง ๆ ใ น ก า ร ผ ส ม ตา งๆ ในการผสมเครื่องดม่ื ตางๆ ในการผสมเครื่องดื่ม
ผสมเครือ่ งดื่มไดอ ยางถูกตอ ง เครอ่ื งดื่มไดอยางถูกตอง ได แตไมเหมาะสมกับ ได แตไมเหมาะสมกับ
และเหมาะสมกับเครื่องดื่ม แ ล ะ เ ห ม า ะ ส ม กั บ เครอ่ื งด่มื 2 ตำแหนง (3) เครื่องดื่มมากกวา 2
ตำแหนง (1)
เครอ่ื งดืม่ (5)

3. ข้นั ผล

3 . 1 ป ฏ ิ บ ั ต ิ ง า น ไ ด ปฏิบัติงานไดถูกตอง ปฏิบัติงานไดถูกต อง ปฏิบัติงานไดถูกตอง

ครบถว น ครบถวนตามที่กำหนด ครบถวนตามที่กำหนดทุก ครบถวนตามที่กำหนดทุก

ทุกขั้นตอน โดยไมได ขั้นตอน โดยไมไดรับคำ ขั้นตอน โดยไมไดรับคำ

รับคำชี้แนะและแกไข ชี้แนะและแกไขเพิ่มเติม ชี้แนะและแกไขเพิ่มเติม

เพิ่มเตมิ (5) ไมเ กนิ 2 คร้ัง (3) มากกวา 2 คร้งั (1)

4. กจิ นสิ ัยทดี่ ใี นการปฏิบัติ รักษาความสะอาดและ รักษาความสะอาด จัดวาง ไมรกั ษาความสะอาด และ
4.1 ความเรียบรอย จัดวางวัสดุ อุปกรณ วัสดุ อปุ กรณตา งๆ ใหเปน ไมไดจัดวางวัสดุ อุปกรณ
ตางๆ อยางเปนระเบยี บ ระเบียบ ทั้งกอน ขณะ ตางๆใหเปนระเบียบ ท้ัง
ประณีต ทั้งกอน ขณะปฏิบัติงาน ปฏิบัติงานและหลังการ กอน ขณะปฏิบัติงานและ
4.2 ความรอบคอบ

4.3 ความประหยดั และหลังการปฏิบัติงาน ปฏิบัติงาน และใชวัสดุใน หลังการปฏิบัติงาน และใช

4.4 ความคิดรเิ ริม่ ใชวัสดุในการปฏิบัติงาน การปฏิบัติงานดวยความ วัสดุในการปฏิบัติงานโดย

สรางสรรค ดวยความประหยัด และ ประหยัด แตขาดความคิด ไมคำนึงถึงความประหยัด
ม ี ค ว า ม ค ิ ด ร ิ เ ร่ิ ม ริเริ่มสรางสรรคในการ (1)

ส ร  า ง ส ร ร ค  ใ น ก า ร ปฏบิ ตั ิงาน (3)

ปฏบิ ัติงาน (5)

นางสาวปรยี านุช ผลไสว กลุมวชิ า : 702 การโรงแรม เลขประจำตัวสอบ : 7020010

12
9. เอกสารอางอิง/บรรณานกุ รมประจำหนวย

- หนงั สือเคร่ืองดมื่ และการผสมเครอื่ งด่มื ผแู ตง : จิดาภา ปะตงั เวสา และรพพี รรณ
ชาวไรออย

- หนังสือเครื่องดม่ื และการผสมเครื่องด่ืม ผแู ตง : ทรงสมร กิตตวิ ฒุ ิเวช
- หนังสือการจัดบริการอาหารและเครอ่ื งดื่ม ผแู ตง : ฉลองศรี พิมลสมพงศ
10. บันทึกผลหลงั การจัดการเรียนรู
10.1 ขอสรปุ หลงั การจัดการเรียนรู

10.2 ปญ หาท่พี บ

10.3 แนวทางแกปญ หา

ลงช่อื ....................................................ผสู อน
( นางสาวปรียานุช ผลไสว )

