การจัดเก็บและการควบคุมสินค้าคงคลัง

WITH MY BESTIE การจัดเก็บและ การควบคุม สินค้าคงคลัง

การเก็บรักษาสินค้า การเก็บรักษาสินค้า (Storade) หมายถึง การครอบครองหรือการเก็บรักษาสินค้า (Handling and House Keeping) เพื่อการใช้ ประโยชน์ในอนาคต ซึ่งหมายถึง การเตรียมการหรือการวางแผ่นการในการปฏิบัติต่อสินค้าที่เก็บรักษา กรรมวิธในการเก็บรักษาและ การเคลื่อนย้ายสินค้ไปให้ผู้ใช้ 1.1 ประเภทและกลุ่มของสินค้า 1.2 ความต้องการและการแจกจ่าย 1.3 ขนาด (Size) 1.4 คุณลักษณะของสินค้า สินค้าอันตราย สินค้าหาง่าย สินค้าบูดเสียง่าย 1.5 ลักษณะความจุของคลังเก็บรักษา 1.ปัจจัยที่ใช้ในการพิจารณาเกี่ยวกับการเคลื่อนย้ายและการจัดเก็บสินค้าคงคสัง 2. หน้าที่ในการเก็บรักษาสินค้าคงคลัง แบ่งออกได้ดังนี้ 2.1 หน้าที่หลักของการเก็บรักษาสินค้า 1) การตรวจรับจำ นวนสินค้า 2) การตรวจพิสูจน์ประเภท ชนิดของสินค้า 3) การตรวจสอบคุณภาพความเสียหายต่างๆในการป้องกันรักษาสินค้า 4) การคัดแยกประเภทของสินค้า 5) การเก็บรักษา การจัดวางสินค้า 1

2.2 หน้าที่รองของการจัดเก็บสินค้า 1) การรักษาความปลอดภัยจากการขโมย อัคคีภัย 2) การป้องกันอันตรายจากการปฏิบัติการจัดเก็บและอุบัติเหตุต่าง ๆ 3) การป้องกันอัคคีภัย 4) การจัดการ 6) การป้องกันรักษาสินค้า 7) การสำรวจปริมาณที่จัดเก็บ 8) การเลือกสรร การหมุนเวียนสินค้าให้มีสภาพพร้อมใช้งานเสมอ 9) การบรรจุหีบห่อ เพื่อประโยชน์ในการจัดเก็บ 10) การทำเครื่องหมายหีบห่อ เพื่อบ่งยอกประเก ลักษณะ และที่อยู่ในการจัดเก็บ 11) การส่งให้กับผู้ใช้

ความรู้เกี่ยวกับสินค้าคงคลัง 1. ความหมายของสินค้าคงคลัง "สินค้าคงคลัง" (Inventory) หมายถึง สินทรัพย์หมุนเวียนชนิดหนึ่ง ซึ่งกิจการต้องมีไว้เพื่อขายหรือผลิต หรือสิ่งอื่น ที่เราเก็บรักษาไว้เพื่อใช้ประโยชน์ต่อไปในอนาคต จะเห็นว่าการเก็บรักษาไว้เพื่อให้ประโยชน์นั้นอาจเป็นไปได้หลายแบบด้วยกัน เช่น การจำ หน่ายให้ กับลูกค้าก็เป็นการใช้ประโยชน์อย่างหนึ่ง วัตถุประสงค์เพื่อจัดเก็บรักษาสินค้า การรับ การเก็บรักษา และการจ่ายสินค้าให้เป็นไปโดยมีหลักการและอยู่ในลักษณะประหยัด และมีความมั่นใจว่าสินคำนั้นเก็บรักษาไว้ปลอดภัยดีที่สุด พร้อมทั้งสามารถนำออกจำหน่ายหรือใช้ประโยชน์ได้โดยเร็ว 4. ปัจจัยพื้นฐานที่นำ ไปสู่การจัดเก็บที่บรรลุผลสำ เร็จ 4.1 พื้นที่ มีพื้นที่ในการเก็บรักษาและใช้พื้นที่ให้เกิดประโยชน์สูงสุด 4.2 กำ ลังพล มีกำ ลังพลในการดำ เนินการทางด้านธุการและปฏิบัติงานอย่างเพียงพอ 4.3 เครื่องมือสำ หรับการเคลื่อนย้าย เป็นเครื่องมือทุ่นแรงต่าง ๆ ที่ใช้ในการปฏิบัติงานเก็บรักษา 3. วัตถุประสงค์ของการเก็บรักษาสินค้า.. 2