นางสาวปรยี านุช ผลไสว กลุมวิชา : 702 การโรงแรม เลขประจำตวั สอบ : 7020010

ภาคผนวก
- ใบความรู
- ใบกิจกรรม
- แบบทดสอบ

เอกสารประกอบการเรียนรู

หลักสูตร ประกาศนยี บัตรวิชาชพี พุทธศกั ราช 2562 หนว ยท่ี 4

ชือ่ วชิ า เครอื่ งดม่ื และการผสมเคร่ืองด่ืม รหัสวชิ า 20701 - 2007

ชือ่ หนวย เครื่องมอื และอุปกรณในการผสมเครือ่ งด่มื
ช่ือเรื่อง
อปุ กรณท ี่ใชใ นการผสมเครอ่ื งด่ืม 25 นาที

ความสำคญั ของอุปกรณท ใี่ ชใ นการผสมเครือ่ งดื่ม
ปจ จบุ ันในการผสมเครื่องดม่ื มอี ุปกรณรูปแบบใหมเกิดข้ึนมามากมาย เพ่อื รองรับวิธีการผสม

เครอ่ื งดม่ื ทท่ี นั สมัยและแปลกใหม แตอุปกรณเครื่องมือท่มี ีอยูกย็ ังสำคัญและยังใชกันมา หัวใจสำคัญ
ของพนักงานผสมเครือ่ งดืม่ ในการใหบ ริการเคร่ืองดืม่ จำเปนตองมีความรเู ก่ยี วกับ เคร่อื งมือ เครื่องใช
และอุปกรณตางๆ ในการบริการเครื่องดื่ม (Bar Equipment) และมีแบบแผน เพื่อใหพนักงานผสม
เครื่องดื่มสามารถผสมเครือ่ งดืม่ ตา งๆ ไดอยางมีคุณภาพ รวดเร็วและสรางความพึงพอใจใหแกลูกคา
มาใชบริการ รวมทั้งการตกแตงและประดับในเครื่องดื่ม การจัดเก็บอุปกรณใหดูสวยงาม สะดวกใน
การหยิบใช จะสามารถแสดงถงึ ความเอาใจใส ความเปน ระเบียบ และความชำนาญงานของพนักงาน
ผสมเครื่องดื่ม นอกจากความรูเรื่องอุปกรณเครื่องมือเครื่องใชแลว บารเทนเดอรยังตองศึกษาและ
เรียนรูวิธีการใชงานท่ีถูกวิธีดวยเพื่อความปลอดภัยและมาตรฐานความสะอาดที่บารควรคำนึงถึงอยู
เสมอ

อุปกรณทใ่ี ชใ นการผสมเครื่องดมื่
ประเภทของอปุ กรณที่ใชในบารมีหลากหลาย และมวี ธิ ีการใชที่แตกตางกนั ซ่ึงมีรายละเอียด

ดงั นี้
1. เชคเกอร (Shaker) คือการ "เขยา" เพื่อใหสวนผสมทั้งหมดเขากันและมีความเย็นใน
ระยะเวลาอันรวดเร็ว Shaker จะประกอบดวย 3 สวน คือ สวนที่เปนกระบอก สวนที่
เปนฝากรอง และสว นทเ่ี ปน ฝาปด

เชคเกอร (Shaker)

2. บอสตัน เชคเกอร (Boston shaker) เปนเชคเกอรอีกประเภทหนึ่ง ที่มีความแตกตาง
จากประเภทแรก คือ แบงออกเปน สองสว น ไดแ ก กระบอกตวงท่เี ปนแกว และกระบอก
ตวงสแตนเลส เวลาเทสวนผสมทั้งหมดลงไปในกระบอกแกว (บางอันจะมีปริมาตรบอก
ดวย) แลวจะนำฝงท่เี ปน สแตนประกอบกัน แลว เขยาจนไดค วามเยน็ ระดับท่ตี องการ

บอสตัน เชคเกอร (Boston shaker)
3. จิกเกอร (Jigger) บางคนเรียกวา "ที่ตวงเหลา" และเขาใจไดงายกวา อุปกรณนี้มี