ประเภทของสินค้า คงคลัง สินค้าคงคลัง (Inventory) สินค้าสำ เร็จรูป (Finished Goods) วัตถุดิบ (Raw Materia) งานระหว่างกระบวนการผลิต (Work-in- Prooess) ส่วนประกอบบ่อย. (Sub Assembly) วัสดุซ่อมบำ รุง (Maintenance/Repair/Operating Supplies: MRO) แรงงาน (Labor) เงินลงทุน (Working Capital) เครื่องมีอ เครื่องจักร อุปกรณ์ (Tools, Machinery, Equipment)

3.1 ตอบสนองความต้องการของลูกค้ที่ประมาณการไว้ในแต่ละช่วงเวลาทั้งในฤดูกาลและนอกฤดูกาล 3.2 รักษาระดับการผลิตให้มีอัตราที่สม่ำ เสมอเพื่อรักษาระดับการว่าจ้างแรงงานการเดินเครื่องจักรให้สม่ำ เสมอได้ 3.3 ทำ ให้ธุรกิจได้ส่วนลดจากปริมาณในการจัดซื้อจำ นวนมากต่อครั้ง ป้องกันการเปลี่ยนแปลงราคาและผลกระทบจากเงินเฟ้อเมื่อสินค้าในท้องตลาดมีราคาสูงขึ้น 3.4 ป้องกันสินค้าขาดมือด้วยการมีสต็อกเพื่อความปลอดภัย (Safety Stock) 3.5 ทำ ให้กระบวนการผลิตสามารถดำ เนินการต่อเนื่องอย่างราบรื่น ไม่มีการหยุดชะงัก 3.6 รักษาระดับคุณภาพ การจัดการคุณภาพเป็นเรื่องที่เกี่ยวข้องกับบุคคลสองกลุ่มคือลูกค้าและเจ้าของผลิตภัณฑ์ โดยทั้งสองฝ่ยตกลงกัน 3. ประโยชน์ของสินค้าคงคลัง สินค้าคงคลังก็ทำ ให้เกิดประโยชน์ต่ออุตสาหกรรมดังนี้

4. ความสำ คัญของการจัดการสินค้าคงคลัง 4.1 เพื่อลดตันทุนในการผลิต 4.2 เพื่อรองรับความแปรปรวนของอุปสงค์ จะมีเปลี่ยนแปลงไปในระยะสั้น ๆ ตามฤดูกาล 4.3 เพื่อรองรับเวลาของการจัดหาหรืออุปทาน สินค้าคงคลังสำ รองส่วนอื่น 4.4 ต้นทุนในการจัดซื้อ มีต้นทุนในการบริหารสวนหนึ่งที่เกี่ยวข้องกับการสั่งซื้อ และเพื่อที่จะลดต้นทุนส่วนหนึ่ง 4.5 เพื่อฉวยโอกาสส่วนลดจากปริมาณการสั่งซื้อ ผลิตภัณฑ์บางชิ้นจะมีราคาต่อหน่วยถูกลงถ้าชื้อในปริมาณมาก ๆ 4.6 เพื่อรองรับการเปลี่ยนแปลงตามฤดูกาล การเปลี่ยนแปลงเหล่านี้ อาจมีสาเหตุจากอุปสงค์ที่ผลิตภัณฑ์มีความนิยมในยามช่วงเวลาเท่านั้น 4.7 เพื่อรองรับการเปลี่ยนแปลงหรือการเก็งราคา ราคาของผลิตภัณฑ์อาจมีการเปลี่ยนแปลงได้ 4.8 เพื่อช่วยให้การผลิตและปฏิบัติการกระจายสินค้าราบรื่นมากขึ้น คือเก็บสินค้าคงคลังไว้เพื่อแยกกิจกรรมทั้งสองออกจากกัน 4.9 เพื่อให้การบริการลูกค้าได้ในทันที ในบางครั้งที่มีการแข่งขันกันอย่างรุนแรง บริษัทต่าง ๆ จะต้องจัดทาสินค้าให้ลูกค้าได้ทันทีที่ต้องการ 4.10 เพื่อลดความล่าช้าในการผลิตที่เกิดจากการขาดชิ้นส่วนอะไหล่ การมีอะไหลสำ รองจะช่วยลดการหยุดงานในโรงงานได้ 4.11 เพื่อช่วยเหลือกระบวนการผลิต โดยการเก็บสินค้าคงคลังของงานระหว่างผลิตไว้สำ หรับช่วงระหว่างกระบวนการสองกระบวนการ

1. การวิเคราะห์แบบเฮบีชี (ABC Analysis) การจัดการสินค้าคงคลังให้มีประสิทธิภาพสูงสุดมีหลายเทคนิคที่นิยมใช้ในการจัดการสินค้าคงคลังมากที่สุดเทคนิคหนึ่งก็คือ "ระบบ ABC" ซึ่ง กำ หนดให้กิจการให้ความสำ คัญและสนใจในการควบคุมสินค้า ซึ่งนิยมใช้จัด ลำ ดับสินค้าคงคลังมีดังต่อไปนี้ 1.1 ลำ ดับความสำ คัญของสินค้าระบบ ABC 1.2 การบันทึกรายการสินค้าระบบ ABC 2.1 วิธีปิดบัญชีตรวจนับ (Close Accounting Counting) คือ เลือกวันใดวันหนึ่งที่จะทำ การปิดบัญชีแล้วห้ามมิให้มีการเบิกจ่ายเพิ่มเดิม หรือเคลื่อน ย้ายสินค้าคงคลังทุกรายการโดยต้องหยุดการซื้อ-ขายตามปกติ 2.2 วิธีเวียนกันตรวจนับ (Cycle Counting) จะปิดการเคลื่อนย้ายสินค้าคงคลังเป็นส่วน ๆ เพื่อตรวจนับ เมื่อส่วนใดตรวจนับเสร็จก็เปิดขายหรือเบิก จ่ายได้ตามปกติ และปิดแผนกอื่นตรวจนับต่อไปจนครบทุกแผนก วิธีนี้จะไม่เสียรายได้จากการขายแต่โอกาสที่จะคลาดเคลื่อนมีสูง วิธีการจัดการสินค้าคงคลัง การจัดการสินค้าคงคลังเป็นการจัดการปริมาณหรือมูลค่าสินค้าคงคลังในแต่ละช่วงเวลาให้เหมาะสม เพื่อสร้างความสมดุลระหว่างอุปสงค์และอุปทานของสินค้าคงคลังแต่ละรายการ สามารถมีสินค้าคงคลัง บริการลูกค้าในปริมาณที่เพียงพอ และทันต่อความต้องการของลูกค้าเสมอการจัดการสินค้าคงคลังให้มีประสิทธิภาพสูงสุดที่นิยมใช้มี 4 วิธี ดังนี้ 2. การตรวจนับจำ นวนสินค้าคงคลัง (Inventory Counting) การตรวจนับจำ นวนสินค้าคงคลัง มีดังนี้ 3

3. การบันทีกสินค้าคงคลังแบบแม่นย่า (Record Accuracy) นโยบายสินค้าคงคลังที่ดีจะไม่มีความหมาย ถ้าฝ่ายบริหารไม่ทราบปริมาณสินค้าคงคลังที่มีในมือการบันทึกสินค้าคงคลังที่แม่นยำ เป็นปัญหาในการผลิตและ ระบบสินค้าคงคลัง ทำ ให้องค์กรมุ่งไปที่รายการสินค้าที่ต้องการมากกว่าที่จะกำ หนดทุกรายการ ซึ่งจะทำ ลักษณะนี้ได้ การบันทึกต้องแม่นยำ มาก ทำ ให้ฝ่าย บริหารตัดสินใจได้ถูกต้องแม่นยำ สูง ทั้งที่เกี่ยวกับตารางกำ หนดการจัดซื้อ การผลิต การจัดส่งการบันทึกที่ไม่แม่นยำ ทำ ให้เกิดปัญหาดังนี้ 3.1 เวลาที่เสียไป การบันทึกที่ถูกต้องสามารถตอบคำ ถมพนักงานขาย ลูกค้าผู้เกี่ยวข้องทุกฝ่าย ทั้งทางโทรศัพท์หรืออินเทอร์เน็ตได้ทันที สามารถให้คำ มันสัญญาใน การบริการลูกค้ได้เร็วขึ้น 3.2 เงินที่เสียไป การสูญหายของสินค้าในคลังสินค้า จากการไม่ทดแทน การขโมย การแตกหักต้องมีการซื้อสินค้าทดแทนเป็นคำ าใช้จ่าย ทำ ให้กำ ไรหายไป 3.3 ลูกค้าผิดหวัง ถ้าสัญญากับลูกค้าว่าฟัสดุมีในระบบคอมพิวเตอร์ แต่สินค้าไม่มีจริงในคลังสินค้า จัดส่งไม่ได้ ขาดความน่าเชื่อถือ และเสียลูกค้าให้กับคู่แข่งได้