ความสำคัญอยางยิ่ง เพราะในการผสมเครื่องด่ืมแตละคร้ัง จำเปนที่จะตอ งมกี าร "ตวง"
สวนผสมที่เปนของเหลวทั้งหมด ใหไดปริมาณหรือสัดสวนที่ถูกตองอยางที่ควรจะเปน
ความสำคัญอยางยิ่ง เพราะในการผสมเคร่ืองดื่มแตละคร้ัง จำเปนที่จะตอ งมกี าร "ตวง"
สว นผสมทเี่ ปนของเหลวท้ังหมด ใหไ ดปรมิ าณหรือสดั สวนทถ่ี ูกตอ งอยา งทีค่ วรจะเปน

จกิ เกอร (Jigger)
4. แกวสำหรับผสมเครอื่ งด่ืม (Mixing Glass) เปนแกว สำหรบั ใชในการผสมเครอื่ งดื่มดว ย

วธิ ีการคนกบั น้ำแข็งใหเ ย็นแลว กรองออก เชน เครอ่ื งดื่ม ประเภท Martini แกว สำหรับ
ผสมมีหลายขนาดทนี่ ยิ มใชจะมขี นาด 16-17 ออนซ

แกวสำหรับผสมเคร่อื งดม่ื (Mixing Glass)
นางสาวปรียานชุ ผลไสว กลมุ วชิ า : 702 การโรงแรม เลขประจำตวั สอบ : 7020010

5. จุกรินเหลา (Pourer) เปนจุกขวดที่ประดิษฐขึ้นเปนพิเศษ เพื่อใหสะดวกในการรินจาก
ขวดและงายตอการควบคมุ ปริมาณเคร่อื งดืม่ จากการริน ทำจากวัสดุตางๆ เชน พลาสติก
หรอื สเตนเลส

จกุ รินเหลา (Pourer)
6. ที่กรอกน้ำแข็ง (Strainer) เปนฝาครอบที่มีขนาดพอดีกับแกวผสมเครื่องดื่มและทีเ่ ขยา

เพือ่ กรองเอาเฉพาะน้ำออกมา ไมใหไ หลลงในแกวท่นี ำไปเสริ ฟลกู คา ซงึ่ ท่ีกรองน้ำแข็งมี
หลายแบบขึ้นอยูก ับการใชง านที่แตกตางกัน

ทกี่ รอกนำ้ แข็ง (Strainer)
7. ชา นบาร (Bar spoon) เปนชอนตนื้ ๆ ดา มยาว ตัวชอนขนาดประมาณครง่ึ ชอนชา ใชใน

การคน ตกั ตวง เพอ่ื ผสมเคร่อื งดม่ื

ชา นบาร (Bar spoon)
นางสาวปรียานชุ ผลไสว กลุมวชิ า : 702 การโรงแรม เลขประจำตัวสอบ : 7020010

8. ทบ่ี ด (Meddlers) ใชส ำหรบั บดสว นผสมที่ใชในการผสมเคร่ืองด่มื ค็อกเทลหรือม็อกเทล
ที่ตองการสรางกินของสว นผสมทีใ่ สเขาไปในเครื่องดื่ม มี 2 รูปแบบ คือ ทำจากไม และ
สเตนเลส

ทบ่ี ด (Meddlers)
9. ชอนตาขาย (Scalloped Absinthe Spoon) ชอนตาขายสำหรับใชว างนำ้ ตาลทรายกอน

เพือ่ จดุ ไฟเผาผสมเหลา Absinthe ใหม ีกลิ่นหอม

ชอนตาขา ย (Scalloped Absinthe Spoon)
10. ไมค นเหลา (Stirrer) มี 2 ชนดิ คอื 1.ไมค นเหลาแบบยาว Swizzle stick มีทั้งพลาสติก

เหล็ก ไม ใชใสลงในเหลาเสิรฟพรอ มค็อกเทล ใสในแกวทรงกระบอกยาว (Long drink)
2. Cocktail pick ใชเสียบผลไม หรือไมคนเหลาแบบสั้น ใชเสียบตกแตงขอบแกว
เคร่ืองดื่มได

ไมค นเหลา (Stirrer)
นางสาวปรียานชุ ผลไสว กลุม วิชา : 702 การโรงแรม เลขประจำตวั สอบ : 7020010

11. ที่ตักน้ำแข็ง (Ice Scoop) เปนอุปกรณสำคัญในการตักน้ำแข็ง ควรเลือกขนาดท่ี
พอเหมาะ ไมเล็กไมใหญเกินไป เพื่อความสะดวก และไดปริมาณน้ำแข็งที่ถูกตอง สวน
ใหญนยิ มขนาด 6-8 ออนซ

ที่ตกั นำ้ แข็ง (Ice Scoop)
12. คีมคีบน้ำแข็ง (Ice tongs) การหยิบน้ำแข็งทุกครั้งจะไมใชมือเปลาเปนอันขาด เพ่ือ

สุขลักษณะท่ดี ี และปองกนั โรคติดตอ

คีมคีบนำ้ แข็ง (Ice tongs)
13. ที่ตีน้ำแข็ง (Ice Pick) ใชสำหรับตีน้ำแข็ง เปนเหล็กแหลมเล็กๆ ใชสำหรับแทงน้ำแขง็ ที่

เกาะกันเปน กอนใหญทำใหแ ตกออก

ทต่ี นี ้ำแข็ง (Ice Pick)
นางสาวปรยี านชุ ผลไสว กลุมวิชา : 702 การโรงแรม เลขประจำตัวสอบ : 7020010

14. ถังใสน้ำแข็ง (Ice Bucket)
15. กลองสำหรบั แตงขอบแกว (Rimmer)
16. ขวดใสน้ำผลไม (Complete Quart)
นางสาวปรียานชุ ผลไสว กลมุ วิชา : 702 การโรงแรม เลขประจำตวั สอบ : 7020010

17. ที่เปด ขวด (Opener)
18. เครอื่ งคนั้ นำ้ ผลไม (Fruit squeezer)

นางสาวปรียานุช ผลไสว กลมุ วชิ า : 702 การโรงแรม เลขประจำตวั สอบ : 7020010

ใบกิจกรรมท่ี 1

หลักสูตร ประกาศนียบตั รวชิ าชีพ พุทธศักราช 2562 หนว ยที่ 4

ช่ือวชิ า เครอื่ งดมื่ และการผสมเครอื่ งดืม่ รหัสวชิ า 20701 - 2007

ชอ่ื หนวย เครอ่ื งมือและอุปกรณในการผสมเครือ่ งดื่ม
ชื่อเร่อื ง
อปุ กรณท่ีใชในการผสมเครือ่ งด่ืม 25 นาที

ใบกิจกรรมท่ี 1
เรือ่ ง อุปกรณท ่ใี ชในการผสมเคร่ืองดมื่

กลมุ ที…่ ………..

คำชแ้ี จง ใหนักเรียนตอบคำถามตอไปนี้ หลังจากดวู ิดโี อ (VDO) ท่ี 1 และวดิ โี อ (VDO) ท่ี 2 การผสม
เครอ่ื งดื่มของพนกั งานผสมเคร่อื งด่มื (Bartender) ลงในชองวา ง

นักเรียนคดิ วา คนใน วิดีโอ (VDO) ที่ 1 นกี้ ำลังทำอะไร

……………………………………………………..
……………………………………………………..
……………………………………………………..
……………………………………………………..
……………………………………………………..

นกั เรยี นสงั เกตเหน็ อปุ กรณอ ะไรบา งท่ี Bartender ใชในการ

ผสมเคร่อื งดื่ม วิดโี อ (VDO) ท่ี 1

……………………………………………………………..
……………………………………………………………..
……………………………………………………………..
……………………………………………………………..
……………………………………………………………..

นักเรยี นสงั เกตเห็นอปุ กรณอะไรบา งท่ี แตกตางจาก วดิ ีโอ
(VDO) ที่ 1
……………………………………………………………..
……………………………………………………………..
……………………………………………………………..
……………………………………………………………..
……………………………………………………………..

ใหน กั เรยี นลำดับการใชง านอปุ กรณตางๆ ในการทำเคร่อื งดืม่
โดยเรียงลำดับ กอ น-หลงั
……………………………………………………………..
……………………………………………………………..
……………………………………………………………..
……………………………………………………………..
……………………………………………………………..
……………………………………………………………..
……………………………………………………………..
……………………………………………………………..
……………………………………………………………..
……………………………………………………………..
……………………………………………………………..
……………………………………………………………..
……………………………………………………………..