4. การควบคุมสินค้าคงคลังของการบริการ (Control of Service Inventories) ในอุตสาหกรรมบริการ ไม่ว่าเป็นการค้าส่ง การค้าปลีก บริการโลจิสติกส์ การก่อสร้างมีสิ่งที่ต้องนำ เข้าการพิจารณา ซึ่งใกล้ชิดกับลูกค้าที่เป็นผู้บริโภค โดยตรง ปัจจุบันในประเทศไทยมีการแข่งขันที่รุนแรงมากมีกิจกรรมสินค้าผ่านคลัง (Cross Dock) การควบคุมสินค้าคงคลังในภาคบริการเป็นจุดเปลี่ยนระหว่าง ความสำ เร็จกับความล้มเหลวการค้าปลีกจะยอมให้เกิดความผิดพลาดได้ไม่เกินร้อยละ 1 ซึ่งพบว่าปัจจุบันมีหลายกิจการมีความผิดพลาดมากกว่าร้อยละ 3 ซึ่ง แนวทางแก้ขมีการใช้เทคนิคต่อไขนี้ 4.1 เลือกพนักงานที่ดี 4.2 ควบคุมอย่างใกล้ชิดระหว่างการจัดส่งขาเข้า โดยบริษัทระดับสากลจะใช้บาร์โค้ดเข้าช่วยเพื่ออ่านรายละเอียดสินค้าที่เข้าสู่คลังสินค้าหรือเข้าสู่ร้านค้า 4.3 ควบคุมสินค้าคงคลังอย่างมีประสิทธิผล และควบคุมสินค้าที่ออกจากคลังสินค้า โดยนิยม ใช้บารโค้ดกับรายการสินค้าที่จะจัดส่ง เพื่อป้องกันการสูญหาย

การควบคุมสินค้าคงคลัง การควบคุมสินค้าคงคลัง (InventoryContro! เป็นเรื่องเกี่ยวกับการวางแผนการสั่งซื้อวางตารางสินค้าในกระบวนการผลิต วิธีนี้ใช้เพื่อควบคุมสินค้า 3 ประเกทคือ วัตถุดิบ งานระหว่างทำ และสินค้าสำ เร็จรูป การจัดซื้อมักจะเกี่ยวกับเรื่องการควบคุมสินค้าที่เป็นวัตถุดิบ ซึ่งหมายรวมถึงตัววัตถุดิบ สินค้ากึ่งสำ เร็จ ชิ้นส่วนสำ เร็จรูปและสินค้า วัสดุช่อมบำ รุง MRO) การใช้วิธีควบคุมสินค้าคงคลัง มีดังนี้ (1) ปริมาณที่ซื้อ (หรือผลิตติดต่อกันนาน) จะทำ ให้ต้นทุนต่อหน่วยลดลง (2) ต้นทุนดำ เนินการ ปริมาณที่ซื้อ (หรือผลิตติดต่อกันนาน) ทำ ให้มีการใช้กำ ลังคน เครื่องจักรและสิ่งอำ นวยความสะดวกมีประสิทธิภาพยิ่งขึ้น (3) ปริมาณที่ชื่อ (หรือผลิตติดต่อกันนาน) จะทำ ให้เกิดการให้บริการแก่ลูกค้าได้ผลดีที่สุด และยังทำ ให้การวางตารางการปฏิบัติงานภายในที่มีประสิทธิภาพ (4) มีการใช้ทุนลงไปอย่างมีประสิทธิภาพ ทำ ให้เกิดการบริหารการเงินเกี่ยวกับสินค้าที่ดี 4