แบบทดสอบกอ น - หลงั เรยี น

หลักสตู ร ประกาศนียบตั รวิชาชีพ พทุ ธศักราช 2562 หนว ยท่ี 4

ช่ือวิชา เครือ่ งดมื่ และการผสมเครอื่ งดม่ื รหัสวิชา 20701 - 2007

ชื่อหนว ย เครอื่ งมอื และอุปกรณใ นการผสมเครอ่ื งดมื่
ชอ่ื เรอ่ื ง
อุปกรณท ี่ใชใ นการผสมเครอื่ งดื่ม จำนวน 10 ขอ เวลา 10 นาที

คำชแี้ จง ใหน กั เรียนทำเคร่ืองหมาย X ขอท่ีถูกตองที่สุดเพียงขอเดยี ว
------------------------------------------------------------------------------------------------

1. จากภาพดงั กลา ว คอื อปุ กรณท ีเ่ รยี กชือ่ วาอะไร

1. Jigger
2. Bar spoon
3. Strainer

4. Shaker

2. จากภาพดังกลา ว คืออุปกรณท เ่ี รยี กช่อื วา อะไร

1. Shaker
2. Strainer
3. Jigger
4. Muddler

3. จากภาพดังกลา ว คืออุปกรณท เ่ี รยี กชื่อวา อะไร

1. Muddler
2. Jigger
3. Bar spoon
4. Strainer

4. จากภาพดงั กลา ว คอื อปุ กรณท่เี รียกชอ่ื วาอะไร

1. Muddler
2. Jigger
3. Bar spoon
4. Shaker

5. จากภาพดงั กลาว คืออปุ กรณท่เี รียกช่อื วาอะไร

1. Pourer
2. Muddler
3. Strainer
4. Melon Baller

6. Shaker เปนอปุ กรณท ี่ใชทำอะไร
1. ใชผสมสวนผสมของเครื่องดมื่ ใหเขากนั ไดด ี
2. ใชก รองแยกนำ้ แข็งออกจากเครื่องดม่ื
3. ใชบดสกดั กลิ่น หรอื บดสวนผสมเคร่อื งด่ืม
4. ใชตวงปรมิ าณสว นผสมของเหลวหรือของแหง

7. Muddler เปน อุปกรณทใ่ี ชทำอะไร
1. ใชผสมสวนผสมของเคร่ืองดม่ื ใหเ ขากันไดด ี
2. ใชก รองแยกน้ำแข็งออกจากเครือ่ งดื่ม
3. ใชบ ดสกัดกล่ิน หรือบดสว นผสมเครอื่ งดม่ื
4. ใชตวงปรมิ าณสวนผสมของเหลวหรือของแหง

8. Strainer เปน อปุ กรณท ใี่ ชท ำอะไร
1. ใชสำหรบั ของเหลว
2. ใชสำหรับผสมเคร่อื งดืม่ ใหเขากนั ไดดี
3. ใชสำหรบั แยกน้ำแขง็ ออกจากเครื่องด่มื
4. ใชส ำหรบั คนผสมเครอ่ื งด่มื ผสม

9. Jigger เปน อุปกรณทใี่ ชทำอะไร
1. ใชสำหรบั ตวงปริมาณสว นผสมเคร่อื งดื่มผสมที่เปนของเหลว
2. ใชส ำหรับบดกลน่ิ สวนผสมของเครื่องดื่มผสม
3. ใชสำหรบั คนสวนผสมใหเ ขา กนั
4. ใชสำหรบั กรองเคร่ืองด่มื ผสม

10. Bar spoon เปน อปุ กรณท ่ีใชทำอะไร
1. ใชส ำหรบั ตกั น้ำแขง็
2. ใชสำหรับเขยา เครอ่ื งด่ืม
3. ใชสำหรบั คนเคร่อื งดื่มผสม
4. ใชส ำหรับกรองเคร่อื งดม่ื

เฉลยแบบทดสอบ เรื่อง อปุ กรณท ใ่ี ชในการผสมเครอ่ื งด่ืม
1. 4 2. 3 3. 4 4. 3 5. 2 6. 1 7. 3 8. 3 9. 1 10. 3

วิทยาลยั อาชวี ศกึ ษากาญจนบุรี

สาํ นักงานคณะกรรมการการอาชวี ศึกษา ภาคกลาง 4
กระทรวงศกึ ษาธิการ