1. ความรับผิดชอบในการควบคุมสินค้าคงคลัง ความรับผิดชอบอย่างกว้าง ในการกำ หนดนโยบายสินค้า ขึ้นอยู่กับฝ่ายบริหาร เนื่องจากตัวเลขเกี่ยวกับสินค้าอยู่กับฝ่าย ปฏิบัติการทางการเงิน อย่างไรก็ดี การบริหารสินค้าที่แท้จริง ตกอยู่กับระดับรองลงมาซึ่งก็ทำ ให้วิธีการควบคุมสินค้าแตก ต่างกันไป 2. การบันทึกเกี่ยวกับการควบคุมสินค้าคงคลัง สิ่งสำ คัญที่สุดอย่างหนึ่งของการบริหารสินค้าในขณะนี้ก็ คือคอมพิวเตอร์ การบริหารสินค้าคงคลังต้องการให้มีการ ใช้บันทึกที่ถูกต้องและทันเวลาสำ หรับสินค้าแต่ละรายการ ในสต็อกคงคลัง 3. ระบบบันทึกด้วยมือ (Manual System) ระบบการควบคุมสินค้าคงคลังที่ดีมีการรวบรวมข้อมูลเกี่ยวกับ การสั่งซื้อที่ประหยัดและปริมาณการสั่งซื้อ บัญชีแยกประเภทสินค้าตั้งแต่ง่ายจนถึงแบบฟอร์มที่ สลับชับช้อนมีการรวบรวมข้อมูลในแบบฟอร์ม ประกอบด้วย (1) การระบุรายละเอียดพัสดุ (2) รายซื่อผู้ขาย (3) รายการใบสั่งซื้อ (4) อัตราการใช้ต่อเดือนในหลายปี (5) เวลาส่งของ (6) ปริมาณส่งของต่ำ สุด (7) ยอดคงเหลือเพื่อจ่ายให้แก่ฝ่ายผลิต 4. ระบบการซื้อแบบทันเวลา (Just-in-Time System) เทคนิคการจัดการสินค้แบบทันเวลา (Just-in-7ime System (JIT) ใช้กัน แพร่หลายในธุรกิจญี่ปุ่น (JIT )ลดต้นทุนการถือครองโดยการแบ่งขนาดของล็อต (Lot) ขนาดของ ล็อตการซื้อและสินค้าคงคลังที่ต้องมีกันไว้เผื่อขาดเผื่อเหลือต้นทุนปรับปรุง งานและตันทุนการปฏิบัติงานด้วย JITจะช่วยลดตันทุนการดำ เนินการในการ สั่งซื้อและตันทุนในการเปิดใบสั่งซื้อ โดยลดเวลาในการเปิดใบสั่งซื้อลงและใช้ การส่งของจากแหล่งขายที่ใกล้ การลดปริมาณสั่งซื้อจะลดตันทุนในการถือ ครองสินค้า ทำ ให้ค่าใช้จ่ายในการเก็บสินค้าลดลง ระบบ JITจะเพิ่มต้นทุนใน การสั่งซื้อถ้าสินค้ามีการลังซื้อบ่อยครั้ง

จัดทำ โดย 1. นางสาว จิราวรรณ สอนสุข เลขที่ 5 2.นางสาว พรไพลิน แตงกระโทก เลขที่ 8 3. นางสาว นิภาพร เมินสูงเนิน เลขที่ 18 4. นางสาวชุติมา ศรีกลาง เลขที่ 25 5. นางสาว ลักษณา โพรงกลาง เลขที่ 34 6. นางสาว วรัทยา สวัสดิ์พูน เลขที่ 35 ปวส.1 แผนกวิชาการจัดการโลจิสติกส์และซัพพลายเชน ห้อง1 เสนอ อาจารย์ธัญญาภรณ์ วัชรเดชา วิทยาลัยอาชีวศึกษานครราชสีมา เรื่อง การจัดเก็บและ การควบคุมสินค้าคงคลัง